Дарсхойи муқаддамотий/ дарси шишум : чи бояд кард? Вахдати огохона, хадафманд ва харакатий.

Дарсхойи муқаддамотий/ дарси шишум : чи бояд кард? Вахдати огохона, хадафманд ва харакатий.

Пиёда шуда аз навори совтийи шайх мужохид : Абу Хамза мухожир  хўромий.

Бисмиллах валхамдулиллах.

“ барости хамд ва сипос танхо лойиқи худо аст уро шукр мегуем ва аз у дархости кўмак ва омурзиш мекунем, ва панох мебарем ба худо аз шурури нафсхойимон ва аз бадихойи аъмолимон , хар касики худо уро хидоят кунад хеч каси наметавонад уро гумрох кунад ва хар касики худованд уро гумрох кунад хеч каси наметавонад уро хидоят дихад ва шаходат медихамки хеч илохи бар хаққи бажуз аллох нестки танхо ва бешарик аст, ва шаходат медихамки Мухаммад банда ва фиристодайи у аст”.

“эй касоники иймон овардаид ончунонки шойиста аст, аз худо битарсид ва намирид магар онки мусалмон бошид”.

“ эй инсонхо аз ( хашми) парвардигоритон бипархезид, парвардигорики шуморо аз ек инсон халқ кард ва ( сипас) хамсаришро аз новъи у офарид ва аз он ду нафари мардон ва занони фаровони мунташир сохт. Ва аз ( хашми) худойи бипархезидки хамдигарро ба у сўганд медихид, ва бипархезид аз инки пейванди хешовандиро қатъ кунид бегумон худованд муроқиби шумо аст”.

“эй мўъминон аз худо битарсид ва сухани хақ ва дуруст бигуйид. Дар натижа худо ( тўвфиқи хейритон медихад ва ) аъмолитонро шойиста мегардонад ва гунохонитонро мебахшад. Аслан хар каси аз худо ва пайғамбариш фармонбурдори кунад, қатъан ба пирузи ва комёби бузурги даст меёбад”.

“ Аммо баъад: росттарин сухан китоби худо, ва бехтарин равиш, равиши Мухаммад саллаллоху алайхи васаллам аст,ва бадтарин умур нововари дар дин аст, ва хар тоза пейдо шудаи дар дин, бидъат; ва хар бидъати гумрохи ва хар гумрохи дар оташ аст”.

Ассаламу алайкум ва рохматуллохи ва барокатух.

Дар дарси аввалимон дар мовриди дин ишора кардемки дин мисли жисми инсон аст ва аз чохор узв ташкил шуда аст ва кандан, жудо кардан ё буридани хар узви боиси ноқис шудан ва хатто марги дин мешавадки ба мафохими чохоргонаи дин ишора кардемки аз۱- хокимият ва сулатаи бартар, ۲- қавонин ва ахком, ۳- итоат кардан аз ин қавонин ва хокимият, ۴- подош додан ва мужозот кардан бар асоси ин қавонин ва ахком тавассути сул таи бартар сохта шуда аст ва ин чохор мафхум мухтавои динро ташкил медиханд.

Боз арз кардем тибқи оёти чун:

: لَکُمْ دينُکُمْ وَ لِيَ دينِ (کافرون/۶)

Дин хам метавонад аз тарафи аллох бошад ва хам инсон худиш онро тўлид кунад. Чун инсон хам метавонад қонун ва барнома тўлид кунад ва метавонад тибқи хамин қавонин хукумат ташкил бидихад, баъад метавонад тибқи ин қавонин ва аз тариқи ин хукумат касонироки аз у табъият мекунандро подош бидихад ва онхоироки намекунандро мужозот кунад. Инсон интури ба худиш ижоза медихадки дар ин кор ба истелох адойи аллох таолоро дар биёварад ва худишро жойи аллох бигузорад ё дар кинори аллох. Аммо аллох таоло мегуяд:

إِنَّ الدِّینَ عِندَ اللّهِ الإِسْلاَمُ(آل عمران۱۹)

Бегумон дин дар пешгохи худо ислом аст.

Боз арз кардем тибқи оёти чун:

: لَکُمْ دينُکُمْ وَ لِيَ دينِ (کافرون/۶)

Дин хам метавонад аз тарафи аллох бошад ва хам инсон худиш онро тўлид кунад. Чун инсон хам метавонад қонун ва барнома тўлид кунад ва метавонад тибқи хамин қавонин хукумат ташкил бидихад,баъад метавонад тибқи ин қавонин ва аз тариқи ин хукумат касонироки аз у табъият мекунандро подош бидихад ва онхоироки намекунандро мужозот кунад. Инсон интури ба худиш ижоза медихадки дар ин кор ба истелох адойи аллох таолоро дар биёварад ва худишро жойи аллох бигузорад ва дар кунори аллох. Аммо аллох таоло мегуяд:

إِنَّ الدِّینَ عِندَ اللّهِ الإِسْلاَمُ(آل عمران/۱۹)

Бегумон дин дар пешгохи худо ислом аст.

وَمَن یَبْتَغِ غَیْرَ الإِسْلاَمِ دِینًا فَلَن یُقْبَلَ مِنْهُ وَهُوَ فِی الآخِرَهِ مِنَ الْخَاسِرِینَ (آل عمران/۸۵ (

Ва касики ғойри аз ислом, дини баргузинад, аз у пазирофта намешавад, ва у дар охират аз замраи зиёнкорон хохад буд.

Аммо динро холис ва махсус аллох кардан

«أَلا لِلَّهِ الدِّينُ الْخالِصُ»

хам ба хамин содаги нест, аз шайтон гирифта то нафси олуда шудаи муслимин то хамин куффори ошкор ва пинхон саъй мекунанд ин холис кардани дин барои аллохро олуда ва нохолис кунанд ва хатто дастаи аз ин куффори ошкор ба номи мушрикин ё ба забони имрузин секуляристхо ба сурати хамиша ва мудовим бо муслимин жанги мусаллахона мекунандки замоники муслимин даст аз он чохор мафхум ва мухтавойи дин бардоранд ва бо зури аслаха мехоханд бо холи кардани мухтавойи дин аз он чохор мафхум муслиминро муртад кунанд.

وَلَا يَزَالُونَ يُقَاتِلُونَكُمْ حَتَّىٰ يَرُدُّوكُمْ عَنْ دِينِكُمْ إِنِ اسْتَطَاعُوا ۚ (بقره/۲۱۷)

Барои инки динимонро холис ва махсус барои аллох нигах дорем ва амалан бигуем

قُلْ إِنَّ صَلاتِي وَنُسُكِي وَمَحْيَايَ وَمَمَاتِي لِلَّهِ رَبِّ الْعَالَمِينَ * لا شَرِيكَ لَهُ وَبِذَلِكَ أُمِرْتُ وَأَنَا أَوَّلُ الْمُسْلِمِينَ(أنعام/ ۱۶۲، ۱۶۳) 

Ниёз ба тахияи муқаддамот ва огохихои доштемки мухтавойи дарсхои сода ва муқаддамотимонро то алъон ташкил дода аст.

Барои хамин дар дарси дувум ва севум ба шинохти жохилият ва тоғут ишора кардем ва дарси чохорумимонро хам ба маърифий ислом ва муслимин ихтисос додем ва вориди дарси панжумимон дар мовриди душманшиносий шудем, дар ин дарс пас аз анализи жомеъайи куффор ба маърифийи мушрикин ё ба забони имрузин секуляристхо ва ахкоми куллийи марбут ва ба онхо ва хамчунин ба маърифий куффори ахли китоб ва шибхи ахли китоб ва ахкоми куллий марбут ба онхо пардохтем. Инхо куффори ошкори хастандки қобили ташхис хастанд дар идома ба маърифий душманони хатарнок дигари ишора кардемки инхо ошкор нестанд балки пинхон хастанд ва дар муслимин худишонро махфий карданд ва тахти номи дин ва ислом иддаи зиёдийро хам ба худишон олуда кардандки ба онон мегуянд мунофиқин ё ба забони имрузин секулярзадахо ; дар такмили хамин дарси душманшиносий шаръиймон хам бахси муртаддин ва дар нихоят ба даражабанди шаръий ин душманони ошкор ва пинхон пардохтем. Имруз ва дар идомаи дарсхои муқаддамотимон, мерасем ба дарси шишумимонки ба “ вахдати огохона, хадафманд ва харакатий” мепардоземки пас аз панж дарси гузашта ба нахви ба “ чи бояд кард?” и мо посух медихад.

Барои хар мусалмони огохи возих ва ровшан астки жохилият ва тоғутхо ва тамоми куффори ошкор ва пинхон мумкин аст дар масоили моддий ва манофеъи дунёвий бо екдигар носозгорихо ва ихтилофоти дошта бошанд, аммо харгиз дар баробари мўъминин ва махрумин хамдигарро танхо намегузоранд ва дар саркуби мужриёни қонуни шариати аллох басурати аланий ва ғейри аланий бо екдигар хампеймон ва муттахид мешаванд ва харгиз екдигарро дар замоники бояд махкум кунанд махкум намекунад. Ин барои хар инсони дар хамин еки ду соли гузаштаки вақойеъи муслимини Бирма ва Африқои марказий ва Сурия ва Ироқ ва Сумолий ва Яман ва Алжазоир ва Либий  ва Миср ва Ғазза ва Чечен ва Туркистони шарқий ва Ўзбакистон ва Тожикистон ва ғейрихро мушохада карда бошад возих ва ровшан аст.

Бале, кулли ( тамоми) куффори пинхон ва ошкори қонуни шариати аллох дар чанин мовқеъиятхои куллий ( тамоми) ихтилофотишонро дур меандозанд ва бо хам муттахид мешаванд. Бо ин душманони муттахид ва қудратманд танхо бо вахдат ва қудрат астки мешавад бо онхо муқобила кард. Куффори муттахид ва жохилияти муттахид барои тахкими қонуни куфрий дини секуляризм ва чаповули сарзаминхои муслимин ва инхидоми ахлоқ ва фарханги исломий муслимин бо анвоъи тўвтиъахо ба жанги бо муслимин омаданд ва муслимин хам бояд муттахид ва бо қудрати жамъий барои тахкими қонуни шариати аллох ва баргардондани хақхоики аллох ба онхо дода аст бо жохилияти муттахид ба рахбари дини секуляризм жиход ва мубораза кунанд.

Баъди аз иймон ба аллох ончи ба ин жиход ва фаолиятхои огохонайи мо маъни медихад, дақиқан хамин ижоди ек вахдати фарогир дар шўро ва хадафи вохиди астки дар миқёси кулли жавомеъи муслимин, дар сахнайи жидол бар сари таъйини таклифи қудрати хукумати дар жомеъайи муслимин қад алам карда аст. Шўройи фарогир ва мунсажимики хар мусалмони шариатгаро, ва хар инсони мудофеъи озодий, рифох ва амният, битавонад ба он мулхақ бишавад, ва мутмаъин бошадки аз тариқи он метавонад амалан ва воқеан бар жомеъайи худиш, мухити пейромуни худиш ва бар сарневишти инсонхойи маъосири худиш таъсир бигузорад.

Агар ек чизи бихохад жўвхари муштараки марохили мухталифи жиход ва мубораза ва фаолияти моро дар ин чанд дахаи гузашта баён кунад, талош барои шикл додан ба ек вахдат ва жараёни бунёдий шариатгаройи огохона, хадафманд ва харакатий тобеъ шўро астки қасд дорад на дар хошия жомеъайи муслимин, балки дар маркази жомеъайи муслимин, дар матни жанги қудрат, муслимин ва соири озодихохони ғейри мусалмонро ба майдон бикашонад ва ин шўрои вохид бо ташкили  уммати вохид ва бо ижмоъйи вохиди намояндагишон бикунад.

Пас аз омузиши иймон астки амали ба ахком матрах мешавад ва бо ташкили уммати астки аз ин

 « خَیْرَ أُمَّةٍ» – كُنْتُمْ خَیْرَ أُمَّةٍ أُخْرِجَتْ لِلنَّاسِ

Хоста мешавад хамчунонки росулуллох барои он шохид ва намуна ва улгуйи айнийи буда инхо хам намунаи айний ва шохиди бошанд барои дигарон.

«وَكَذٰلِكَ جَعَلناكُم أُمَّةً وَسَطًا لِتَكونوا شُهَداءَ عَلَى النّاسِ وَيَكونَ الرَّسولُ عَلَيكُم شَهيدًا» (بقره/۱۴۳)

Ин шохид шудан ва намунаи айний шудан бо муталаъайи сирф ва огохи бидуни амал намешавад.

Баъди аз росулуллох саллаллоху алайхи васаллам танхо аз коноли шўро астки мешавад умматро ташкил дод ва танхо ва танхо ин уммати вохиди астки метавонад бо ижмоъи вохид ва жамоати вохид тамоми ваъдахои аллох мисли аз бейн бурдани гурснаги ва таъмини амният

« أَطْعَمَهُمْ مِنْ جُوعٍ وَآَمَنَهُمْ مِنْ خَوْفٍ» (قریش/۳-۴)

Ва соири ваъдахои дунёвий аллохро тахаққуқ бибахша  ва илова бар ин барои дигар инсонхо улгу ва шохид ва намунаи айний бошанд. Афроди зиёдий хастандки куллиёти инро медонанд аммо рохкори харакати дар ин масирро балад нестанд, иддайи хам хастандки ба далоили зимни огохи дар ин масир харакат намекунанд ва дар он қадам намегузоранд ва амалишон фойдайи барои онхо надорад.

Инхо мисли маризи хастандки китоби дар мовриди илми пизишкийки бемори уро шарх додаро хуб мутолаъа карда ва фахмида  ва рохи дармони худишро фахмида ва асбоби дармон хам дар ихтиёриш аст, аммо амалан аз асбоб истефода намекунад ва танхо ба ин басанда намекунадки танхо бо мутолаъа ва хатто илми комил ба ин бемори, бемориш дармон мешавад, шумо ин шахсро читур одами мебинид? Хуб агар шахси бо  қуръон ба унвони танхо дармони ин уммат ва бо шўро ва уммати вохид ба унвони танхо абзори дунёвий касби қудрат хам хамин муомаларо бикунад онвақт боз мегуйидки бояд ин шахсро ба тимористон бифристем ва ё бо маслахат тароший ва хикмат тароший ва садхо шубха ва бахона аъмоли уро тўвжих мекунид?

Дар баробар, дастахои аз душманони ошкор ва пинхони мо хастандки зимни огохи саъй мекунанд бо тўлиди жанги сард ва гарм ижоза надиханд муслимин қадам дарин рох бигузоранд ва масири тафарруқро ба онон нишон медиханд. Тафарруқики аз сифоти мушрикин ё хамин секулярзадахост ва мутаъассифона мисли хийли аз сифоти дигар секуляристхо ба шариатхои осмоний хам нуфуз карда ва онхоро олуда карда аст.

Хамин алъон хам нигох кунид мутаважжих мешавидки секуляристхо хазорон фирқа ва гурухи мухталиф хастандки танхо манофеъи муштараки сармоядорони онхо ва душмани бо қонуни шариати аллох онхоро дўври хам жамъ карда аст. Албатта ахли китоб ва шибхи ахли китоб хам ба ин сифат ва сифоти дигар мушрикин ва секуляристхо олуда шуданд, холо аллох таоло ба муслимин амр мекунадки шумо мисли ин секуляристхо набошид ва худитонро шабихи онхо накунид ва аз ин сифат дур бошид:

وَلَا تَكُونُوا مِنَ الْمُشْرِكِينَ * مِنَ الَّذِينَ فَرَّقُوا دِينَهُمْ وَكَانُوا شِيَعًا ۖ كُلُّ حِزْبٍ بِمَا لَدَيْهِمْ فَرِحُونَ (روم/۳۱-۳۲)

Ва аз жумла ва зумраи мушрикин нагардид. Аз он касоники дини худро пароканда ва бахш бахш карданд ва ба дастахо ва гуруххои гуногуни тақсим шуданд. Хар гурухи хам аз равиш ва ойиники дорад хурсанд ва хушхол аст ( ва мактаб ва мазхаби хаво ва хаваси худро хақ мепандорад).

Росулуллох салаллоху алайхи васаллам хам харгуна тафарруқро нахий карда ва дар жохойи мухталифи ба ин мухим ишора доштанд:

أُوصِيكُمْ بِتَقْوَى اللهِ عَزَّ وَجَلَّ، وَالسَّمْعِ وَالطَّاعَةِ، وَإِنْ تَأَمَّرَعَلَيْكُمْ عَبْدٌ حَبَشِيٌّ، فَإِنَّهُ مَنْ يَعِشْ مِنْكُمْ فَسَيَرَى اخْتِلاَفًا كَثِيرًا،فَعَلَيْكُمْ بِسُنَّتِي وَسُنَّةِ الْخُلَفَاءِ الرَّاشِدِينَ الْمَهْدِيِّينَ، تَمَسَّكُوا بِهَا،وَعَضُّوا عَلَيْهَا بِالنَّوَاجِذِ، وَإِيَّاكُمْ وَمُحْدَثَاتِ الأُمُورِ؛ فَإِنَّ كُلَّ مُحْدَثَةٍ بِدْعَةٌ، وَكُلَّ بِدْعَةٍ ضَلاَلَةٌ.[۱]

Агарчи шўро амириро аз миёни ғуломон баргузид: тўвсия мекунам шуморо ба пархезгори ва тақвойи худованди азза ва жалла ва шанидан ва итоат кардан, агарчи шуморо ғуломи амир шавад. Дар инжо ба каламаи хулафойи рошидини махдиййин ишора шуда астки дар панж халифаи баъди аз росулуллох саллаллоху алайхи васаллам махдуд намешавад чунончи Жобир ибни Самра мегуяд шанидамки росулуллох саллаллоху алайхи васаллам мефармояд:

لاَ يَزَالُ الإِسْلاَمُ عَزِيزاً إِلَى اثْنَيْ عَشَرَ خَلِيفَةً … كُلُّهُمْ مِنْ قُرَيْشٍ [۲]

Албатта хадиси Хузайфа хам ба ду хилофат ишора дорадки росулуллох салаллоху алайхи васаллам мефармояд баъди аз нубувват

 ثُمَّ تَكُونُ خِلاَفَةٌ عَلَى مِنْهَاجِ النُّبُوَّةِ

Ва ин жонишини ва хилофатики баъди аз ман меояд ۳۰ сол давом дорад ва ба жойи он мулукият ва шохигари  меояд:

الْخِلاَفَةُ بعدي ثَلاَثُونَ سَنَةً، ثُمّ تكون مُلكًا؛

Аммо боз дар хамон хадиси Хузайфа мефармояд ба дунболи ин шохигари дубора жонишини ва хилофат бар сабки росулуллох бармегардад:

ثُمَّ تَكُونُ خِلاَفَةً عَلَى مِنْهَاجِ النُّبُوَّةٍ..

Инки баъзихо чун имоми Шофеъий ва Суфёни саврий каси чун Умар ибни Абдулазизро халифайи рошид донистанд ва иддаи чун имоми Ахмад бин Ханбал на, ва ё иддаи Абдуллох бин Зубайрро жузъи ин хулафойи рошида оварданд ва дигарон на…..яъни хулафойи рошидин хамон чандто нестанд; ва нуктаи дигар инки чизики аз коноли онхоки намоянда ва сухангуйи шўрои муваххид ва ижмоъи вохид ва жамоати муваххид хастанд ироя мешавад лозим аст мисли суннати росулуллох саллаллоху алайхи васаллам бояд ба он пойбанд шуд. Ва медонемки хукм ва суннати хар халифайи рошида дар умури ижтиходий руз барои асри худиш вожибул итоат аст, барои хамин будки Али бин Аби Толиб худишро муқайяд ба суннати ду халифаи гузашта намекард ва мегуфт ман бар асоси вазъи мовжуди худам раъй медихам ва суннати замони худамро дорам на бар асоси суннати ду халифайи гузашта. Ин хам тафсир:

: يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُواأَطِيعُوااللَّهَ وَأَطِيعُوا الرَّسُولَ وَأُولِي الْأَمْرِ مِنْكُمْ. (نساء/۵۹)

аст. Чун шўро, қуръон ва суннатро бар асоси вазъи мовжуд ва ниёзхои руз ироя медихад ва барои зуруфи худиш вожибул итоат аст. Ин назари шўро хам аз тариқи рахбари жомеъа ироя мешавад.

-холо агар чанин шўрои вужуд дошт ва бо ижмоъи вохиди ек жамоати вохидро ташкил дод ва каси бихохад аз ин жамоати вохид жудо бишавад ва тафарруқ ижод кунад росулуллох саллаллоху алайхи васаллам дар мовриди чанин шахси мефармояд:

مَنْ فَارَقَ الجَمَاعَة، وَخَرَجَ مِنَ الطَّاعَةِ، فَمَاتَ فَمِيتَتَهُ جَاهِلِية،[۳]

Касики жудо шавад аз жамоат ва берун шавад аз фармонбурдори ва боз бимирад, мурда аст ба марги жохилият.

-ва хатто агар ин шўро ек рахбарро интихоб кард ва баъад касони ба ек шахси дигар байъат доданд ва тафарруқ ба вужуд оварданд росулуллох саллаллоху алайхи васаллам мефармояд:

إِذَا بُويِعَ لِخَلِيفَتَيْنِ، فَاقْتُلُوا الْآخَرَ مِنْهُمَا:[۴]

Замоники бо ду халифа байъат шуд халифа дувум аз ишонро бикушид.

Инхо хаммаги нахийхойи росулуллох саллаллоху алайхи васаллам жихати мухофизат аз уммати вохид ва жамоати вохид хастандки бояд мувозиб буд:

: مَا نَهَيْتُكُمْ عَنْهُ فَاجْتَنِبُوهُ وَمَا أَمَرْتُكُمْ بِهِ فَافْعَلُوا مِنْهُ مَااسْتَطَعْتُمْ فَإِنَّمَا أَهْلَكَ الَّذِينَ مِنْ قَبْلِكُمْ كَثْرَةُ مَسَائِلِهِمْ وَاخْتِلافُهُمْ عَلَى أَنْبِيَائِهِمْ “.[۵]

Шуморо аз хар чизики нахий кардам аз он пархез кунид ва агар шуморо ба чизи амр кардам хар миқдорики тавонистид аз он анжом дихид.

Дар инжо бояд диққат бишавадки осонгири дар дастурот аст на дар навохи ва мухаррамот. Тафарруқ еки аз бадтарин мухаррамот астки осори фардий ва ижтимоий он бисёр бадтар аз мухаррамоти чун машрубхўри ва рузахўри ва зинокори ва амсолихим аст, тафарруқ монеъи нузули ваъдахойи мешавадки аллох таоло ба уммат ва жамоат ваъда дода аст. Тафарруқ бузургтарин монеъи ташкили уммати вохид ва жамоати вохид ва бузургтарин монеъи бозгашти хукумати исломий астки ошкоро заминасози тамоми мафосид аст ва тафриқа андозон мужримини хастандки журмишон бисёр бадтар аз журми ек зинокор ва машрубхўр ва рузанагир ва закотнаде ва ғейрих аст. [۶]

Баъди аз онки аллох таоло бо иймон миёни мўъминин унс ва улфат барқарор карда аст тафарруқ боис мешавад мўъминин  бузургтарин пуштибоний худишонро баъди аз нусрати аллох аз даст бидиханд ва дар баробари инхамма душмани ошкор ва пинхон танхо ва бекаси бимонанд. Аллох таоло мефармояд:

: هُوَ الَّذِیَ أَیَّدَکَ بِنَصْرِهِ وَبِالْمُؤْمِنِینَ * وَأَلَّفَ بَیْنَ قُلُوبِهِمْ لَوْ أَنفَقْتَ مَا فِی الأَرْضِ جَمِیعاً مَّا أَلَّفَتْ بَیْنَ قُلُوبِهِمْ وَلَکِنَّ اللّهَ أَلَّفَ بَیْنَهُمْ إِنَّهُ عَزِیزٌ حَکِیمٌ (انفال/۶۲-۶۳)

У хамон каси астки туро бо ёри худ ва тавассути мўъминон тақвият ва пуштибоний кард. Ва дар миёни онон улфат ижод намуд агар хамма ончи дар замин аст сарф мекарди наметавонисти миёни дилхоишон унс ва улфат барқарор сози. Ва ле худованд миёнишон унс ва улфат андохт, чироки у азиз ва хаким аст.  Ба дунболи баёни ин улфат миёни мўъминин ва пуштибоний онхо аз хамдигар астки аллох таоло амр ба жангидан бо душманон мекунад ва мефармоянд:

: یَا أَیُّهَا النَّبِیُّ حَرِّضِ الْمُؤْمِنِینَ عَلَى الْقِتَالِ (انفال/۶۵)‏

Эй пайғамбар! Мўъминонро ба жанг барангиз ва тахрикишон кун.

Холо ин пуштибонон хар кудом барои худишон хуқуқи дорандки аллох ба онон дода аст ва бояд риоят бишавад то ба ин пуштибонийи онхо аз хамдигар зарбайи нахурад, бахусус хаммайи мо замоники дучори иштибох ё хатои мешавем ё ақоид ё рафторхои иштибохий ба мо расида аст ва мо дар он таъсири надоштем интизори хаммаи мо ин астки бо узрхоики аллох барои муслимини хатокор қарор дода аст – ва мо дар дарсхойи гузашта ба баъзи аз ин узрхо ишора кардем – ба сурати шаръий бо мо бархурд бишавад ва мунсифона ба мо бархурд бишавад то ин иштибохоти мо ва равиши бархурд бо мо боиси тафарруқ ва даст кашидан аз пуштибоний ва ё хатто душмани ва зарба задан ба хамдигар нашавад.

Хаммаи мо интизор доремки аз тамоми хуқуқики аллох ба мо дода аст бархурдор бишавем ва касики интизор дорад аз у пуштибоний кунем набояд ин хуқуқи моро поймол кунад. Мо хамки интизор дорем дигарон аз мо пуштибоний кунанд хақ надорем ин хуқуқишонро поймол кунем.

Дар ин сурат мо ёри дихандайи хам мешавем ва аз хуқуқ ва вахдати хамдигар мехофизат мекунем ва ижоза намедихемки ажзои сохтумоники бо хам барои мухофизат аз хаммамон баноиш кардем аз хам жудо бишаванд

«الْمُؤْمنُ للْمُؤْمِنِ كَالْبُنْيَانِ يَشدُّ بعْضُهُ بَعْضًا»[۷]

Мўъмин бо мўъмини дигар монанди сохтумони астки ек қисмати он, қисмати дигарро мохкам нигах медорад. Ва ижоза намедихемки сохтумони сурбий ё ба истелохи мо пулодин бо адами итоат аз аллох ва бо тафарруқ ва жудо шудан ажзоиш аз хам жудо бишавад ва фуру бирезад ва нобуд бишавад.

وَأَطِیعُواْ اللّهَ وَرَسُولَهُ وَلاَ تَنَازَعُواْ فَتَفْشَلُواْ وَتَذْهَبَ رِیحُکُمْ وَاصْبِرُواْ إِنَّ اللّهَ مَعَ الصَّابِرِینَ‏(انفال/۴۶)

Ва аз худо ва пайғамбариш итоат намойид ва кишмикиш макунид,( ки агар кишмикиш кунид) дармонда ва нотавон мешавид ва шукух ва хайбати шумо аз миён меравад ( ва тарс ва харроси аз шумо намешавад). Сабр ва шакибоий кунидки худо бо собирин ва шакибоён аст.

Аллох таоло чанин касони тафриқа андозиро дуст надорад балки мефармояд:

إِنَّ اللَّهَ یُحِبُّ الَّذِینَ یُقَاتِلُونَ فِی سَبِیلِهِ صَفّاً کَأَنَّهُم بُنیَانٌ مَّرْصُوصٌ (صف/۴)

Худованд касониро дуст медорадки дар рохи у муттахид ва екпорча дар хат ва сафи вохиди межанганд, ингор девори сурбийи бузурги хастанд.

Аллох таоло чанин муслимини муттахидиро дуст дорад на мутафарриқинро . росулуллох саллаллоху алайхи васаллам хам дар табйин ва ровшан кардани ин даста аз оёт фармуда:

الْمُؤْمِنُ لِلْمُؤْمِنِ كَالْبُنْيَانِ الْمَرْصُوصِيَشُدُّ بَعْضُهُ بَعْضًا وَشَبَّكَ بَيْنَ أَصَابِعِهِ.[۸]

Мўъмин бо мўъмини дигар монанди сохтумони сурбий ё ба қовли мо пулодин астки ек қисмати он, қисмати дигарро мохкам нигах медорад сипас росулуллох саллаллоху алайхи васаллам ангуштхойи худро ба хамдигар часпонданд. Хамчунонки ангуштхо хаммаги мисли хам нестанд ва ихтилофоти бо хам доранд дар сохтани сохтумон хам масолихи мухталифи истефода мешавад ва ин масолех аз охан ва санг ва гач ва чуб ва мосса ғейрих бо хам ихтилофоти табиий доранд аммо хаммаги ек вазифаро анжом медиханд ва барои хифзи бақойи сохтумон хамдигарро мохкам нигах медоранд.

Возих астки ин тақвият кардан ва пуштибоний танхо забоний нест балки нишонахои дорад ва бояд аъмоли анжом бишавадки нишон бидихад тараф дар иддаоиш чиқадар содиқ ва пойбанд астки ба сурати куллий ба чанд мовридики ба дарсимон марбут мешавад ишора мекунем. Иншааллох:

۱-Мовриди аввали ва муқаддамоти ижройи амалий ихвату исломий

«إِنَّمَا الْمُؤْمِنُونَ إِخْوَةٌ»

Ва тавозеъ ва фурутани восеъи мўъминин

« وَاخْفِضْ جَنَاحَكَ لِلْمُؤْمِنِينَ»

Ва залилий дар баробари мўъминин

«أَذِلَّةٍ عَلَى الْمُؤْمِنِينَ»

аст, ва лав ба сурати ектарафа бошад.

росулуллох саллаллоху алайхи васаллам пас аз омузиши иймон ва робитахойи маънавийи иймоний абзорхойи зохирий ва амалийро хам нишон медихадки ба ин робитайи иймоний жанбайи амалий медихад:

لَا تَدْخُلُونَ الْجَنَّةَ حَتَّى تُؤْمِنُوا، وَلَا تُؤْمِنُوا حَتَّى تَحَابُّوا، أَوَلَا أَدُلُّكُمْ عَلَى شَيْءٍ إِذَا فَعَلْتُمُوهُ تَحَابَبْتُمْ؟ أَفْشُوا السَّلَامَ بَيْنَكُمْ [۹]

Вориди бехишт намешавид то инки иймон оварид ва иймон намеоварид магар инки хамдигарро дуст бидорид, оё шуморо ба амри рохнамоий накунамки чун онро анжо дихид екдигарро дуст медорид? Саломро миёни худ мунташир созид.

Барои хамин астки росулуллох саллаллоху алайхи васаллам дар “ ек жамъи” “ мутаносиб бо ниёзи он жамъи мушаххас” дар ижройи амалий омузахойи иймоний ба ۶ хуқуқи мусалмон бар мусалмон ишора дорад ва мефармояд:

حَقُّ الْمُسْلِمِ عَلَى الْمُسْلِمِ سِتٌّ

Хаққи мусалмон бар мусалмон шиш чиз аст. Гуфта шуд: эй росулуллох саллаллоху алайхи васаллам , он хуқуқ кудоманд? Фармуданд:

:«إِذَا لَقِيتَهُ فَسَلِّمْ عَلَيْهِ، وَإِذَا دَعَاكَ فَأَجِبْهُ، وَإِذَا اسْتَنْصَحَكَ فَانْصَحْ لَهُ، وَإِذَا عَطَسَ فَحَمِدَ اللهَ فَشمِّتْهُ، وَإِذَا مَرِضَ فَعُدْهُ وَإِذَا مَاتَ فَاتَّبِعْهُ[۱۰]«

Чун уро мулоқот кардид, бар вай салом кунид; чун туро даъват намуд, ижобат куни; агар аз ту насихат хост, уро насихат куни ва чун атса зад ва алхамдулиллах гуфт посухи атсаш ( ро бо гуфтани ярхамукаллох) бидихид ва чун бемор шуд, ба иёдатиш биравид ва агар мурд, дар ташъйиъи жанозаш ширкат кунид.

Дар жойи дигари хам боз росулуллох саллаллоху алайхи васаллам мефармояд:

:«لَا يَحلُ لمُسلم أَنْ يَهجُر أخاهُ فَوق ثَلاث لَيالٍ يَلْتَقِيَانِ فَيُعْرِضُ هَذَا وَيُعْرِضُ هَذَا، وَخَيْرُهُمَا الَّذِي يَبْدَأُ بِالسَّلَامِ [۱۱] «

Барои хеч кас жоиз нестки бештар аз се шаб бо бародари мусалмониш қахр бошад, чунонки хенгоми мулоқот аз екдигар руйи гардонанд; ва бехтарини онон каси астки ибтидо салом кунад.

Ва нез фармуд:

لَا تَحَاسَدُوا، وَلَا تَنَاجَشُوا، وَلَا تَبَاغَضُوا، وَلَا تَدَابَرُوا، وَلَا يَبِعْ بَعْضُكُمْ عَلَى بَيْعِ بَعْضٍ، وَكُونُوا عِبَادَ اللهِ إِخْوَانًا الْمُسْلِمُ أَخُو الْمُسْلِمِ، لَا يَظْلِمُهُ وَلَا يَخْذُلُهُ، وَلَا يَحْقِرُهُ التَّقْوَى هَاهُنَا وَيُشِيرُ إِلَى صَدْرِهِ ثَلَاثَ مَرَّاتٍ «بِحَسْبِ امْرِئٍ مِنَ الشَّرِّ أَنْ يَحْقِرَ أَخَاهُ الْمُسْلِمَ، كُلُّ الْمُسْلِمِ عَلَى الْمُسْلِمِ حَرَامٌ، دَمُهُ، وَمَالُهُ، وَعِرْضُهُ[۱۲]

Нисбат ба екдигар хисодат накунид ва ба қасди фариби муштарий қиймати колоро бештар накунид; бо екдигар душмани накунид ва ба екдигар пушт нанамойид. Бархи аз шумо бар муомала бархи дигар муомала накунид, бандагони аллох ва бародарвор бошид. Мусалмон бародари мусалмон аст, бар у зулм ва ситам раво намедорад ва уро ( беёвар ва залил ва) хор рахо намекунад, уро тахқир намекунад, тақво инжост”. Ва се бор ба синаш ишора кард ва фармуд: “ барои гунохкор шудани шахс хамин бас астки бародари мусалмонишро тахқир кунад; хамма чизи мусалмон бар мусалмон харом аст. Хуниш, молиш ва обруйиш”. Хамчунин дар жойи дигари мефармояд:

 « انْصُرْ أَخَاكَ ظَالِمًا أَوْ مَظْلُومًا

“ бародаритро чи золим ё мазлум ёри кун”. Гуфта шуд: эй росулуллох саллаллоху алайхи васаллам, ёри додани мазлум ровшан аст, аммо чигуна вайро ёри дихем дар холики золим аст? Фармуданд:

«تَحْجُزُهُ، أَوْ تَمْنَعُهُ، مِنَ الظُّلْمِ فَذَلِكَ نَصْرُه «

Уро аз зулм кардан манъ кунид, ин ёри додани уст. [۱۳]

Росулуллох саллаллоху алайхи васаллам боз мефармояд:

لَا يُؤْمِنُ أَحَدُكُمْ حَتَّى يُحِبَّ لِأَخِيهِ مَا يُحِبُّ لِنَفْسِهِ.[۱۴]

Иймони хеч ек аз шумо ба камол намерасад магар онки хар чиро барои худ меписандад барои бародариш нез бипасандад.

Ва боз росулуллох саллаллоху алайхи васаллам дар жойи дар таърифи ек мусалмони воқеъий мефармояд:

:« المُسْلِمُ مَنْ سَلِمَ المُسْلِمُونَ مِنْ لِسَانِهِ وَيَدِه[۱۵] «

Мусалмон каси астки мусалмон аз даст ва забониш осуда бошанд. Ривоёт дар ин замина хийли зиёд хастанд ва ниёзи ба такрор немебинем чун дар ин замина мо хийли насихат шудаем. Дар кул бояд бидонемки мо рузона хаддиақал ۹ бор хенгоми бозгашт аз гуфтагуйи бо аллох дар намозимон барои тамоми муслимин ин муждаро меоваремки: ассаламу алайкум ва рохматуллохи ва барокатух. Ин чизи астки мо пас аз гуфтагу бо холиқимон барои муслимин меоварем.

۲-Мовриди дувум хижрат аз дорул куфр ба дорул ислом астки:

Дар сурати тавоноий ва надоштани узри еки аз нишонахойи иймон ва ба дунболи он аз нишонахойи садоқат ва пойбанди шахс ба сохтани ин сохтумон ва мухофизат аз он ва жиловгири аз фурупоший ва тахриби ин сохтумон аст.

Ибтидо лозим аст таърифи мужаддади аз дорул куфр ва дорул ислом дошта бошем:

۱-Дорул куфр яъни: сарзаминики ек хокими кофар тоғутий бар асоси қавонини куфрий бар он хокимият мекунад, ва бо зури аслаха қавонини куфрий худишро тахким мекунад, ва дар рохи хамин қавонини куфрий хам бо мухолифини қавониниш межангад. Дар инжо хокимияти тоғут маъни пейдо мекунад. Мо ба тоғутхойи зиёдий куфр кардем, еки аз руъуси тавоғит куффори хастандки бар сарзамини хокимият пейдо кардандки ба он мегуфтанд дорул куфр ва ин хукком дар рохи тахкими қавонини куфрий аз коноли сарбозон ва дастгохи таблиғотий ва молий худишон бо мўъминин хам межанганд:

الَّذِینَ آمَنُواْ یُقَاتِلُونَ فِی سَبِیلِ اللّهِ وَالَّذِینَ کَفَرُواْ یُقَاتِلُونَ فِی سَبِیلِ الطَّاغُوتِ فَقَاتِلُواْ أَوْلِیَاء الشَّیْطَانِ إِنَّ کَیْدَ الشَّیْطَانِ کَانَ ضَعِیفاً‏(نساء/۷۶)

Касоники иймон оварданд, дар рохи яздон межанганд, ва касоники куфр пешаанд, дар рохи шайтон межанганд. Пас бо ёрони шайтон бижангид. Бегумон найранги шайтон хамиша заиф буда аст.

Нуктаи мухиммики дар мовриди дорул куфр хамиша ба он ишора шуда ин астки меъёри қавонини хастандки бар он жомеъа хоким аст на сокинони он жомеъа, ва хукмики содир мешавад бар қавонин ва хокимияти он жомеъа аст на мардумони он жомеъа. Чун мумкин аст сокинони ек дорул куфри хамма кофар бошанд ё мумкин аст мисли алъон аксари сарзаминхойи мусалмоннишин қонун ва хокимияти куфрий бошад аммо мардум мусалмон бошанд.

۲-дорул ислом хам яъни: сарзаминики қавониниш исломий бошад ва бар асоси қавонини исломий аз коноли ижмоъи вохиди муслимин ё дар сурати изтирор аз коноли еки аз фирақ ва мазохиби исломий идора бишавад ва хокими он хам мусалмон бошад. дар инжо хам мухим нестки сокинони он хамма мусалмон хастанд ё мисли Мадина куффор хам дар он хастанд ё хатто мисли Хиндистон аксари сокинони он хам кофар бошанд. Мухим қонуни жомеъа ва хокимияти жомеъа аст.

Хуб холо хижрат аз дорул куфр ба дорул ислом хижрат аз макони ба макони дигар аст на хижрат аз куфр ба исломки қаблан анжом доданд. Барои хамин аст каламайи ансор ва мухожир шикл мегирад ва аллох таоло ба содаги ва ровшани баён мекунад:

وَالَّذِينَ تَبَوَّؤُوا الدَّارَ وَالْإِيمَانَ مِن قَبْلِهِمْ يُحِبُّونَ مَنْ هَاجَرَ إِلَيْهِمْ وَلَا يَجِدُونَ فِي صُدُورِهِمْ حَاجَةً مِّمَّا أُوتُوا وَيُؤْثِرُونَ عَلَى أَنفُسِهِمْ وَلَوْ كَانَ بِهِمْ خَصَاصَةٌ وَمَن يُوقَ شُحَّ نَفْسِهِ فَأُوْلَئِكَ هُمُ الْمُفْلِحُونَ(حشر/۹)

Ононики пеш аз омадани мухожирон хона ва кошона ( ойини ислом) ро омада карданд ва иймонро ( дар дили худ устувор доштанд) касониро дуст медорандки ба пеши ишон мухожират карданд, ва дар дарун ихсос ва рағбат ниёзи намекунанд ба чизхоики ба мухожирон дода шуда аст, ва ишонро бар худ таржих медиханд, хар чандки худ сахт ниёзманд бошанд. Касоники аз бухли нафси худ, нигахдори ва мусаввин ва махфуз гарданд, ишон қатъан ростгоранд.

Мумкин аст дар холати изтирор мисли муслимини хабаша дар миёни куффори ахли китоб истиқлоли ақидатий ва амали худро хифз кунид аммо дар миёни секуляристхо наметавонид ба сурати комил зиндагитро бар асоси қонуни шариати аллох танзим ва идора кунид ва мажбур ба ижройи қавонин ва равиши зиндаги секуляристхо мешавид ва қавонини аллохро кинор мегузорид, барои хамин росулуллох саллаллоху алайхи васаллам аз касоники тавоноий хижрат дорад аммо бейни мушрикин ё секуляристхо зиндаги мекунад ва интури ба худиш зулм мекунад эъломи бароат карда аст:

:[۱۶] أنا بَرِيءٌ من كلّ مسلم يُقِيمُ بين أظْهُرِ المشركين

Ман аз хар мусалмоники дар миёни мушрикин муқим шавад бари хастам. Ва дар жойи дигари мефармояд:

مَنْ أَقَامَ مَعَ الْمُشْرِكِينَ فَقَدْ بَرِئَتْ مِنْهُ الذِّمَّةُ[۱۷]

Дар ин ривоят бояд ба ду нуктайи асосий диққат шавад: еки инки дар мовриди куффори мушрик ва секулярист гуфта шуданд ва дигари инки росулуллох аз хуни он муслимин эъломи бароат карда астки мустазъаф буданд ва тавони хижрат надоштанд на аз динишон, ва замоники мефармояд:

مَنْ جَامَعَ الْمُشْرِكَ وَسَكَنَ مَعَهُ فَإِنَّهُ مِثْلُهُ[۱۸]

Дар инжо нез хадар рафтани хун аст ва дар хадар рафтан хуниш мисли секуляристхост. Дар кул бароат моли мушрикин аст на куффори ахли китоб ва шибхи ахли китобки қаблан дар дарсимон дар мовриди шиносоий мушрикин ва секуляристхо ба он ишора кардем. Аммо агар хамин шахс мисли Аббос аммуйи росулуллох саллаллоху алайхи васаллам дар жанг бо  муслимин ширкат кунад хукмиш мешавад мисли хукми мушрикин ва секуляристхо ва иймониш суди барояш надорад.

Хижрат вожиб мешавад барои инки шахс наметавонад мутобиқ бо қонуни шариати аллох зиндаги кунад ва барои мухофизат аз амалий кардани қонуни шариати аллох ва озодона зиндаги кардан бар асоси қонуни шариати аллох хижрат мекунад. Ва хар жо шумо натавонид тибқи қонуни шариати аллох амал куни сукунати дар онжо модомики тавоноий хижрат дорид бароитон харом мешавад ва бояд ба дорул ислом хижрат кунид чи ин дорул ислом бар асоси хилофату ала манхажин нубувват бошад ё бар асоси бадил ва холати изтирорий ин бошад.

Аммо хижрат аз дорул куфр ба дорул ислом то кей вужуд дорад? То замоники жиход вужуд дорад.

لا تَنْقَطِعُ الْهِجْرَةُ مَا كَانَ الْجِهَادُ.  Ё  . أَنَّ الْهِجْرَةَ لَا تَنْقَطِعُ مَا كَانَ الْجِهَادُ[۱۹]

Ва жиход то рузи қиёмат мисли тўвба вужуд дорад, бар ин асос хижрат то рузи қиёмат идома дорад:

لَا تَنْقَطِعُ الْهِجْرَةُ حَتَّى تَنْقَطِعَ التَّوْبَةُ، وَلَا تَنْقَطِعُ التَّوْبَةُ حَتَّى تَطْلُعَ الشَّمْسُ مِنْ مَغْرِبِهَا[۲۰]

Холо ин хижрат аз сарзамини хосси то кей бар муслимини он сарзамин вожиб мешавад? То замоники сарзамини онхо жузъви дорул куфр ё куфристон бошад. сарзаминики фатх шуд ва табдил шуд ба дорул ислом дигар аз онжо ба дорул исломи қаблий рафтан хижрат махсуб намешавад. Масалан қабли аз фатхи Маккаки дорул куфр буд куч кардан ба Мадина жузви хижрат буд, аммо баъди аз фатхи Макка дигар рафтан аз Макка хижрат махсуб намешавад чун Макка хам жузви дорул ислом махсуб мешавад.

Ё масалан Кобул қабли аз фатхи он тавассути толибон жузви дорул куфр буд ва хижрат аз онжо ба сарзаминхойи тахти хокимияти толибон вожиб буд, аммо пас аз фатх дигар хижрати аз онжо ба соири сарзаминхойи дорул ислом вужуд надошт. Ва инбор инжо мешавад дорул ислом ва мардум мебоист аз соири манотиқи тахти хокимияти дорул куфр тахти хокимияти амсоли дустуми муртадки – аз зуболахо ва пас мондахойи шўравий буд – ба инжо хижрат мекарданд то инки он манотиқ хам жузви дорул ислом мешуд. Барои хамин аст баъди аз фатхи сарзамини хос ва табдил шудани он ба дорул ислом дигар аз он сарзамин байъати хижрат гирифта намешавад:

لا هِجرةَ بعدَ فتح مكةَ، ولكنْ أبايعهُ على الإسلام[۲۱]

Чун

إِنَّ الْهِجْرَةَ قَدْ مَضَتْ لِأَهْلِهَا، وَلَكِنْ عَلَى الْإِسْلَامِ وَالْجِهَادِ وَالْخَيْرِ»[۲۲]

Росулуллох саллаллоху алайхи васаллам дар рузи фатхи Макка фармуд:

لَا هِجْرَةَ وَلَكِنْ جِهَادٌ وَنِيَّةٌ وَإِذَا اسْتُنْفِرْتُمْ فَانْفِرُوا.[۲۳]

Аллох таоло дар мовриди ин нафир мефармояд:

:  یَا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُواْ مَا لَکُمْ إِذَا قِیلَ لَکُمُ انفِرُواْ فِی سَبِیلِ اللّهِ اثَّاقَلْتُمْ إِلَى الأَرْضِ أَرَضِیتُم بِالْحَیَاةِ الدُّنْیَا مِنَ الآخِرَةِ فَمَا مَتَاعُ الْحَیَاةِ الدُّنْیَا فِی الآخِرَةِ إِلاَّ قَلِیلٌ ‏* إِلاَّ تَنفِرُواْ یُعَذِّبْکُمْ عَذَاباً أَلِیماً وَیَسْتَبْدِلْ قَوْماً غَیْرَکُمْ وَلاَ تَضُرُّوهُ شَیْئاً وَاللّهُ عَلَى کُلِّ شَیْءٍ قَدِیرٌ ‏(توبه/۳۸-۳۹)

Эй мўъминон! ( ма лакум : чи чизитон шуда аст? Чи хабаритон аст? Чиро шумо?) чиро хенгомики ба шумо гуфта мешавад: ( барои жиход) дар рохи худо харакат кунид, сусти мекунид ва дил ба дунё медихид? Оё ба зиндаги ин жахон ба жойи зиндаги он жахон хушнудид? Таматтуъ ва колойи ин жахон дар баробари таматтуъ ва колойи он жахон,чизи ками пеш нест. Агар барои жиход берун наравид, худованд шуморо ( дар дунё бо истийлоъи душманон ва дар охират бо оташи сузон) азоби дарднок медихад ва қовмиро жойгузинитон месозадки жудойи аз шумоянд ва хеч зиёни ба худо намерасонид ва худо бар хар чизи тавоно аст.

Дар ин шароити жадид астки уммул мўъминин Оиша розиаллоху анхо дар мовриди хижрати ахли Макка ё соири сарзаминхойи дорул ислом мегуяд:

انْقَطَعَتْ الْهِجْرَةُ مُنْذُ فَتَحَ اللَّهُ عَلَى نَبِيِّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَكَّةَ[۲۴]

Чун Макка пойтахти он замон шибхи жазира будки бо фатхи он соири манотиқ хам фуж фуж ва гурух гурух мусалмон шуданд. Аллох таоло хатто кўмакхойи молий қабли аз фатхи пойтахтро бо кўмакхойи молий пас аз фатхи он еки намедонад:

لَا یَسْتَوِی مِنکُم مَّنْ أَنفَقَ مِن قَبْلِ الْفَتْحِ وَقَاتَلَ أُوْلَئِکَ أَعْظَمُ دَرَجَةً مِّنَ الَّذِینَ أَنفَقُوا مِن بَعْدُ وَقَاتَلُوا وَکُلّاً وَعَدَ اللَّهُ الْحُسْنَى وَاللَّهُ بِمَا تَعْمَلُونَ خَبِیرٌ ‏(الحديد/۱۰)

Касони аз шумоки пеш аз фатхи ( магар , ба сипохи ислом кўмак карданд ва аз амволи худ) бахшиданд ва ( дар рохи худо) жангиданд, ( бо дигарон) баробар ва ексон нестанд. Онон даража ва мақоми касони астки баъди аз фатхи ( Макка, дар рохи ислом) базл ва бахшиш намуданд ва жангиданд аммо ба хар хол, худованд ба хамма, ваъда подоши нику медихад, ва у огох аз хар он чизи астки мекунид.

Нуктаики лозим аст боз ба он ишора бишавад ин астки жойгохи хижрат дар хар сарзамини то замони хифз мешавадки он сарзамин тасарруф нашуда бошад ва жойгох ва арзиши кўмакхойи молий хам мутаносиб бо замони фатхи ин пойтахт ё қабли аз ин фатх арзишгузорий мешавад. Холо агар каси тавоноий хижрат дошт ва жузви маъзурин набуд ва хижрат накард чи?

Дар дунё амр ин аст:

الَّذِینَ آمَنُواْ وَلَمْ یُهَاجِرُواْ مَا لَکُم مِّن وَلاَیَتِهِم مِّن شَیْءٍ حَتَّى یُهَاجِرُواْ وَإِنِ اسْتَنصَرُوکُمْ فِی الدِّینِ فَعَلَیْکُمُ النَّصْرُ إِلاَّ عَلَى قَوْمٍ بَیْنَکُمْ وَبَیْنَهُم مِّیثَاقٌ وَاللّهُ بِمَا تَعْمَلُونَ بَصِیرٌ‏(انفال/۷۲)

Аммо касоники иймон оварданд аммо ( бо вужуди тавоноий) мухожират накарданд ( хеч гуна таъаххуд ва масъулият ва ) вилояти дар баробари онон надорид то он гохки мухожират мекунанд. Агар ба сабаби динишон аз шумо кўмак ва ёри хостанд, кўмак ва ёри бар шумо вожиб аст, магар замоники мухолифони онон гурухи бошандки миёни шумо ва ишон пеймон бошад. ( дар ин сурат риояти ахд ва пеймон, аз риояти холи чанин мўъминони бехоли лозимтар аст. Ба хар хол) худованд мебинад ончироки мекунид.

 Ва дар қиёмат хам вазъи бисёр бади доранд: аллох субханаху мефармояд:

إِنَّ الَّذِينَ تَوَفَّاهُمُ الْمَلائِكَةُ ظَالِمِي أَنْفُسِهِمْ قَالُوا فِيمَ كُنْتُمْ قَالُوا كُنَّا مُسْتَضْعَفِينَ فِي الْأَرْضِ قَالُوا أَلَمْ تَكُنْ أَرْضُ اللَّهِ وَاسِعَةً فَتُهَاجِرُوا فِيهَا فَأُولَئِكَ مَأْوَاهُمْ جَهَنَّمُ وَسَاءَتْ مَصِيراً *  إِلاَّ الْمُسْتَضْعَفِينَ مِنَ الرِّجَالِ وَالنِّسَاء وَالْوِلْدَانِ لاَ يَسْتَطِيعُونَ حِيلَةً وَلاَ يَهْتَدُونَ سَبِيلاً * فَأُوْلَئِكَ عَسَى اللّهُ أَن يَعْفُوَ عَنْهُمْ وَكَانَ اللّهُ عَفُوًّا غَفُورًا (نساء/۹۷-۹۹)

Бегумон касоники фариштагон ( барои қабзи рух) ба суроғишон мераванд ва ( мебинандки ба сабаби мондан ба куффор дар куфристон, ва хижрат накардан ба сарзамини иймон) бар худ ситам карданд, бадишон мегуянд: кужо будаидки инки чанин бедин ва туша мурдаид ва бадбахт шудаид? Узрхохон ) гуянд: мо бечорагони дар сарзамини ( куфр) будем гуянд: магар замини худо васиъ набуд то дар он куч кунид? Жойгохи онон дўзах аст, ва чи бад жойгохи ва чи бад саранжоми! Магар бечорагони аз мардон ва занон ва кудаконики кори аз онон сохта нест ва рохи чораи намедонанд. Пас умид астки худованд аз онон даргузорад ( чун қудрати хижрат надоштанд) ва худованд бас авф кунанда ва омурзанда аст.

Алъон он иддаики аз дорул исломи мовриди назари худишон хам ба дорул куфр ва дорул харби чун Англиз ва Канада ва Амрико ва Иордания ва Русия ва ғейрих мераванд бояд чи вазиати дошта бошанд ва бояд чи жойгохи назди мо дар дунё дошта бошанд? Бахусус он дастаики худишонро хам олим медонанд ва аз он дорул куфрхойи дорул харб барои муридони мусаллахишон хат ва нишон таъйин мекунанд ва бо дин , жон , номус,зан, фарзанд, падар, модар, мол ва ватан муридонишон бози ва хатто муомала мекунанд. [۲۵]

۳-Мовриди севумики дар инжо ба он ишора мекунем пуштибоний аз дорул ислом бо самъ ва тоах барои рахбарияти жомеъайи муслимин аст.

Фирақ ва мазохиби маъруф ба ахли суннат барои касики бояд рахбарияти жомеъаро дар ихтиёр дошта бошад шурут ва вижагихоиро лозим донистанд мисли:

Ислом: чун

وَلَن يَجْعَلَ اللّهُ لِلْكَافِرِينَ عَلَى الْمُؤْمِنِينَ سَبِيلاً ( نساء/ ۱۴۱).

Харгиз худованд кофаронро бар мўъминон чийра нахохад сохт пас раво нест инсони кофар, волий ва раиси мусалмонон шавад. Ва мефармояд:

۱يَاأَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا إِنْ تُطِيعُوا الَّذِينَ كَفَرُوا يَرُدُّوكُمْ عَلَى أَعْقَابِكُمْ فَتَنْقَلِبُوا خَاسِرِينَ ( آل عمران/ ۱۴۹).

Эй касоники иймон овардаид! Агар аз кофарон , фармонбурдори кунид, шуморо ба куфр бармегардонанд ва зиён дида ( аз суйи дин ва иймон ба суйи куфр ва харамон )бармегардид.

۴- мард будан: Умар бин Хаттоб розиаллоху анху мегуяд: “ мо дар жохилият занонро чизи ба хисоб намеовардем аммо замоники ислом омад ва худованд онон (занон) ро дар қуръон зикр намуд, дарёфтемки онон хуқуқи бар гардани мо доранд, жуз инки ононро вориди умуримон ( умури идорий ва ижроий мамлакат) нанамоем.” [۲۶]

۵- адолат: вужуди адолат дар шахсияти рахбар шарти мухимми ба хисоб меомад, пас дуруст нестки, рахбар шахси фосиқ ва фожири бошад, ва адолат шарти лозими дар инъиқоди рахбарият мебошад, магар дар холати изтирорийки то рафъи изтирори шахси фожир то жохойи тахаммул мешавад.

۶- кифоят ва тавоноий : барои ижроий адолат бар асоси қонуни шариати аллох шахси мусалмон лозим аст аз кифоят ва тавоноийхои бархурдор бошадки, мухимтарини онхо илми ба қонуни шариати аллох ва масоили руз аст.

Бар ин асос имом, амир , рахбар ё халифайи муслимин бояд ибтидоъ олими ба манофеъи шаръий ва ба дунболи он олими ба масоили руз бошад. бале аввалин чизики бояд ба он илми вофир ва кофий дошта бошад, ахкоми шаръий аст ; чун рахбари муслимин мукаллаф аст тахти назорати шўройи улил амр ахкоми шаръийро татбиқ кунад ва довлатро мутобиқи худуди шаръий рахбари кунад, пас агар дар ин бахш илми жомеъий надошта бошад, ин вазифаро ба хеч сурати наметавонад адо кунад, пас агар дар ин бахш илми жомеъ надошта бошад, ин вазифаро ба хеч сурати наметавонад адо кунад ва салохияти рахбар шуданро надорад. Хатто баъзи аз фуқахо бар ин назар хастандки танхо илм доштан ба ахкоми шаръий ба шикли тақлид барои халифа кофий нест; чун тақлид ( аз назари онхо) дархақиқат ек новъ нақс ва камбуд ба хисоб меомад. Ба хамин далил лозим медонандки бояд илми имом дар хадди ижтиход бошад ва чанин истидлол мекунандки чун мансаб ва мақоми рахбарият бартарин мансаб ва мақом аст пас бояд мутасаддийи он комилтарин шахс дар тамоми сифоти илмий бошад. албатта иддаи ками аз фуқахойи ахли суннат хам хастандки илми кофийро шарт дониста ва муқаллид будани имомро жоиз медонанд ва зарурати ба лузуми мужтахид будан намебинанд.

Тамоми уламойи ахли суннат вужуди рахбари олим ва фақих ба қонуни шариати аллохро ба ду далил лозим ва зарурий медонанд:

-чун қонуни шариати аллох то рузи қиёмат қонуни асосий жомеъайи муслимин аст, бидуни шинохт ва бидуни тафаққух дар ин қонун, имкони татбиқи сахихи он нест.

-рахбарият бузургтарин мақоми қуввайи мужрия аст ва то илм ва фиқхи комили шаръий надошта бошад наметавонад мутаносиб бо “ вазъи мовжуд” ва “ ниёзхои руз” тасмимоти лозимро аз манобеъи шаръий бигирад.

Қавонини мутағаййир ва муваққатики бар асоси заруратхо ва ниёзхо тадвин мешаванд, ё фармонхо ва тасмимотики дар умури низомий ва амниятий ва иқтисодий ва ғейрих гирифта мешаванд хаммаги бояд дар чохорчуби қавонини шариати аллох бошанд ва харгиз набояд аз усули куллий ва қавонини собити шариати аллох берун бошанд. Бидуни хузури рахбарики дар шариат фақих ва олим шуда бошад анжоми ин вазоиф имконпазир нест, чун фақихи мутахассиси дар мудирияти жомеъа астки метавонад муқаррароти мувофиқи бо усули куллий шариати ислом ва мухолифи бо қунуни шариати аллохро аз хам ташхис дихад.

Ижройи ахкоми илохий, ва пиёда кардан низоми исломий, бидуни хидоят ва назорати фақихи мунтахаби шўро, имконпазир нест, хусусан ахкоми марбут ба жиход ва дифоъ,ижрои худуд ва таъзирот, ахз ва тўвзиъи умури молий исломий, ва танзими равобити сиёсий бо довлатхойи хорижий, ва бахши аз амри ба маъруф ва нахий аз мункар, харгиз бидуни назорати фақих, имконпазир намешавад, чун татбиқи ахком дар ин маворид он чунон хассос ва осибпазир астки бидуни сарпарасти ек мутахассиси исломий ва бидуни вужуди ек фақих ва олими дар умури шаръий анжом намегиранд.

۷- қурайший будан: қурайший ва саййид будани рахбар мовриди ихтилоф аст, бархихо ин шартро шарти аввалият ва бехтари медонанд, ва теъдоди хам шарти инъиқод медонанд. Аз далоили лузуми ин шарт аходиси астки аз росулуллох саллаллоху алайхи васаллам ривоят шуда аст мисли :

” إِنَّ هَذَا الْأَمْرَ فِي قُرَيْشٍ لَا يُعَادِيهِمْ أَحَدٌ إِلَّا كَبَّهُ اللَّهُ عَلَى وَجْهِهِ مَا أَقَامُوا الدِّينَ”[۲۷]

Замомдори мусалмонон махсуси қурайш мебошад то замоники динро барпо медоранд, ва хар ки бо онхо душмани кунад, худованд уро сарнагун хохад намуд”. Ва ривояти дигар Бухорий аз ибни Умар розиаллоху анхума чанин аст:

: لَا يَزَالُ هَذَا الْأَمْرُ فِي قُرَيْشٍ مَا بَقِيَ مِنْهُمْ اثْنَانِ[۲۸]

“Хамвора ин амри ( зиомати мусалмонон) махсуси қурайш аст то замоники ду шахс аз онхо боқий бошанд”.

Холо агар чанин рахбари олим ва фақихи сарпараст ва вилояти муслиминро бар ухда гирифт дар баробари масулиятхоики дорад бар муслимин хам хуқуқи дорадки илова бар таъмини умури молий ва насихат шудан, асосийтарин хаққи имом бар мардум, самъ ва итоати астки дар хамон чорчубайи қонуни шариати аллох бошад.

Бале, чизики бейни хамма инсонхо ижмоъ вужуд дарад ин астки мафхуми довлат ва хукумат ду то муаллифайи аслий дорад; еки “ хукм” аст ва дигари “ итоат” аст. Тамоми инсонхойи мусалмон ва ғейри мусалмон аз гузаштахойи дур то ба имруз вақти рожеъ ба хукумат сухбат мекунанд, иштироки онхо дар ду мафхуми хукм ва итоат хатман вужуд дорад.

 Росулуллох саллаллоху алайхи васаллам ба сурати куллий худуди итоат аз имом ва рахбариятро мушаххас мекунад ва мефармояд:

:” لاَ طَاعَةَ فِى مَعْصِيَةِ اللَّهِ إِنَّمَا الطَّاعَةُ فِى الْمَعْرُوفِ “[۲۹]

“Итоат аз амир ва рахбар ва халифа ва ғейрих дар маъсияти аллох нест,балки итоат фақат дар корхойи ник мебошад”.

Ибни Умар розиаллоху анхума аз росулуллох саллаллоху алайхи васаллам ривоят мекунадки :

عَلَى الْمَرْءِ الْمُسْلِمِ السَّمْعُ وَالطَّاعَةُ فِيمَا أَحَبَّ وَكَرِهَ إِلاَّ أَنْ يُؤْمَرَ بِمَعْصِيَةٍ فَإِنْ أُمِرَ بِمَعْصِيَةٍ فَلاَ سَمْعَ وَلاَ طَاعَةَ.[۳۰]

Аз Абдуллох бин Умар ривоят астки росулуллох фармуд:” бар инсони мусалмон вожиб астки сухани амири худро бишнавад ва аз у итоат кунад дар корхоики мовриди писанди у аст ва корхоики мовриди писандиш нест, то вақтики уро ба гунох дастур надихад, агар уро ба гунох хукм мекунад, дар ин сурат на итоати вай вожиб аст ва на шанидани суханони вай”.

Дар ин самъ ва тоах – барои хифзи вахдати дастур ва вахдати амал ва пархез аз тафарруқ – дар назар гирифтани токтикхойи зарурийки ба стротежикхойи дур ва наздик хидмат мекунанд( мисли муфоди сулхи худайбия, имтиёз доданхо, ақабнишинийхо ва ғойрих) бисёр мухим ва хаётий аст. Дар ингуна маворидики мумкин аст танхо рахбарият ва шўрохойи низомий ва амнияти ва дипломосий аз онхо бо хабар бошанд ва шўройи улил амри мутахассисин ва фуқахо хам бар ингуна фаолиятхои рахбарий назорат доранд харгуна такруйи мусалмон зулми ошкори аст ба худиш ва жамоати муслимин.

  • Мовриди чохоруми мо дар ин дарс: пуштибоний аз умуми муслимин бо жон ва мол ва забон ва қалб аст.

Росулуллох саллаллоху алайхи васаллам мефармояд:

مَثَلُ الْمُؤْمِنِينَ فِي تَوَادِّهِمْ، وَتَرَاحُمِهِمْ، وَتَعَاطُفِهِمْ کمَثَلُ الْجَسَدِ إِذَا اشْتَكَى مِنْهُ عُضْوٌ تَدَاعَى لَهُ سَائِرُ الْجَسَدِ بِالسَّهَرِ وَالْحُمَّى[۳۱]

Сифати мўъминон дар дусти ва мехрабоний ва атфи таважжух  ва пойидани екдигар хамчун сифати бадан аст. Харгох андоми аз бадан ба нола ва фиғон дарояд, хамма андомхойи тан бо он хамдард мешаванд ва бо шаб зиндадори ва таб ва ларз бо он хамово мегардад.

Мисли хамон мусалмоники он яхудий аз бани қайнақоъро ба хотири ихонат ба он хохари мусалмониш дар бозор кушт, хар чандки худиш хам тавассути яхудийхо шахид шуд, ва росулуллох саллаллоху алайхи васаллам хам бо хаммаи бани қайнақоъки аз ин мужримин химоят карда буданд эълони жанг кард ва дар нихоят хаммаро берун рехт. Чиро? Чун дифоъ аз дин ва жон ва номус ва обру ва арз ва мол ва соири хуқуқи муслимин бар ухдаи хамма аст. Бахусус агар аз тарафи ек кофар поймол бишавад.

. وَالْمُؤْمِنُونَ وَالْمُؤْمِنَاتُ بَعْضُهُمْ أَوْلِيَاءُ بَعْضٍ (توبه/۷۱)

Мардон ва занони мўъмин, бархи валий ва ёварони бархи екдигар хастанд.

Инжо ек истисноъ дар масалайи пуштибоний вужуд дорадки ба пуштибоний аз муслимини бармегардадки аз дорул куфр ба дорул ислом хижрат накарданд. Дар чанин холати танхо замони мешавад ба хотири дин аз онхо пуштибоний кардки бо он хукумат ё хизби кофар ё дорул куфр пеймоний нисбаста бошем. Яъни ин муслимини ғейри мухожир ва сокин дар дорул куфрро танхо замони метавонем ба хотири дин аз онхо пуштибоний низомий ва моддий кунемки ин пуштибоний бар алайхи кофарики мо бо у пеймон бастаем набошад, ва мо пеймон шикан набошем ба хотири ек мусалмони ғейри мухожирики худишро аз хийли чизхо ва хийли химоятхойи муслимин махрум карда аст:

: إِنَّ الَّذِینَ آمَنُواْ وَهَاجَرُواْ وَجَاهَدُواْ بِأَمْوَالِهِمْ وَأَنفُسِهِمْ فِی سَبِیلِ اللّهِ وَالَّذِینَ آوَواْ وَّنَصَرُواْ أُوْلَئِکَ بَعْضُهُمْ أَوْلِیَاء بَعْضٍ وَالَّذِینَ آمَنُواْ وَلَمْ یُهَاجِرُواْ مَا لَکُم مِّن وَلاَیَتِهِم مِّن شَیْءٍ حَتَّى یُهَاجِرُواْ وَإِنِ اسْتَنصَرُوکُمْ فِی الدِّینِ فَعَلَیْکُمُ النَّصْرُ إِلاَّ عَلَى قَوْمٍ بَیْنَکُمْ وَبَیْنَهُم مِّیثَاقٌ وَاللّهُ بِمَا تَعْمَلُونَ بَصِیرٌ (انفال/۷۲)

Бегумон касоники иймон оварданд ва мухожират карданд ва бо жон ва моли худ дар рохи худо жиход намуданд, ва касоники ( мухожиринро) панох доданд ва ёри намуданд бархи аз онон ёрони бархи дигаранд. Ва аммо касоники иймон оварданд ва лекин мухожират нанамуданд( ва бо вужуди тавоноий ба дорул ислом напайвастанд, хечгуна таъаххуд ва масулияти ва ) вилояти дар баробари онон надорид то он гохки мухожират мекунанд. Агар ( чанин мўъминони ғейри мухожири аз дасти зулм ва жури дигарон) ба сабаби динишон аз шумо кўмак ва ёри хостанд, кўмак ва ёри бар шумо вожиб аст, магар замоники мухолифони онон гурухи бошандки миёни шумо ва ишон пеймон бошад. худованд мебинад ончироки мекунид.

Бо ин тўвзихоти мухтасар дар мовриди

«بُنْيَانِ الْمَرْصُوصِيَشُدُّ بَعْضُهُ بَعْضًا»

Сохтумони сурбий ё ба қовли мо пулодинки ек қисмати он, қисмати дигариро мохкам нигах медорад лозим аст ба анвоъйи дорул исломхо ва жойгох ва вазифайи муслимин дар баробари ин сохтумонхо ишора кунем.

Дорул исломхо ба ду новъ тақсим мешаванд еки хукумати шўроийи исломий хилафату ала манхажин нубувват ва дигари мартабайи нозил ва бадали изтирорий хилафату ала манхажин нубувват.

Қабли аз сухбат кардан дар мовриди хилафату ала манхажин нубуват лозим аст ек нуктаро ёдовари кунам ва он хам равиши имомони ахли суннат дар бархурди бо бузургон ва иштибохоти онхостки дар миёни ғейри арабхо ношнохта аст.

Гох тафсир, тахлил ва осибшуносий ек сухан ё ек воқеайи торихийки посухи барои ниёзхойи рузи мо дорад ва мунтабиқ бо тамоми меъёрхои шаръий хам аст боз барои иддайи аз азизон хукми тўвхинро дорад; дар холики агар мо худимон ин масоилро интурики хаст шарх надихем душманони мо мисли мусташриқин ва мунофиқин ва секулярзадахо ва муртаддин хатман ба он шеваики худишон мехоханд шархиш медиханд ва шарх хам доданд, мо бояд бо ровшангари ва ошкоро кардан ончики вужуд дорад рохро бар ин душманони ошкор ва пинхон бибандем. Еки аз ин маворид сейри тахаввулоти сегонайи астки росулуллох саллаллоху алайхи васаллам барои жомеъаи муслимин ироя дода аст.

Аходиси росулуллох саллаллоху алайхи васаллам ровшан мекунандки муслимин дар масири харакати худишон баъди аз замони росулуллох саллаллоху алайхи васаллам ва дўврони набувват то рузи қиёмат сегуна хукуматро хоханд дид:

: قال رسول الله صلى الله عليه وسلم :

تَكُونُ النُّبُوَّةُ فِيكُمْ مَا شَاءَ اللَّهُ أَنْ تَكُونَ، ثُمَّ يَرْفَعُهَا إِذَا شَاءَ أَنْ يَرْفَعَهَا، ثُمَّ تَكُونُ خِلَافَةٌ عَلَى مِنْهَاجِ النُّبُوَّةِ ، فَتَكُونُ مَا شَاءَ اللَّهُ أَنْ تَكُونَ، ثُمَّ يَرْفَعُهَا إِذَا شَاءَ أَنْ يَرْفَعَهَا، ثُمَّ تَكُونُ مُلْكًا عَاضًّا، فَيَكُونُ مَا شَاءَ اللَّهُ أَنْ يَكُونَ ، ثُمَّ يَرْفَعُهَا إِذَا شَاءَ الله ُأَنْ يَرْفَعَهَا ، ثُمَّ تَكُونُ مُلْكًا جَبْرِيّاً ، فَتَكُونُ مَا شَاءَ اللَّهُ أَنْ تَكُونَ ، ثُمَّ يَرْفَعُهَا إِذَا شَاءَ أَنْ يَرْفَعَهَا ، ثُمَّ تَكُونُ خِلَافَةٌ عَلَى مِنْهَاجِ النُّبُوَّةِ ، ُثمَّ سَكَتَ.[۳۲]

  1. Хилофати мутобиқи манхаж ва равиши росулуллох.
  2. خِلَافَةٌ عَلَى مِنْهَاجِ النُّبُوَّةِ.
  3. Дўврони подшохики ба ду дастаи калон тақсим мешавадки, баъзихо танхо бо хушунат хамрох буданд,

ثُمَّ تَكُونُ مُلْكًا عَاضًّا،

Ва баъзихо илова бар он бо истибдод ва худкомаги хам ба масири худишон идома доданд,

  1. ثُمَّ تَكُونُ مُلْكًا جَبْرِيّاً

Бозгашти хилофат мутобиқи манхаж ва равиши росулуллох.

خِلَافَةٌ عَلَى مِنْهَاجِ النُّبُوَّةِ

дар хукумати хулафои пас аз росулуллох саллаллоху алайхи васаллам хилафату ала манхажин нубувват мо шохиди ду асли мухим хастем еки: асли мухимми назорати хаммагони бар амалкарди дохили хоким ва хукумат ва довлати муслимин, ғейри аз масоили амнияти ва равобити бейналмилалийки худи рахбарон мушаввиқи чанин назорати буданд чунончи:

Абу Бакр сиддиқ розиаллоху анху дар ин замина мегуяд: “ агар ник ва дуруст амал кардам, маро ёри кунид ва агар бад ва нодуруст рафтор намудам, ислохам намойид” [۳۳]

Умар Форуқ розиаллоху анху хам мегуяд: “махбубтарин мардум назди ман каси астки уйуби маро ба ман мутазаккир шавад”. [۳۴]

Ва нез фармуда аст: “ аз он метарсамки хатои аз ман сар занад, аммо хеч ек аз шумо журъат накунид ба ман тазаккур дихид”. [۳۵]

       Усмон розиаллоху анху хам мегуяд: “ агар дар китоби худо ояи ёфтидки бар асоси он, бояд маро дар қайд ва банд намойид, пас хатман ин корро анжом дихид” [۳۶].

Али розиаллоху анху хам мегуяд: “ ин, хаққи шумост ( ки худ, зимоми умуритонро ба хар касики бихохид, биспорид) ва хеч кас дар он хаққи надорад магар инки худитон, уро зимомдори хувиш қарор дихид. Ман нез бидуни ( хост ва пуштивонайи) шумо хеч вилояти бар шумо надорам”. [۳۷]

·        Ва асли мухимми дигар дар хилафату ала манхажин нубувват шўрои улил амр аст. Дар чанин системи умури қобили ижтиход хам аз коноли шўрои вохид ва ижмоъи вохид ироя мешавад барои хамин астки мо дар ин дўврон чизи ба номи мазхаб намебинем ва хар чи хаст ислом аст ва бо вужуди онхамма сахоби ва тобеъини олим ва донишманди мо шохиди пейдойиши мазохиб ва сабки асри шохигари бани умайя ва бани аббос ва ғейрих нестем.

Дар мовриди тули умри ин хилафату ала манхажин нубувват пас аз фовти росулуллох саллаллоху алайхи васаллам худи ишон мефармояд:

خِلافَةُ النُّبُوَّةِ ثَلاثُونَ سَنَةً ثُمَّ يُؤْتِي اللَّهُ الْمُلْكَ أَوْ مُلْكَهُ مَنْ يَشَاءُ[۳۸]

“ хилофати нубувват , си сол аст ва пас аз он, худованд, подшохиро бар хар касики бихохад, медихад”. Ё мефармояд:

الْخِلاَفَةُ فِي أُمّتِي ثَلاَثُونَ سَنَةً، ثُمّ مُلْكٌ بَعْدَ ذَلِكَ.[۳۹]

Медонемки росулуллох саллаллоху алайхи васаллам дар робиъул аввал соли ۱۱ хижрий вафот карданд ва Абу Бакр Сиддиқ халифа шуданд ва Хасан бин Али розиаллоху анхума хам дар робиъул аввал соли ۴۱ хижрий, солики ба соли қахти шухрат ёфта буд, ижборан даст аз хилофат кашид ва қудрати хукуматиро ба Муовия вогузор кард, ва хилофат дақиқан ۳۰ сол тул кашид; инхам еки аз нишонахойи ғейри қобили инкори нубуввати росулуллох саллаллоху алайхи васаллам ва мўъжизаи ғейри қобили китмон астки аллох таоло аз забони росулиш онро нишон дода аст.

Хасан ибни Али розиаллоху анхума танхо аз қудрати хукумати даст кашид ва соири находхойи хукуматий пас аз хоким шудани Муовия хануз ба сурати мустақил ба хаёти худишон идома медоданд, системи закот, системи халли масоили фиқхий, системи қазоват ва ғейрих хамони будки дар хилофати Хасан вужуд дошт. Хатто еки аз шурути Хасан ибни Али розиаллоху анху бо Муовия ин астки Муовия дар сохтори хукумати худиш, мутобиқи китоби худо ва суннати пайғамбари акбар саллаллоху алайхи васаллам ва равиши хулафойи рошидин амал кунад. Гуфта шуда аст еки дигар аз шароити сулхи Хасан ибни Али бо Муовия ин будки пас аз Муовия,Хасан ибни Али зимоми умурро ба даст гирад. [۴۰]

Ва Муовия хам қовл додки чунончи замони тавони рахбари мусалмононро надошта бошад, зимоми умурро ба Хасан розиаллоху анху биспорад. [۴۱]  

Ё ибни Хажар хайматий мегуяд: дар пеймони сулх, қарор бар он шудки жонишини Муовия, тавассути шўройи мусалмонон таъйин гардад. [۴۲]

Барои хамин вазиъат ва чанин шурути будки мебинем Муовия мегуяд: “ ман охарин халифа аввалин подшох хастам!?” [۴۳]

Дар инжо ек халифаки дар хамма чиз бар Муовия бартари дошт, танхо дар масалайи хукмрони ба далоили мушаххас ва аз руйи ночори ва изтирор жойи худишро ба ин шох медихад. Ин еки аз далоили будки сахоба хаммаги минжумла Хасан ва Хусайн ва дигарон ба чанин хукумати байъат доданд.

Дар воқеъ набояд чанин тасаввур бишавадки масалан ек инқилоб рух дода аст ва хукумат аз риша дигаргун шуда аст, на интури набуд, чун агар интури буд на Хасан ва Хусайн ва на хеч сахобайи ба қиймати жонишон хам тамом мешуд ижозайи чанин кориро намедоданд, инхо хам бо вужуди чанин бузургони журъати чанин тағйиротиро надоштанд. Далилиш хам қиёми Хусайн розиаллоху анху бар алайхи хокимияти Язид буд, чун аз замони Язид ба баъад астки мо бо навосоноти шохиди тағйир дар соири находхойи хукумати ва мардуми ва дар нихоят шохиди онхамма тафарруқ ва нобасомони ва рукуд будаем.

Бале, ба мурури замон ва бар асари вафот ва қурбоний шудани ин ширмардон будки мо шохиди тағйирот ва навоқиси асосий хастем, замоники дар замони Абдулмалик бин Марвон аксари тобеъин хам аз дунё рафта буданд ин ноқиссози густариши бештари пейдо мекунадки ,инхам аз шохи ба шохи дигар фарқ дошт. Умар ибни Абдулазиз ек чизи буд Марвон бин Мухаммад хам чизи дигари буд.

Ибни Холдунки, идома дихандайи рохи касони чун Абу Бакр Туртуший андалусий дар нигариши илмий ба жомеъа ва торих аст ва аз у ба унвони падари жомеъашиносий хам ном бурда мешавад, дар мовриди ин интиқоли қудрат аз хилофат ба подшохи мегуяд: хар чанд низоми хилофат ба низоми подшохий тағйир ёфт, аммо ин тахаввул, махдуд буд ва бисёри аз мавозин ва зерсохтхойи хилофати исломий хамчунон дар низоми подшохий ижро мешуд. [۴۴]

Росулуллох саллаллоху алайхи васаллам қаблан дар ин замина фармуда будки :

«ابْنِي هَذَا سَيِّدٌ، وَلَعَلَّ اللَّهَ أَنْ يُصْلِحَ بِهِ بَيْنَ فِئَتَيْنِ مِنَ المُسْلِمِينَ».[۴۵]

“ ин фарзандам, оқо ва сарвар аст ва чи басо худованд, ба василайи у , миёни ду гурухи азими аз мусалмонон, ислох барқарор созад”. Ва Хасан ибни Али розиаллоху анхума хам интури ин мушкил ба вужуд омадаро ислох кард аммо боз мефармояд: “ хамоно ман, дар холики пеш аз хар каси, сазовори хилофат будам, ( аз он кинорагири кардам) ва бо Муовия байъат кардам ва намедонемки саранжом ин байъат, мужиб ба вужуд омадани фитнайи миёни шумо хохад шуд ва ё то муддати бароитон судманд хохад буд”. [۴۶]

Хасан ибни Али розиаллоху анхума мисли падариш хам хокими машруъи муслимин буд ва хам хокимияти Хижоз ва Ироқ ва Яманро пас аз падариш дар ихтиёр дошт ва дар мовзеъи қудрати будки падариш буд. Аммо мажбур мешавад барои ислохи бейни ин ду гурухи азими аз муслимин бейни бад ва бадтар, бадро интихоб кунад;аммо хамин баде баъадхо бадтар ва бадтарин хам аз он берун омадаки то алъон хам идома дорад.

Замоники Хасан бин Али розиаллоху анхума хукуматро ба Муовия меспорад мегуяд: “ эй Муовия! Худованд, замоми умури уммати Мухаммадро ба ту сипорд ва намедонам воқеан расидан ба ин мақом, ба хотири сифати хуби будки дар ту вужуд дошт ва ё инки бар акс, ба хотири вужуди шарри дар ту буд “. Онгох ин ояро тиловат кардки :

:«وَإِنْ أَدْرِي لَعَلَّهُ فِتْنَةٌ لَكُمْ وَمَتَاعٌ إِلَى حِينٍ» (انبياء/۱۱۱)

“ ман намедонам, шояд ин, озмуни барои шумо бошад ва ( шояд шуморо) то муддати бахраманд созад ( ва бароитон муфид бошад) [۴۷]

Дар воқеъ хукумати Муовия исторти тағйири хилофат ба подшохи ва ек мархалайи гузар махсуб мешавад, ин тағйири хокимият ба шохигари аз замони худиш шуруъ мешавад ва бо мурусий шудани хокимият тасбит мешавад, аз нигохи Абу Аъло Мавдудий интихоби Язид аз иштибохоти фохиши Муовия ва қадам гузоштани хақиқий аз хилофат ба мулукият ва шохигари буд. Аз нигохи фирақи кунуний маъруф ба ахли суннат он чизики бунёни машруъияти хулафойи рошидин талаққий мешавад ижмоъи ахли хал ва ақд ва шўрои улил амри вохиди муслимин аст. Ин шўростки аз Абу Бакр то  Хасан бин Али розиаллоху анхумаро интихоб мекунад ва инро Али розиаллоху анху дар номахоиш ба Муовия ёдовари мекунад ва дар инжо ин шўрои улил амр астки тавассути Муовия заиф ва сипас нобуд мешавад.

Аммо медонем ин хам боз ба маънийи тухий шудан аз мафохим ва ахдоф ва мақосиди хилофат набуд, балки дар низоми шохигари бани Умайя ва бани Аббос ва Усмонийхо хам ин ахдоф дар шикли заифтар ва ноқистари дунбол мешуданд,  ва тамоми талоши инхо хам дар масири пиёда кардани қавонини шариат буд аммо бар асоси тафсир ва мазхаби хосси на бар асоси раъйи уммати вохид ва жамоати вохидики ижмоъи вохидиро ироя бидихад, чун уммати вохид ва жамоати вохид нобуд шуда буд ва пас аз фовти сахоба ва тобеъин ба жойиш умматхойи мутаъаддид ва жамоатхойи мутаъаддиди ба вужуд омаданд ва шўрои улил амри набудки инхоро дўври хам жамъ кунад. Дар ин сурат ин низомхойи шохигари мисли умавиён ва аббосиён ва усмонийхоро мешавад таркиби аз низоми хилофат ва шохигари донистки ба сабки худишон ва ба нисбатхойи мухталифи ахдоф ва мақосиди исломийро дунбол мекарданд.

Ба дунболи ин сабкхойи хукумати екпорча ва таркибий мо шохиди хурда шохони будаем ва алъон хам дар қолиби шох ва раисжумхур ва ғейрих хастемки хадафишон танхо шохигари ва хукмроний худишон буда аст на ахдоф ва мақосиди ислом, ва аксаран исломро хам қурбонийи шохигари ва хукмроний ва мақосид ва ахдофи дунёвий худишон карданд, ва аз ислом ба унвони ек абзор истефода карданд, ва ба кулли пас мондахойи низоми хилофат ва мафохим ва ахдоф ва мақосиди шариат кинор находа шуд ва хаммаги қурбоний қудратталабий ва жохталабий хокимон шуд.

Хилофати Хасан ибни Али розиаллоху анхума хамчун хукумати исломий росулуллох саллаллоху алайхи васаллам еки аз бузургтарин неъматхойи будки аллох ба муслимин бахшида буд, иллати асосийки Хасан ибни Али розиаллоху анхумаро аз руйи ночори мажбур ба вогузори қудрат ба Муовия ва тағйири ин неъмат  ва аз даст рафтани ин неъмат дар миёни муслимин кардро бояд ба тағйироти рабт додки муслимин дар худишон ба вужуд оварда буданд чун :

ذَلِکَ بِأَنَّ اللّهَ لَمْ یَکُ مُغَیِّراً نِّعْمَةً أَنْعَمَهَا عَلَى قَوْمٍ حَتَّى یُغَیِّرُواْ مَا بِأَنفُسِهِمْ وَأَنَّ اللّهَ سَمِیعٌ عَلِیمٌ ‏(انفال/۵۳)

Ин бидон хотир астки худованд хеч неъматироки ба гурухи дода аст тағйир намедихад магар инки онон холи худро тағйир диханд ( ва дигар шойистаги неъмати худоро надошта бошанд ва балки сазовори ниқмат гарданд) ва бегумон худованд шинавойи ( ақвол ва ) огох ( аз афъоли мардумон) аст.

Бале, ин интиқоли қудрат, ба тадриж ин интиқол аз комил ба ноқис ва сипас ноқистарро танхо дар Хасан ибни Али розиаллоху анхума ва Муовия набинид, инро дар костихо, маъойиб ва тағйироти бибинидки дар мардум ижод шуда, ва чанон халифайиро ба чанон кори водор ва мажбур мекунад, ва дар нихоят хамин тағйирот ва маъойиб мардумро ба тарафи хокимияти шохон ва золимин мекашонад:

وَکَذَلِکَ نُوَلِّی بَعْضَ الظَّالِمِینَ بَعْضاً بِمَا کَانُواْ یَکْسِبُونَ ‏(انعام/۱۲۹)

Ва хамонгуна бархи аз ситамгаронро хамниши бархи дигар мегардонем, ва ин ба хотири аъмоли астки анжом медоданд.

Медонемки аллох таоло бо жамоати вохид аст ва тафарруқ хам аз сифоти мушрикин аст, он абзорики метавонад баъди аз дўврони нубувват ва баъди аз росулуллох саллаллоху алайхи васаллам ба сурати комил аз жамоати муслимин мухофизат кунад хилафату ала манхажин нубувват аст, дар ғиёби ин ва дар холати изтирорий хукумати бадили исломий бехтарин гузина аст, ва дар ғиёби ин бадили изтирорий хам муслимин дар мовқеъиятхойи хассоси қарор мегирандки танхо мажлиси шўройи мужохидин онхостки метавонад ба сурати заифтари аз ин жамоати вохид нигахдори кунад. Алъон саййидина Хасан дар бейни бевафоийи атрофиён, тафарруқ ва харж ва марж, қахти ва гурснаги, хатари мунофиқини дохилий ва куффори ошкори дохилий ва хорижий,  ва дар кул хатари инхидоми муслимин ва ширки тафарруқ ва хифзи хукумати худиш бо чанон хукумати бадили исломий қарор дорад.

Ширки тафарруқ ва он офатхойи дигарики саййидина Хасан розиаллоху анху бо он даргир буданд куллан боиси нобудийи муслимин мешавад, мисли он чизики мо дар андалус бо собиқайи ۷۸۱ сол хукумати муслимин мушохидаш кардем, холо чи расид ба нобудийи уммат ва жамоат, аммо хукумати бадили исломий метавонад хаддиақал мовжудияти ислом ва ек жамоати заифиро хифз кунад, ва вақойеъи торихий хам собит карданд хақ бо ишон буд. Албатта шароит хам тури шуда астки бештар аз ин аз дастиш барнамеояд ва тибқи ояи:

:  فَاتَّقُوا اللَّهَ مَا اسْتَطَعْتُمْ  (تغابن /۱۶)

Ва фармудаи росулуллох саллаллоху алайхи васаллам:

مَا نَهَيْتُكُمْ عَنْهُ فَاجْتَنِبُوهُ وَمَا أَمَرْتُكُمْ بِهِ فَافْعَلُوا مِنْهُ مَا اسْتَطَعْتُمْ[۴۸]

Аз тафарруқики тавоноий ва абзорхойи нобудишро надорад пархез мекунад, ва аз амрики дар мовриди хукуматдори хаст ба андозайи тавониш ба пеш меравад, ва аз ду зарар ахаффуз зарарайнро интихоб мекунад.

Ишон замоники мутаважжих мешавандки асбоби хифзи кулли жамоатро надорад ва ижтиход мекунадки метавонад масалан бештар аз ۷۰ дар садишро дошта бошад, ташхис медихад бехтар аз они астки бо азоби тафарруқ ва соири офатхо тамомро аз даст бидихад, барои хамин астки ба хамин андак хам басанда мекунадки:

ما لا يُدرَكُ كُلُّه ، لا يُترَكُ جُلُّه  .

Ин чизи андакики ишон ба он даст ёфтанд, дар баробари он чизики аз даст дода буд андак аст; (хар чандки барои асри мо дар аксари сарзаминхойи мусалмоннишин даст ёфтан ба хамин андак хам дар хадди ек орзу боқий монда аст) ; масалан: тамом шудани жанг ва куштори бейни муслиминки аз қатли Усмон ибни Афвон розиаллоху анху то он замон шуруъ шуда буд, муттахид шудани муслимин тахти ек парчам, аз саргири футухоти муслимин ва густариши сарзаминхойи исломий, замингир шудан ва дар тангно қарор гирифтани хавориж ва ғуллот ва мавориди дигарики мо дар ин дўврони кутох шохидиш будем.

Он чизики лозим аст барои чандимин бор ба он ишора бишавад ин астки : возих аст ин тағйир аз хилафату ала минхажин нубувват ба шохигари тавассути мардум заминахояш фарохам шуд ва куффори пинхони дохилий ва ошкори хорижий аз онхо суъистефода карданд, бозгашт ба он хам танхо ва танхо бо тағйир дар худи мардум ба даст меояд, чун :

:  إِنَّ اللّهَ لاَ یُغَیِّرُ مَا بِقَوْمٍ حَتَّى یُغَیِّرُواْ مَا بِأَنْفُسِهِمْ(رعد/۱۱)

Худованд хол ва вазъи хеч қовм ва миллатиро тағйир намедихад магар инки онон ахволи худро тағйир диханд.

Мо хам акнун тибқи фармудайи росулуллох саллаллоху алайхи васаллам алъон дар бейни дуто хилафату ала минхажин нубувват хастем; еки он хилафату ала минхажин нубувватики пас аз марги ишон ба вужуд омад ва мо асбоби аз даст доданишро фарохам кардем ва баъди аз ۳۰ сол аз дастиш додем ва дигари хилафату ала минхажин нубувватики баъди аз ин хукуматхойи шохигари хушунат талаб ва мустабид меоядки бояд асбоби ба даст оварданишро тахия кунем ва дубора ба дастиш беёварем.

Тамоми хукуматхойики бейни ин ду хилафату ала минхажин нубувват бо кинор находани назорати мардумий ва бо нобуд кардани шўройи улил амри вохид тибқи қонуни шариати аллох бар асоси еки аз мазохиб ва тафосири исломий хукм карданд мартабайи нозил ва бадали изтирорий хилафату ала минхажин нубувват хастандки аз дорул исломи муслимин химоят карданд, ва муслимин то бозгашти мужаддади хилафату ала минхажин нубувват ва ба хукми зарурат чун танхо аз коноли ин хукуматхои бадили изтирорий исломий метавонистанд хийли аз вожиботи шаръийро анжом бидиханд ва аз худишон дар баробари жанги хамишаги мушрикин ё хамин секуляристхо жихати муртад кардани муслиминки жузви сифоти зотий онхо шуда аст

«وَ لا يَزالُونَ يُقاتِلُونَکُمْ حَتَّي يَرُدُّوکُمْ عَنْ دينِکُمْ إِنِ اسْتَطاعُوا» (بقره/۲۱۷)

Химоят кунанд ва аз худишон дар баробари соири куффори ошкор ва пинхони дохилий ва ғуллот химоят кунанд, хифзи ин мартабайи нозили хукумати исломий ва хукуматхойи бадили изтирорийро то расидани мужаддади ба хилафату ала минхажин нубувват бар худишон лозим ва хатто жихати мумониъат аз муртад шудани муслимин ва жихати хифзи мафохим ва мухтавойи чохоргонайи дини ислом вожиб медонистанд,

مَا لاَ يَتِمُّ الْوَاجِبُ إِلاَّ بِهِ؛ فَهُوَ وَاجِبٌ

Дар ин сурат ровшан астки чигуна муслимин бо тағйири худишон асбоби аз даст рафтани неъмати хилафату ала  минхажин нубувватро фарохам кардан ва ин хилафату ала минхажин нубувват табдил шуд ба хукумати шохигари мулукиятки то кунун мо дар ашкол ва кучак ва бузурги бо он даст ва панжа нарм мекунем. Аллох таоло мефармояд:

وَاتَّقُواْ فِتْنَةً لاَّ تُصِیبَنَّ الَّذِینَ ظَلَمُواْ مِنکُمْ خَآصَّةً وَاعْلَمُواْ أَنَّ اللّهَ شَدِیدُ الْعِقَابِ (انفال/۲۵)‏

Хувиштанро аз бало ва мусибати ба дур доридки танхо домангири касони намегардадки ситам мекунанд ( балки агар жилови ситамкорон гирифта нашавад, хушук ва тар ба гунохи онон месузад) ва бидонидки худованд доройи кейфари сахт ва мужозоти шадид аст. Ва росулуллох саллаллоху алайхи васаллам мефармояд:

:« لتُنْقَضَنَّ عُرَى الْإِسْلَامِ ،عُرْوَةً عُرْوَةً , فَكُلَّمَا انْتَقَضَتْ عُرْوَةٌ، تَشَبَّثَ النَّاسُ بِالَّتِي تَلِيهَا ، وَأَوَّلُهُنّ نَقْضًا الْحُكْمُ، وَآخِرُهُنَّ الصَّلَاةُ» 

Дастгирахойи ислом еки ба ек шикаста мешавад, харгох ек дастгира нобуд шавад мардум ба ончи наздики он аст чанг мезананд, аввали онхо шикастани хукм аст ва охари онхо намоз аст. Бо шикастани хукм кардан аз коноли хилафату ала минхажин нубувват мардум ба ончи наздик буд чанг заданд. Балки муслимини он  замон ба хукумати шохигарийи бани Умайя чанг заданд ва ба тадриж дастгирахо еки баъди аз дигари шикаста шуданд то ба зомони мо расида аст ва фитнаики он замон истортиш зада шуда аст хануз домангири мо хам хаст он хам бо шиддати бештари.

Дар хар сурат ин хукумати мулукият ва шохигари бани Умайя дар холати изтирорий мовриди пазириш воқеъ шудки дар ин хукумати бадили изтирорий ба хукми “ аз зарурот тубихул махзурот” асхоби зиёдий хам вужуд доштанд ва бил ижбор барои пархез аз бадтар  ва анжоми ек вожиби шаръий ба он байъат хам доданд. Вожиб чиро? Чун анжоми вожибхойи дигари аз тариқи ин хукумат анжом мешаванд ва агар ин хукумат набошад дигар вожибот хам анжом намешаванд.

.  مَا لاَ يَتِمُّ الْوَاجِبُ إِلاَّ بِهِ؛ فَهُوَ وَاجِبٌ.

Мо дар холати зарурат замоники хўроки тамиз ва халолро аз даст медихем ва надорем, барои хифзи жонимон ба гушти мурдор ва чизхойи дигарики нахий шуданд панох мебарем, ва хурдани ин гушти мурдор барои хифзи жонимон бар мо вожиб мешавад то ин заруратимон рафъ бишавад ва дубора ба таоми солим ва халол даст пейдо кунем. Чун хифзи жон вожиб аст ва танхо аз тариқи ин гушти мурдор астки мо метавонем жонимонро нажот бидихем пас хурдани ин гушти мурдор хам вожиб мешавад. Замони хамки хилафату ала минхажин нубувватро аз даст додем ва надорем барои хифзи динимон ва исломимон ба хукумати бадили исломий панох мебарем то ин заруратимон хам рафъ бишавад ва дубора ба халафату ала минхажин нубувват  баргардем.

Ин хам медонем замоники мо дар холати зарурат қарор мегирем ва мажбур мешавемки масалан барои хифзи жонимон гушти мурдор бухурем ба далили хифзи жонимон аст на ба далили инки масалан аз буйи ин мурдор ё аз мазайи ин мурдор ё аз ранги ин мурдор хушимон меояд; нахейр, мо хийли хам аз ин лоша бадимон меояд. Далил ва иллат ва хадафи истефодамон аз ин гушт, танхо хифзи жонимон аст ва расидан ба ин хадаф аст, ва замоники ба ин хадафимон расидем онро хам дур мендозем.

 إِنَّمَا حَرَّمَ عَلَیْکُمُ الْمَیْتَةَ وَالدَّمَ وَلَحْمَ الْخِنزِیرِ وَمَا أُهِلَّ بِهِ لِغَیْرِ اللّهِ فَمَنِ اضْطُرَّ غَیْرَ بَاغٍ وَلاَ عَادٍ فَلا إِثْمَ عَلَیْهِ إِنَّ اللّهَ غَفُورٌ رَّحِیمٌ ‏(بقره/۱۷۳)

Танхо мурдор ва хун ва гушти хук ва ончи номи ғейри худо ( ба хенгоми забх) бар он гуфта шуда бошад бар шумо харом карда аст. Ва ле он касики мажбур шавад ( ба хотири хифзи жон аз он ашёъи харом бухурад ) дар суратики алоқаманд ( ба хурдан ва лаззат бурдан аз чанин чизхо набуда аст) ва мутажовиз ( аз хадди садди жуъ хам) набошад, гунохи бар у нест. Бегумон худованд бахшанда ва мехрабон аст.

Бидуни шак хифзи дин муқаддам бар хифзи жон, мол ва дунё ва тамоми хостахойи дунёвий мост ва табиий астки агар мо барои хифзи динимон дар холати изтирор қарор бигирем ночор бояд ба асбоби шаръий панох бибаремки динимонро хифз кунемки болотар аз жонимон ва соири мутаъаллиқоти дунёвимон аст.

Холо замоники онхамма сахоба ба ек хукумати бадили изтирорий исломий ризоят медиханд ба далили хифзи дин ва расидан ба ахдофи астки доранд, на ба далили таъйид ва мувофиқат бо инхидоми хилафату ала минхажин нубувват ё ба далили таъйиди аъмолики Муовия аз замони Али ибни Аби Толиб то замони Хасан ибни Али барои расидан ба чанин мақоми анжом дода аст; на, асбоб ва тағйироти манфийки муслимин дар худишон ба вужуд оварда буданд ин бузургонро дар холати изтирор қарор дода буд ва ба ин натижа расида будандки барои фарор аз тафарруқ, хотима доданд ба кушт ва куштори миёни муслимин, шуруъи  мужаддади футухоти исломийки аз марги Усмон то алъон мутаваққиф шуда буд, бозгашти рифох ва амният ба миёни муслимин  ва далоили хуби дигарики аз онхо бехабарем абзори ғейри аз ин хукумати бадили изтирорий исломий вужуд надорад, ва ночор бояд дар вазъи изтирорий мовжуд аз ин абзори нозил ва бадили исломий истефода кард.

Замоники инсон дар холати изтирор қарор мегирад машаххас астки бо амри оддий сарукалла намезанад, замоники наметавони истода намоз бихони ва нишаста намозитро мехони яъни ек айби дар бадан ба вужуд омада аст аммо боз намозитро тарк намекуни, ва бо вужуди он айб боз нишаста намозитро мехони, холо агар мажбур бишави дирозкаш намозитро бихони ин хам возих ва ровшан нишон медихадки айби бузургтари дар жисмит хастки  наметавони фаризаи намозро дар холати оддияш анжом бидихи аммо боз намозитро тарк намекуни ва анжомиш медихи. Тамоми ин айбхо монеъи он намешавандки ту натавони намозитро бихони хатто агар мушкилоти дар заминайи поки ё нопоки либос ва ё вузуъ гирифтан ё нагирифтан ё тавоноий бар таяммум кардан ё накардан хам бароят пеш биёяд ва дар холати изтирори бадтари хам қарор бигири боз наметавони ба хотири ин холатхо фарзи айн намозро тарк куни.

Холо хилафату ала манхажин нубувват аз бейн рафта аст то қонуни шариати аллохро ба шикли комил ва шаръий он ижроъ кунад ва вазоифи худишонро ба шикли комил анжом бидихад, ва ба жойиш муслимин дар ин холати изтирорий сохиби ек бадани бемор ва ек хукумати бадили исломий шуданд бо кулли айб ва нуқсики бояд ин вазоифро анжом бидихад ва қонуни шариати аллохро ба хар мезоники метавонад ижро кунад ва онро таътил накунад.

Пас муслимин бо хамин бадани бемор ва ноқис ва гохи олуда хам, то замони расидан ба саломати комил, ибодотироки танхо аз коноли ин бадани бемор метавонистанд анжом бидихандро таътил ва рахо накарданд. Чун яқин доштанд хамчунонки Умар ибни Хаттоб ва Усмон ибни Афвон розиаллоху анхума гуфтанд:

« إنَّ اللهَ یَزَعُ بالسُّلطان ما لا یَزَعُ بالقرآن»

Худованд бо қудрати хукумати, кориро ба анжом мерасонадки бо қуръон ба анжом намерасонад.

Далоили қуръоний ва хазорон хадиси росулуллох саллаллоху алайхи васаллам ва хазорон жилди китоби фиқхий наметавонад жилови жанги тахмилий секуляристхоки жузъви зотишон астро бар муслимин бигирадки аллох таоло фармуда:

:وَلَا يَزَالُونَ يُقَاتِلُونَكُمْحَتَّىٰيَرُدُّوكُمْ عَن دِينِكُمْ إِنِ اسْتَطَاعُوا (بقره/۲۱۷)

Ва тамоми ин манобеъи шаръий боз ба танхоий наметавонанд боиси дафъи соири куффор ва муртаддин ва контроли мунофиқин ва секулярзадахо бишаванд, ва хатто тамоми ин манобеъи шаръий ба танхоий наметавонанд танхо бо панд ва андарз ва насихат

«أَطْعَمَهُمْ مِنْ جُوعٍ وَآَمَنَهُمْ مِنْ خَوْفٍ»

ро дар жомеъа пиёда кунанд то заминахои муносиб

«فَلْيَعْبُدُوا رَبَّ هَذَا الْبَيْتِ»

Барои бандагони аллох фарохам бишавад, тамоми ин манобеъи шаръий хатто наметавонанд тафарруқро дар мавориди аз бейн бибаранд ё хатто кам рангиш хам кунанд, ё хатто жилови ек дузд ё қотил ё зинокор ва машрубхўр ва гарданагириро бигирадки мусалмони заифул иймони хам хаст аммо танхо аз қудрат ва зури махлуқот метарсад на аз қудрат ва зури далоили ровшан ва қотиъи қонуни шариати аллох ва суннатхойи ровшан ва қавий росулуллох саллаллоху алайхи васаллам ва онхамма китоби фиқх ва тафсири қавий ва мохками уламойи исломки ба хазорон жилд хам мерасад.

Росулуллох саллаллоху алайхи васаллам ба унвони хакимтарин ва бо басираттарин ва маслахат андиштарин ва одилтарин шахсики аллох таоло дар мовридиш мефармояд:

: وَإِنَّكَ لَعَلَىٰ خُلُقٍ عَظِيمٍ (قلم /۴)

Ва замоники аз хамсариш уммул мўъминин Оиша розиаллоху анхо дар мовриди ахлоқ ва рафтори росулуллох пурсида мешавад дар жавоб мегуяд:

: “كَانَ خُلُقُهُ الْقُرْآنَ “[۴۹]

Аммо боз чанин шахсияти азими дар баробари куффори секуляри қурайш ва соири куффори яхудий дар Мадина ва насронийхойи Нажрон ва мунофиқини дохилий ва таъмини ахдоф ва мақосиди шариат натавонист бо қуръон ва панд ва мазъиза коришро ба пеш бибарад ва мажбур ба хижрат ва жанг ва қитол ва эъдод ва ижройи худуд ва ғейрих он хам аз коноли қудрати хукумати шуд.

Пас дубора баргаштем ба қовли Умар ва Усмон розиаллоху анхума:

: «إنَّ اللهَ یَزَعُ بالسُّلطان ما لا یَزَعُ بالقرآن»

Ва инки оё бо худованд бо қудрати хукумати, кориро ба анжом мерасонадки , бо қуръон ба анжом намерасонад бемор шудани хилафату ала минхажин нубувват метавонем аз инхамма вожиботики танхо аз коноли ин бадани бемор ва олуда мешавад анжом дод даст бикашем ва хаммайи ин вожиботро тарк кунем? Мусалламан хейр.

Дар робита бо ин бадани беморики бояд ин фарзхо ва ибодоти мухтасси худишро анжом бидихад муслимин қавоидиро барои амал дар ин холатхойи изтирорий ба вужуд оварданд. Мисли қоидайи

«دفع أعظم المفسدتین باحتمال أدناهما»

ки тибқи ин қоида машруъият ва жоиз будани қитол тахти иморати рахбар ва амири фожир барои анжоми ин вазоифи хукумати матрах мешавад. Бахусус дафъи душмани кофари ишғолгарики пас аз иймон ба аллох хеч фарзи айни муқаддамтар аз ин нестки хатто соири фарзхоро хам тахтиш шуъои худиш қарор медихад.

Дар чанин холати ё аз ин хукумати маризи исломийки жойи хилафату ала минхажин нубувватро гирифта дури мекунем ва аз он истефода намекунем ва он хамма мафосидро мутахаммил мешавем ва хатто заминахойи тасаллути куффорро ва афроди фожиртариро фарохам мекунемки зараришон барои дин ва дунёйи муслимин бузургтар аст, ё инки аз ин хукумати маризи исломий ва амири фожир он барои татбиқи аксари қавонини шариати аллох ва дафъи амири фожиртари исломий ё дафъи кофари хорижий ва мунофиқин ва ғуллоти дохилий ва озодсози сарзаминхойи куффор истефода мекунемки, тамоми футухоти муслимин баъди аз Хасан ибни Али розиаллоху анхума то замони усмонийхо бар хамин асос буда аст.

Замоники росулуллох саллаллоху алайхи васаллам мефармояд:

وَإِنَّ اللَّهَ لَيُؤَيِّدُ هَذَاالدِّينَ بِالرَّجُلِ الْفَاجِر[۵۰].

Ва ё мефармояд:

إنَّ الله يؤَيِّدُ الدِّينَ بِأَقْوَامٍ لا خَلاقَ لَهُمْ[۵۱]

Яъни аллох таоло ин динро бо шахси фожир ё ақвом ва гуруххойики хеч хейр ва ажри ухравий насибишон намешавад ёри медихад ва пирузиш мекунад. Дар ин холат рахбари фожири мусалмон астки зарар карда аст, ва фужуриш ба худиш бармегардад ва хейриш ба муслимин.

Ин шахс ба нафси худиш зарар карда аст ва фужуриш хам ба худиш ё гурухиш ва хизбиш ё мазхабиш бармегардад ва бар дигар муслимин тахмил намешавад, ва зарари ин , бисёр камтар аз зарари астки ек амири фожиртар ва ё куффори ошкори хорижий ва муртаддин мумкин аст ба муслимин ворид кунанд, ва дар ин холати зарурат, жойгузини солихи хам барои ин шахс ё ин қовм вужуд надошта бошад. тахаммули ин шахси фожир ё гурух  ва хизб ва қовм ва мазхаби фожир ба ин далил астки мафсидаш аз фожиртар аз худиш ё аз кофари ошкор ва муртаддин барои муслимин камтар аст, ва бо тахаммули ин, мафсидаи бузургтар дафъ мешавад.

Ин хам фарқ намекунад ин шахс ё қовм ё хизб ва довлати фожир ек хамзабон ва хаммазхаб аст ё на, мухим ин аст ек мусалмони фожири аст ва нажод ва мазхабиш хам барои мо фарқи надорад. Чун баъзихо хастанд дар холати изтирор, фожири даруни мазхаби худишонро тахаммул мекунанд аммо моли мазохиби дигариро на.

Хатто иддайи аз бародарони мо дар ин холати изтирорийки пеш омада аст ва онхамма сарзаминхойи муслимин тавассути насронийхо ва куффори секуляри хорижий ва яхуд ва муртаддини махаллий ишғол шуда аст ба бахунахойи ман дароварди мисли холи будани саф аз гунохкорон ва фожирон ва олуда шудахойи фикрий ва рафторий ва пок будани саф ва ғейрих пушти муслиминро холи мекунанд ва дар жибхайи муттахиди муслимин бар алайхи душманони муттахид ширкат намекунандки ин хам ек новъи олудаги фикрий аст дар шикл ва қолиби дигари.

Аз аходиси росулуллох саллаллоху алайхи васаллам ровшан астки ин хукуматхойи бадили изтирорий хам ба сурати калон ба ду дастаи

«مُلْكًا عَاضًّا” ва  «مُلْكًا جَبْرِيّاً»

  Тақсим мешаванд. Хар кудом аз ин ду новъ хам ба нисбатики ба ахдоф ва мақосиди шариати аллох наздиктар бошанд ё дуртар бошанд бейни худишон ба дастахойи мухталиф ва кейфиятхойи мухталифи тақсим мешаванд. Еки зулмиш бештар аст еки камтар, еки исрофкор аст  дигари на, еки кейфиятиш бехтар аст еки бадтар, еки нохолисиш бештар аст ек камтар, хулоса хар кудом ек жойи нақси доранд ва то замоники дубора табдил нашуданд ба хилафату ала минхажин нубувват ин нохолисихо ва нақсхо бартараф намешаванд.

Барои хамин астки дар ин холати изтирорийки пеш омада аст дар баробари ин мункароти ин султонхо ва шохон бояд сабр кард:

مَنْ كَرِهَ مِنْ أَمِيرِهِ شَيْئًا (و فی روایه : من رَأَي من أَمِيرِهِ شيئا يَكْرَهُهُ) فَلْيَصْبِرْ عَلَيْهِ، فَإِنَّهُ لَيْسَ أَحَدٌ مِنَ النَّاسِ خَرَجَ مِنَ السُّلْطَانِ شِبْرًا، فَمَاتَ عَلَيْهِ إِلَّا مَاتَ مِيتَةً جَاهِلِيَّةً [۵۲]

Касики аз чизи аз хокимиш бадиш омад ё чизи азаш дид ва наздиш нописанд буд, бояд сабр кунад. Ба дурустики хар каси аз султониш ба андоза ек важаб дур шавад, ба марги жохилий аз дунё рафта аст. Мушаххас астки ин сабр ба далили хамсафар будан бо ин хоким ё ризоят ба ин сифати зиштиш нест, балки ба далили қарор гирифтани мо дар холати изтирорий аст ва бадили бехтар аз ин хам надорем ва то замони пейдо шудани заминахойи пейдоиши ин бадил сабр мекунем ва вазъро бадтар ва фосидтар немекунем.

То он замон мо танхо метавонем масалан бигуемки хукумати Умар ибни Абдулазиз аз ин лахоз бехтар аз хукумати маъмун аббосий аст, ва хукумати Умар ибни Абдулазиз дар ин заминахо дар даражайи болотар қарор дорад ва хукумати маъмун дар ин заминахо дар даражайи бадтари қарор дорад.

Хадафи аслийи ек мусалмон табдили дуборайи ин сабки хукуматхойи бадили изтирорий ба хилафату ала минхажин нубувват ва берун рафтан аз ин холати изтирорий аст, аммо агар бейни ду хукумати бадили изтирорий исломий мажбур бишавем аз ек аз онхо химоят кунем аз они химоят мекунемки ба хақ ва қонуни шариати аллох ва хилафату ала минхажин нубувват наздиктар аст. Мо аз они химоят мекунемки кейфиятиш бехтар аст ва моро ба жилов мебарад ва ба хилафату ала минхажин нубувват наздиктар мекунад, на оники аз кейфияти бадтари бархурдор аст ва моро ба ақаб бармегардонад ва аз хилафату ала минхажин нубувват дуртаримон мекунад.

Дар чанин холати агар бейни ду хукумати бадили изтирорий исломий бар сари “ кейфияти хукумат” жанги иттифоқ биёфтад, оники моро ба ақаб бармегардонад ва жилов харакати моро ба самти хилафату ала минхажин нубувват сад мекунад ахли бағий мешавад.

. وَإِن طَائِفَتَانِ مِنَ الْمُؤْمِنِينَ اقْتَتَلُوا فَأَصْلِحُوا بَيْنَهُمَا ۖ فَإِن بَغَتْ إِحْدَاهُمَا عَلَى الْأُخْرَىٰ فَقَاتِلُوا الَّتِي تَبْغِي حَتَّىٰ تَفِيءَ إِلَىٰ أَمْرِ اللَّهِ ۚ فَإِن فَاءَتْ فَأَصْلِحُوا بَيْنَهُمَا بِالْعَدْلِ وَأَقْسِطُوا ۖ إِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ الْمُقْسِطِينَ(حجرات/۹)

Хар гох ду гурух аз мўъминон бо хам ба жанг пардохтанд, дар миёни онон сулх барқарор созид. Агар еки аз онон дар хаққи дигари ситам кунад ва таъадди варзад ( ва сулхро пазиро нашавад), бо он дастаики ситам мекунад ва таъадди меварзад бижангид то замоники ба суйи итоат аз фармони худо баргардад ва хукми уро пазиро мешавад. Харгох бозгашт ва фармони худоро пазиро шуд, дар миёни ишон додгарона сулх барқарор созид ва ( дар ижройи мавод ва анжоми шароити он) қист бакор барид, чироки худо муқситинро дуст дорад.

 Мо бисёр бадтир аз хукуматхойи бадили изтирорий исломий дар торих доштаем ва алъон хам дорем. Ек намунаро бароитон таъриф кунам мумкин аст жолиб бошад: нақл астки дар дўврони Махдий аббосий бодиянишини иддаойи пайғамбари кард. Уро дастгир карда назди халифа оварданд. Махдий гуфт: оё ту пайғамбари? Гуфт: бале! Махдий пурсид: ба суйи чи касони мабъус шудайи?!

Гуфт: магар гузоштид ба суйи каси мабъус шавам? Субх мабъус шудам, аср дастгирам кардид!

Хукуматхойи бадили изтирорий исломий интури метавонанд жилови бисёри аз мункаротро бигиранд. Аммо хукуматхойи куффорий чун дини секуляризм ва муртаддини махаллий чи? Иддаойи худойи хам кунид кори ба коритон надорад ва балки тахти унвони озодийи баён ва ақида ва озодийхойи шахсий ва ғейрих рохро бароитон боз мекунанд. Барои ек мусалмон зарурий астки ташхис бидихад кудом систем онро ба жилов мебарад ва ба хилафату ала минхажин нубувват ва уммати вохид ва жамоати вохид наздики он мекунад ва кудом еки на.

Нуктаи дигарики ба ин холати изтирорий бармегардад ва аз екпорчаги кунуний муслимин мухофизат мекунад ин астки дар холатхойи миёни ек амир ва рахбари солих аммо заиф бо ек амир ва рахбари фожири қавий, мусалмон гир мекунандки аз кудом еки химоят кунанд? Касони чун имоми Ахмад бин Ханбал рохимахуллох сифориш мекунандки жониби амири фожири қавийро бигирем ва мегуяд:” аммо фарди фожир қувватиш барои мусалмонон ва фужуриш барои нафси худиш аст ва аммо солихи заиф салохиш барои нафсиш ва заъфиш барои мусалмонон аст, пас бояд ба хамрохи қавийи фожир қитол намуд ва пайғамбар саллаллоху алайхи васаллам фармуданд:

:«وَإِنَّ اللَّهَ يُؤَيِّدُ هَذَا الدِّينَ بِالرَّجُلِ الْفَاجِر»

“ худованди мутаол ин динро бо фарди фожир нусрат мебахшад.”   Дар инжо мумкин аст мутаважжих бишавемки чиро дар жанги бейни Абдуллох ибни Зубайр онхамма бузургвор ба хотири манофеъи кулли жомеъайи муслимин жониби хокими фожири қавий бани Умайяро гирифтанд на жониби Абдуллох ибни Зубайр солихи заифро. Нафъи хокими фожир ва қавийи бани Умайя дар он холати изтирор барои умуми муслимин буд ва фужуриш ба худиш бармегашт.[۵۳]

Масалайи дигарики уламо барои ин холатхойи изтирорий ба он ишора кардан ин астки агар бейни ду амир ё хукумати бадили изтирорийи исломийки мисли хам хастанд ва дар ек сатх қарор доранд жанги рух бидихад ва еки бо зури аслаха бар он еки ғолиб бишавад оники бо зури аслаха пируз шуда аст амири муслимин ва хоким мешавад ва жанг бо он нодуруст аст.

Бале, агар кейфияти хар ду мисли хам бошад мо мегуем оники бо аслаха ва қудрат хокимиятро дар даст гирифта аст дигар қиёми шахси дигарики чизи бехтар аз ин наметавонад биёварад ва чизи мисли хамин меоварад ва кейфиятиш мисли хамин аст ( қиёмиш) дуруст нест,балки бейни ин чанд гурухики мисли хам хастанд – барои жиловгири кардан аз рехта шудани хуни муслимин ва соири мусибатхойи тафарруқ ва жангхойи дохилий – оники зудтар аз хамма бо зури аслаха қудратро ба даст гирифта аст ва назмиро барқарор карда аст бехтар аз дигарони астки хам кейфияти худишон мисли инхост ва хам шикаст хурданд; барои хамин аз жанг бо ин хоким ва жойгузин кардани чизи дигари мисли ин химоят намекунем.

Ибни Хожар асқаланий рохимахуллох дар фатхул бори мегуяд: “ фуқахо ижмоъ карданд бар вожиб будани пейравий аз султони мутағаллиб ( касики бо ғалаба ва шамшир султон шуда аст) ва жиход кардан хамрох бо у ва инки итоат кардан аз у бехтар аст аз хуруж бар у ;зеро ғейри  ин мужиби хунрези ва фитна мегардад” [۵۴]

Имоми Ахмад Ханбал рохматуллохи алайхи мегуяд: “ касики бар онхо бо шамшир( зур ва қудрат) ғалаба пейдо кард то инки халифа гашт ва амирул мўъминин номида шуд, бар ахадики иймон ба худованд дорад халол нестки бимонад ( вафот кунад) ва имоми одил ё ситамкори набинад ( надошта бошад). пас у амирул мўъминин аст ( ва лав инки бо шамшир хам амир шуда бошад) [۵۵]

Бо ин сухани имоми Ханбал мумкин аст ин хадиси росулуллох саллаллоху алайхи васалламро бехтар мутаважжих бишавемки мефармояд:

«مَنْ مَاتَ لا بَيْعَةَ عَلَيْهِ مَاتَ مَوْتَةَ جَاهِلِيَّةٍ »[۵۶]

«مَنْ خَلَعَ يَدًا مِنْ طَاعَةٍ لَقِيَ اللَّهَ يَوْمَ الْقِيَامَةِ لا حُجَّةَ لَهُ “. قَالَ:” وَمَنْ مَاتَ وَلَيْسَ فِي عُنُقِهِ بَيْعَةٌ مَاتَ مَيْتَةً جَاهِلِيَّةً» .[۵۷]

Касики даст аз фармонбурдори бикашад ( байъати худро бишканад) дар мувожиха бо худованд дар рузи қиёмат; далили бар амалиш нахохад дошт ва хамчунин касики бимирад ва байъати бар гардани худ надошта бошад; бар марги жохилий мурда аст.

Чун араби жохилият рахбари вохид надоштандки аз у самъ ва тоах дошта бошанд касики бидуни байъати чанин имоми одил ё ситамкори бимирад дар ин сифати итоат накардан ва харакат накардан бар асоси вахдати фармондехи ва вахдати дастур мисли арабхойи жохилий шуда аст.

Нуктаи жолиб ин астки росулуллох саллаллоху алайхи васаллам баён мекунадки чизхойи аз султон мусалмон назди шумо бад буд боз ин чизхо боис нашавад шумо аз байъат бо у фосила бигирид ва аз у жудо бишавид:

: مَنْ كَرِهَ مِنْ أَمِيرِهِ شَيْئًا فَلْيَصْبِرْ عَلَيْهِ ، فَإِنَّهُ لَيْسَ أَحَدٌ مِنَ النَّاسِ خَرَجَ مِنَ السُّلْطَانِ شِبْرًا ، فَمَاتَ عَلَيْهِ إِلَّا مَاتَ مِيتَةً جَاهِلِيَّةً[۵۸]

Дар инжостки боз мефахмемки чиро бузургворони чун Хасан ва Хусайн розиаллоху анхума ва дигарон ба шохи чун Муовия байъат медихандки худи Муовия на ба Али байъат дод ва на ба Хасан ибни Алики хар ду халифайи бар хаққи муслимин буданд ва у боғий буд. Дар инжо Хасан ва Хусайн розиаллоху анхума кори ба журми Муовия ва хазорон нафар аз атрофиёни у надоранд, балки бароишон мухим ин аски худишон дар масири дуруст харакат кунанд.

Тамоми ин ривоятхо марбут ба замони астки жамоати вужуд дошта бошад ва ин жамоат амири вохид дошта бошад, холо агар чанин жамоати ва чанин амири вужуд надошта бошад ва тафарруқ хоким бошад тибқи ривояти Хузайфа:

تَلْزَمُ جَمَاعَةَ الْمُسْلِمِينَ وَإِمَامَهُمْ قُلْتُ فَإِنْ لَمْ يَكُنْ لَهُمْ جَمَاعَةٌ وَلَا إِمَامٌ قَالَ فَاعْتَزِلْ تِلْكَ الْفِرَقَ كُلَّهَا وَلَوْ أَنْ تَعَضَّ بِأَصْلِ شَجَرَةٍ حَتَّى يُدْرِكَكَ الْمَوْتُ وَأَنْتَ عَلَى ذَلِكَ. [۵۹]

Бехтарин гузина кунорагири аз тамоми фирақи мутафарриқ сифориш мешавадки маъмулан ба далили вужуди фирқайи ножия

«لَا تَزَالُ طَائِفَةٌ مِنْ أُمَّتِي يُقَاتِلُونَ عَلَى الْحَقِّ ظَاهِرِينَ إِلَى يَوْمِ الْقِيَامَةِ”.»[۶۰]

« “لَنْ يَبْرَحَ هَذَا الدِّينُ قَائِمًا يُقَاتِلُ عَلَيْهِ عِصَابَةٌ مِنْ الْمُسْلِمِينَ حَتَّى تَقُومَ السَّاعَةُ»[۶۱]

Дар баробари жанги хамишаги ва тахмилий секуляристхо бар муслимин:

وَ لا يَزالُونَ يُقاتِلُونَکُمْ حَتَّي يَرُدُّوکُمْ عَنْ دينِکُمْ إِنِ اسْتَطاعُوا(بقره/۲۱۷)

Чанин мовқеияти мумкин аст марбут ба маконхойи истисноий дар руйи замин бошадки шахс тавони хижрат ба самти ин фирқайи ножияро надошта бошад ва дар ин миён фирақи мухталифи гир карда бошад. чун секуляристхо хамиша то рузи қиёмат бо мо межанганд ва то рузи қиёмат хам ошкоро тоифайи аз муслимин дар баробари онхо межанганд ва хамма онхоро мешносанд ва инхо бархақ хастанд.

Барои чигуна бархурд кардани бо хукуматхойи бадили изтирорий исломийки ба далили инхидоми хилафату ала минхажин нубувват ба вужуд омаданд, ва то замоники дубора ин равиши хукумати ба сабки росулуллох саллаллоху алайхи васаллам бармегардад

«ثُمَّ تَكُونُ خِلَافَةٌ عَلَى مِنْهَاجِ النُّبُوَّةِ»

Вужуди ин бадилхойи изтирорий исломий ғейри қобили ижтиноб аст, лозим аст намунахойи торихийки барои хамма то худуди шинохта хастандро бештар мовриди баррасий қарор бидихем; то ба умиди аллох битавонад моро аз ин махдудият ва тангнохи мунжари ба шикаст ва ноумидий ва тафарруқики иддаи аз бародарони номутаодил ва номезон ва жохили мо барои худишон ва соири хаммасиронишон тасаввур карданд, ва душманони муслимин хам ба он доман мезананд, берун бибарад. Иншааллох.

Иддаи аз бародарони мо ба далили махдудиятхоики ба далили адами огохий аз мақосид ва ахдофи шариат ва ба дунболи он ба далили ноогохийи аз торихи муслимин барои худишон тарошиданд ва доирайи диди худишонро бисёр махдуд ва танг қарор доданд, аз ектараф абзори барои тафарруқи бештар ва заъаф ва сусти бештар ахли қибла шуданд ва аз суйи дигари боиси новъи ёъси ва ноумидий дар миёни муслимин шуданд.

Хамчунонки арз шуд еки аз иштибохоти фохиши ин бародарони номутаодил чигуна бархурд кардан бо хукуматхойи бадили изтирорий исломий астки ба далили инхидоми хилафату ала минхажин нубувват ва дар холати изтирорий ба вужуд омаданд. Ин бародарони номезони мо, бар халофи бузургони солихи мо дар торихи ислом, ба жойи инки то замони расидани мужаддади ба хилафату ала минхажин нубувват аз ин хукуматхойи бадили изтирорий исломий ба унвони ек фурсат истефода кунанд мутаъассифона ба далили кина ва танаффур ва кинор находани адолат, ба унвони ек тахдид ва хатар ба онон нигох мекунанд, ва душманони муслимин хам аз конолхойи мухталифи динфурушон ва уламойи суъ вар рувайбиза ба ин кинахо доман зада ва ин бародарони номутаодили моро ба онжохоики бихоханд мекашонанд.

Барои инки бахсимонро дар чигунаги бархурд бо хукуматхойи бадили изтирорий исломий малмустар кунем лозим донистем мисолхоиро бароитон зикр кунемки тамоми муваррихони мусалмон ва хатто кофар хам дар сихати ин вақойеъ шакки надоранд ва мовриди иттифоқи хаммайи муаррихин аст. Ижоза бидихид аз Салохиддин  ва хукумати исмоилий Миср ва Оли буйя ва хукумати аббосиён шуруъ кунем ва ба тадриж бирасем ба усмонийхо ва вазъи мовжуд.

Медонемки исмоилийхойи шиъа мазхаб тавоифи аз ғуллоти шиъа будандки худишон ба холиса ва муборакия ва ин хам ба се шохайи умдайи назорий ва дарузий ва мастаъло ва хам акнун ба оғожония ва бухра тақсим мешаванд ва хар кудом аз инхо хам ба чандин фирқайи мухталиф тақсим мешаванд, аз қаромита бигирид то онжоки мо хам акнун дар Афғонистон ва Эрон мебинем то исмоилийхоики дар шимоли Африқо ва бахусус дар Миср дар авохири умри ин хукумат доройи кутуби фиқхий хосси худишон буданд ва донишгоххойи мисли алъазхар ва соири мадорисро барои тадриси фиқхишон таъсис карданд.

Исмоилийхо то Жаъфар Содиқро қабул доштанд ва баъди аз он исмоилийро қабул доранд. Ба хамин далил ба онон мегуянд шиш имомий. Ақоиди ғолий гароёнаи онхо хам бар ботинигари ва таъвили ботиний аз манобеъи шаръий ва бар ۷ рукн устувор буд.

۱-валоят. Пазириши сарпарасти ва дусти бо худо ва пайғамбарон ва имомон ва мубаллиғон. Инон мегуфтанд худо метавонад дар пайғамбарон ва имомон тажаллий кунад.

۲-тахорат. Аммо дарузиён инро рукни дин намедонанд.

۳-намоз.ки таъйини шева ва равиши он бар ухдайи имоми хозир аст. Инон намоз хондан ба сабки мусалмонони дигарро шевайи жуххол медонанд. Барои хамин аст мебинемки Хасан саббох намоз ва рузаро аз гардани пейравониш бармедорад.

۴-закот.  Онхо ۱۲ дар сад мохиёнайи худишонро ба имоми хозиришон медиханд. Ғейри аз дарузийхо.

۵-руза. Онхо пойбанд ба руза рамазон нестанд.

۶-хаж. Қоили ба хажжи Макка нестанд ва дидори имом ва доиёни худишонро болотар аз хаж медонанд.

۷-жиход. Инро мубориза бо нафс медонанд.

Ғейри аз ин маворид ба бехишт ва дўзахи жисмонийро эътиқоди надоранд ва ба бахонайи амр ба маъруф ва нахий аз мункар мухолифини худишонро терор мекардандки терори хўжа Низомулмулк машхур аст. Албатта ин исмоилийхойи ғолий хар кудомки тахти таъсири ақоиди хиндиён ё маздакиён ё насронийхо ва ғейрих қарор гирифта буданд ба нисбатхойи бо хамдигар мухталиф буданд. Аксарияти инхо тавассути шиъаёни ۱۲ имомий ва фирақи маъруф ба ахли суннат такфир шуданд. Аммо дастахойи аз онхоки бар миллати мусалмон ва ришадор мисли Миср хукм мекарданд баъзи аз одоби зохирий чун намоз ва руза ва ғейрихро дар дўвронхойи ба жой меоварданд ва то худуди дар зохир – иддаи мегуянд ба хотири тақия – худишонро аз соири фирақи исмоилийи ғолий жудо карда буданд. Ба хар далилики буда бошад бахши аз инон кутуби дар фиқхи зохир хам барои худишон дар авохири хукумати фотимиёни Миср доштанд ва дар зохир бо тамоми олудагихоики доштанд хукми ахли қибла бар онхо содир мешуд.

Ин исмоилийхо бо чанин ақоид ва рафторхойи олудайи дар шимоли Африқо хукумати тахти унвони убайдийхо ё фотимиюнро бар асоси фиқхи исмоилий ташкил доданд. Дар дўврони ин даста аз фотимийхо будки аз муносабатхоики алъон мебинем барои таблиғи шиъайи исмоилий истефода мешуд,баргузори маросими ошуро ва ийди ғодир ва ийди вилодати аимма ва Фотума захро розиаллоху анхо ва маросими мавлуд ва нимайи шаъбон аз жумлайи ин маворид буд.

Барои аввалин бор маросими азодори ошуро дар соли ۳۶۳ дар замони хокимияти Муъиз лидиниллох фотимий баргузор шуд ва дар замони хуккоми дигар то кунун идома пейдо карда аст. Ба қовли Мақризий, фотимийхо ۳ руз қабли аз ошуроъ бозорхо ва мағозахоро ғейри аз нонвойихо таътил мекарданд, ва мардум ба хамрохи мақомот дар хамин донишгохи алъазхар азодоришонро анжом медоданд, ва баъди ба суйи жойи ба номи машхади роъсул хусайн мерафтанд ва онжо шеър ва нувха хондан азодори мекарданд.  [62]

Дар хамин руз мардум боз ба зиёрати имомзодахойи мисли Гулсум ва саййида Нафиса мерафтанд ва онжо хам бо нувха ва шеърхони азодори мекарданд. Дар қасри хукумати хам бо хузури хоким маросими азодори махсус баргузор мешуд. Илова бар ин дар хамин хукумат будки ибороти “ хаййа ала хойрул амал” вориди азони мардум шуд.

Холо ек хамчунин хукумати шиъайи исмоилий бо чанин ақоид ва барномахойи бар Миср хокимият дорад, аз замони хокимияти Хофиз, фотимиён дучори тафарруқ, заъаф ва даргирийхойи шадиди дохилий шуданд, аз ин замон ба баъад астки вузаро ва хуккоми манотиқи мухталиф шуриш мекарданд ва дар насб ва баркинори хукком нақш пейдо мекунанд. Хамин вузаро дар рақобатхойи дохилий бо хам ва бо хукуматхойи моликий ва шофеъий атрофи худ ба европоий насроний кофарки дар он замон ба фарангиён машхур буданд хам ижозайи вуруд ба сарзаминишонро медиханд ва вазири фотимий Миср ба номи Шовар ба онон ижоза медихадки пойгохи низомий дар атрофи Қохира дошта бошанд.

Насронийхо хам дар идомайи жангхойи салибийшон қасд доштандки Қохираро бигиранд ва Мисрроки шиъа ва фотимий ва хориж аз хокимияти мазхаби аббосиён ва соири муслимин будро тасарруф кунанд, инхо ба хуби аз ин ихтилофоти даруний мазхабий мо муслимин бохабаранд ва саъй доранд ба хар нахвики шуда аст аз ин тафарруқ ба нафъи худишон суъистефода кунанд. Барои хамин дар он бурхайи замоний ба самти Қохира хамла мекунанд ва шахри бузурги Балбисро дар масиришон ишғол мекунанд ва пас аз ғороти шахри муслимин онжоро хам қатли ом мекунанд то инки ба атрофи Қохира мерасандки бо муқовамати мардуми Қохира рубару мешаванд.

Ин куффори салибий корро ба жойи расондандки хокими фотимий вақт Озид аз Нуриддин Махмуд дархост мекунадки у ва занонишро аз дасти салибийхойи кофар нажот бидихад. Инжо будки Нуриддин сунний мазхаб дуто душман дар баробари худиш мебинад, еки душмани кофари ошкор ва шумора секи тахти химояти душманони шумора чохори дохилий қарор дорад ва дигари фирқайи аз ахли қиблаки чанд қарн аст бар алайхи хам мазхабхойи он жангиданд ва боиси марги хазорон мусалмон шуданд аммо дар хар сурат ахли қибла аст ва дар хар сурат ек мусалмон дар баробари ек кофари аслий қарор гирифта аст; ба хамин далил дар соли ۵۴۸ лашкари ба фармондехи Асадиддин Ширкух ва бародарзодаш Салохиддинро барои кўмак ба хукумати шиъа мазхаб ва фотимий дар баробари куффори аслий ба Миср мефристад.

Замоники бар халофи пешбини ва бархалофи мейли куффори салибий лашкари шофеъийхо ва ханафийхо барои кўмак ба шиъахойи исмоилий ва фотимий Миср ба Қохира наздик мешаванд ин куффори салибий аз атрофи Қохира фарорро бар қарор таржих медиханд ва ба шахрхойи тахти контроли худишон бармегарданд.

Хаминки Ширкух ба Қохира мерасад “ Алъозид лидиниллах” хокими шиъа мазхаб ва исмоилий фотимий Миср уро ташвиқ мекунад вазириш “ Шовар” роки масъули хиёнат ба муслимин ва хидояти куффори салибий ба Миср ва атрофи Қохира шуда буд ба қатл бирасонад. Ширкух хам уро ба қатл мерасонад. Хокими шиъа мазхаб ва исмоилий Миср хам уро вазири худ мекунад ва у хам мепазирад, аммо баъди аз ду мох Ширкух мемирад; баъди аз марги Ширкух бейни ёрони Ширкух бар сари жонишиниш ихтилофоти ба вужуд  меояд аммо “Алъозид лидиниллах” жониби Салохиддинро мегирад ва самти визоратро ба Салохиддин Айюбий медихад ва Салохиддин хам ин мақоми визорат дар хукумати шиъайи исмоилийро қабул мекунад.

Баъди аз гузашти ۱۹ сол аз визорати Салохиддин Ауюбий дар замоники хокими вақт дар холи ихтизор ва марг буд ва рузхойи охари умри худишро мегузаронад ек жанги қудрати барои жонишиний у ба вужуд меояд, ек тараф шахси ба исми Тавошийки бо куффори салибий европо дар иртибот аст ва қастд дорад бо қудрати онхо хукуматро ба даст бигирад ва боз муслиминро зери дасти куффор аслий қарор бидихад ва аз тарафи дигар муслимини шиъа исмоилий ва ахли суннатий хастандки бо чанин хақорати рози нестанд.

Бале, дар ин тағйир ва тахаввули ек тараф Салохиддин Айюбий аст бо ақоиди шофеъий мазхаби хоссики дорад ва хукумати екпорчаи аббосиён, ва дар тарафи дигар шахси ба исми Тавошийки “ мутаваллий хилофати фотимий” будки ба салибийхои европо нома менависадки уро дар берун рондани муслимини Шом кўмак кунандки , дар нихоят қосиди нома дастгир мешавад ва Тавоший хам ба қатл мерасад. [۶۳]  

Ғейри аз бардахойи Судоний қаср каси аз мардуми шиъа мазхаб ва исмоилий Миср аз Тавоший хоин ва куффори салибий ва душманони шумора се муслимин бар алайхи ахли суннат мазхабхойи тарафдори хукумати екпорчайи аббосиён химоят намекунад.

Дар нихоят Салохиддин Айюбий дар мухаррам соли ۵۶۷ қамарий дастур медихадки дар Қохира ба номи хукумати екпорча ва бадили изтирорий исломийи аббосиён хутба хонда шавад. Ва интури ек хукумати бадили изтирорий даража чандуми исломийки баъди аз соли ۲۷۱ дубора табдил мешавад ба ек хукумати бадили изтирорий бузургтар ва қудратмандтари. Дар инжо ек хукумати даража чандуми бадили изтирорий исломий табдил мешавад ба ек хукумати бадили изтироирий исломийи болотарики моро ва вахдати амал ва вахдати фармондехи ва вахдати дастур ва “хилафату ала минхажин нубувват” наздиктар мекунад.

Дар инжо мушаххас астки дархости хокими исмоилийи Миср боиси вуруди Ширкух ва Салохиддин Айюбий сунний мазхаб ба Мисри шиъа мазхаб  ворид мешавад ва Салохиддин ба нияти дафъи куффори аслий ба кўмаки шиъахойи исмоилийи Миср меравад, ва ин хукумати худиш доройи мутаваллий буда астки то охарин рузхойи умри хоким хам зинда буда аст ва танхо ба далили хиёнат ва номанигорий ба куффори салибий самтишро аз даст медихад ва кушта мешавад ва наметавонад жонишини хоким дар холи ихтизор шавад.

Ек муодилайи жолибий мешавад, аз ектараф шофеъийхо ва ханафийхо ва хатто ханбалийхойи ахли суннат лашкари Ширкух ва Салохиддин аз хукумати шиъахойи исмоилийи фотимиён дар баробари куффори ошкори салибий ва муртаддини махаллий химоят мекунанд, аз тарафи дигар хамин шиъахойи исмоилий, солхо баъад, аз хукумати шофеъий мазхаби Салохидддин Айюбий дар баробари куффори салибий ва душманони шумора се муслимин ва муртаддини махаллий чун Тавоший ва муздурош химоят мекунанд, ва баъадхо бо хамдигар ва дар кинори хам чанон қудратиро месозандки ба фатхи байтул муқаддас ва озодсози сарзаминхойи исломий ва берун рондани куффори ишғолгари мунтахий мешавад, корики қабли аз он хеч аз қудратхойи ба истелох сунний маслаки аббосий ва ба истелох шиъа маслаки Миср ба танхоий натавониста буданд ба он даст пейдо кунанд.

Холо дар баробари самароти тасуллути Салохиддин бар хукумати шиъайи фотимий Миср мо ба ек намунайи дигар : тасаллути шиъаёни оли буйя бар аббосиён – хукумати екпорчайи изтирорий исломий он замон – ишора мекунем то бибинидки иқдомоти кудом еки моро ба жилов ва иззат бурда аст ва кудом еки моро ба ақаб ва залилий баргардонда аст.

Абу Райхон Беруний тасаллути оли буйя бар усмонийхоро боиси ба вужуд омадани тағйироти зербаноий ва асосий медонад ва мегуяд “ салтанат дар охари айёми муттақий ва оғози ойём мустакфи аз оли аббос ба оли буйя интиқол ёфт”. [۶۴].

Ибни Холдун хам мегуяд: “ ба ростики асоси хилофат ба кулли руба вайроний находа буд” [۶۵].

Оли буйя , тамоми ихтиёроти маънавий ва дунёвийро аз хулафойи аббосий гирифтанд, ва ин садамот то ин андоза амиқ ва ришаий будки пас аз нобуди оли буйя хам хуккоми аббоси харгиз ба он жойгохи қудратманд ва екпорчайи қабли аз буйя даст пейдо накарданд.

Воқеайи хамлайи куффори салибийи рум ва пешрафтахойи онхо дар бахшхойи аз Мусел метавонад моро пештар ба онжо бар сари ин хукумати екпорча ва бадили изтирорийи исломий дар омада аст ошнотар кунад. Иззуддовла диламий дар ек бози сиёсий, аз тариқи номайи барои жанг бо румиён дар соли ۳۶۰ қамарий аз хокими аббосийки муттакий ба худиш аст тақозойи кўмаки моддий мекунад, ва жанги бо куффори насронийро аз вазоифи хокими аббосий медонад. Шох аббосий дар посухи номаш менависад : “ ғазо хенгоми бар ман вожиб астки фармонравоий ба дасти ман бошад . дороий ва сипох дар ихтиёри ман буд. Акнунки ман жуз ба андозайи бухур ва намир надорам, хамма онхо дар дасти шумо ва фармонравоёни дигар кишвар аст , на ғазо на хаж на хеч еки аз вазоифи пешво бар ман вожиб нест. Ман барои шумо танхо ин номро дорамки хатибони шумо бар минбархо меоваранд то мардумро барои шумо ором кунанд. Харгох мехохид аз ин нез кинорагирам, кинора хохам рафт ва хамма корхоро ба шумо меспорам”. Аммо Иззуддовла бо тахдиди бисёр муваффақ мешавад маблағи аз хокими аббосий бигирад, аммо жиходи хам бар алайхи куффори ишғолгари насроний сурат нагирифт. [۶۶]

Оли буйя интури хукумати екпорчайи аббосийро ба чанин жойгохи заифи мерасонад ва хатто аз тарси хукумати шиъайи исмоилийи Миср ва хифзи қудрати худишон хозир хам намешаванд ин матарсакхойи дасти нишондайи аббосийро кинор бизананд ва хукумати шиъаро эълом кунанд хар чандки метавонистанд, чун мўътақид буданд агар ин матарсакхоки ба рохати онхоро халъ мекарданд аз бейн бираванд ва хукумати шиъаро эълом кунанд худишон танхо табдил ба ек сарбоз ва фармонда мешаванд на иники хастанд ва бар хамма чиз тасаллут доранд.

Оли буйя ба хамин содаги чанин хукумати екпорчаиро табдил карданд ба чандин хукумати кучак ва мутафарриқи мисли сомониён дар хуросон ва мовороуннахр, алавиён дар табаристон ва гургон ва оли буйя дар форс ва билоди марказий ва баъадхо салжуқиён ва хоразимшохиён ва   даххо хукумати кучак ва тақрибан мустақил ва махаллий дигарки аксаран бо хам даргир хам буданд.

Аммо муғулхойи муттахид дар соли ۶۱۶ қамарий ба муслимини шарқи исломий ва дохили Эрон хамла мекунанд ва дар то соли ۶۵۶ яъни наздик ба ۵۰ сол куштори ин муслимин тавассути муғулхо, хукумати заиф шуда ва фосид шудайи аббосиён танхо назорагари қатли омми муслимин мешавад, ва хатто аз инки хукуматхойи қудратманди мисли хоразамшохиён ханафий мазхаб ва исмоилийхойи шиъа аз бейн мераванд ва хукумати илихонони кофар жойи онхоро мегирад хушхол хам мешаванд, ва хатто ибни Усайр дар дужо дар китобиш алкомил ба ин нукта ишора мекунадки хокими аббоси “ Анносир лидиниллах” дар номайи муғулхойи кофарро ба хамла ба руқабойи мусалмониш тахрик ва ташвиқ хам мекунад. Барои хамин аст дар арзи наздик ба ۵۰ сол қатли омми муслимин тавассути муғулхо хеч вокуниши аз сипохи аббосий дар баробари муғулхойи кофар намебинем, то замоники муғулхо ба дарвозахойи Бағдод мерасандки дигар хийли дир шуда буд.

Исмоилийхо хам дақиқан бар халофи сиёсати исмоилийхойи Миср замони Салохиддин Айюбий барои муқобила бо хамлайи муғулхойи секуляр душманони шумора ек муслимин ба куффори насроний душманони шумора се муслимин мутавассил мешаванд. Ва дар соли ۶۳۷ қамарий Рукниддин Хуршохи исмоилий хайатиро ба европо мефристад ва аммо жавоби рад мебинад. Хамин шахс хайати дигариро ба хамин манзур ба дарбори Хенри севум (Henry) подшохи Англиз мефристад; аммо усқофи Винжестер ( Winchester) пас аз шанидани хабари вуруди сафири исмоилий, гуфт бигузорид ин сагон екдигарро пора кунанд ва насли екдигарро аз бейн бибаранд, он вақт мо бар руйи харобахойи шахрхойи инон ойини котоликро месозем; дар он сурат дунё ек шабон ва ек рама хохад дошт. .[۶۷]

Дар баробар, муғулхо бо хул ва хуши ۴۰ хазор муғули муттахид ва хамрох кардани гуржхо, ва наздик ба ۱۲ хазор арманий ва ۱۰۰۰ тўпхонайи чиники мусалмонзодахо хам дар он буданд, ва хамрох кардани хазорон мусалмони ханафий ва шофеъий мазхаб турк ва форс ва ғейрих сипохи муттахид хул ва хуш ба қовли ибни Касир ۲۰۰ хазор нафарро ба вужуд меоваранд.[۶۸].

Дар он замон шиъахо ё исмоилий буданд ё ۱۲ имомийки исмоилийхо бо муғулхо межангиданд ва дар нихоят

 тавассути инхо хам нобуд шуданд,  ва дастайи дигари шиъахойи ۱۲ имомий будандки теъдоди инхо дар ин сарзаминхо қобили таважжух набуд аммо дарсхондахойи чун Хўжа Насириддин тусий дар миёни лашкари муғул қарор доштандки ба нисбати теъдоди суннийзодахо бисёр ночиз шуморда мешуданд. Дар хар сурат хамма бо хам жибхайи секуляристхои кофари муғулро бар алайхи муслимин тақвият мекарданд.

Дар баробари ин жибхайи муттахид муғулхо ибни Касир мегуяд: теъдоди сарбозони халифа аз марзи бист хазор нафар тажовуз намекард. Хамин теъдод хам дар нихояти сахти ва зиллат ба сар мебурданд, ба турики дар хиёбонхо ва дархойи масжид гадойи мекарданд. Ба гуфта муваррихин хенгомики қовми ғоротгари муғул дар дарвозахойи шахри Бағдод буданд, халифа дар кохи худ бо канизкони ва занхойи овозахон машғули хушгазороний буд. [۶۹]

Ин хам гузориши ибни Касир дар мовриди вазъи он замон пойтахти хукумати муслимин. Бале интури сипохи муттахид ва екпорчайи муғул дар баробари чанин сарбозони мусалмони қарор мегирандки дар нихоят дар соли ۶۵۶ хижрий қамарий сипохи муғул вориди Бағдод мешавад ва танхо аллох медонадки аз он замон то қудратгири мужаддади усмонийхо ба унвони ек хукумати бадили изтирорийи исломий чи бар сари муслимин омад.

Аз миёни даххо воқеайи торихий ин ду воқеа барои аксари мо ошно хастанд, ду воқеа ба ду натижайи комилан мутафовут ва мутазод дар бархурд бо ек хукумати бадили изтирорий исломий.

Намунайи дигарики боз метавонад моро ба самти жилов бибарад ва моро ба инжойики хастем хидоят кунад саранжом хукумати бадили изтирорийи исломий усмоний аст:

Хукумати бадили исломий усмонийки бо шуори “ хилафату илал абад” ва бар асоси мазхаби ханафий ва геройишоти суфиёнайи нақшбанди наздик ба ۶ қарн хукумат дошт, дар замони Илдерми Бойзид қаламруйи муслиминро ба европа густариш дод ва бо фатхи Булғористон, Юнон, Сербистон, Албания, Босния ва Руминия муслимин дар замони Сулаймони қонуни то мухосара ва фатхи шахри Вин пойтахти кунуний Отриш пеш рафтанд, албатта дар  замони Мухаммад Фотих Қистонтинияро фатх карданд ва ба умри имперотури насронийхо дар Руми шарқий хам поён доданд.

Насронийхойи кофар душманони шумора се муслимин фахмидандки бо жанги гарм наметавонанд бо усмонийхойи муттахид ва екдаст ба пеш бираванд, жангхойи салибий ва жангхойи усмоний инро ба онон собит карда буд. Инхо медонистанд то замоники муслимин бо хам муттахид хастанд онхо наметавонанд хатто аз мовжудияти худишон хам мухофизат кунанд чи расид ба инки дар баробари онон пешруйихойи дошта бошанд. Барои хамин чандин қарн вориди жанги нарм ва равоний ва сард ба унвони аввалин ва мухимтарин қадам жихати зарба задан ба ин вахдати муслимин шуданд.

Ин жанги нарм ва сипас ижоди мунозаъахойи дохилий ва тафарруқ ва сусти ва залилий

«فَتَفْشَلُوا وَ تَذْهَبَ ريحُکُمْ»

Ва дар нихоят шуруъи жанги гарм ва нобуд кардани хукумати муслимин ва хатто худи муслиминро дар Андалус бо муваффақият тажруба карда буданд. Ва тажрубайи Андалусро доштанд, барои хамин тархи Андалуси кардани хукумати усмонийро хам дар барномайи коришон қарор  доданд ва ибтидоъ бо жанги нарм ва сард ва равоний шуруъ карданд мисли :

۱-доман задан ба таъассуботи мазхабий миёни муслимин. Мисли амиқ кардани ихтилофоти шиъа – сунний, салафий-суфий, салафий – ханафий ва ғейрих.

۲-доман задан ба таъассуботи забоний ва нажодий миёни муслиминки дар жохойи бо таъассуботи мазхабий хам қотиъ мешуд.

۳-таблиғи дини секуляризм баъди аз қудратгири секуляристхо дар европа.

Мисли тарбияти жавонони секуляристи турк тахти унвони “ комитайи иттиходия тараққий ва сулх” дар Парижки инхоро пас аз омузиш ба даруни хукумати усмоний баргардонданд ва дар соли ۱۹۰۸ кулли секуляристхойи жахон аз ин секуляристхойи муртад барои нобудийи хукумати бадили изтирорийи исломий усмоний химоят карданд.

Дар баробар, Англизихо ва фарансавийхойи секуляр хам тахти шуори миллийгероий арабий ва ташвиқи онхо ба ташкили хукумати вохиди арабий омузишхойи секуляристий худишонро ба онхо аз тариқи ашхоси чун Ахмад Жамол пошо ба пеш бурданд, Ахмад Жамол пошоики худиш исолатан турк буд аммо дар онжо аз нацианализми секуляристи арабхо химоят мекарданд.

Дар ин мархала насронийхо душманони шумора се муслимин бо секуляристхо душманони шумора еки муслимин хам хамрох мешавандки, қабли аз яхудийхо хам ба хамрохи муртаддини секуляр бо онон муттахид шуда буданд. Еки аз мубаллиғини насронийхо ба номи Волмуез Веймер дар мовриди ахдофи таблиғишон дар конфоренси ۱۹۳۵ насроний дар байтул муқаддас мегуяд:” хадаф ин нестки мо мусалмононро ийсавий созем, ин барои ишон харом мебошад, балки хадаф ин аст то мо инонро аз ислом дур созем, ва афроди бошанд бидуни иртибот бо аллох, ва шумо тавассути ин кор рохиро барои истеъмор дар жахони ислом омада хохид сохт, ва дар масирики шумо бароишон омада мекунид харакат хоханд кард.” Дидид чи шуд? Лозима даххо бор ин тархи жанги нарм ва сарди душманони муслиминро мурур кунем то шояд аллох ба мо рахм кунад ва бедор шавем ва ба иззатимон баргардем ва аз ин залилий халос бишавем.

Дар хар сурат замоники дини секуляризм тавонист дар ин жанги сард ва нарм ва равоний ва бахрагирий аз муртаддин ва мунофиқин ва секулярзадахо заминахойи заъфи ин хукумати бадили исломийро бо ижоди тафарруқ ва аз миён бурдани қудрати иймон ва вахдати муслимин фарохам кунад, жанги гарм ва хамалоти низомишон шуруъ шуд. Фаранса ва Русияйи секуляр дар нимайи дувуми қарни ۱۷ баъзи аз сарзаминхойи усмонийро ишғол карданд. Фарансавийхойи секуляр баъдан Алжазоир ва Тунис ва Марокешро хам ишғол карданд. Италияйи секуляр хам вориди Ливия шуд ва Англизи секуляр хамки қаблан шибхи қорайи хиндро куллан аз салатайи муслимин хориж карда буд вориди Адан шуд ва то жунуби Яманро ишғол кард.

Хукумати бадили изтирорий исломий усмоний барои берун рондани ин ишғолгарон ба жойи бозгашт ба хевиштан, фариби ек кишвари секуляри дигари мисли Германро хурд ва дар жанги жахоний аввал ба нафъи Германи ноцианал социалист ширкат кардки, Мустафо Камол пошо ( ки ба ғалат машхур ба отатурк шуда буд) дар ин жангхо машхур шуд ва ба сурати мармузи ба болотарин даражоти низомий даст пейдо кард.

Дар чанин вазиати довлати усмоний бо тамоми заъфийки дошт боз тавони жанг бо душманони хорижийро дошт, барои хамин Англизихойи секуляр бо ваъдахойи дуруғин хок ва озодий аз ихсосоти миллийгероий ва арабгероий арабхо ва ихтилофоти мазхабий онхо бо ханафийхойи нақшбанди усмоний нихояти истефодаро карданд, ва бо ташвиқ касони чун шох Файсал ва Ашроф Хусайн ба истиқлол ва ижоди тафарруқ, бузургтарин заработро ба усмонийхо ворид карданд. [۷۰]

Дар чанин вазиати довлати усмоний аз тавони жанг бо миллийгароий арабий ва жанги мазхабий дохилий ожиз монд ва дар нихоят бо кудитойи ек секуляри муртад ба номи отатурк ва химояти мунофиқин ва секулярзадахойи чун Али Абдурраззоқки дар нафийи машруъияти хилофат ва барчидани он, ба новъи амалкарди отатуркро тақвият карданд хукумати бадили исломий вохиди муслиминки наздик ба ۶ қарн бо тамоми маъойибики дошт аз дорул исломи муслимин мухофизат карда буд расман ба ۵۷ рахбар ва ۵۷ парчам ва ۵۷ сарзамин тақсим шудки, дар еки ду сарзамини махдуд набошад хаммаги било истисноъ то кунун тавассути муздурон ва дастнишондагони куффори секуляри жахоний ва муртаддини секуляр ва дастнишонда, ва қавонини куфрий дини секуляризм идора мешаванд. [۷۱]  

Нигох кунид муслимин бо аз даст додани неъмати хилафату ала манхажин нубувват аз кужо ба чи пасти ва залилий ва хиффати худишонро кашонданд? Ва читури асбоби бечораги ва нобудий худишонро бо дастхойи худишон фарохам карданд? Ва худишонро дар назди хақиртарин ва беарзиштарин бандахойи аллохки куффори секуляри хорижий ва муртаддини махаллий ва мунофиқин хастанд хақир ва беарзиш кардандки, хатто залилийхойи чун яхуд ва насоро ва мажус хамки худишон залили дасти секуляристхо шудан хам, ба динишон ва молишон ва сарзамин ва номус ва фарзандонишон хам тамаъ карданд; ва муслимин худишонро дар баробари инхамма душман танхо ва бедифоъ карданд?

Дар чанин вазиати комилан изтирорий ва вахимийки хийли аз муслимини бепанох дар он суқут карданд, аксарияти қотиъи муслиминро дар холатхойи бисёр бухроний ва асфноки қарор додаки,иддайи хатто худишонро дар дўврони муслимин мухожири хабаша мебинанд ва ватанишонки табдил ба дорул куфр шуда астро рахо карданд ва ба ек дорул куфри ахвантари мухожират карданд, иддайи дигари хам худишонро жузви онони медонандки тавони ин хижратро хам надоранд; ва дастахойи аз муслимин хам хастандки дар ахзоб ва жамоатхойи мухталиф ва мутафарриқи дар андишайи бозгардондани сарзамини худ ва соири сарзаминхойи мусалмоннишин ба дорул ислом, ва берун рондани куффори ишғолгар ва секуляри хорижий ва муртаддини секуляр ва дастнишондайи махаллий аз сарзаминишон ва татбиқи дуборайи қонуни шариати аллох хастанд. Инхо хамон ғурабоъ ва фирқайи ножияйи хастандки дар гуруххойи мухталиф ва сарзаминхойи мухталифи пахш шуданд ва хатто баъзи аз онон  тавонистанд сарзаминхойи махдудийро табдил ба дорул ислом кунанд ва муваффақ шуданд хукумати бадили изтирорий кучакиро бар асоси фиқхи хосси худишон ба вужуд биёваранд.

Инхо таклифишон мушаххас аст, ва мо дар кулли ин дарсимон ва зиндагимон бо ин фирқа иншааллох хам масир ва хамрох хохем буд, аммо нуктаики дар ин холати вахим ва ночори лозим аст ба он ишора кунемки мунофиқин ва секулярзадахо хам бисёр аз он суъистефода кардан ин астки : агар хукумати бадили изтирорий исломий кучак ё бузург он хам вужуд надошта бошад ва муслимин аз неъмати дорул ислом махрум бишаванд агар ек мусалмони мисли Нажжошийки хатто тавоноий ва мовқеияти эълом кардани иймони худишро хам надорад, биравад  ва риёсати ек гурух ё жамоати ё хукумати кофариро ба даст бигирадки дар хидмати хифзи жамоати муслимин ва манофеъи муслимин бошад дар чанин вазиати комилан изтирорий ва охарин мархала чи вокуниши бояд дошт?

Оё чанин шахси мусалмони ба хотири таъйиди куфриёти ошкор насронийхо душманони шумора се мо ин корро карда аст? Оё чанин кори ба маъни таъйиди куфриёти ошкори насроний хаст? Тамоми ин корхо то замоники дар жихати манофеъи муслимин бошад ва аз мусалмони дар баробари кофари химоят бишавад ва бар алайхи манофеъ ва жамоати муслимин набошад кори матлубий астки танхо мешавад аз он истиқбол кард. Ва хамон вокуниширо нишон медихемки муслимини мухожири хабаша дар баробари лашкари кофари Нажжоший рохимахуллох нишониш доданд.

Замоники ин новъи холати изтирорий барои муслимин ғейри шаръий ва харом мешавадки хузур дар он мунжар бишавад ба садама задан ба муслимин ё химоят кардан аз ек кофари ошкори бар алайхи ек мусалмонки дар сурати огохий ва ихтиёр иртидод ва хуруж аз ислом махсуб мешавад, хатто агар бо ек калама хам бошад холо чи расид ба хидмат расоний ба онхо ва хамрох шудан бо онхо дар садама задан ва ё жанги бо муслимин.

Бале, ин аз самароти он жарақайи астки хилафату ала минхажин нубувватро ба шохигари ва мулукият табдил кард. Агар талоши бузургони мо ва орзуйи аиммайи мужохиди мо ин буда астки хукумати екпорчайи муслимин дар замони умавийхо ва аббосиён ва усмонийхо дубора табдил бишавад ба хилафату ала минхажин нубувват имруза орзу ва талоши аксарияти қотиъи муслимин ин шуда астки дар сарзамини худишон жамоати муваххиди дошта бошанд то битавонанд ишғолгарони секуляри хорижий ва муртаддини махаллийро берун кунанд, ва мунофиқин ва секулярзадахоро сарижойишон бинишонанд, ва агар муваффақ шуданд хукумати бадили исломий бо навоқиси зиёдий хам дошта бошан, тамоми талошишон ин астки дар баробари инхамма куффори секуляри жахоний ва муртаддини махаллий ва мунофиқин ва секуляристхойи бумий ва бахусус дар баробари шубхоти мунофиқин ва секулярзадахо аз он мухофизат кунанд.

Дар чанин холати изтирорий харакати ек фард ба жамоати кучак ва харакати жамоатхойи кучак ба шўройи муваххиди жамоатхо ва мажлиси шўройи мужохидин ва хукумати исломий ала минхажин нубувват ё хатто хукумати бадили исломий дар он сарзамин шуруъ мешавад ва ин харакат бояд дар сарзаминхойи дигар хам ба хамин тартиб шикл бигирад то дар нихоят муслимин битавонанд ба он хукумати екпорчайи исломий худки иншааллох инбор хилафату ала минхажин нубувват аст даст пейдо кунанд.

Дар ин харакати огохона ва хадафмандки аз шахс ва жамоат ва шўройи жамоатхо ва хукумати бадили исломий шуруъ мешавад ва дар нихоят ба хилафату ала минхажин нубувват ва шўройи улил амри жахоний ва уммати вохид ва ижмоъи вохид ва жамоати вохиди муслимин хатм мешавад мо хар харакати ба самти боло ва руба жилов ва вахдатро ба нафъи муслимин ва пешрафт, ва харгуна харакати ба самти пойин ва ақаб руйи ва тафарруқро ба зарари муслимин ва зулми ошкори медонем.

Дидемки хукуматхойи бадили исломий хам худишон ба даражоти мухталифи тақсим мешаванд ва хамма дар ек сатх нестанд. Холо агар ек хукумати бадили исломий заифтар табдил бишавад ба ек хукумати бадили исломий қавийтар қатъан ба нафъи муслимин аст. Салохиддин ин корро кард. Аббосиён хам хамин корро бо умавиёи заиф карданд ва усмонийхо хам хамин корро бо хукуматхойи мутафарриқ ва заиф карданд. Замони ширкат дар хукуматхойи бадили изтирорий ва хатто жамоатхо ва шўрохо хам машруъият дорадки муслиминро дар баробари инхамма душмани кофари ошкори ва пинхони ек қадам ба жилов бибарад ва агар муслиминро ба ақаб баргардонад шариати худишро аз даст медихад.

Мухим ин астки муслимин ба жилов бираванд на мезони тақвойи хар ек аз тарафайн. Ин хамон меъёри будки сипохиёни тахти фармони бани умайя дар жанг бо Абдуллох ибни Зубайр дар назар гирифта буданд. Инон ба мезони тақво ва пархезкори Абдуллох ибни Зубайр розиаллоху анхума шак надоштанд аммо мутмаъин будандки ин шахс муслиминро ба вахдати хоста шуда намерасонад ва наметавонад ононро ба хаддиақал ахдоф ва мақосиди шариатики бояд тавассути ек хукумати бадили изтирорий исломий таъмин бишавад бирасонад. Барои хамин бидуни дар назар гирифтани мезони пархезкори ва тақвойи Абдуллох ибни Зубайр дар лашкари олудайи бани умайя ширкат карданд ва онхамма мусибати ворид шуда ба ахолийи Макка ва Мадина ва дигар шахрхоро ба қиймати вахдати фарогири муслимин  ва пархез аз тафарруқ ва вахдати дастур ва вахдати фармондехи пазирофтанд, ва ин вахдати фарогир тахти ек парчами хокими фожирро бештар ба нафъи муслимин медиданд то тафарруқи тахти парчами ек амири пархезкорро.

Ин қазияйи саркуби хукумати Абдуллох ибни Зубайр розиаллоху анхума ва хузури наздик ба ۱۹ солайи Салохиддин Айюбий рохимахуллох дар визорати хукумати шиъаёни исмоилийи Миср ва амсолихим иддайи аз бародарони ноогох ва хатто номутаодил ва номезони моро ба тундравихо ва зиёдаруйихо ва такфирхойи кашонда астки таносуби бо манхажи сахихи муслимин надорад.

 Мо медонемки сокинони руйи заминки дини аллох ба онон расида аст ду даста ва жомеъа бештар нестанд ва севуми надоранд, ё жомеъа дастайи муслимин хастанд ё жомеъа ва дастайи кофархо. Аллох таоло мефармояд:

: قُلْنَا اهْبِطُواْ مِنْهَا جَمِیعاً فَإِمَّا یَأْتِیَنَّکُم مِّنِّی هُدًى فَمَن تَبِعَ هُدَایَ فَلاَ خَوْفٌ عَلَیْهِمْ وَلاَ هُمْ یَحْزَنُونَ* وَالَّذِینَ کَفَرواْ وَکَذَّبُواْ بِآیَاتِنَا أُولَئِکَ أَصْحَابُ النَّارِ هُمْ فِیهَا خَالِدُونَ ‏ (بقره/۳۸-۳۹)

Гуфтем: хаммаги аз онжо ( ба замин) фуруд ойид ва чунончи хидояти аз тарафи ман барои шумо омад( ки хатман хам хохад омад) касоники аз ман пейравий кунанд, на тарси бар онон хохад буд ва на ғамгин хоханд шуд. Ва касоники кофар шаванд ва ояхойи моро такзиб кунанд. Ахли дўзаханд ва хамиша дар онжо хоханд монд.

Ва бар асоси татбиқ ё адами татбиқи қонуни шариати аллох хам сарзаминхо ба дорул ислом ва дорул куфр тақсим мешаванд, ва ашхосики дар жанги бейни ин ду мушорикат доранд аз ду холат хориж нестанд:

الَّذِينَ آمَنُوا يُقَاتِلُونَ فِي سَبِيلِ اللَّهِ ۖ وَالَّذِينَ كَفَرُوا يُقَاتِلُونَ فِي سَبِيلِ الطَّاغُوتِ فَقَاتِلُوا أَوْلِيَاءَ الشَّيْطَانِ ۖ إِنَّ كَيْدَ الشَّيْطَانِ كَانَ ضَعِيفًا (نساء/۷۶)

Касоники иймон оварданд, дар рохи аллох межангиданд, ва касоники куфрпешаанд, дар рохи тоғут межанганд. Пас бо ёрони шайтон бижангид. Бегумон нейранги шайтон хамиша заиф буда аст.

Хамонтурики хукми муслимин еки аст ва хаммаро мо мусалмон медонем ва кори ба ин надоремки иймони хар кудомишон чиқадар аст ба хамин тартиб тамоми куффорро бидуни фарқ гузоштан бейни рахбар ва зер дастон кофар медонем ва хукми тоғут  бо хукми сарбози он еки аст

” إِنَّ فِرْعَوْنَ وَهَامَانَ وَجُنُودَهُمَا كَانُوا خَاطِئِينَ ”

Чун онхо хам кофаранд ва авлиёйи шайтон хастанд ва дар рохи тоғут межанганд.

Дустони азиз ин жунудут тоғут будан моли куффор аст на моли муслимин ва ахли қибла. Хийли сода аст ек амир ва рахбари мусалмон замоники дар муаррази гунохони қарор мегирад ва баъзи аз худуди шаръийро мешканад ва зиёдарави ва туғён мекунад аммо ин туғёниш ба хадди куфр ва иртидод нарасида аст ба у мегуянд фожир на тоғут ва машмули хукми фожирхо мешавад на тоғутхо. Холо мусалмоники дар сафи ек фирқайи ахли таъвил ва ахли ижтиход ва ахли қиблайи мисли хукумати шиъаёни исмоилий Миср ё дар сафи аббосийхойи мисли Маъмунки мўътазила буданд ё ба халқи қуръон эътиқод доштанд, ё дар сафи усмонийхойи суфий нақшбандики раъй ва ижтиход ва тафсир ва таъвили дигари ғейри аз моли худиш дорад межангад жунудут тоғут аст ё на? Салохиддин вориди ек хукумати тоғутий ва кофар шуд ва ба муддати ۱۹ сол вазири ек хокими кофар ва тоғути шуд ва жунудут тоғут шуд ё на? Оё ин инсоф аст бигуемки дар он ۱۹ солики вазир буда аст хукмиш мисли Хомон аст ва жузъи жунудут тоғут аст?

Аббосийхо хам мисли хукумати Маъмун дар замони имоми Ахмад ибни Ханбалки қоили ба халқи қуръон буд, ё усмонийхойи суфийи нақшбанди ё лашкари Умар Мухтор суфий дар баробари артеши секуляр ва ишғолгари италия? Ё артеши шайх Хисомиддин нақшбандий ба фармондехи Санжархон дар баробари артеши ишғолгари шўравий социалисти дар Курдистон ва Кермоншох ё қиёми Тийпу Султон дар шибхи қорайи хинд бар алайхи англизихойи кофари секуляр ва ишғолгар ва фармондахони вилоятхои толибон аксаран суфий маслак мотридий бо олудагихойи ақидатий ва рафторий дар баробари куффори секуляри хорижий ба рахбарий Амрико ва мавориди мушобех ва мутаъаддиди дигар, оё инсоф аст ва нишонайи саломати ақл астки бигуем хаммаги тоғутхо ва куффор ва жунудут тоғут буданд?

Иддайи аз бародарони номутаодили мо масалан мегуянд Салохиддин Айюбий бо вурудиш ба ин хукумат кофар шуда аст, дастайи дигар мегуянд аслан у қаблан хам кофар буда аст, чиро? Чун ақоиди суфиёнайи дошта аст. Ё мегуянд на кофар нашуда аст чун ниятиш ин буда астки хукумати шиъахойи исмоилийро аз бейн бибарад барои хамин вориди хукумати онхо шуда аст. Дар холики тамоми мадорик ва аснод хам халофи инро нишон медиханд.

Ин дустони номутаодил ва номезони мо чун далили надоранд ба нияти Салохиддин ишора мекунанд дар холики хеч инсони оқили наметавонад интури ба худиш тўвхин кунад ва ният ва қалби шахсро меъёр қарор бидихадки тамоми мадорик ва аснод халофи инро собит мекунанд. Инон бо чанин вокунишхойи ё дустон ва бародарони номутаодил ва номезони мо хастанд ё душманони огох ва барномарези мо.

Мо аз баъзи ақоид ва рафторхойи ғалатики ин хукуматхойи бадили изтирорий исломий қатъан доштанд ва доранд химоят намекунем, балки бар ин боваремки бояд ба сабки росулуллох саллаллоху алайхи васаллам ва бо дар назар гирифтани инки талош жихати аз бейн бурдани мункари кучаки мунжар ба мункари бузурги нашавад, ё талош барои аз бейн бурдани мункари бузурги мунжар ба ижоди мункари бузургтари нашавад, хужжати набавийро ба ин шахс ё гурух ё хукумати бадили изтирорийи исломий бирасонем ва вазифайи амри ба маъруф ва нахий аз мункарро анжом бидихем.

Чун медонемки муслимин тахти фармони ин хукуматхо ва амирон буданд, ва муслимин бар алайхи куффор жанг карданд, ва медонемки дар ин жанг ахли қибла бо куффор ду даста бештар хам вужуд надорад.

الَّذِينَ آمَنُوا يُقَاتِلُونَ فِي سَبِيلِ اللَّهِ ۖ وَالَّذِينَ كَفَرُوا يُقَاتِلُونَ فِي سَبِيلِ الطَّاغُوتِ

Хуб холо инхо кофар буданд ё мусалмон? Мардуми сарзаминхойики инхо фатх карданд мусалмонишон карданд ё кофаришон карданд? Агар мусалмон буданд пас сарзамини тахти хокимияти онон хам мешавад дорул ислом, ва агар кофар буданд пас сарзамини тахти хокимияти онон хам мешавад дорул куфр.

Пас ин муслиминики тахти фармони ин хукуматхо ва ин амирхо ва фармондахон дар омаданд ва бароишон жанг кардан жунудут тоғут нестанд хар жунудики ин муслимин “ ахли таъвил” ба далили узрхойи шаръийки доранд сифоти аз сифоти тоғутхоро хам дар худишон жо дода бошандки ба иртидодишон хатм нашуда бошад, ва лозим аст тахти фармондехи ин амирони фожир хам жиходро дар ек саф ва хамоханг бар алайхи душманони муттахид ба пеш бурд.

Медонем замоники хукумати исломий ала минхажин нубувват пас аз хулафойи рошидин мунхадим шуд, ба дунболи ин мусибати бузург, уммати вохид ва жамоати вохид хам мунхадим шуд ва умматхойи мухталиф ва жамоатхойи мухталифи жойгузин шуданд. Дар баробари ин мусибати бузург хукуматхойи бадили изтирорийи исломий ба вужуд омадандки дар набуди шўройи улил амри вохид ва уммати вохид ва жамоати вохид, заминаро барои тўлиди анвоъи фирақ ва мазохиб фарохам карданд, ва муслимин натавонистандки дар баробари тўлиди саратони тафарруқ дармони ба мовқеъ ва қотиъ ироя диханд. Талошхойи фардий уламойи бузургвор хам натавонист рохи иложи муносиби барои ин саратон ва беморийи густарда бишавад. Барои хамин мо илова бар онки аз неъмат ва коркарди комили қонуни шариати аллох дар жомеъа махрум шудем, мовриди тахожуми анвоъйи беморихойи ақидатий ва даруний хам воқеъ шудемки , тафарруқ ва тўлиди жангхойи дохилий ва хатто иртидодхойи умумий бисёри аз сарзаминхойи мусалмоннишин намунайи боризи ин мусибат буданд.

Бо тамоми ин ахвол хамин хукуматхойи бадили изтирорийи исломий дар тули торих тавонистандки аз муслимин дар баробари куффори ошкори хорижий ва муртаддини махаллий мухофизат кунанд,ва хатто замоники ек кофари ошкори хорижий ба муслимин хамла мекард муслимин хаммаги саъй мекарданд пушти сари еки аз ин хукуматхоики худишон хам бо у мухолиф буданд муттахид бишаванд. Ин аз бадихиёти торихи муслимин астки садхо намуна дар ин замина вужуд дорад, мисли ибни Таймия дар хенгоми хамлайи муғул ё мисли иттиходи бейбарс Baibars ва Сайфуддин Қутуз алайхи муғул. Ками инро тўвзих бидихем мумкин аст муфидтар бишавад:

Зохир бейбарс Baibars даргирихойи хунини бо Сайфуддин Қутуз дар Миср дошт аммо бо кушта шудани фармондаш Уқтой Жамдор дар соли ۶۵۲ хижрий хамрох бо чохор хазор тан аз хамразмониш аз Миср ба Шом фарор кард. Бейбарс ва сарбозониш дар ин сарзамин хам жангхойи хунини хам бо Айюбиён карданд хам бо нийрухойи Сайфуддин Қутуз. Аммо замоники дар соли ۶۵۶ хижрий хабари суқути Бағдод тавассути муғул ба гушиш расид, тоза фахмидки хатари куффори ошкори хорижий ва новкарони махаллий онон хаммайи муслиминро тахдид мекунад. Барои хамин дар соли ۶۵۷ хижрий ба Малик Носир Юсуф хокими Халаб нома невишт ва аз у хост ۴۰۰۰ сарбозро хамрохи у ё фармондехи ғейри аз у бифристад то бар руди Фурот нигахбоний бидиханд ва ижоза надиханд муғулхо ва муттахидини махаллий онхо барои абур сарбозониш ба самти Шом бар руди Фурот пул бибанданд, аммо Малик Носир дархостишро қабул накард.

Барои хамин Бейбарс ба Қутузки уро душмани аслияш медонист номайи невишт ва аз у дархости сулх кард ва ба сўганд аз у хост дархостишро қабул кунад, яъни қасамиш додки дархостишро қабул кунад. Сайфуддин Қутуз хам дархостишро қабул кард. Дар натижа Бейбарс хамрох бо хамразмониш ба Миср рафтанд ва зери парчами Қутуз қарор гирифтанд. Пас аз ин иттиход будки Бейбарс ба он фармондехи шудки муслимин аз пирузийхоиш бар муғул ва салибийхо ва арманхо ва фирақи мунхарифи дохилий дилшод шуданд. Ва барои хамин аввалин бор муслимин тавонистанд жилови хамалоти нийрухойи муттахиди муғул ( амрикоий он замон)ро бигиранд. Қабли аз онхам дидемки Салохиддин Айюбий хам барои муқобила бо салибийхо вориди низом ва системи хукумати шиъаёни фотимий Миср шуд ва ба самт ва суйи вахдат харакат кард ва бо ин вахдат ба қудрат расид  ва аллох нусратишро нозил кард ва  ба фатх расид.

Хамин алъон хам муғулхо дар қолиби амрико ба хамрохи муттахидинишон бар муслимин юриш оварданд ва бо бомбхойи атомий ва урониюмий ва химиёвий ва чанд тоний ва бо таблиғоти васиъ ва пурхазинаий расонахойи мохвораий ва конолхойи интернетий, ижтимоий ва кутуби дарсийи фосид ва ғейрих жанги гарм ва сард ва равонийро ба сурати хамма жониба бар муслимин тахмил карданд, ва хатарноктар аз замони муғул инки мустақиман иймони муслиминро хадаф гирифтанд, ва аз коноли муртаддин ва мунофиқин ва секулярзадахойи махаллий ва бумий дар холи фариб ва тахриби хувияти диний муслимин хастандки бисёри аз бародарон, хохарон ва хешовандони моро хам олуда карданд.

Ин мусибат ва балойи ошкор ва возихки хамма онро мебинем, агар хамин алъон ва ба мовқеъ чораи андишида нашавад қатъан бидонидки фардо дир хохад буд. Чиро? Чун мо тажруба Андалус, язидийхойи Ироқ ва алиюллохийхойи Хуромон ва алавийхойи Туркия ва исмоилийхо ва даруз ва насирия ва қарматия ва сафавия ва қочория ва садхо мусибати дигар дар қуруни гузашта, ва иртидоди умумий ба еки аз мазохиби дини секуляризм чун коммунизм ва либирализм ва социал демокрасий ва ғейрих дар еки ду қарни гузаштаро дорем.

Мо дар Афғонистон хукумати толибонро доштем хукумати ханафий маслаки мотрудий аксаран диюбандики дар миёни мардумониш садхо олудаги ақидатий ва рафторий вужуд дошт. Иддайи мисли мо , мисли Салохиддин Айюбий иқдом кардем, ва дастайи дигар хам гули салафийхойи дарборий оли саъудро хурданд ва ба бахунахойи пуч бародаронишонро дар баробари куффор аслий ва муртаддин рахо карданд, ва  дастайи аз хоинин хам эътилофи шимолро ба вужуд оварданд ва жониби муғул замон, нато ва амрико ва русия ва чинро гирифтанд ва мусаббаби жиноёти ва фажойеъи шудандки солхойи сол аст то кунун идома дорад ва хануз дорад қурбоний мегирад.

Дар хамон авоил хам мо ба муслимини худимон дар Курдистон тўвзих додемки жиходи онхо аз қоидайи

«الجبهة الإسلامية العالمية للجهاد ضد اليهود والصليبيين»

Пейравий намукунад, балки аз

«القاعده الجهاد ضد سکولاریسم»

Ё бунёни жиход алайхи дини секуляризм ва мазохиби мухталифи он пейравий мекунад. Душмани ошкори мо рахбариятиш дар дасти секуляристхойи жахоний ва муртаддини секуляри махаллий ва мунофиқини секулярзадайи бумий аст. Ва ин секуляристхойи жахоний ва махаллий то жойики битавонанд аз яхуд ва насоро ва тамоми фирақ ва мазохиби исломий бар алайхи муслимин ба унвони ек абзор истефода мекунанд, ва ба нисбати жамиати муслимини жахон, бештарин касоники дар сарзаминхойи мусалмоннишин дар ихтиёри ин куффори секуляри жахоний ва муртаддини махаллий хастанд бидуни шак мусалмонзодахойи фирақи маъруф ба ахли суннат ва ба дунболи он фирақи шиъа хастанд.

Холо мо дар миёни курдхо ончики шохидиш хастем ахзоби секуляр ва муртадди хастандки жараёни иртидоди умумийро бо химоят ва пуштибонийи куффори секуляри жахоний ва тоғутхойи махаллий чандин даха аст аз замони сталин ва қози Мухаммад муртад то кунун бо тўлиди аввалин хизби иртидодий ба рох андохтанд, ва хамин муртаддини секуляри махаллий миллати мусалмони моро бо таблиғоти масмуми мунофиқин ва секулярзадахо залил ва новкар ва абзори дасти душманонимон кардандки каси мункари он нест, чун хамин алъон хам ин новкари хануз идома дорад ва хамма доранд мебинадиш. Дар чанин авзоъики иртидоди умумий ба дини секуляризм гарибонгири аксари хонуводахойи мо шуда аст мо дар Эрон бархалофи Ироқ ва Сурия сохиби ек хукумати мазхабий шиъа ۱۲ имомий хастемки хамчун ек сипар ва бадили изтирорий метавонад барои миллати мо амал кунад, чизи бисёр исломитар аз низоми фотимиёни шиъайи ۶ имомий исмоилий Мисрки Салохиддин Айюбий барои рубаруйи бо тахожумоти жангхойи салибий аз он истефода кард.

Мо дар чанин авзоъ ва ахволи ва дар хамон замоники толибон хануз бар Афғонистон хокимият дошт ба наводагони Салохиддин Айюбий пешниход додемки ин хукумати шиъа мазхаби Эрон, ба нисбати тамоми сарзаминхойи атрофимон барои онхо ек неъмат ва башорати ек фарсати муносиб, ва хукми “ сулхи худайбия” барои муслимин шариатгаро барои тажхизи даруний ва моддий, ва дар воқеъ “ сулхи мусаллах ва гарм” дар баробари диктотурий мухожими секуляристий ба рахбари куффори ошкори жахоний ва муртаддини махаллий ва мунофиқин ва секулярзадахойи бумийро дорад; ва хақ надоранд дар дарки вазъи мовжуди худишон ба далили танаффури нобажо дучори иштибох бишаванд ва бахусус фариби салафийхойи дарбори оли саъуд ва расонахойи онхоро бихуранд ва аз адолат дур бишавандки:

  یَا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُواْ کُونُواْ قَوَّامِینَ لِلّهِ شُهَدَاء بِالْقِسْطِ وَلاَ یَجْرِمَنَّکُمْ شَنَآنُ قَوْمٍ عَلَى أَلاَّ تَعْدِلُواْ اعْدِلُواْ هُوَ أَقْرَبُ لِلتَّقْوَى وَاتَّقُواْ اللّهَ إِنَّ اللّهَ خَبِیرٌ بِمَا تَعْمَلُونَ ‏(مائده/۸)

Эй мўъминон ! бар адойи вожиботи худо мувозибат дошта бошид ва аз руйи додгари гувохи дихид, ва душманонаги қовмий шуморо бар он надорадки ( бо ишон) додгари накунид. Додгари кунидки додгари ба пархезкори наздиктар аст. Аз худо битарсидки худо огох аз хар он чизи астки анжом медихид.

Бале, мо дар сарзамини хастемки дар он жабран сулхи худайбия бар диктотури дини секуляризм ва новкарони он тахмил шуда аст. Ин вазъ феълан дар хеч ек аз сарзаминхойи мусалмоннишин бар ахзоб ва гуруххойи секуляр тахмил нашуда аст, ва алъон хам душман соили сари суфрайи муслимин, ва хатто душмани соили муслимин дар Ироқ ва Сурия ва Туркия хам хамин секулярхойи жахоний ва мантақаий бо пуштивонайи хамин секуляристхойи муртадди курд хастанд. Жиноётики инхо дар хаққи ахли суннати Ироқ  ва Сурия халқ карданд бар каси пушида нест.

Дарки вазъи мовжуд, тафсир ва тахлили дурусти он, ва истефодайи ба мовқеъ ва ба руз аз натоижики аз ин дарк ва тажзия ва тахлил ба вужуд меояд, ва таъйини стротежихойи ва токтикхойи дур ва наздики исломий муслимин мутаносиб бо ин дарк ва тажзия ва тахлил астки мезони пешрафта будан ё ақаб мондаги хар фард ва жамоати исломийро баржаста мекунад, ва нишон медихад ин жамоат ва ин шўройи муслимин ба имруз таъаллуқ дорад ё моли имруз нест ва ба ин жомеъа таъаллуқ надорад, балки моли дахахойи гузашта ва хатто қуруни гузашта аст ва ба дарди имрузи мо намехурад.

Мо ба бародаронимон дар Курдистон ва ахфод ва наводагони Салохиддин Айюбий сифориш кардемки бояд дарк кунанд дар вазъи изтирорий мовжуд онхо дар бахши аз сарзаминхойи ғарби Эрон замин машғули “ жанги сард” бо тамоми мазохири иртидод ва диктотури дини секуляризм бо мазохиби мухталифи он ва мунофиқин ва секулярзадахойи хамсу бо онхо хастанд, ва дар айни хол дар “сулхи мусаллах ва гарм” бо диктотури дини секуляризм ва ахзоби рангоранг ва муртадди махаллий секуляристий ба сар мебарандки вазъи мовжуди хукумати шиъа мазхаби Эрон онро бар амрико ва муртаддини махаллий ва секулярзадахойи бумий тахмил карда аст. Ин вазъро онон бар куффори секуляри жахоний ва муртаддини махаллий ва мунофиқин ва секулярзадахойи бумий тахмил накарданд, балки хукумати шиъа мазхаби Эрон тахмил карда аст, аммо онон метавонанд аз ин мовқеъият ва фурсати истисноий дар бейни тамоми курдхойи жахон суд бибаранд.

Дарк ба рузи ин ду мақулайи “ жанги сард ва сулхи мусаллах” мисли об ниёзи хаётий тамоми муслимини шариатгаройи ин манотиқ аст. Инжо будки муслимини шариатгаройи мо дар ғарби Эрон замин ба бахши аз посухи чи бояд кард худишон расиданд, ва бадур аз таъассуби жохилий ва ба дур аз кина ва танаффури жохилий мутаважжих шудандки ниёзи имрузийи онон дар ин холати изтирорий барои мухофизат аз худишон хамчун ек мусалмони шариатгаро чист? Ва бояд дунболи асбоб ва посуххойи бошандки барои ниёзи руз ва суъоли рузишон дар ин холати зарурат ва изтирорийки пеш омада аст жавоби муносиби дошта бошад.    

Бале, муслимин бо мухофизат аз жонишон бояд аз дини аллох ва бандагони аллох ба унвони ду амонати геронбахо мухофизат кунанд, ва хатто дар сурати лузум бо фидо кардани жонишон ва дунёйишон аз дин ва иймонишон ва муслимин мухофизат кунанд, аммо аз коноли шаръийи он. Дар ин сурат барои мухофизат аз ин ду амонати арзишманд бояд мувозиби худишон бошанд:

یا أَیُّهَا الَّذینَ آمَنُوا عَلَیْکُمْ أَنْفُسَکُمْ (مائده/۱۰۱۵)

Эй мўъминон! Муроқиб ва мувозиби худ бошид. Илова бар ин муслимин барои идорайи зиндагишон ва мубориза бо душманонишон ниёз ба тахия кардани асбоб доранд, пас аз тахия кардани огохонайи ин асбоб астки таваккул ба аллох ва қазо ва қадар маъни ва мафхуми худишро ба даст меоварад. Бейни “ таваккул ба худо” ва “ вогузори умур ба худо” тафовути зиёдий вужуд дорад. Шутуритро бибанд ва бар худо таваккул кун.

قَیِّدها وتَوکَّلْ.

Росулуллох саллаллоху алайхи васаллам сарвари мутаваккилин ба аллох буд, аммо барои хар кори аз асбоби лозими хамон кор нихояти истефодаро мекард, бахусус барои нозил шудани наср ва пирузи бар душман тамоми асбоби лозимро тахия мекард. Умар розиаллоху анху гурухиро дид, чанон фикр мекардандки таваккул ба маъни тарки асбоб аст ва аз кор ва амал дури карданд  ва дучори нотавони ва сусти шуданд. Умар розиаллоху анху ба онхо гуфт: шумо чи касони хастид? Гуфтанд: мо ахли таваккулем. Гуфт: дуруғ гуфтид, шумо ахли таваккул нестид; каси доройи таваккул астки донаро дар замин мекорад баъдан ба худо таваккул мекунад[۷۲].

Бале, каси аввал издивож мекунад баъад барои баччадор шудан ба аллох таваккул мекунад шумоки хануз издивож накардаид ва асбоби баччадор шуданро тахия накардаид орзуйи баччадор шудан ва таваккул ба аллох барои баччадор шудан масхара кардани худитон аст.

Аллох таоло дар бархурд бо душманони қонуни шариатиш дар хамон аввалин ояйики ижозайи жиход дар он дода шуда аст фовран ба самарайи баржастайи дунёвий ин жанг мепардозад, наср ва пирузи; ва мефармоянд:

أُذِنَ لِلَّذِینَ یُقَاتَلُونَ بِأَنَّهُمْ ظُلِمُوا وَإِنَّ اللَّهَ عَلَى نَصْرِهِمْ لَقَدِیرٌ‏(حج/۳۹)

Ва худованд тавоно аст бар инки ишонро пируз кунад. Қоидайи куллий аллох дар бархурди қахромизи ва хушунат талабона бо душманониш хамин буда аст. Пирузи. Ва аллох таоло пирузийро хаққи муслимин медонад на душманони онхо; ва худиш, ёри кардан ва пируз кардани дустониш бар душманонро бар худиш вожиб карда аст:

-«وَلَقَدْ أَرْسَلْنَا مِن قَبْلِکَ رُسُلاً إِلَى قَوْمِهِمْ فَجَاؤُوهُم بِالْبَیِّنَاتِ فَانتَقَمْنَا مِنَ الَّذِینَ أَجْرَمُوا وَکَانَ حَقّاً عَلَیْنَا نَصْرُ الْمُؤْمِنِینَ» (روم/ ۴۷)

“ мо қабли аз ту пайғамбарониро ба суйи ақвомишон фристодаем ва онон далоили возих ва ошкори барои ин ақвом оварданд. Пас мо аз мужримин интиқом гирифтаем ( ва мўъминонро ёри кардаем) ва хамвора ёри мўъминон бар мо вожиб буда аст.”

«وَلَیَنصُرَنَّ اللَّهُ مَن یَنصُرُهُ إِنَّ اللَّهَ لَقَوِیٌّ عَزِیزٌ (حج/ ۴)

“ ва мусалламан аллох ёри мекунад касики (дини ) уро ёри дихад, бегумон аллох қавий пирузманд аст.

«وَلَقَدْ سَبَقَتْ کَلِمَتُنَا لِعِبَادِنَا الْمُرْسَلِینَ -إِنَّهُمْ لَهُمُ الْمَنصُورُونَ – وَإِنَّ جُندَنَا لَهُمُ الْغَالِبُونَ» (صافات/ ۱۷۱-۱۷۳) «

“ ва ба рости ваъдайи мо барои бандагони фристодайи мо аз пеш содир шуда астки хар ойини онхо ёри шудагонанд. Ва бегумон лашкари мо пирузанд”.

Аммо дар баробар нафармуда аст шумо хаминтури бинишинид ва мунтазир бимонид ва бидуни издивож мунтазири нозил шудани бачча ё бидуни кешт мунтазири бардошт бошид, балки барои расидан ба ин хадаф асбобиро қарор дода астки бояд аз онхо истефода бишавад; мо фарифтайи асбоб намешавем, асбоби зиёди  моро мағрур намекунад, балки бо тахияйи ин асбоб бар аллох таваккул мекунем ва мунтазири қадами илохий мешавем. Мо издивож мекунем ва баъад барои баччадор шудан бар аллох таваккул мекунем.

Дуо кардани мо хам пас аз фарохам кардани асбоб аст:

رَبَّنَا إِنَّنَا سَمِعْنَا مُنَادِيًا يُنَادِي لِلْإِيمَانِ أَنْ آمِنُوا بِرَبِّكُمْ  «فَآمَنَّا» رَبَّنَا فَاغْفِرْ لَنَا ذُنُوبَنَا وَكَفِّرْ عَنَّا سَيِّئَاتِنَا وَتَوَفَّنَا مَعَ الْأَبْرَارِ (آل عمران/۱۹۳) 

Парвардигоро ! мо аз мунодий шанидемки ( мардумро) ба иймон ба парвардигоришон мехонад ва мо иймон овардем ( акнунки чанин аст) парвардигоро !гунохонимонро биёмурз ва бадихоимонро бипушон ва моро бо никон бимирон.

Мо доруро тахия мекунем ва аз он истефода мекунем ва баъад аз аллох таоло мехохемки саломатиро ба мо баргардонад. Ба хамин тартиб росулуллох саллаллоху алайхи васаллам барои идорайи зиндаги инсонхо дар мусофират аз се нафар ба боло аз макони ба макони дигар дастур ба “ вахдати дастур” ва “ вахдати фармондехи” ва “ вахдати амал” дода аст ва мефармояд:

إِذَا خرج ثَلاثَةً فِي سَفَرٍ، فَلْيُؤَمِّرُوا أَحَدَهُمْ[۷۳] 

“ хар гох се нафар барои сафари хожир шаванд, бояд екнафарро бар худ амир созанд”. Ин яъни тўлиди ек уммати кучак ва ек жамоати кучак барои расидан ба ек хадафи кучак. Холо барои мусофират аз жомеъайи жохилий ба жомеъайи исломий хам бидуни шак ниёз ба вахдати фармондехи ва вахдати дастур ва вахдати амал вужуд дорад. Вахдат дар тамоми ин харакатхо ва мусофиратхо ек абзор аст барои расидан ба хадаф. Танзимот ва созмондехихойи баъди пушиши ин вахдати огохона, хадафманд ва харакатий аст.

Созмондехи ва танзимот пустайи гирду хастанд ва вахдати огохона, хадафманд ва харакатий мағзи ин гирду аст, агар ин мағз набошад ва даруни сиёх ва ба дард нахур бошад ин созмондехи ва танзимот ва пуста хам беарзиш ва пуч аст, хатто барои жамоатхо ва ахзоб бисёр музир хам мешавад; чун ин ташкилот ва пуста қудрати ба онхо медихадки боиси зарба задан ба вахдати муслимин ва харакат ба самт ва суйи ташкилотзадаги ва ташкилотпарасти ва ширки фирқа сози ва хизбсози ва мазхаб сози ва

« كُلُّ حِزْبٍ بِمَا لَدَيْهِمْ فَرِحُونَ»

мешавад.

Барои жиловгири аз чанин осибхойи аллох таоло танхо шўройи вохид ва уммати вохид ва жамоати вохидро ба расмият мешносад, ва пуштибоний худишро танхо машмули жамоати вохиди муслимин мекунад на умматхойи мутаъаддид ва жамоатхойи мутаъаддид ва мутафарриқ, ва ин яъни харакат ба самт ва суйи ек созмони мунсажим ва муназзам вахдатгероий огохона ва хадафманд, барои мутамаркиз кардани энержийи муборизоти муслимин,ва жиловгири кардан аз хадар рафтани энержийи муборизоти  ва жиходи онхо ба жойи онхамма созмонхойи кучак мутафарриқ ва мутаъаддиди заиф.

Мо ин мархалайи тажаммуъи тамоми созмонхойи кучак ё жам шудани тамоми шўрохойи кучак дар ек созмон ва ек шўройи бузургро аввалин қадам ба самт ва суйи шўройи улил амри вохид ва уммати вохид ва ижмоъи вохид ва жамоати вохид медонемки ин тавоноийро дорад ё ек қадами кучак бардорад ё ек қадами бузург. Қадами кучаки он табдил шудани ин шўройи вохид муташаккил аз жамоатхойи мутаъаддид ба ек хукумати бадили изтирорийи исломий аст ва қадами бузургтари он табдил шудани он ба халафату ала минхажин нубувват астки ғоят ва хадафи ин талошхо махсуб мешавад.

Дар ин сурат мо барои муқобила бо душманонимон ва барои пеш бурдани жиходимон ва муборазотимон ва расидан ба ахдофимон ба се абзори мухим ва се коноли мухим ниёзмандем:

۱-хилафату ала минхажин нубувватики аввалин ва мухимтарин абзор ва васила аст.

۲-хукумати бадили изтирорийи исломийки дар замони набуди хилафату ала минхажин нубувват анжоми вазифа мекунад.

۳-шўройи вохиди мужохидинки дар сурати набуди хилафату ала минхажин нубувват ва хукумати бадили изтирорийи исломий анжоми вазифа мекунад.

Ғейри аз ин “се абзор”ки хамма ек раъйи вохидиро бар асоси ижмоъи вохидишон ироя медиханд ва уммати вохидиро ташкил медиханд ва жамоати вохидиро ташкил медиханд дигар хеч абзори дигари барои муслимин вужуд надорадки битавонад ба пирузи ва нусратики аллох ваъдашро дода  даст пейдо кунад, ва хар чи баъди аз ин “ се абзори” огохона, хадафманд ва харакатий вужуд дорад куллан тафарруқ ва сусти ва залилий ва хадар рафтани энержийи муслимин аст.

Замоники ин “ се абзор” вужуд надоштандки жамоати вохидро ташкил бидиханд ва ё шумо хам натавонистид дар тўлиди еки аз ин абзорхо фаол бошид бехтарин рох ин астки аз тамоми роххойи инхирофийи дигарки ғейри аз залилий ва пасти ва хақорат ва нобуди ва шикаст чизи дарбар надоранд дури кунид то замоники еки аз ин “ се абзор”ки дар холатхойи мухталиф намояндаги жамоати вохиди муслиминро мекунанд ба вужуд биёянд: росулуллох саллаллоху алайхи васаллам дар посух ба суъоли Хузайфа розиаллоху анху дар маърифийи дуто аз шархойики домангири муслимин мешаванд ба ду гурух дар миёни муслимин ишора мекунад еки

«قَوْمٌ يَهْدُونَ بِغَيْرِ هَدْيِي، تَعْرِفُ مِنْهُمْ وَتُنْكِرُ»  ва дигари «دُعَاةٌ عَلَى أَبْوَابِ جَهَنَّمَ»

Ишора мекунад.

Хузайфа ибни Ямон розиаллоху анху мегуяд: мардум аз росулуллох саллаллоху алайхи васаллам дар мовриди хейр суъол мекарданд; ва ле ман аз шар ва бади аз ишон мепурсидам то мабодо ба он гирифтор шавам.

.مَخَافَةَ أَنْ يُدْرِكَنِي.

Арз кардам: эй росули худо, мо дар жохилият ва шар будем! Худованд ин хейрро барои мо фристод, оё баъди аз ин хейр ва хидоят шарри хохад омад? Дар жавоб фармуд: оре, гуфтам: оё баъди аз он шар, хейри хохад омад? Фармуд: бале, лекин дар он новъи олудаги вужуд дорад. Арз кардам: олудаги он дар чист? Фармуд: қовми хохад омадки ба ғейри аз хидоят( суннат ва дини ) ман дигаронро рохнамоий мекунад, бархи аз корхойишон ( маъруф ва бархи дигар мункар) аст.

.قَوْمٌ يَهْدُونَ بِغَيْرِ هَدْيِي، تَعْرِفُ مِنْهُمْ وَتُنْكِرُ؛

Оё баъди аз он хейр шарри хохад омад? Фармуд: оре, даъватгарони хастандки бар дарвозахойи жаханнам қарор доранд

دُعَاةٌ عَلَى أَبْوَابِ جَهَنَّمَ

Хар каси даъвати онхоро бипазирад уро дар он мендозанд; арз кардам: эй росули худо, онхоро бароимон тўвсиф намойид? Фармуд: онхо аз жинси мо хастанд ва бо забони мо сухан мегуянд; гуфтам агар онхоро дарк намудам чи дастури ба ман медихид? Фармуд: бо жамоати мусалмонон ва имомишон бош.

 تَلْزَمُ جَمَاعَةَ الْمُسْلِمِينَ وَإِمَامَهُمْ .

Гуфтам: агар мусалмонон жамоат ва имоми надоштанд?

فَإِنْ لَمْ يَكُنْ لَهُمْجَمَاعَةٌ وَلَا إِمَامٌ ،

Фармуд: дар он сурат аз хамма гуруххо ва фирқахо дури гузин агар шуда танайи дарахтиро мохкам бигир то маргит фаро расид, ва ту бар хамон хол боши.

قَالَ فَاعْتَزِلْ تِلْكَ الْفِرَقَ كُلَّهَا وَلَوْ أَنْ تَعَضَّ بِأَصْلِ شَجَرَةٍ حَتَّى يُدْرِكَكَ الْمَوْتُ وَأَنْتَ عَلَى ذَلِكَ[۷۴]

 Мо дар ин чанд сола хар ду гурухро дидаем, гурухики дар муборизотишон олудаги доранд, ва ба дунболи тақлиди нобажо аз муфтихойи оли саъуд ва муфтихойи китобхонайи сокини дар дорул куфр, жахл, тундрави, кина ва нафрати нобажо ва соири олудагихойи нафсоний, масири ғейри аз шевайи росулуллох саллаллоху алайхи васаллам мардумро рохнамоий мекунандки хам сифоти хуб ва пасандидайи доранд ва хам сифоти мункар ва нописанди доранд.

قَوْمٌ يَهْدُونَ بِغَيْرِ هَدْيِي، تَعْرِفُ مِنْهُمْ وَتُنْكِرُ.

Ва дастайи дигар ахзоби мутаъаддид ва мутафарриқ ва дорудастайи мунофиқин ва секулярзадахо хастандки ошкоро бо шуорхойи диний ва бо таъвил ва тафсири ғалати оёт ва бози бо каламот мардумро ба суйи жаханнам даъват мекунанд.

دُعَاةٌ عَلَى أَبْوَابِ جَهَنَّمَ.

Бале, танхо аллох таоло жамоати вохиди муслиминро ба расмият мешносад ва инро хидояти росулуллох саллаллоху алайхи васаллам медонад ва пирузийи худишро хам танхо насиби жамоати вохиди муслимин мекунад. Ва медонемки танхо ин жамоати вохид хам аз тариқи он се конол ва “ се абзор” хилафату ала минхажин нубувват, хукумати бадили изтирорийи исломий ва мажлиси вохиди шўройи мужохидин ба вужуд меояд, ва хеч рохи дигари барои тўлиди жамоати вохид аз коноли дигари вужуд надорад.

Дар ин сурат паёми ислом ва сийрайи росулуллох саллаллоху алайхи васаллам ва ижмоъи муслимин ва паёми торихи ислом ба сурати возих ва ровшани инро ба мо мерасонадки : мажлиси вохиди шўройи мужохидин, хукумати бадили изтирорийи исломий ва халафату ала минхажин нубувват танхо абзорхойи хастандки боиси нозил шудани нусрати аллох ва нажоти муслимин аз ин залилий ва пасти хастанд, ва муслиминро ба иззатики аллох бароишон дар назар гирифта мерасонад, ва танхо ин абзорхойи сегона хастандки муслиминро ба унвони

«خَيْرَ أُمَّةٍ أُخْرِجَتْ لِلنَّاسِ»

Табдил мекунад, ва танхо ин абзорхойи сегона хастандки муслиминро ба шохиди барои хидояти дигарон

« لِّتَكُونُواْ شُهَدَآءَ عَلَى ٱلنَّاسِ»

Табдил мекунад, ва танхо бо ин се абзор астки муслимин метавонанд иддао кунандки дар масири адойи вазифа ва фаризайи амр ба маъруф ва нахий аз мункар қарор гирифтанд, ва танхо ва танхо бо ин се абзор астки муслимин метавонанд хамчун Робиъ ибни Омир розиаллоху анху бо азм ва иродайи пулодин ва эътимод ба нафс иддао кунандки: мо омадаем то бандагони худоро аз бандаги инсонхо нажот дихем ва банда худойишон кунем, ва нез ононро аз машаққоти дунёвий нажот дихем ва осойиши дунёвийро ба онон хадя бидихем. Хамчунин ононро аз ситами адён ба суйи адолати ислом рохнамоий кунем. Мо дини илохийро ба мардумон арза медорем. Хар касики онро пазиро шуд, мо хам уро мепазирем бо у бародар мешавем ва у ва сарзаминишро ба худиш вогузор мекунем. Аммо хар касики аз пазириш ва таслим ба худованд сарпичи кунад, бо у межангем то пас аз шаходат ба бехишт равем ё пируз гардем.” [۷۵]

Замоники бо еки аз ин “ се абзор” қудрати ба даст наёварда бошид ва иддаойи Робиъ ибни Омир розиаллоху анхуро дар баробари тоғутхойи чун Рустам ва дигарон дошта бошид ё дар холи танз гуфтан ва шўхи кардан ба худит ва мухотибинит хасти, ё жохили хастики масири хидоят ва равиши жиход ба сабки росулуллох саллаллоху алайхи васалламро гум кардаи ва танхо куффори секуляри хорижий ва муртаддини махаллий ва мунофиқинро ба ханда ва тамасхури худит мекашони.

Дар тўвзихи ин се абзори қудратманд ва равишхойи шаръий истефодайи муносиб аз онхо лозим аст гуфта шавад:

Хилафату ала минхажин нубувват замоники ташкил мешавад дигар мо қудрати идори ва ижроий болотар аз ин дар дунё надорем, ва харгуна жанги муслимин бо ин бағи хисоб мешавад холо фарқи намекунад ин муслимин дар жойи хукумат хам дошта бошанд мисли жанги Муовия бо Али ибни Аби Толиб ва бар асоси ислом хам хукм кунанд?, ё на, танхо мисли хавориж жамоат ва гурухи бошанд ва бар алайхи чанин хукумати эълони жанг карда бошанд. Дар хар ду сурат ғейри машруъ хастанд. Хатто агар ек рахбар интихоб шуда бошад ва дар жойи дигари ба рахбари дигари байъат дода бишавад байъати дувуми ботил аст ва хатто дастури куштани дувуми хам содир шуда аст. Дар инжо кори ба мезони тақвойи тарафи муқобил нест.

Холо агар хилафату ала минхажин нубувват набошад ва хукумати бадили изтирорийи исломий хам вужуд дошта бошад боз қиёми шўройи мужохидин танхо замони бар алайхи ин жоиз астки мунжар ба хукумати бадили изтирорийи исломийи бехтар ва қудратмандтар ва бо кейфияттар бишавад ё мунжар ба боз гардондани хилафату ала минхажин нубувват бишавад на хатто чизи дигари мисли хамон хукумати бадили изтирорийи исломий.

Агар дар сарзамини ин хукумати бадили изтирорий хам нубуд ва танхо шўройи муваххиди мужохидин вужуд дошт боз харгуна қиёми бар алайхи он ғейри шаръий аст магар инки ин қиём мунжар ба ташкили хукумати бадили изтирорийи исломий ё мунжар ба ташкили хилафату ала минхажин нубувват бишавад.

Дар тамоми ин холат бояд дар назар доштки мо душмани шумора еки ба номи дини секуляризм ва яхуд ва муртаддини махаллий ва душманони шумора дувуми мисли мажус ва собеин ва душманони шумора севуми ба номи насоро ва душманони шумора чохоруми ба номи мунофиқин ва секулярзадахоро доремки дар камини мо нишастанд, ва хатто иддайи аз муслимин жохил хам худишонро жохилона душмани соили мо карданд. Пас хар қиём ва харакати аз пойин ба боло бояд санжида шавад, хушёрона ва бо басират бояд анжом бишавад ва набояд тахти хеч шароити ин душманони ошкор  ва пинхони худимонро нодида бигирем.

Илова бар он лозим аст ва бояд ба ин нукта хам диққат кунемки хилафату ала минхажин нубувват махсули даража еки муслимин аст ва хукумати бадил ва нозили исломий махсули даража ду ва изтирорийи муслимин аст ва мажлиси шўройи мужохидин хам махсули даража се ва изтирорийи муслимин астки дар сурати набуди махсулоти даража ек ва ду ба вужуд омада аст. Холо хар каси саъй кунад огохона ва ба мейли худиш махсули даража еки муслиминро ба даража ду ва махсули даража дуйи муслиминро ба даража се табдил кунад бидуни кучактарин шакки бузургтарин зарбаро бар муслимин ворид карда аст, ва агар душмани огохи набошад қатъан дар масири ахдофи душмани огох ва бар алайхи манофеъи муслимин кор карда аст, мисли табдили хилафату ала минхажин нубувват ба хукумати бадили исломийи бани Умайя.

Фожеабортар аз ин замони астки хукумати бадили изтирорийи исломий мисли усмонийхо табдил бишавад ба инхамма хукумати тоғути кофари секуляр ва табдил бишавад ба инхамма гуруххо ва дастахойи мухталифи исломийки хатто аз ек шўройи муттахиди мужохидин хам бебахра хастанд; ва ё хатто гуруххойи мисли эътилофи шимоли Афғонистон бо кўмаки куффори секуляри хорижий ва муртаддини махаллий хукумати бадили исломийи толибонро нобуд кунанд ва ба жойиш куффори секуляри жахоний ва муртаддини махаллийро хоким кунанд. Химоқат, мусибат ва жиноёти болотар аз ин наметавонад вужуд дошта бошадки худиш мусаббаби даххо ва балки хазорон жиноёти дигар мешавад. Замоники иддайи аз тожирони жиход ва дастахойи аз мунофиқин ва секулярзадахо ва муртаддин ба ин шикл бо вазъи мовжуди муслимин бози ва муомала мекунанд, вазъи нигарон кунандайи бар муслимин хоким шуда астки шароити жиход ва харакат ба самти жиловро барои собиқунал аввалун хар жомеъайи хассос карда аст.

Дар шароитики дар “ вазъи мовжуд”  аксари муслимин мунфаъил ва ба дур аз майдонхойи жиход ва мубориза ба сар мебаранд, ва аксаран ба фикри пулдор шудан ё хариди замин ва амлок ва васоили хона ва хурдани хўрокихойи мутанаввиъ ва суфрахойи тафрихий ва нигох кардан ба филмхойи саргарм кунанда ва ғейрих хастанд ва ошкоро дунё онхоро ба бози гирифта аст:

وَمَا الْحَيَاةُ الدُّنْيَا إِلاَّ لَعِبٌ وَلَهْوٌ وَلَلدَّارُ الآخِرَةُ خَيْرٌ لِّلَّذِينَ يَتَّقُونَ أَفَلاَ تَعْقِلُونَ (أنعام/ ۳۲)

Дар чанин шароитики дунё муслиминро ба бози гирифта аст ва муслимин хатто бо вужуди хамдардийи бо собиқунал аввалун муборизи сарзамини худишон ё соири сарзаминхо чанон дар моддийгароий ва фардгароий ва дунё дусти ва безори аз марг ва дил накандан аз дунё ғарқ шудандки қудрати тахаррук ва жунбидан аз онон гирифта шуда аст ва бо вужуди касратишон душманон бар онон ғалаба пейдо карданд:

يُوشِكُ الْأُمَمُ أَنْ تَدَاعَى عَلَيْكُمْ كَمَا تَدَاعَى الْأَكَلَةُ إِلَى قَصْعَتِهَا فَقَالَ قَائِلٌ وَمِنْ قِلَّةٍ نَحْنُ يَوْمَئِذٍ قَالَ بَلْ أَنْتُمْ يَوْمَئِذٍ كَثِيرٌ وَلَكِنَّكُمْ غُثَاءٌ كَغُثَاءِ السَّيْلِ وَلَيَنْزَعَنَّ اللَّهُ مِنْ صُدُورِ عَدُوِّكُمْ الْمَهَابَةَ مِنْكُمْ وَلَيَقْذِفَنَّ اللَّهُ فِي قُلُوبِكُمْ الْوَهْنَ فَقَالَ قَائِلٌ يَا رَسُولَ اللَّهِ وَمَا الْوَهْنُ قَالَ حُبُّ الدُّنْيَا وَكَرَاهِيَةُ الْمَوْتِ[۷۶]

Зуд астки умматхо бар шумо хамла кунанд монанди хамлайи хурондахо бар коса, каси гуфт: оё ба иллати кам будани теъдоди мост? Фармуданд: на балки шумо зиёд хастид; аммо монанди кафи дарё мебошид ва худованди мутаол хайбати шуморо аз қалби душманони шумо берун мекашад ва дар қалбхойи шумо сустиро жо медихад. Каси гуфт: ё росулуллох сусти мо дар чист? Фармуданд: дар дусти дунё ва карохият аз марг.

Замоники чанин вазъи пеш омада аст, замоники ба далили дунё дусти муслимин ва дил бастани онон ба дунё ва безори аз марг, ва хатто фаромуш кардани марг ва дунёйи баъди ва зиндаги аслий онон, муслимин мутафарриқ ва даста даста шуданд, ва чанин вазъи бар мо тахмил шуда аст, кори сабиқунал аввалун пешгом танхо тафсири манобеъи шаръий ва вазъи мовжуд ва назария пардози нест, балки тағйири вазъи мовжуд аст. Кори мо фолбини ва тамошо кардан нест, балки омада кардани малзумот ва шароити тағйир аст, кори мо мунтазир шудан то фарохам шудани хиёлий ва таваххуми ва иттифоқий асбоби тағйир нест, балки омада кардан ва тахия кардани малзумот ва шароити тағйир ва вахдати огохона ва хадафманд ва касби қудрати воқеъий аст.

Мо аз харгуна талош ва даъвати нисбат ба ин муслиминики дунё ононро ба бози гирифта аст ва арзиши қиёмати худишонро фаромуш карданд кутохи намекунем, мо танхо омузишхойи ақидатий ва амалий медихем ва саъй мекунемки бо ин омузишхойи ақидатий ва бахусус амалий вазоифи худимонро дар баробари онон анжом бидихем. Мо харгиз набояд хамбастаги ва иттиходроки зарурати дуруст кардани қудрат астро аз ин муслимини хасис нисбат ба қонуни шариати аллох ва дилбоз нисбат да дунё гадойи кунем, тажруба собит карда астки ин даста аз муслимин чизи ба собиқунал аввалуни худишон намедиханд ва бештар назорагар мешаванд, пас мо набояд вахдати огохона ва хадафмандро аз ин даста гадойи кунем, ва набояд мунтазири тараххум ва дилсузи ин даста аз муслимин бошем. Ин даста аз муслимин дар замони муғулхо ва замони мухталиф ва хам акнун озмойиши худишро пас доданд.

Вазифайи мо танхо ва танхо даъват ва иқомайи хужжати набавий ва нихояти дилсузи ва омузишхойи амалий ба онхо, ва харакат ба самти ташкили шўройи улил амри жахоний ва ташкили хукумати исломий ала минхажин нубувват аст, мо масъули аъмоли онхо нестем:

فَذَكِّرْ إِنَّمَا أَنْتَ مُذَكِّرٌ *  لَسْتَ عَلَيْهِمْ بِمُسَيْطِرٍ (غاشیه/۲۱-۲۲)

Ту панд ва андарз биде ва ёдовари кун. Чироки ту танхо панд диханде ва ёдовари кунандайи ва бас. Ту бар онон чира ва мусаллат нести.

Мо аз онон гадойи вахдат ва хаммасир шудан намекунем, ва миннати каси хам намекашем, хар касики қасд дорад барои эълойи каламатуллох ва ташкили уммати вохида ва жамоати вохида таслими фармони аллох бишавад барои худиш карда аст ва судиш ибтидо ба жийби худиш меравад.

وَمَن جَاهَدَ فَإِنَّمَا يُجَاهِدُ لِنَفْسِهِ ۚ إِنَّ اللَّهَ لَغَنِيٌّ عَنِ الْعَالَمِينَ(عنکبوت/۶)

Ин даста аз муслиминики дунё ононро ба бози гирифта аст дар хар жомеъайи ва дар хар тағйир ва тахаввули танхо ва танхо назорагар хастанд ва таслими қудрат мешаванд. Барои онхо фарқи надорад ин қудратро чи каси бар онхо ижроъ мекунад, мухим ин астки дар хиёлишон орзу мекунандки ба нафъишон бошад. инхо дар хеч дўврайи аз торихи башарият омили тағйир ва тахаввули бунёдий набуданд, хар чандки дар интихобот метавонанд раъйи худишонро ба сандуқхо бирезанд ва ададхоро тағйир бидиханд аммо дар фаолиятхойи жиходий ва амалийки дар он мумкин аст жонишон ва мутаъаллиқоти дунёишон ба хатар биёфтад инхо харгиз кучактарин тахарруки накарданд. Барои хамин кучактарин таъсири мусбати хам бар жараёни руба жилов шариатгероён надоштанд. Агар дар замони росулуллох саллаллоху алайхи васаллам танхо се нафар дунё гулишон зад ва ба хамрохи мунофиқин дар жанги табук ширкат накарданд, имруза бештар аз ек миллиярд мусалмонро дунё гулишон зада аст ва мужохидини шариатгероро рахо карданд ва танхо аз дур ва аксаран аз коноли мохворахо ва соири расонахойи ижтимоий куффор ва аз нигохи куффори секуляри хорижий ва муртаддини махаллий ва мунофиқин ва секулярзадахо ба хохар ,бародарони озодхохи худишон нигох мекунанд.

Агар он даста аз бародаронимонки масири жиход ва харакат ба самт ва суйи такомул ва хилафату ала минхажин нубувватро иштибох мераванд ва доройи сифоти хуб ва бади хастанд

(قَوْمٌ يَهْدُونَ بِغَيْرِ هَدْيِي، تَعْرِفُ مِنْهُمْ وَتُنْكِرُ)

ро ба хийли азими мунофиқин ва секулярзадахо – дуотун ала абваби жаханнама – ва хамкори онхо бо куффори ишғолгари хорижий ва муртаддини махаллий дар жанги гарм ва бахусус равонийро изофа кунем, агар таъдоди муслиминики фариби ин мовжудияти ин секулярзадахоро хурданд ба хисоб биёварем воқеан муодилайи нигарон кунанда ва гох фожеъаомизи мешавад.

Дар чанин шароити анжом додани бузургтарин вожиби айний пас аз иймон ба аллохки дафъи душмани соили секуляри хорижий ва муртаддини махаллий ва бедоргари исломий аст, танхо ва танхо ба ухдайи собиқунал аввалуни андаки хар қовми мухтас мешавад.

Дар ин сурат барои тамоми сабиқунал аввалун ва тамоми муборизин тамоми дархойи тафарруқ ва инхисор талабий ва таваххумгероий жохилона баста шуда ва чорайи жуз вахдати огохона, хадафманд ва харакатий боқий намонда аст, ва чорайи жуз истефода ва бахрагири аз энержи ва қудрати хамдигар надоранд, ва харгуна такрави собиқунал аввалун хар сарзамини боис мешавадки дар сафи олудахо

( قَوْمٌ يَهْدُونَ بِغَيْرِ هَدْيِي، تَعْرِفُ مِنْهُمْ وَتُنْكِرُ)

қарор бигиранд ва вазъи мовжуд миёни муслимин ва созмонхойи жохилий ва тоғути душманони қонуни шариати аллох ононро ба сурати хийли музиёна ва хийли берахмона дар худиш хафа ва хазм кунад.

Такрави барои мо сам аст ва тафарруқ аз сифоти мушрикин ва секуляристхост:

وَلَا تَكُونُوا مِنَ الْمُشْرِكِينَ* مِنَ الَّذِينَ فَرَّقُوا دِينَهُمْ،

дар баробар, вахдати огохона ва хадафманд барои мо хам стротежик аст хам токтик. Токтик аз ин лахозки василайи аст барои басиж ва созмондехи тамоми энержи ва  қудрати нахофтайи муслимин бар қоидайи:

: وَاعْتَصِمُوا بِحَبْلِ اللَّهِ جَمِيعًا وَلَا تَفَرَّقُوا (آل عمران/۱۰۳)

Ва барои мо вахдати огохона, хадафманд ва харакатий стротежик хам хаст чун масалайи нобудийи душманони аллох ва муслиминро аз тариқи ек нафири ом  ва жиходи фарогири муслимин мадди назари худиш қарор дода аст.

.یَا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُواْ مَا لَکُمْ إِذَا قِیلَ لَکُمُ انفِرُواْ فِی سَبِیلِ اللّهِ اثَّاقَلْتُمْ إِلَى الأَرْضِ أَرَضِیتُم بِالْحَیَاةِ الدُّنْیَا مِنَ الآخِرَةِ فَمَا مَتَاعُ الْحَیَاةِ الدُّنْیَا فِی الآخِرَةِ إِلاَّ قَلِیلٌ ‏ (توبه/۳۸)

Тамоми токтикхо ва стротежикхойи мо жихати вахдати огохона, хадафманд ва харакатий барои касби қудрат аст, чун жохилияти секуляри мухожим ва ишғолгар ва муртаддин ва новкарони махаллийи он харгиз “ муаддабона” ва “ бо хавохиш ва таманно” даст аз куштор ва жанги мусаллахона бо мо барнамедоранд то замоники мо даст аз мафохими чохоргонайи динимон бикашем:

: وَلَا يَزَالُونَ يُقَاتِلُونَكُمْ حَتَّىٰ يَرُدُّوكُمْ عَنْ دِينِكُمْ إِنِ اسْتَطَاعُوا ۚ

Барои хамин астки танхо бо “ қудрати умдайи муслимин” астки “ қудрати умдайи душмани мухожим” мутаваққиф ва мунхадим мешавад.

На торихи қуръон ва на торихи мактуби башар хам равиши дигариро тажруба накарда аст ва ба исбот нарасидаки дар он бо хавохиш ва таманно ва дуо ва гиря ва зори ва бо фарханг будан ва муаддабона сухбат кардан ва хуб пушидан хукми аллох жойгузини хукми жохилият ва тоғут шуда бошад ва жохилият ва тоғутхо довталабона кинор бираванд ва даст аз манофеъишон ва даст аз жангидан бо қонуни шариати аллох кашида бошанд. Возих астки касби қудрат аз тариқи вахдати огохона ва хадафманди ягона хал мешавад, ва тафарруқики асосийтарин самми кушанда ва аз бейн барандайи вахдати астки ин вахдат аз сарчишмахойи асосий қудрат ба шумор меравад.

. وَأَطِيعُوا اللَّهَ وَرَسُولَهُ وَلَا تَنَازَعُوا فَتَفْشَلُوا وَتَذْهَبَ رِيحُكُمْ ۖ وَاصْبِرُوا ۚ إِنَّ اللَّهَ مَعَ الصَّابِرِينَ (انفال/۴۶)

Бале,вахдати хадафманд ва огохона ва харакатики аз

«أَطعُوا اللَّهَ وَرَسُولَهُ»

Сарчишма гирифта аст рухи қудрат аст. Ва тафарруқ айни зиллат, хўри, пасти ва беубухати аст.

Дар ин сурат вахдати огохона,хадафманд ва харакатий ек пружа ва тарх аст, ва ин пружа дар зиндаги воқеий ва рузмарайи муслимин анжом мешавад на дар китобхонахо ва сокини дохили кутуб. Агар гуфта мешавадки тафрақа андозон ва виррожхойи китобхонайики жойи нишастанд ва бо кутохфикрий ва таваххумоти худишон асбоби тафарруқро фарохам мекунанд бояд танбех бишаванд, ва агар гуфта мешавадки бар алайхи ин фусилхойи ағлаби муздур ва гох бар алайхи бародарони номутаодил ва номезон ва жохили худимон вориди прусайи нақд ва жанги нарм мешавем, тамоми ин корхо барои мухофизат аз шўройи муслимин ва мухофизат аз вахдати хадафманд ва огохонайи муслимин, ва барои касби қудрати бузург бар алайхи душмани бузург аст; аммо ин ду тейф моро дар холати изтирор ва дифоъ қарор доданд, ва жанги нарм ва гох жанги гармро бар муслимин тахмил карданд ва чорайи жуз дафъ намонда аст.

Дар инжо вахдати огохона ва хадафмандий мо ба маъни аз бейн бурдани орои мухталиф ва жиловгири аз ирояйи ижтиходоти мухталиф дар шўро нест, балки манзур аз вахдати хадафманд ва огохона, вахдати харакатийи астки дар ин вахдати хадафманд ва харакатий , равиш ва хатмаши шўро бо ижмоъи вохид ва ексон, мажмуъайи аз эътиқодоти ровшан ва беибхом, ва мажмуъайи аз стротежихойи ровшан ва беибхомро, дар мовриди хол ва оянда, дар равиши бархурд бо воқеиятхойи айни жомеъа нишон медихад ва ироя медихад, он хам возих, ровшан ва беибхом.

Талоши ошкор барои харакат ба самти ташкили умма вохид аз коноли шўройи вохиди муслимин ва ирояйи ижмоъи вохид ва ташкили дуборайи жамоати вохид ба жойи жамоатхойи мухталиф ва ташкили уммати вохид ба жойи умматхойи мутаъаддид. То машмули фармудайи аллох шавемки мефармояд:

كُنْتُمْ خَيْرَ أُمَّةٍ أُخْرِجَتْ لِلنَّاسِ تَأْمُرُونَ بِالْمَعْرُوفِ وَتَنْهَوْنَ عَنِ الْمُنْكَرِ وَتُؤْمِنُونَ بِاللَّهِ…  (ال عمران / ۱۱۰)

Холо шўройи улил амри фуқахойи исломий уммати вохид бо ижмоъйи вохид ва раъйи вохидиро барои даъват ва таблиғ ташкил медихад:

وَلْتَكُنْ مِنْكُمْ أُمَّةٌ يَدْعُونَ إِلَى الْخَيْرِ وَيَأْمُرُونَ بِالْمَعْرُوفِ وَيَنْهَوْنَ عَنِ الْمُنْكَرِ وَأُولَئِكَ هُمُ الْمُفْلِحُونَ   (آل عمران/ ۱۰۴ )

Ин уммат хаммаги ек раъй ба мардум медиханд ва раъйи ин мабаллиғ бо он еки фарқи надорад, дар ин масжид ё ин махалла ё ин шахр ё ин устон ё ин кишвар чизи намегуянд ва дар масжид ва махалла ва шахр ва русто ва мантақайи дигари чизи дигари бигуянд. Хамма ек чиз мегуянд ва мардумро бо оройи махталифишон саргардон ва мутафарриқ намекунанд.

Албатта ин вахдат ва шўро васоили хастандки хамма метавонанд аз онхо истефода кунанд. Чизи мисли мошин, хавопимо, тонк ва соири васоил. Хар каси метавонад аз ин шўро барои расидан ба вахдат ва афзойиши қудрат ва нигахдори аз қудрат аз он истефода кунад ва дар рохи ахдофи хосси худиш аз он истефода кунад. Ин амри ғалат ва тасаввури ботили астки танхо муслимин ва мустазъафин хаққи истефода аз мошинро доранд ва тоғутхо ва золимин аз ин хақ махруманд ва бояд улоғ савори кунанд. Мошин савори хаққи нестки худованд онро мухтасси мусалмонон ва мазлумин қарор дода бошад ва дигаронро махрум карда бошад. шўро ва вахдат хам дуруст ба хамин шева суннати аз суннатхойи ла ятағойяри илохий ва абзори арзишманд ва сарневиштсози астки мазлумин ва бахусус мустазъафини ахли қибла аз хамма ба он мустахақтар хастанд ва тахия кардани асбоб ва касби вахдат хам бар мусалмонон вожиб ва зарурийтар аст.

Дар ин сурат вахдат ва муттахид шудан боиси ба вужуд омадани нийру ва қудрати азим ва пуртахаррук мешавадки дар хар мақтаъи замони ва макони агар мутаносиби бо пешрафтхойи хамон замон ва макон аз ин вахдат истефода бишавад тавониста аст тахаввулот ва дигаргунихойи азими мусбат ё манфийро ба вужуд биёварад.

-тахаввулот ва дигаргунихойи мусбат мисли сипохи росулуллох саллаллоху алайхи васаллам ё сипохи Абу Бакр Сиддиқ ё сипохи Умар Форуқ ё сипохи Салохиддин Айюбий ё сипохи Юсуф ибни Тошфин ва Сайфуддин Қутуз ва амсолихим.

-тахаввулот ва дигаргунихойи манфий хам мисли: сопохи Чангизхон муғул ва иттиходияйи феълий ба рахбари секуляристхойи жахоний чун амрико ва русия ва чин ва нато ва ғейрих.

Дар хар сурат замоники вахдат заминахойи иттиходи фикрий, ақидатий,созмоний ва рахбариро ба вужуд оварда бошад хамиша маншаъи тахаввул ва дигаргуни буда аст; чун манбаъи қудрат аст. Қудрат ва бозуйи тавонмандики хам куффори ошкор ва пинхон метавонанд аз он истефода кунанд хам муслимин.

Хуб холо агар шахс ё гурух ва жамоати аз ахли қибла ба ин даража аз дарк ва огохи шаръий дар мовриди ахамият ва жойгохи вахдат расида бошад ва аз олудагихойики

تَعْرِفُ مِنْهُمْ وَتُنْكِرُ و از دُعَاةٌ عَلَى أَبْوَابِ جَهَنَّمَ

фосила гирифта бошад, лозим аст бо тадаббур ва таъаммуқ дар мафхум ва жўвхара ва коркарди вахдат, чанон фахмида ва даркиш карда бошадки бо тазриқи жовхарайи вахдат ба бадан, дар хун ва селулхойи шахс муваххиди мўъмин жори бишавад, ва таъсири амалий худишро дар шахсият ва рафториш нишон бидихад. Танхо каси метавонад иддаойи вахдат кунад ва танхо каси лиёқати дарк ва фахми амиқи вахдатро дорадки дар зиндаги жиходий ва муборизотиш онро ба намойиш бигузорад ва амалан нишониш бидихад.

Вокуниши афрод ва жамоатхо ва гуруххо ва ахзоб ва шўрохойи кучак дар баробари вахдати исломий, ва мезони посдорийи қалбий, каломий ва амалий аз ин вахдати муборак меъёри астки шахс бо он худишро ба еки аз жаноххо ва жибхахо наздик мекунад. Ё жанох ва жибхайи мужохидин фи сабилиллах, ё жанох ва жибхайи жангжуёни фи сабилиттоғут ва ғейри аз ин да жанох жанохи севуми вужад надорад:

الَّذِينَ آمَنُوايُقَاتِلُونَ فِي سَبِيلِ اللَّهِ وَالَّذِينَ كَفَرُوا يُقَاتِلُونَ فِي سَبِيلِ الطَّاغُوتِ (نساء/۷۶)

Вокуниши сегонайи амалий ва забоний ва қалбий шахс дар баробари вахдат метавонад дар шахс сифотиро ба вужуд биёварадки ба еки аз жаноххо мутаъаллиқ аст ва ё аъмолиш дар хидмати еки аз жаноххо ва жибха хаст.

Албатта вахдати хамки дар шариати аллох зомини хифзи қудрат ва пирузи аст вахдати иймони огохона ва хадафманд аст. Дўври хам жамъ шудани афрод ва гуруххойи мухталифул манофеъки наметавонанд ва ё намехоханд дар масири ахдофи ташкили ин вахдат, чун касби қудрати хукумати исломий ва ташкили шўройи  улил амри вохид ва ижмоъи вохид ва уммати вохид ва жамоати вохид харакат кунанд, хам масир хондани инхо иштибох аст.

Чун инон мунофиқин ва секулярзадахойи хастандки то авзоъи сиёсий офтобий ва бар вафқи муроди онхост дар кинори мужохидин мемонанд ва замоники хавойи сиёсий ва жавви хокими тоғутий аваз шуд ё аз жойи дигари ва иддайи бехтар ва имтиёзи бехтари бароишон пейдо шуд ба суръат аз сафи мужохидин пароканда ва мутафарриқ мешаванд, ва хатто дастайи аз онон дар қолиби ислохталабий вориди хамон системи тоғутий мешаванд, ва дастайи дигарики имтиёзоти бехтари гирифтанд алайхи мужохидин ва ба нафъи тоғутхо жибхасози ва жибхагири хам мекунанд. Он даста аз муслимини содиқ хамки фариби инхоро хурданд ва мутаважжих шуданд, ё дубора ба сафи мужохидин бармегарданд ё аксаран ба мунфаридини барида ва ноумид гушагири табдил мешаванд.

Қоидаи куллий ин астки нисбат ба ахли қибла хусни зон дошта бошем ва то онжойики метавонем барои муслимин узри биёварем, дар ин сурат муслимин мажбуранд ва бояд нисбат ба хамдигар хусни зон дошта бошанд ва усули хусни зон доштанро ёд бигиранд. Хам чанин бояд ровшангарона хамдигарро бо хатохойимон пазиро бошем, чун хаммайи мо сохиби хато ва иштибох хастем. Пас бояд хамдигарро тахаммул кунем ва манофеъи хамдигарро риоят кунем. Аммо муслимин мажбур нестанд касоники бо онон ихтилофи манофеъи шадид ва ихтилофи назари амиқ ва ихтилофи хадафи возихи дорандро дар шўрохойишон ба бахонайи вахдат жо бидиханд. Балки шўро танхо метавонад бо инхо пеймонхойи муваққатий ё муддатдори бибандад. Масалайи шўройи муслимин, ва табаъият аз ижмоъи вохиди ин шўро, ва вахдати огохона ва хадафманди муслимин чизи аст, ва масалайи эътилоф чизи дигари астки хар кудомишон тобеъи шароити хосси худишон хастанд.

Вахдати хадафманд танхо замони метавонад муваллид ва манбаъи қудрати фарогир ва хамишаги бишавадки муттакийи бар ду асли огохихойи ақидатий, тасфия ва тазкия ва сипас бар асоси тарбияти созмоний ва инзиботий ва харакатий бошад. замоники вахдати хадафманд дар ин масир дар харакат бошад метавонад ба хаёти табиий худиш дар рушд ва шукуфоийи хар чи бештар идома бидихад. Ва барои инки “вахдат” чанин харакат ва жараёни аз рохкорхойи кам хатотари барои хифз ва қавийтар кардани худиш бештарин истефодахоро бибарад, бояд динро ба тадриж ва созмондехи шуда ёд бигирад, ва аз торихи зиндагийи “ вахдат” дар қуръон ва суннат ва аз торихи зиндагийи  “вахдат” аз баъди аз фовти росулуллох саллаллоху алайхи васаллам ва аз торихи зиндагийи “вахдат” соири милали ғейри мусалмон ва аз торихи зиндагийи “вахдат” худиш умури лозимро ёд бигирад ва бозхони кунад ва ибрат бигирад. бале, бо вахдат бояд хамчун ек мовжуди зиндаи бисёр таъсиргузор нигох кунад ва хаёт ва зиндаги вахдатро дар шароити мухталиф ва жавомеъи мухталиф баррасий кунад ва хамчун ек нутфа ва нузод барои зинда нигах доштан, ва парвариш ва тақвияти он ва қарор додани он дар масири такомул аз тамоми тажрубиёти мовжуд истефода кунад.

Арз кардамки аз нишонахо ва вижагихойи боризи хилафату ала минхажин нубувват еки низорати хаммагонийи мардум бар хоким ва находхойи хукумати буд ва дигари рукн ва қуввайи ба номи шўро.

Бо аз бейн рафтани хукумати исломий ала минхажин нубувват аввалин чизики аз бейн рафт назорати мардумий буд, ва ин хам табиий аст. Чун замоники шохигарийи хушунатгаро – мулкан аззан – ва мустабид – мулкан жабрийян – хоким мешавад, мардум журъати нақд кардан ва раъйи мухолифро надорад, магар истисноъоти хосси набошадки инхо хам аксаран ба махдудият ва жанги равоний ва хатто зиндон ва саркуб ва дар мавориди жанги мусаллахона кашида шуда аст. Ба дунболи он худ ба худ шўройи улил амр ва ба истелохи оммайи мардуми шўройи муваххиди ахли хал ва ақди кулли муслимин хам нобуд шуд. Бо инхидоми шўройи улил амри вохиди муслиминки уммати вохидиро ташкил дода буд севумин чизики аз бейн рафт хамин уммати вохид буд ва даххо ва балки садхо уммати риз ва дурушт аз он ба вужуд омаданд ва хануз дар холи таксир хастанд.

Бо аз бейн рафтани уммати вохид хамки ижмоъи вохиди аз он берун меомад чохорумин мовридики аз бейн рафт ижмоъйи вохид муслимин буд ва бо аз бейн рафтани ин ижмоъйи вохид садхо ва балки хазорон мухталифи дарун гурухи ва дарун мазхабий ва махаллий ва бумий жойи ижмоъйи вохиди кулли муслиминро гирифт.

Ижмоъйи вохид зомини тўлид ва хифзи жамоати вохиди муслимин буд. Барои хамин росулуллох саллаллоху алайхи васаллам муслиминро ба пейвастан ба жамоат сифориш мекарданд ва аз харгуна дури аз жамоат ва ижоди тафарруқ нахий мекарданд.

عَلَيْكُمْ بِالْجَمَاعَةِ وَإِيَّاكُمْ وَالْفُرْقَةَ فَإِنَّ الشَّيْطَانَ مَعَ الْوَاحِدِ وَهُوَ مِنْ الِاثْنَيْنِ أَبْعَدُ، مَنْ أَرَادَ بُحْبُوحَةَ الْجَنَّةِ فَلْيَلْزَمْ الْجَمَاعَةَ.[۷۷]

Бар шумо пейвастан ба жамоат лозим ва зарурист, ва бархазар бошид аз жудойики, шайтон ба хамрохи ек нафар танхо аст ва аз ду нафар дуртар аст, харки хостори васати бехишт аст хатман пойбанди жамоат бошад.

Ва дар жойи дигари ба сирохат баён мекунадки:

الْجَمَاعَةُ رَحْمَةٌ، وَالْفُرْقَةُعَذَابٌ[۷۸]

Жамоат рахмат ва тафрақа азоб аст. Ин хам тафсир ва ровшангари дар мовриди оёти астки ба вахдат дастур медиханд ва бахусус замоники аллох таоло тафарруқро азоби дар хадди азобхойи осмоний ва зилзила маърифий мекунад:

قُلْ هُوَ الْقَادِرُعَلَى أَن یَبْعَثَ عَلَیْکُمْ عَذَاباً مِّن فَوْقِکُمْ أَوْ مِن تَحْتِ أَرْجُلِکُمْ أَوْ یَلْبِسَکُمْ شِیَعاً وَیُذِیقَ بَعْضَکُم بَأْسَ بَعْضٍ انظُرْ کَیْفَ نُصَرِّفُ الآیَاتِ لَعَلَّهُمْ یَفْقَهُونَ ‏(انعام/۶۵)

Бигу: худо метавонадки азоби бузурги аз болойи саритон ва ё аз зери похойитон бар шумо бигуморад ва даста даста ва пароканда гардад ва бархи аз шуморо ба жони бархи дигар андозад ва гирифтори хамдигар созад. Бинагарки чигуна оётро баён ва ровшан мегардонем то балки бифахманд.

Воқеан барои касики заррайи ахли фахм бошад бояд бидонадки азоби тафарруқ бидуни шак аз азобхойики аз болойи сар ва зери похойи мо нозил мешаванд бисёр хатарноктар, доманадортар, шадидтар,мухаррибтар ва вахшатноктар буда астки хам акнун хам аз болойи сар мисли бомборонхойи атомий ва шимиёвий ва урониумий ва бомбхойи чанд тоний ва хушаий ва ғейрих шабихи азобхойи осмоний мисли соиқа ва ғейрих ва аз зери по бо анвоъи мингузорихо шабихи азоби зилзила амал мекунанд. Илова бар ин азоби тафарруқики интури муслиминро залил ва беубухат карда астки хар кофари ин журъатро ба худиш медихад даст ба хар жинояти бизанад ба ин шикл азобхойи осмоний ва заминийро дар худиш жамъ карда аст ва мумкин аст солхо ва хатто қарнхо тул бикашад ва наслхойи мутаъаддидиро ба коми нобудий бикашонад; дар холики ек соиқа ё ек борони шадид ё ек зилзила танхо дар ек замони хосси афрод ва ё насли хоссиро нобуд мекунад ва ба наслхойи баъдий мунтақил намешавад.

Хуб , холо замоники бо нобуди шўройи вохид ижмоъйи вохид аз бейн рафт ба сурати жабрий жамоати вохид хам аз бейн рафт ва ба жойи он садхо жамоати кучак ва бузург тўлид шуданд.

Мушаххас астки ришайи инхидоми жамоати вохид ба инхидоми ижмоъйи вохид бармегардад, ва ришайи нобудий ижмоъйи вохид ба нобудийи уммати вохид бармегардад, ва ришайи инхидоми уммати вохид хам ба инхидоми шўройи улил амри вохид бармегардад, ва боз ришайи инхидоми шўройи улил амри вохид хам ба инхидоми хукумати исломий ала минхажин нубувват бармегардад.

Дар ин сурат возих ва ровшан астки инхидоми хукумати исломий ала минхажин нубувват ва шўройи улил амри вохиди муслимин иллати асосий ва омили инхамма тафарруқ, залилий, ақаб мондаги, даржозани, ва рукуди моддий ва маънавийи умуми муслимин ва ривожи анвоъйи мафосиди ақидатий – ахлоқий ва рафторий миёни муслимин буд:

لتُنْقَضَنَّ عُرَى الْإِسْلَامِ، عُرْوَةً عُرْوَةً، فَكُلَّمَا انْتَقَضَتْ عُرْوَةٌ، تَشَبَّثَ النَّاسُ بِالَّتِي تَلِيهَا، وَأَوَّلُهُنّ نَقْضًا الْحُكْمُ، وَآخِرُهُنَّ الصَّلَاةُ..

Дастгирахойи ислом ек ба ек шикаста мешавад, харгох ек дастгира нобуд шавад мардум ба ончи наздики он аст чанг мезананд, аввали онхо шикастани хукм аст( хукм бар асоси минхажин нубувватро рахо мекунанд) ва охари онхо намоз аст ( намозро тарк мекунанд).

Возих ва ровшан хам хастки танхо бо бозгашти мужаддади чанин хукумати исломий ала минхажин нубувват ва находхойи вобаста ба он астки дубора уммати вохид ва жамоати вохид ташкил мешавад ва муслимин аз дасти инхамма мафосид нажот пейдо мекунанд ва дар хамон масирики аллох бароишон таъйин карда буд меофтад ва машмули сифати:

كُنْتُمْ خَيْرَ أُمَّةٍ أُخْرِجَتْ لِلنّاسِ

мешаванд.

Бидуни дар даст доштани қудрати хукумати исломий ва находхойи тахти пушиши он садхо сол дарси ахлоқ ва тазкия додан ва парвариши мардум ва ғейрихки дар масири дастёбий ба қудрати хукумати исломий набошад, таъсироти асосий хоста шуда дар шариатро надорад. Инро мо қарнхост тажруба кардаем ва ниёзий ба тажрубайи мужаддад надорем, ва бояд ба ин даража аз фахм расида бошемки бо онки ахли суннах вужуд дорад – ва тақрибан хаммайи фирақи ахли қибларо дар бармегирад – аммо бидуни шўройи вохид ва уммати вохид ва ижмоъйи вохид, жамоати вохиди дар кор нест ва ахлул жамоат вужуд доранд на ахлул жамоах.

Шўройи вохидаки ба жойи тафосир ва таъвилоти мухталиф ва ахзоб ва гуруххойи мухталиф ва мутафарриқ ийфойи нақш мекунад ва қудрати тасмимгири ва ирояйи раъйи вохид ба тамоми муслиминро ба ухда мегирад.

Шўро дар сатхики ташкил бишавад нишон диханда ва баёнгари иродайи тамоми муслимини астки ононро тахти пушиши худиш қарор дода аст, ва дигар ахзоб ва тафосир ва таъвилоти мухталиф харфи аввалро намезананд, ва ба тадриж жойгохи худишонро ба шўро медиханд, ва шўройи улил амр дар мовриди масоили қобили ижтиход, ихтиходи вохиди худишро ироя медихад, ва ижмоъйи вохидиш ва раъйи вохидиш дар радифи қуръон ва суннати сахих қарор мегирад:

: ‏يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا أَطِيعُوا اللَّهَ وَأَطِيعُوا الرَّسُولَ وَأُولِي الْأَمْرِ مِنْكُمْ فَإِنْ تَنَازَعْتُمْ فِي شَيْءٍ فَرُدُّوهُ إِلَى اللَّهِ وَالرَّسُولِ إِنْ كُنْتُمْ تُؤْمِنُونَ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ ذَلِكَ خَيْرٌ وَأَحْسَنُ تَأْوِيلًا‏ (نساء/۵۹).

Итоат аз аллох яъни гирифтани хукм аз қуръон ва итоат аз росулуллох саллаллоху алайхи васаллам яъни гирифтани хукм аз суннати сахих ва итоат аз улил амр яъни гирифтани хукм аз ижмоъи вохиди шўройи улил амр. Ба ин шикл итоат аз ижмоъи вохиди шўройи улил амр дар радифи итоат аз аллох ва росул қарор мегирад ва вожиб мешавад. Чун кейфияти татбиқ ва ижройи хукми аллох ва росулиш, мутаносиб бо вазъи мовжуди жахоний ва мантақаий ва дохилий ва ниёзхойи рузи муслимин, аз коноли хамин шўройи вохид ва аз тариқи ижмоъи вохидиш ба шевайи муносиб ва созгор бо шароити хосси баён мешавад.

Дар инжостки ин хукми вохид ноши аз ижмоъи вохид барои хаммайи муслимин итмоми хужжат мешавад, ва хаммайи муслимин бо бахрагири ва истефодайи аз ек раъйи вохид аз тафарруқ ва чанд дастаги нажот пейдо мекунанд, ва дубора уммати вохид ва жамоати вохиди шикл мегирадки аллох таоло дар мовридишон мефармояд:

کُنتُمْ خَیْرَ أُمَّةٍ أُخْرِجَتْ لِلنَّاسِ (ال عمران /۱۱۰)

Ва он вақт астки ин уммати вохид намуна ва улгуйи мешавад барои соири мардум:

: وَکَذَلِکَ جَعَلْنَاکُمْ أُمَّةً وَسَطاً لِّتَکُونُواْ شُهَدَاء عَلَى النَّاسِ وَیَکُونَ الرَّسُولُ عَلَیْکُمْ شَهِیداً(بقره /۱۴۳)

Уммати вохидики ваъдахойи аллохро машмули худиш мекунад:

وَعَدَ اللَّهُ الَّذِینَ آمَنُوا مِنکُمْ وَعَمِلُوا الصَّالِحَاتِ لَیَسْتَخْلِفَنَّهُم فِی الْأَرْضِ کَمَا اسْتَخْلَفَ الَّذِینَ مِن قَبْلِهِمْ وَلَیُمَکِّنَنَّ لَهُمْ دِینَهُمُ الَّذِی ارْتَضَى لَهُمْ وَلَیُبَدِّلَنَّهُم مِّن بَعْدِ خَوْفِهِمْ أَمْناً ‏(نور/۵۵)

Худованд ба касони аз шумоки иймон оварданд ва корхойи шойиста анжом доданд, ваъда медихадки ононро қатъан жойгузини ( пешиниён, ва вориси фармондехи ва хукумати ишон) дар замин хохад кард хамонгунаки пешиниёнро жойгузини қабли аз худ карда аст. Хамчунин дини ишонроки барои онон мепасандад, хатман ( дар замин) побаржо ва барқарор хохад сохт, ва нез ховф ва харроси ононро ба амният ва оромиш мубаддал месозад.

Бале,шўройи улил амр дар хар замони мутаносиби бо шароити хос ва ниёзхойи рузи муслимин ва кейфият ва чигунаги татбиқи қонуни шариати аллохро бо ек раъйи вохид баён мекунад. Ба унвони мисол медонемки шевайи идорайи жомеъа бояд бар асоси шўро бошад, холо ин шўрохо аз сақифа то кунун мутаносиб бо ниёзхойи рузи муслимин пичидатар шуданд, ва ниёз ба созмондехи ва танзимоти хосси марбут ба хамон замонро пейдо мекунанд, ва гарна наметавонанд посухгуйи ниёзхойи рузи муслимин бошанд.

Кейфият ва чигунаги татбиқ ва ижройи шаръий ва сахихи стротежихойи калон

«أَطْعَمَهُمْ مِنْ جُوعٍ» وَ «آَمَنَهُمْ مِنْ خَوْفٍ»

Хам тамоман тобеъи шароити замони ва макони хосси худишонанд. Ба унвони мисол мудирияти иқтисодий жомеъа илм аст, ва ин илм руз ба руз мутаносиб бо ниёзхойи мардум ва шароити жомеъа дар холи тағйир ва тахаввул аст. Барои хамин астки мумкин аст чигунаги, шева ва равиши татбиқ ва ижройи чанин ахкомики комилан жанбайи хукумати ва ижроий ва идорий доранд аз ек замони нисбат ба замони дигари тағйироти дар он дода бишавад ва барои шароит бахусус хамон замон дар назар гирифта шуда бошанд. Барои хамин астки равиши ижроий ва чигунагийи татбиқи ахком тавассути мужриёни қаблий барои  мужриёни баъдий хужжат нестанд.

Ба унвони мисол росулуллох саллаллоху алайхи васаллам заминахойи хайбарро дар бейни фотихин тақсим кард, аммо Умар ибни Хаттоб мутаносиб бо вазъи мовжуди замони худиш заминахойи Ироқро тақсим накард. Каси хам то алъон онро мухолифи қуръон ва бахусус суннати росулуллох  надониста ва нахохад донист. Ва ё росулуллох саллаллоху алайхи васаллам фармуда шутири овораро вилиш кунид, Усмон ибни Афвон гуфт: фурухта бишавад ва пулиш ба сохибиш бирасад. Али ибни Аби Толиб маслахат дидки шутир ва говхойи овора нигахдори бишаванд ва то пейдо шудани сохибиш аз тариқи байтул мол тағзия бишаванд ва хазинашро байтул мол бидихад. [۷۹]

Росулуллох саллаллоху алайхи васаллам дар қатли хато ва ғейри амд фармудандки оқила ( хешовандони мард) дияро бипардозанд( чун хешовандони мард унвони ёри диханда ва мусоидат кунандайи мард буданд) аммо дар ахди Умар ибни Хаттоб, оқила ахли девон шуданд ва тағйир пейдо кард. Қуръон мефармояд:

: وَأَعِدُّوا لَهُمْ مَا اسْتَطَعْتُمْ مِنْ قُوَّةٍ وَمِنْ رِبَاطِ الْخَيْلِ تُرْهِبُونَ بِهِ عَدُوَّ اللَّهِ وَعَدُوَّكُمْ وَآخَرِينَ مِنْ دُونِهِمْ لَا تَعْلَمُونَهُمُ اللَّهُ يَعْلَمُهُمْ ۚ(انفال/۶۰) 

Барои ( мубориза бо) онон то онжоки метавонид нируйи низомий ва асбхойи варзида омада созид, то ба василайи он душмани худо ва душмани хувишро битарсонид, ва касони дигари жуз ононро хам ба харрос андозидки онхоро намешносид ва худо ононро мешносад.

Асби замони мо хамин мошинхойи мутахаррик ва тонкхо ва соири тасхилоти модерни имрузий хастанд, аходис дар боби фазилати тирандози, тир ва камон хам бояд бо зеботарин шева бо модернтарин техноложий низомий мовжуд татбиқ дода бишаванд. Дар тамоми ин маворид ва мавориди мушобихи танхо васоили татбиқ бо хам фарқ мекунанд аммо хадаф еки аст ва собит.

Дидемки ижтиход ва ижмоъи хар шўро танхо барои замони худиш хужжат аст на барои замонхойи дигар. Ин масири табиийи харакати жомеъа ва равиши сабиқунал аввалуни будки ба табъият ба эхсон аз онон сифориш шудаем:

وَالسَّابِقُونَ الأَوَّلُونَ مِنَ الْمُهَاجِرِينَ وَالأَنْصَارِ وَالَّذِينَ اتَّبَعُوهُمْ بِإِحْسَانٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمْ وَرَضُوا عَنْهُ وَأَعَدَّ لَهُمْ جَنَّاتٍ تَجْرِي تَحْتَهَا الأَنْهَارُ خَالِدِينَ فِيهَا أَبَدًا ذَلِكَ الْفَوْزُ الْعَظِيمُ (توبه/۱۰۰)

Пешгомони нухустин мухожирон ва ансор ва касоники ба ники равиши ононро дар пеш гирифтанд ва рохи ишонро ба хуби пеймуданд, худованд аз онон хушнуд аст ва ишон хам аз худо хушнуданд, ва худованд барои онон бехиштро омада сохта астки дар зери ( дарахтон ва коххойи) он рудхонахо жори аст ва жовдона дар онжо мемонанд. Ин аст пирузи ва ростгори бузург.

Ончи дар ин даста аз мавориди ижтиходийи марбут ба шўро матрах мешуд, ва ончи хадаф ва мақсад калом аст, шевайи табъияти сабиқунал аввалун бо суннати хукуматий ва ижроий росулуллох саллаллоху алайхи васаллам ва табъияти шойистаий шўрохойи мо аз онхост.

Бо ин тўвзихи мухтасари мо ба анвоъи ахком ва жойгохи ижтиходоти вохиди шўро мерасем. Медонемки росулуллох саллаллоху алайхи васаллам се хукмро ба мардум ироя медихад:

۱-хукмики мустақиман аз қуръон гирифта ва ба мардум иблоғ мекунад.

۲-хукмики табайюн ва тафсири хосси худи ишон аст аз қуръон,то харжи ва маржи ба вужуд наёяд, ва дар ин табайюн каси ғейри аз росулуллох саллаллоху алайхи васаллам ба он пей намебарадки мо ба он мегуем суннати собит.

Мисли чигунаги намоз ва соири мавориди инчунини.

وَمَن یُشَاقِقِ الرَّسُولَ مِن بَعْدِ مَا تَبَیَّنَ لَهُ الْهُدَى وَیَتَّبِعْ غَیْرَ سَبِیلِ الْمُؤْمِنِینَ نُوَلِّهِ مَا تَوَلَّى وَنُصْلِهِ جَهَنَّمَ وَسَاءتْ مَصِیراً ‏(نساء/۱۱۵)

Касики бо пайғамбар душманонаги кунад, баъди аз онки ( рохи) хидоят ( аз рохи залолат барои у) ровшан шуда аст,ва ( рохи) жуз рохи мўъминон дар пеш гирад, уро ба хамон жихатики( ба дўзах мунтахи мешавад ва ) дустиш дошта аст рохнамуд мегардонем ва ба дўзахиш дохил мегардонем ва бо он месузонем, ва дўзах чи бад жойгохи аст !

۱-хукми дигар хукми будки бо кўмаки ёрон ва шўро онро барои шароит ва мовқеиятхойи замони ва макони хосси ва ниёзхойи руз истинбот мекард ва онро басурати вохид дар миёни мусалмонон эълом мекард.

وَشَاوِرْهُمْ فِی الأَمْرِ فَإِذَا عَزَمْتَ فَتَوَکَّلْ عَلَى اللّهِ إِنَّ اللّهَ یُحِبُّ الْمُتَوَکِّلِینَ ‏ (آل عمران/۱۵۹)

Ва дар корхо бо онон машварат ва ройзани кун. Ва хенгомики ( пас аз шур ва табодули ороъ) тасмим ба анжоми кори гирифти ( қотиъона даст ба кор шу ва ) бар худо таваккул кун; чироки худо таваккул кунандагонро дуст медорад. Мисли тағйири макон дар жанги бадр ё берун рафтан барои жанги ухуд ё кандани хандақ дар жанги ахзоб.

Холо баъди аз вафоти росулуллох саллаллоху алайхи васаллам, хам қуръон хастки тавассути худи қуръон ин ахком ровшан шуда аст ва ижтиход бар он ворид нест ва харфи намемонад ва хам суннати сахих хаст, аммо татбиқи қавонини қуръон ва суннати сахих дар зуруфи хос ва дар масоили ва ниёзхойи руз ва жадидки бо истефода аз қуръон ва суннат бояд ихтиходоти жадид сурат бигирад ва инсон қудрати ижтиход дар онхоро дорад.

Ин маворидики ижтиход пазиранд куллиётиш басурати маъодини ғаний дар қуръон ва суннат баён шуда аст ва хайат ва шўройи улил амр дар хар замони мутаносиб бо масоили руз ва тахаввулоти жадид он жузъиётишро баён мекунад, хамчун девони замони Умар жихати татбиқи атъамахум мин жуъ ё жам овари қуръон мисли замоники эълом мешавад ва амрухум шўро байнахум тасмим гирифта мешавад шўро аз тариқи ек мажлис бошад ё ду мажлис ё чанд мажлис? Ё замоники амр мешавад:

اعْدِلُوا هُوَ أَقْرَبُ لِلتَّقْوى‌

Ё амр мешавад:

وَإِذَا حَكَمْتُمْ بَيْنَ النَّاسِ أَنْ تَحْكُمُوا بِالْعَدْلِ:

Аслий тағйир нопазир ва қонуни куллий астки дар хар замон ва макони амал ба он лозим ва зарурий аст аммо роххо, васоили ижройи адолат нисбат ба тараққий замони ва макони мутағаййир аст: масалан ек додгох ё ду додгох, ё аслан шева додраси ба чи шевайи бехтар ва рохаттар анжом мешавад. Ва мавориди интурики мисли маъдани охан мемондки ба замин нозил шуда аст ва инсонхо мутаносиб бо ниёзхойи рузишон чизхойи жадиди аз он мегиранд ва ба ниёзхойи рузишон посух медиханд. Маъдани он собит аст аммо чизхоики дар замонхо ва маконхойи мухталиф аз он тўлид мешавад мухталиф хастанд.

Дар ингуна маворид ижтиход пазир бояд шўройи улил амр тасмим бигирад, ва бо тавассул ба шўро ва бо ек раъйи вохид ва иттифоқи назар, умури жадид бар муслимин эълом бишавад, ва мухолифин хам тобеъи раъйи шўро ва намоянда қуввайи мужрия яъни рахбар ва амири муслимин бишаванд.

Возих астки асли хукм дар ингуна маворид собит аст аммо шевахойи ижройи ин ахком дар замонхо ва маконхойи мухталиф мутаносиб бо ниёзхойи муслимин ва мутаносиб бо тараққиёти мужтамиъи муслимин мутағаййир аст, исрор ва пофишорий бар бардошти қадимий ва ижтиходи қадимийки ба дарди замони худиш хурда аст, аммо алъон наметавонад жавобгуйи вазъи мовжуд ва ниёзхойи рузи муслимин бошад,ба нахви бархалофи дастуроти шариат амал кардан ва жойгузин кардани кўхна ба жойи нов астки , илова бар садама задан бар жомеъайи муслимин, дар сурати огохи ва амдий будан, садамоти зиёдийро ба иймони шахс ворид мекунад.

Дар ин сурат, дар холати оддий ва табиий, ғейри аз китоб ва суннати сахих ва раъйи вохиди шўро чизи дигари барои муслимин хужжат нест ва раъйи носавоб, аммо самимонайи шўройи мақбул, бар савоби шахс, дар умури ижроий марбут ба харакати исломий ва хукумати исломий аржахият дорад. Хамчунонки росулуллох саллаллоху алайхи васаллам дар шўройи тасмимгири барои хуруж аз Мадина дар жанги ухуд бар халофи раъйи худиш таслими раъйи носавоби шўро шуд.

Шўройи улил амр ва раъйи вохиди он ижтиходий аст аз манобеъи дин ва қонуни шариати аллох, аммо ижтиходи вохид ва ижмоъи вохид барои жамоати вохид. Ва замоники аллох таоло ваъдайи хилофати бар заминро ба мустазъафин медихад ва бар он таъкид дорад:

وَعَدَ اللَّهُ الَّذِينَ آمَنُوا مِنكُمْ وَعَمِلُوا الصَّالِحَاتِ لَيَسْتَخْلِفَنَّهُمْ فِي الْأَرْضِ كَمَا اسْتَخْلَفَ الَّذِينَ مِن قَبْلِهِمْ وَلَيُمَكِّنَنَّ لَهُمْ دِينَهُمُ الَّذِي ارْتَضَىٰ لَهُمْ وَلَيُبَدِّلَنَّهُم مِّن بَعْدِ خَوْفِهِمْ أَمْنًا ۚ (نور/۵۵)

Ба хуби ва ошкоро барои мо ровшан ва ошкоро астки амали солихики дар заминаи касби қудрати хукумати бояд анжомиш бидихем ва танхо зомини ижройи қонуни шариати аллох мешавад фақат ва фақат шўрост ва дигар хеч. Дар ислом фақат шўростки ба расмият шинохта шуда , шўро астки намояндагони ижроий ё рахбар/ амир ва халифаро мушаххас мекунад, ва дар кул танхо шўро астки амриш вожибул итоат ва хам сатхи қонуни худо ва суннати росулуллох саллаллоху алайхи васаллам аст.

يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُواأَطِيعُوا اللَّهَ وَأَطِيعُوا الرَّسُولَ وَأُولِي الأَمْرِ مِنْكُمْ .

Шўройи улил амр илова бар онки бо ижмоъи вохидиш зомин ва омили ташкили жамоати вохид ва боиси хамбастаги ва вахдати комил миёни муслимин аст, бузургтарин монеъи ташкили хукуматхойи фардий ва мурисий хам хаст. Улил амри минкум жамъ аст ва ба маъни ек фард дар ек  замон нест, балки донишмандон ва огохони ба масоил ва мушкилот ва ниёзхойи жомеъаро дарбар мегирадки , мутахассис дар амри хастандки дар он амри тахассус доранд ва барои ин амр интихоб шуданд. Хамонтурики арз шуд инхо хастандки намояндахойи ижроий ва дигар қувваро мушаххас ва интихоб мекунад. Шўро астки тасмим мегирадки чи каси амир ва рахбар бишавад, на хеч шахс ва ё мақоми, хар чандки интихоб кунанда ё интихоб шаванда солихтарин афроди мовжуд дар жомеъа замони худишон бошанд.

Али ибни Аби Толиб дар номаш ба Муовия менависад: хамоно бо ман байъат карданд он мардумики байъат карданд бо Абу Бакр ва Умар ва Усмон бар сари он шароитики бо ишон байъат карда буданд. Пас каси хақ надорад раъйи ишон ( бузургони шўро)ро напазирад ва жузъ ин нестки шўройи таъйин кунанда имом, вазифайи хаққи мухожирин ва ансор аст, пас агар бар марди иттифоқ назар карда ва уро имом номиданд мужиби ризойи худо гардида аст.

إِنَّمَا الشُّورَى لِلْمُهَاجِرِينَ وَ الْأَنْصَارِفَإِنِ اجْتَمَعُوا عَلَى رَجُلٍ وَ سَمَّوْهُ إِمَاماً كَانَ ذَلِكَ لِلَّهِ رِضًا[۸۰]

Ба ин шева шўро пас аз росулуллох саллаллоху алайхи васаллам барои замонати хифзи вахдат ва жамоат вазоифи худишро дар камоли сихат ва саломат анжом медод ва хилофат ва хукумати исломий ала минхажин нубувват ба масири худиш идома медод то инки балойи вайронгар ва “ бидъати” ғейри исломий ва зидди исломий домангири муслимин шуд, ва он пейдо шудани хукумати мурисий ва хонуводаги ба жойи хукумат ва хилафату ала минхажин нубувват.

Аз ин замон то кунун мо шохиди хукуматхойи бадили изтирорийи ин хукумати ала минхажин нубуввват хастем, аз ин замон то кунун системи шўройи вохид ва ижмоъи вохид ва уммати вохид ва жамоати вохид жойи худишро дод ба системи салтанатий ва мурисий ва ижмоъхойи мутаъаддид ва умматхойи мутаъаддид ва жамоатхойи мутаъаддид. Ва ба хамин содаги хукумати салтанати бо нобуди хукумати исломий ала минхажин нубувват ва бо нобуди шўройи вохид ва ижмоъи вохид ва жамоати вохид бони ва омили аслийи тафарруқ хам шуд.

Бале, шўро маркази барои ижтимоъи сохиби назарон ва мутахассисин аст, то бо баррасийи масоилики тахассус доранд ек рохи халли дуруст ва вохидро дар қолиби ижмоъ арза кунанд. Замоники ин васила ва абзори мухим аз бейн биравад ниёзхойи жомеъа ба ижтиходоти рузки аз бейн намеравад, барои хамин мужтахидин ва сохиби назаронки жойи барои ирояйи ижмоъи вохид надоранд мажбур мешаванд ба ниёзхойи рузи жомеъа жавоб бидиханд ва дидгох ва ижтиходоти фардий худишонро ба жомеъа арза кунанд, дар жомеъа хам табиий астки хар гурухи аз еки аз назароти ин сохиб назарони мутафарриқ ва аз еки аз ин ижтиходоти фардийи табъият кунанд, чун ниёз доранд ва бояд ба ниёзхойи рузишон посух дода шавад.

Ин ихтилофот дар назархо дар шўро зотан мусбат аст ва омили пешрафт ва хамоханг шудан бо ниёзхойи руз астки шўро бо ижмоъи вохид ин дидгоххойи мухталифро бо ирояйи бехтарин дидгох созмондехи мекунад, ин шўроики аз ижтимоъи  улил амр бавужуд омада боиси арза шудани оройи мухталиф ва тафосири мухталиф ва ижтиходоти мухталиф аст. Хамин шўро тамоми адилла ва ижтиходоти мухталифро баррасий мекунад, ва дар нихоят бо ижмоъи вохид бехтарин ва мунтабиқтарин онхо бо мавозини аслийро ба уммати вохид ва жамоати вохиди муслимин арза мекунад, ва бақияйи ороъ ва тафосир ва ижтиходотики дар назари у заиф ва ғейри мустадил хастандро мардуд ва матруд мекунад. Аммо замоники ин шўро барои табодули ороъ ва расидан ба бехтарин назар ва ороъйи ижмоъи вохид вужуд надошта бошад хамин назароти мутаъаддид хох нохох ба чанд дастаги ва тафарруқ мунжар мешавад. Дар қуруни гузашта набуди шўройи вохид ва ижмоъи вохид бони ва боиси инхамма тафарруқ  буда аст. Баъди аз хилофати Хусайн ибни Али розиаллоху анхума ва инхидоми шўройи улил амр тавассути салотин пас аз он ва жойгузини низоми шохигари ба жойи хукумати исломий ала минхажин нубувват, мардум ба сурати жудогона ва мутафарриқ дар умури фардий, хонуводаги ё ижтимоий ва иқтисодий ва ғейрих суъолоти худишонро аз уламо ва донишмандони замони худишон мепурсиданд. Интури будки дар макон ва замони донишмандон медидандки хилофат ва хукумати исломий ала минхажин нубувват  мунхадим шуда аст, шўро хам аз бейн рафта аст, улил амр хам намонда аст, ирояйи ижтиходоти фардий ба жомеъа хам мунжар ба тафарруқ мешавад, агар баён хам накунем чизхойи балад хастемки агар бигуем китмон аст ва хиёнат ва зарурий хам хастанд, ва мажбур аст, ва ниёзи жомеъа хам иқтизо ба ровшангари дорад, тамоми ин маворид ин уламоро ночор ва мажбур мекардки хар кудом батури жудогона ба истинботи ахком аз манобеъи шаръий иқдом кунанд ва ижтиходоти фардий худишонро ироя бидиханд. Ба хамин рохати  вахдати уммат, аз хам пўшида ва уммати вохиди пулодин, ва жамоати вохиди муслимин ба тадриж ва бо мурури солхо ва солхо муталоший шуд, ва ба жойи умматхойи мутаъаддид ва жамоатхойи мутаъаддид руйиданд ва жомеъа ба даххо шоха ва гурух ва мазхаби мухталиф тақсим шуд.

Дар ин сурат возих ва ровшан астки мазхаб яъни истинбот ва ижтиходи афрод бажойи шўройи вохид ва ижмоъи вохид. Ошкоро мебинемки мазохиб дар замони хукумати исломий ала минхажин нубувват вужуд надоштанд ва шўройи вохид ва ижмоъи вохид дар панохи чанин хукумати зомини вахдат ва хофизи уммати исломий буд, дар баробар, набуди хукумати исломий ала минхажин нубувват ва инхидоми шўройи вохид ва ижмоъи вохид боиси пейдоиши мазохиби мухталиф ва хамин тафосир ва мазохиб тавассути пейравони мазохиб аз авомили тафарруқ шуданд, ва лизо хамчунонки шўро зомини вахдати уммат аст, тафосири мутафарриқ аз асбобхойи тафарруқи он гардиданд.

Нобуд шудани хукумати шўро ва руйи кор омадани хукумати салтанатий умматун вахидах ва жамоати вохидро монанди галла гургзадайи кардки ба анвоъ ва ашколи гуногуни тафарруқ гирифтор шуд. Хар чанд дар тули чохордах қарни торихи ислом, мужохидони бузург кушидандки дўврони хукуматхойи ғейри исломий ва бадили изтирорий исломро хотима бидиханд ва хукумати исломий ала минхажин нубувватро дубора таъсис кунанд. Хар чанд талоши ин родмардон мужиб шуда астки билахара харакати озодхохи исломий батури куллий мутаваққиф нашавад, аммо мутаъассифона то кунун, баилали мухталиф аммо мушаххас ва ровшан аксарияти қотиъи ин қиёмхо ба натижайи комил нарасида аст, ва се чохор мовриди хамки дар қарни ахир дидаем бадилхойи изтирорий хукумати исломий ала минхажин нубувват буданд. Бале натижайи хатмий ва амалий вужуди салтанат ва диктотури мунжар ба тўлиди ижтиходоти мутафарриқ ва тақсими уммат ба фирқахойи мазхабий ва инхидоми шўро ба табаъи он инхидоми вахдат дар жомеъа шуд.

Бародарон ва хохарони мо ба хуби бояд диққат дошта бошандки танхо уммат ва жамоати вохид астки бар масири залолат ва саргардони харакат намекунад, ва аллох таоло хам танхо бо жамоати астки аз ин уммат ба вужуд омада аст. Холо мухим нест ин уммати бошад муташаккил аз миллионхо ва балки миллиярдхо нафар ё ин уммат танхо ек нафар бошад мисли саййидина Иброхимки танхо мўъмини он бурхайи замони буд:

إِنَّ إِبْرَاهِيمَ كَانَ أُمَّةً قَانِتًا لِلَّهِ حَنِيفًا وَلَمْ يَكُ مِنَ الْمُشْرِكِينَ» (نحل/۱۲۰)

Иброхим уммати буд мутиъ ва хақгероий ва у аз зумраи мушрикин набуда аст.

Дар мовқеиятхойи чун саййидина Иброхим астки гуфтайи ибни Масъуд ёдимон меояд:

«الْجَمَاعَةُ مَا وَافَقَ طَاعَةَ اللَّهِ وَإِنْ كُنْتَ وَحْدَكَ»  ё « الْجَمَاعَةُ مَا وَافَقَ الحق و لو كُنْتَ وَحْدَكَ»[۸۱]

Жамоат он астки мувофиқи хақ бошад, агар чи танхо худит боши.

Дар инжо мухим ин астки аз “ мажмуъи тамоми мўъминини он замон” бояд “ уммат” вужуд дошта бошадки аз он “ жамоати “ вохид ба вужуд меояд ва аллох аз ин жамоат химоят мекунад. Дар хеч жойи шариат аз умматхо ва жамоатхойи мухталиф ва мутафарриқ сухбат нашуда аст ва аллох таоло дар хеч жо ғейри аз тахдид, ваъдайи хейри ба инсонхойи мутафарриқ надода аст.

Бале уммат астки харгиз саргардон намешавад ва бар гумрохий ва масири золлинки мунофиқин ва секулярзадахо хастанд харакат намекунад. Яъни замоники шумо ибтидоъ дар намозитон таъаххуди

« إِیَّاکَ نَعْبُدُ وإِیَّاکَ نَسْتَعِینُ ‏»

ро медихид ва баъди аз ин таъаххуд дархоститонро матрах мекунид ва мегуйид:

 «اِهْدِنَا الصِّراطَ الْمُسْتَقیمَ»

яъни манро ба рохи

« الَّذِینَ أَنعَمتَ عَلَیهِمْ »

Яъни рохи умматики ба жамоат мунтахий мешавад рохнамоий ва хидоят кунад. На рохи куффор

«غَیرِ المَغضُوبِ عَلَیهِمْ»

Ва на рохи мунофиқин ва секулярзадахо

«وَلاَ الضَّالِّینَ»

ки ба саргардоний ва сардаргумий мунтахий мешавад. Росулуллох саллаллоху алайхи васаллам мефармояд:

إِنَّ اللَّهَ لَا يَجْمَعُ أُمَّتِيأَوْ قَالَ: أُمَّةَ مُحَمَّدٍعَلَى ضَلَالَةٍ، وَيَدُ اللَّهِ مَعَ الجَمَاعَةِ، وَمَنْ شَذَّ شَذَّ إِلَى النَّارِ[۸۲]

Хамоно худованд уммати маро – ё фармуд: уммати Мухаммадро – бар гумрохий жамъ намегардонад. Дасти худо хамрохи жамоат аст ва хар каси мунфарид шавад, ва касики аз жамоат кинорагири кунад, дар оташи жаханнам ворид мешавад: хамин ривоят бо алфози чун

«لَا يَجْمَعُ اللَّهُ أُمَّتِي عَلَى الضَّلَالَةِ أَبَدًا» ва  «مَا كَانَ اللَّهُ لِيَجْمَعَ هَذِهِ الأُمَّةَ عَلَى الضَّلالَةِ أَبَدًا وَيَدُ اللَّهِ عَلَى الجماعة» ва: «لَنْ تَجْتَمِعَ أُمَّتِي عَلَى الضَّلَالَةِ أَبَدًا، فَعَلَيْكُمْ بِالْجَمَاعَةِ فَإِنَّ يَدَ اللهِ عَلَى الْجَمَاعَةِ[۸۳]

Аз ибни Умар ва дигарон ривоят шуда аст.

۱-    سَأَلْتُ رَبِّي عَزَّ وَجَلَّ أَرْبَعًا فَأَعْطَانِي ثَلَاثًا وَمَنَعَنِي وَاحِدَةً: سَأَلْتُ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ أَنْ لَا يَجْمَعَ أُمَّتِي عَلَى ضَلَالَةٍ فَأَعْطَانِيهَا، وَسَأَلْتُ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ أَنْ لَا يُظْهِرَ عَلَيْهِمْ عَدُوًّا مِنْ غَيْرِهِمْ، وَسَأَلْتُ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ أَنْ لَا يُهْلِكَهُمْ بِالسِّنِينَ كَمَا أَهْلَكَ الْأُمَمَ قَبْلَهُمْ فَأَعْطَانِيهَا، وَسَأَلْتُ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ أَنْ لَا يَلْبِسَهُمْ شِيَعًا وَيُذِيقَ بَعْضَهُمْ بَأْسَ بَعْضٍ فَمَنَعَنِيهَا “[۸۴]
۲-   إِنَّ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ وَعَدَنِي فِي أُمَّتِي وَأَجَارَهُمْ مِنْ ثَلَاثٍ: لَا يَعُمُّهُمْ بِسَنَةٍ، وَلَا يَسْتَأْصِلُهُمْ عَدُوٌّ، وَلَا يَجْمَعُهُمْ عَلَى ضَلَالَةٍ “[۸۵]“”
۳-   عَنْ كَعْبِ بْنِ عَاصِمٍ قَالَ: سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ: “إِنَّ اللَّهَ تَعَالَى قَدْ أَجَارَ لِي عَلَى أُمَّتِي مِنْ ثَلاثٍ لا يَجُوعُوا وَلا يَجْتَمِعُوا عَلَى ضَلالَةٍ وَلا يستباح بيضة المسلمين

Дар тамоми ин ривоятхо росулуллох саллаллоху алайхи васаллам мефармояд: аллох таоло бо онки замонат накарда астки “ умматам” мутафарриқ нашаванд аммо замонат ва ваъдайи се чизро дар мовриди “ умматам” ба ман дода аст, еки инки “ умматам” бар гумрохи хамраъй намешаванд, дувум инки “ умматам” гурсна намемонанд ва севуми инки душман бар “ умматам” чира намешавад. Бале “ уммат” астки бар гумрохи ва залолат ва саргардони екраъй ва мужтамаъ намешаванд, агар “ уммат” набуд чи? Инхамма саргардоний ва гумрохийи фирақ ва тафосир ва гуруххойи мухталифро магар дар торих надидем? Ё хамин алъон хам намебинем?

Хамчунин агар “ уммат” бошад душман бар муслимин чира намешаванд, аммо агар набуд чи? Магар душман бар Андалус чийра нашуд ва пас аз ۷۸۱ сол сулатайи муслимин бар онжо нобуд накард? Магар бештар аз ек қарн аст куффори секуляри жахоний ва куффори муртад ва секуляри махаллий то кунун бар муслимин тасаллут пейдо накарданд? Хамин алъон магар куффор бар муслимин чийра нашуданд?

Илова бар он агар “ уммат” бошад муслимин гурсна намемонанд. Аммо агар “ уммат” аз бейн биравад чи мисли алъон? Гурснагий ва фақр дар миёни муслимин ба вужуд намеояд? Робитайи вужуди “ уммат” бо гурснагий маъкус аст, яъни агар “ уммат” вужуд дошта бошад гурснагий вужуд надорад, аммо агар “ уммат” вужуд надошта бошад гурснагий хам хаст хамчунонки тасаллути душманон бар муслимин хам хаст. Агар гурснаги хаст пас “ уммати” вужуд надорад, ва кулли ин ваъдахо моли “ уммати” вохид аст ва агар каси мехохад гурснагий ва фақрро аз бейн бибарад ва

«الَّذِي أَطْعَمَهُمْ مِنْ جُوعٍ»

ро дар хаммаи муслимин бибинад бояд дубора “ уммати” вохидро ба вужуд биёварад.

Холо барои инки ин ваъдаики аллох ба росулуллох саллаллоху алайхи васаллам дода аст тахаққуқ пейдо кунад ва гурснагий ва фақр ва тафарруқ ва ноамний ва тасаллути душманон ва залилий намонад бояд афрод хамиша ба самт ва суйи “ уммати” вохид ва “ жамоати” вохид ба пеш бираванд то шойистагийи нузули ваъдахойи аллохро дошта бошанд.

فَعَلَيْكُمْ بِالْجَمَاعَةِ ،

Агар шахс дар ин масири “ жамоат” харакат накунад дар воқеъ дар масири азоб харакат карда астки росулуллох саллаллоху алайхи васаллам мефармояд:

«الْجَمَاعَةُ رَحْمَةٌ ، وَالْفُرْقَةُ عَذَابٌ».

Бале жамоат рахмат аст ва тафарруқ азоб. Ба назари шумо тасаллути душманон бар муслимин ва инхамма кушт ва куштор ва вайрони ва аз бейн рафтани зан ва фарзанд ва пиру жавон ва номус ва сарзаминхойи муслимин тавассути душманон ва инхамма тафарруқ ва жанги дохилий ва кушт ва куштори муслимин тавассути хамдигар ва инхамма гурснагий ва фақр ва инхамма гумрохий ва олудаги ақидатий ва рафторий дар миёни муслимин азоб нестки тамоми инхо ба далили аз бейн рафтани уммати вохид аст?

Умар ибни Хаттоб дар хутбаш ба сирохат мегуяд:

يَا أَيُّهَا النَّاسُ …. عَلَيْكُمْ بِالْجَمَاعَةِ وَإِيَّاكُمْ وَالْفُرْقَةَ فَإِنَّ الشَّيْطَانَ مَعَ الْوَاحِدِ وَهُوَ مِنْ الِاثْنَيْنِ أَبْعَدُ مَنْ أَرَادَ بُحْبُوحَةَ الْجَنَّةِ فَلْيَلْزَمْ الْجَمَاعَةَ»[۸۶]

Касики дуст дорад худишро васати бехишт бибинад бояд аз тафарруқ дури кунад ва ба жамоат мутавассил бишавад.

Холо агар ек раиси хизб ё гурухи нахост дар ин масири жамоат ва ташкили шўройи бузургтар қадам бардорад жузви рахбарони мешавадки боиси саргардоний ва гумрохий мешаванд, ва билижбор тасаллути душманон бар муслимин ва фақр ва тафарруқ ва азобро бар муслимин тахмил мекунандки, росулуллох саллаллоху алайхи васаллам илова бар дажжол аз инхо бар уммати худиш харрос дошт: Абу Зар ғаффорий мегуяд:

كُنْتُ أَمْشِي مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ: لَغَيْرُ الدَّجَّالِ أَخْوَفُنِي عَلَى أُمَّتِي قَالَهَا ثَلَاثًا . قَالَ : قُلْتُ : يَا رَسُولَ اللَّهِ ، مَا هَذَا الَّذِي غَيْرُ الدَّجَّالِ أَخْوَفُكَ عَلَى أُمَّتِكَ؟ قَالَ: أَئِمَّةً مُضِلِّينَ.[۸۷]

Дар дохили муслимин танхо ду даста вужуд дорандки ду рохи мухталифро  мераванд, ва ду натижайи мухталиф доранд, ва бояд таклифи худитро ровшан куники қасд дори дар кудом даста қарор бигирид, ва дар кудом рох ва масир харакат кунид? Қасд дорид бо итоат аз аллох ва росулиш дар даста ва масири :

 :«صِرَاطَ الَّذِینَ أَنعَمتَ عَلَیهِمْ»

қарор бигиридки ба “ уммат” ва “ жамоати” вохид мунтахий мешавад ва химояти аллохро шомил мешавад ва онхамма баракат дар он хаст:

وَمَنْ يُطِعِ اللَّهَ وَالرَّسُولَ فَأُولَئِكَ مَعَ الَّذِينَ أَنْعَمَ اللَّهُ عَلَيْهِمْ مِنَ النَّبِيِّينَ وَالصِّدِّيقِينَ وَالشُّهَدَاءِ وَالصَّالِحِينَ وَحَسُنَ أُولَئِكَ رَفِيقًا(نساء/۶۹)

Ва касики аз худо ва пайғамбар итоат кунад, у хамнишини касони хохад будки худованд бадишон неъмат дода аст аз пайғамбарон ва ростравон ва шахидон ва солихин, ва онон чи андоза дустони хуби хастанд!

Дуст дорид хам масири ин чохор даста бишавид ё дуст дори дар даста ва масири “ золлин” ва мунофиқин ва секулярзадахо қарор бигирид ва хам масири “ аимматул музиллин” бишавидки ба тафарруқ ва фақр ва гурснагий ва залилий ва тасаллути душманон бар муслимин ва хашми аллох мунтахий мешавад?

Умар ибни Абдулазиз рохимахуллох ба хамнишинониш гуфт: ба ман бигуйид ахмақтарин мардум кист? Гуфтанд: касики охиратишро ба дунёйиш бифрушад…. Умар ибни Абдулазиз гуфт: оё дар мовриди ахмақтарин мардум ба шумо хабар надихам? Гуфтанд: бале…..вай гуфт: касики охиратишро ба дунёйи дигари мефрушад……

Бале, шумо медонидки жамоати кучаки шумо, уммати кучаки шумо, шўройи кучаки шумо дар миёни инхамма жамоатхо ва умматхо ва шўрохойи мутаъаддид бояд ба чи самти харакат кунад, дар ин сурат набояд дунё ва қиёмати худро ба дунёйи рахбарон ва амирон ва “ аимматул музиллин” и бифрушидки бо пейравий аз анвоъи шубхот ва хутувотиш шайтон шуморо аз масири аслий мунхариф мекунанд ва дар масирхойи инхирофий мебаранд.

Бояд тасмими худитонро бигирид, агар тасмим дорид хам масири дустони хубики ба онхо неъмат дода шуда аст қарор бигирид

« النَّبِيِّينَ وَالصِّدِّيقِينَ وَالشُّهَدَاءِ وَالصَّالِحِينَ»

Ва дар масири:

:«صِرَاطَ الَّذِینَ أَنعَمتَ عَلَیهِمْ»

Қарор бигирид бояд хаминтури ба тамоми ончики нозил шуда аст иймон биёваридки росулуллох саллаллоху алайхи васаллам иймон оварданд:

:فَإِنْ آَمَنُوا بِمِثْلِ مَا آَمَنْتُمْ بِهِ فَقَدِ اهْتَدَوْا وَإِنْ تَوَلَّوْا فَإِنَّمَا هُمْ فِي شِقَاقٍ فَسَيَكْفِيكَهُمُ اللَّهُ  (بقرة/ ۱۳۷)

Агар онон иймон биёваранд, ба он шеваики шумо иймон овардаид, ва бидон чизхоики шумо иймон дорид, бегумон рохнамуд гаштанд, ва агар пушт кунанд ( ва сарпичи кунан) пас рохи ихтилоф ва душманонагиро дар пеш гирифтанд, ва худо туро басанда хохад буд.

Ва замоники ба харакат дар масири

«صِرَاطَ الَّذِینَ أَنعَمتَ عَلَیهِمْ»

Ва харакат дар масири ташкили уммати вохид ва жамоати вохидки еки аз дастуроти сарихи аллох ва росулиш аст даъват мешавид, агар ростгу бошид бидуни чак ва чуна танхо ек мовзеъ мегирид: “ самиъна ва атоъна” хамин ва бас.

إِنَّمَا كَانَ قَوْلَ الْمُؤْمِنِينَ إِذَا دُعُوا إِلَى اللَّهِ وَرَسُولِهِ لِيَحْكُمَ بَيْنَهُمْ أَن يَقُولُوا سَمِعْنَا وَأَطَعْنَا ۚ وَأُولَٰئِكَ هُمُ الْمُفْلِحُونَ (نور/۵۱)

 Мўъминон хенгомики ба суйи худо ва пайғамбариш фаро хонда шаванд то миёни онон довари кунад, суханонишон танхо ин астки мегуянд: шанидем ва итоат кардем! Ва ростгорони воқеий ишонанд.

Холо агар аллохро дуст дорид бояд аз тамоми ончи росулиш аз тарафи аллох оварда аст табаъият кунид:

قُلْ إِن كُنتُمْ تُحِبُّونَ اللّهَ فَاتَّبِعُونِي يُحْبِبْكُمُ اللّهُ وَيَغْفِرْ لَكُمْ ذُنُوبَكُمْ وَاللّهُ غَفُورٌ رَّحِيمٌ(آل عمران : ۳۱ )

Бале бояд аз тамомиш пейравий кунид ва самъ ва тоах дошта бошид на бахши аз он:

وَالرَّاسِخُونَ فِي الْعِلْمِ يَقُولُونَ آمَنَّا بِهِ كُلٌّ مِّنْ عِندِ رَبِّنَا . (آل عمران/۷)

Аз имоми Шофеъий рохимахуллох пурсида шуд: зеботарин амалики инсонро ба парвардигор наздик мекунад чист? Дар холики ашк аз чишмониш сарозир буд фармуд: “ ин астки вақти худованд ба қалби бандаш нигох мекунад бибинадки дар дунё ва охират хеч чиз ғейри аз худоро намехохад”.

Пас ижоза надихид танаффур ва кина

«وَلا يَجرِمَنَّكُم شَنَآنُ قَومٍ عَلىٰ أَلّا تَعدِلُواۚ»

Боис бишавад адолатро кинор бигузорид ва боиси дур рехтани еки аз қавонини бунёдини ислом дар қалб бишавад ва аъмолитро олуда кунад ва туро аз уммат вохид ва жамоати вохиди муслимин дур кунад ва туро абзори барои тасаллути душманон бар муслимин ва туро асбоби барои фақр ва гурснагий қарор бидихад.

Росулуллох саллаллоху алайхи васаллам хам замоники сухбат аз тафарруқи умматиш ба ۷۳ фирқа мекунад ониро нажот ёфта медонадки мисли замони худиш бар жамоат бошанд.

أَلَا إِنَّ مَنْ قَبْلَكُمْ مِنْ أَهْلِ الْكِتَابِ افْتَرَقُوا عَلَى ثِنْتَيْنِ وَسَبْعِينَ مِلَّةً، وَإِنَّ هَذِهِ الْمِلَّةَ سَتَفْتَرِقُ عَلَى ثَلَاثٍ وَسَبْعِينَ، ثِنْتَانِ وَسَبْعُونَ فِي النَّارِ، وَوَاحِدَةٌ فِي الْجَنَّةِ، وَهِيَ الْجَمَاعَةُ[۸۸]

Хамоно яхуд ва носоро дар динишон хафтод ва ду гурух ва уммат шуданд, ва уммати ман ба хафтод ва се гурух ва уммат тақсим мешаванд, тамоми инхо дар оташи жаханнам хастанд магар ек гурух, ва он жамоат аст. Пас оники росулуллох саллаллоху алайхи васаллам  ва асхобиш бар он буданд:

«مَا أَنَا عَلَيْهِ وَأَصْحَابِي»

чи буда?

«وَهِيَ الْجَمَاعَةُ».

Дар инжо нуктаики ёдам омад арз кунам ин астки аллох таоло мефармояд:

:«وَلَوْ شَاءَ رَبُّكَ لَجَعَلَ النَّاسَ أُمَّةً وَاحِدَةً وَلَا يَزَالُونَ مُخْتَلِفِينَ * إِلَّا مَنْ رَحِمَ رَبُّكَ وَلِذَلِكَ خَلَقَهُمْ وَتَمَّتْ كَلِمَةُ رَبِّكَ لَأَمْلَأَنَّ جَهَنَّمَ مِنَ الْجِنَّةِ وَالنَّاسِ أَجْمَعِينَ» (هود/۱۱۹)

“ агар парвардигорит мехост мардумонро миллати вохиди мегардонид ва лекин доим бо хам дар ихтилоф хоханд буд. Магар он касики  худойи ту бар у рахм овард ва худованд барои хамин( ихтилоф ва тахаққуқ ирода ва рахмат) ишонро офарида аст, ва сухани парвардигори ту бар ин рафта астки: дўзахро аз жумлаги жинхо ва инсонхо пур мекунам”.

Дар инжо ва дар аксари жохойи қуръон аллох таоло возих ва ровшан баён кардаки инсонхо ва дар миёнишон хам мўъмин хаст мунофиқ ва кофар, пас инсонхо харгиз уммати вохиди намешаванд ва хамиша то рузи қиёмат хаминтури мутафарриқ ва мухталиф боқий мемонанд, аммо муслимин метавонанд ва бояд барои инки дар инхамма гумрохий хотима бидиханд ва ваъда аллох бар росулуллох саллаллоху алайхи васаллам тахуққуқ бахшанд

(وَلَا يَجْمَعُهُمْ عَلَى ضَلَالَةٍ)

Ва гурснагиро аз бейн бибаранд

(لا يَجُوعُوا) 

Ва илова бар ин тасаллути душманонро аз бейн бибаранд

(وَلَا يَسْتَأْصِلُهُمْ عَدُوٌّ)،

Бояд уммати вохид ва жамоати вохид бошанд чун тамоми ин ваъдахо моли уммати вохид аст ва ин бо

«وَلَوْ شَاءَ رَبُّكَ لَجَعَلَ النَّاسَ أُمَّةً وَاحِدَةً وَلَا يَزَالُونَ مُخْتَلِفِينَ»

Фарқи асосий ва ришаий дорад.

Замоники аллох таоло дар каломи худиш ба хоким кардани муслимин дар замин

« لَيَسْتَخْلِفَنَّهُمْ فِي الْأَرْض»

Ваъда медихад ва пируз кардани муслимин бар куффорро бар худиш вожиб карда аст

«وَكانَ حَقًّا عَلَينا نَصرُ المُؤمِنينَ»

Ва ба росулуллох саллаллоху алайхи васаллам замонатхо ва ваъдахойи чун гумрох нашудани муслимин

(وَلَا يَجْمَعُهُمْ عَلَى ضَلَالَةٍ)

Ва гурсна нашудан

 (لا يَجُوعُوا)

Ва мусаллат нашудани душманон бар онхоро дода аст

(وَلَا يَسْتَأْصِلُهُمْ عَدُوٌّ)

Тамоми ин ваъдахо танхо бар “ уммати вохиди” муслимин нозил мешавандки жамоати вохидиро ба вужуд оварда аст. Яъни барои нузули ин ваъдахойи аллохки рахмати бар муслимин хастанд бояд асбоби ба номи “ уммати вохид” ва “ жамоати вохид” фарохам шуда бошад ва бидуни ин асбоб ин ваъдахо нозил намешаванд балки ба далили вужуди тафарруқ азоб жойгузини ин рахматхоро мегирад. Барои хамин астки росулуллох саллаллоху алайхи васаллам ба сирохат мефармояд:

«الْجَمَاعَةُ رَحْمَةٌ، وَالْفُرْقَةُ عَذَابٌ».

Дар замоники хукумати исломий ала минхажин нубувват буд ва дар торих ба замони хулафойи рошида машхур шуда аст танхо раъйи шўро хужжат буд ва хукм ва ижтиходи шахсий вужуд надошт барои хамин мазхаб хам вужуд надошт. Чун аллох таоло раъйи жамоатро интихоб карда буд на раъйи шахси вохидро, ва хеч жо раъйи шахси вохидро дар баробари раъйи жамоати муслимин  ба расмият намешносад, балки раъйи шўроро интихоб мекунадки зомини уммати вохид ва жамоати вохид аст. Холо замоники мо ба

«اتَّبَعُوهُمْ بِإِحْسَانِ  السَّابِقُونَ الأَوَّلُونَ»

Даъват шудаем:

وَالسَّابِقُونَ الأَوَّلُونَ مِنَ الْمُهَاجِرِينَ وَالأَنْصَارِ وَالَّذِينَ اتَّبَعُوهُمْ بِإِحْسَانٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمْ وَرَضُوا عَنْهُ (توبه/۱۰۰)

Ижтиходоти фардий ин бузургворон бар мо фарз нашуда аст балки табаъият аз ижмоъи улил амри онхо ва аксул амали зебойи онон дар баробари шўройи улил амр астки қуръон моро бар он амр фармуда аст.

Инро медонемки ин аъзойи шўройи улил амри асри хулафойи рошидин хам хар кудом дар чизи мутахассис буданд ва мажмуъайи тахассусхойи онхо будки позулро такмил мекард. Масалан Али ибни Аби Толиб розиаллоху анху дар амри қазоват мутахассис буд, Муоз ибни Жабал розиаллоху анху дар амри халол ва харом, Абдуррохман ибни Авф розиаллоху анху дар замони росулуллох саллаллоху алайхи васаллам хам мутахассис ва ахли раъй буд, Абу Бакр ва Умар ва Усмон хам хар кудом дар чизи тахассус доштанд.

Мебинемки теъдоди ин мутахассисин маъдуд буданд, замоники аллох таоло мефармояд:

:«يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا أَطِيعُوا اللَّهَ وَأَطِيعُوا الرَّسُولَ وَأُولِي الْأَمْرِ مِنْكُمْ»

Улил амри минкум яъни хамма мужтахид ва мутахассис набуданд, балки теъдоди аз инонки дар шўро ширкат доштанд ва раъйи инон бар шўрохойи жузъий ва шўройи улил амр ироя мешуд мутахассисини амр буданд. Аммо мазохиб ва ижтиходоти фардий ба жойи ижтиходоти шўро ва ижмоъи вохиди шўро чизхойи хастандки ночоран ба хотири набуди хукумати исломий ала минхажин нубувват ва набуди шўро ва ижмоъи вохид дар холати изтирор ба вужуд омаданд. Мисли хурдани гушти мурдор дар сурати заруратки бояд дар сурати лузум барои хифзи жон хурда шавад. Мазхаб хам дар холати изтирор барои хифзи ислом ва жиловгири аз тафарруқи бештар бояд то рафъ нашудани холати изтирор ба он пойбанд буд.

Имомон ва сармазхабхо бархалофи бисёри аз пейравони ноогохишон хамиша талош доштандки ин холати изтирорро барои расидан ба шўройи вохид ва ижмоъи вохид аз бейн бибаранд ва роххоиро пешниход медодандки ба ташкили мужаддади хукумати исломий ала минхажин нубувват ва бозгашти мужаддад шўройи улил амр ва ижмоъи вохид ва уммати вохид ва жамоати вохид мунтахий бишавад.

Еки аз ин рохкорхоишон ин будки аз тақлиди куркурона аз худишон нахий мекарданд. Ё мегуфтанд:

إذا صحّ الحديثُ فهوَ مذهبي

Хар гох хадис сахих буд, мазхаби ман аст. Ё касони чун Абу Ханифа рохимахуллох мегуфтанд: мусалмонон бояд жонибдори аз қиёми шиъа Нафси Закия рохимахуллох кунанд то хукумати салтанати ва мурисий аббосиёнро мунхадим кунанд ва дубора хукумати исломий ала минхажин нубувват барқарор бишавад. Хатто барои мезони пойбанд будани худиш ба ин асли мухим мегуяд: агар Мансур аббосий масжидиро бисозад,агар бигуяд биёйид дархойи масжидро бишморид харгиз кўмакиш нахохем кард ва агар пулхояшки дар рохи масжид харж шуда астро нез бихохадки бишморам харгиз нахохам шуморд ва ….. бале ин имоми бузургвор  рохимахуллох дар нихоят дар зиндони хамин хукумати аббосиён масмум мешавад ва жонишро дар рохи бозгашти хукумати исломий ала минхажин нубувват медихад ва барояш мухим набуд ин хукумат тавассути ек шахси шиъа мисли Нафси Закия боз мегардад ё хар шахси дигари бошад.

Имоми Молик рохимахуллох алайх хам дар мухолифат бо хукумати бадили изтирорий исломий аббосиён ва барои тазъифи ин хукумат ба нафъи мужохидоники хохони бозгашти хукумати исломий ала минхажин нубувват буданд мефармояд: талоқи икрох дуруст нест. Ва ин зарбайи бар дастгохи хокима Абдулмолик аббосий буд. Аз замони хамин шох аббосиён будки талоқи қасамий бавужуд омадаки мегуфтанд талоқам офтода бошадки аз зери байъати шумо хориж намешавам. Ва имоми Молик меояд ва хадиси адами талоқи икрохро меоварад ва ба хотири ин кориш чанон уро зери шаллоқ мегирандки , дар торих машхур аст. Имоми Ахмад рохимахуллох хам ба хамин шева буд, имоми Шофеъий  рохимахуллох алайх хам бо вужуди муборизоти пейгири иқдом ба хижрат ва фарор мекунад. Куллияйи аиммаи шиъа хам қуръонро меъёри хамма чиз қарор дода буданд. Аз имоми Содиқ рохимахуллох ривоят кардандки фармуда аст:

  • مَا أَتَاكُمْ عَنَّا مِنْ حَدِيثٍ لَا يُصَدِّقُهُ كِتَابُ اللهِ فَهُوَ زُخْرُفٌ[۸۹]
  • لَا تُصَدِّقْ عَلَيْنَا إِلَّا مَا وَافَقَ كِتَابَ اللهِ وَ سُنَّةَ نَبِيِّهِ[۹۰]

كُلُّ شَيْ ءٍ مَرْدُودٌ إِلَى الْكِتَابِ وَ السُّنَّةِ وَ كُلُّ حَدِيثٍ لَا يُوَافِقُ كِتَابَ اللَّهِ فَهُوَ زُخْرُفٌ.

  • Хар хукми дар нихоят бояд ба китоби худо ва суннати пайғамбар бозгардонда шавад ва хар хадисики мувофиқи китоби худо набошад он хадис музахраф аст. [۹۱]

Тамоми ин бузургворон ва сармазхабхо дарёфта будандки раванди табиий дини ислом набояд қурбонийи раъй ва ижтиходи иштибохи ашхос бишавад ва худишонро хам маъсум ва холи аз иштибох намедонистанд. Инон медонистандки дар қазияйи саййидина Довуд ва масалайи қазоват, саййидина Нух ва масалайи дуо дар мовриди фарзандиш, саййидина Иброхим ва масалайи дуо барои падариш, росулуллох ва турушруйи ва ғейрих чигуна аллох таоло бидуни кучактарин мудохина ва хатто кучактарин муроъот ва мудороий аз ин мавориди иштибох нагузошта аст, ва то охари дунё бояд кулли башарият дар мовриди он бохабар бошад,ва равиши бошад барои сармашқ гирифтан ва ибрати барои хамма инсонхоки аллох таоло аз азизтарин бандахояш хам сарфиназар намекунад.

Аллох таоло ба унвони қозийи аслий раъй ва ижтиходи иштибохи ин азизонро баён карда аст, холо барои муслимин пас аз рафтани ин бузургворон итоат аз шўройи улил амри минкумро вожиб карда аст ва шўройи улил амри минкумро ба унвони қози маърифий карда аст.

Замоники шўройи улил амр вужуд надорад бояд хаддиақал инро бидонемки бо вужуди ин хамма тафарруқ ва ошуфтагийи ба вужуд омада ин ташхиси худи мостки мегуем равиши мо ба ислом наздиктар аст. Қози( яъни шўро) номида аст сихати ин ташхиси моро таъйид кунад, хамма муддаъиянд ва хамма худишон шокиянд, ва чун қози вужуд надорад хечкудом набояд худишро сад дар сад бар хақ бидонад ва мухолифро сад дар сад бар ботил. Инжостки қовли имоми Шофеъий рохимахуллох ахамияти худишро нишон медихадки мегуяд: раъйи ман сахих аст аммо эхтимоли иштибох хам дар он хаст ва раъйи мухолифи ман иштибохий аммо эхтимоли сахих буданиш хам хаст.

Ба дур аз инсоф ва айни жахолат астки дар бархурд бо ек фирқайи ахли қибла бигуйи хар ончи фирқайи ман мегуяд ислом аст ва хар ончи фирқайи ту мегуяд ғейри исломий. Хам мо муддаъий хастемки исломи ноби пеши мост хам тарафи муқобил. Ду муддаъий нисбат ба хам хақ надоранд еки аз онон қози бишавад. Дар дунё хам муддаъий ва хам қози буданро хеч инсони солими намепазирад.

Дар ин тафарруқики ба вужуд омада аст танхо шўройи улил амрки метавонад бейни инхамма фирқа ва мазхаби мутафарриқ ва муддаъий қазоват кунад. Теъдоди ижтиходоти фардий боиси теъдоди мазохиб ва ахзоби мухталиф шуда аст. Вахдати ижтиходхо танхо дар мажлиси шўройи улил амр мутахаққиқ мешавад ва танхо ин шўроистки бо ижмоъи вохидиш таъйин мекунад кудом раъй ва ижтиход сахихтар аст. Танхо дар ин сурат астки мешавад иддао кардки ончи аз он пейравий мекунем ижтиходи ноб ва они астки тамоми пайғамбарон салавотуллохи алайхим ажмаъин мубаллиғиш буданд.

Исломи халли ихтилоф дар кучактарин мажмуъайи ижтимоий яъни хонувода то бузургтарин находхойи ижтимоий чун находи қазоват ва хукумат ва ғейрихро ба шўро сипорда аст. Ек зан ва шўхарки бо хам дучори ихтилофи мешаванд рохкори халли ихтилофи инонро ба шўройи хориж аз ин ду мунтақил мекунад, чун хар ду муддаъий хастанд. Ихтилофи миёни зан ва шўхар бо онхамма тамойизотики бо хам доранд амри оддий ва ижтиноб нопазири аст, мисли ихтилофи росулуллох саллаллоху алайхи васаллам  бо хамсарониш. Дар инжо мухим равиши халли ин ихтилофот астки мунжар ба тафарруқ ва жудойи нашавад.

Дар масоили ижроий жомеъа ва хукумати замоники аз тарафи баъзи аз тобеъин эълом мешавад ихтилофи уммат рахмат аст, ихтилоф дар баробари иттифоқ аст, яъни адами иттифоқ, на дар баробари тафарруқики натижа манфий аст, ихтилоф дар шўрои улил амр астки он хамма натоижи мусбатро ба бор меоварад. Ороъйи мухталиф дар ин шўро боиси пешрафт ва тараққий ва боиси интихоби бехтарин ва муносибтарин рохи хал мешавад.

Дар ин шўро то замони эъломи раъйи нахоий иттифоқ вужуд надорад ва ихтилоф хоким аст, ва ин адами иттифоқ ва ихтилоф дар масоили мухталиф, табиий ва хамишаги аст. Арз кардемки чун инсонхо то рузи қиёмат аз кофар ва мусалмон шикл гирифтанд инхо ба сурати уммати вохиди дарнамеоянд танхо онони ба сурати уммати вохид дар меояндки аллох ба онон рахм карда бошадки муслимин хастанд, чун аллох бар куффор ғазаб карда аст на рахм. Аллох таоло мефармояд:

وَلَوْ شَاء رَبُّکَ لَجَعَلَ النَّاسَ أُمَّةً وَاحِدَةً وَلاَ یَزَالُونَ مُخْتَلِفِینَ ‏* ‏ إِلاَّ مَن رَّحِمَ رَبُّکَ وَلِذَلِکَ خَلَقَهُمْ ‏(هود/۱۱۸-۱۱۹)

Агар парвардигорит мехост мардумонро миллати вохиди мекард ва ле онон хамиша мутафовут ва мухталиф хоханд монд.

.‏« وَلا یَزالُونَ مُخْتَلِفِینَ »

Хамиша мутафовут ва мухталиф мемонанд. Магар касоники худо бадишон рахм карда бошад ва худованд барои хамин ( мухталиф будан) ишонро офарида аст,

‏« لِذالِک خَلَقَهُمْ »

Худо ононро бар тафовут ва танаввуъ офарида аст.

Дар инжо ва дар интихоби хамишаги

«إِلاَّ مَن رَّحِمَ رَبُّکَ»

Ва рахмати аллох бо жамоати вохиди муслимин астки аз ижмоъи вохид ва уммати вохид ва шўройи вохид содир шуда бошад. возих ва ровшан астки бехтарин тазмин барои инки ин ихтилофоти табиий ва хамишагий ва адами иттифоқхо табдил ба тафарруқ нашаванд, танхо ва танхо абзори ба номи шўройи мутахассисин вужуд дорадки дар қуръон ба улил амри минкум маъруфанд.

  • Бо тамоми ихтилофотики дар ин шўро вужуд дорад, на танхо мардуми оддийро дар жараёни хабархо ва вақойеъи нохушоянди ихтилофоти бидуни натижайи шўройи мутахассисин улил амр қарор намедихем, балки шанидани ин бугур магухойи мухтасси мутахассисинро хам бароишон мамнуъ эълом мекунем чиро? Чун инхо хаммаги маводди хом ва маводди аввалия хастандки хануз тавассути ошпази мохир ба номи шўро табдил ба хўроки матбуъи нашуданд. Чун тасмим гирифтаемки ихтилофотро хал кунем, на бо ирояи онхо ба ғейри мутахассисин боиси тафарруқ бишавем, чун тасмим гирифтаемки бо такомули шўрохоимон табдил ба уммати вохида ва жамоати вохида бишавем ва қавийтарин абзор яъни шўройи улил амр ва ижмоъи вохидро барои расидан ба ин хадаф интихоб кардаем.

Барои хамин астки агар хар мушкили дар хар заминайи пеш биёяд бояд бидуни шойеъа парокани ва такруйи аблахона ба раъйи вохиди улил амр мурожаъа кард,

، وَإِذَا جَاءَهُمْ أَمْرٌ مِنَ الْأَمْنِ أَوِ الْخَوْفِ أَذَاعُوا بِهِ وَلَوْ رَدُّوهُ إِلَى الرَّسُولِ وَإِلَى أُولِي الْأَمْرِ مِنْهُمْ لَعَلِمَهُ الَّذِينَ يَسْتَنْبِطُونَهُ مِنْهُمْ  (نساء/۸۳)

Хатто бо доштани фикри жадид ва равиши новинки баунвони ек ибдоъйи муфид ва коромад талаққий мешавад боз каси хақ надорад нахла ва гурух ва дору дастайи барои худиш ба вужуд биёварад ва аз шўро жудо бишавад, балки бояд ин дидгохи жадид ва новинро дар шўройи улил амр матрах кунад ва дар нихоят тобеъи раъй ва назари шўро бишавад, хатто агар раъйи шўро бархалофи раъйи у бошад бояд раъйи иштибох шўроро бар раъйи дурусти худиш таржих бидихад, яъни раъйи ғалати шўроро бар раъйи дурусти худиш таржих бидихад хаминтурики росулуллох саллаллоху алайхи васаллам дар шўройи жанги ухуд хамин корро кард.

Ба ин шева аллох таоло дар жохойи мухталифи амр ба шўро мекунад. Дар жойи замоники сифоти

«الَّذِینَ آمَنُوا وَعَلَى رَبِّهِمْ یَتَوَکَّلُونَ»

ро баён мекунад мефармояд:

وَالَّذِینَ اسْتَجَابُوا لِرَبِّهِمْ وَأَقَامُوا الصَّلَاةَ وَأَمْرُهُمْ شُورَى بَیْنَهُمْ وَمِمَّا رَزَقْنَاهُمْ یُنفِقُونَ ‏(شوری/۳۸)

Ва касонияндки даъвати парвардигоришонро посух мегуянд, ва намозро барпо медоранд, ва коришон ба шева шўроий ва бар пояйи машварат бо екдигар аст, ва аз чизхоики бадишон додаем инфоқ мекунанд. Аллох моро ба чанин умури даъват карда аст ва бояд ба ин даъвати аллох таоло жавоби мусбат дода бишавад:

۱ أَقَامُوا الصَّلَاةَ

“ассолах” феъли мозий аст.

أَمْرُهُمْ شُورَى بَیْنَهُمْ

“ шўро” жумла исмия аст ва мезони ахамият ва нақши онро мерасонад

مِمَّا رَزَقْنَاهُمْ یُنفِقُونَ

“юнфиқуна” хам феъли музореъ аст.

Бале замоники шумо бояд ба ек даъвати шаръий барои ғазо хурдан тавассути ек махлуқ лозим аст посухи мусбат бидихид:

إِذَا دُعِىَ أَحَدُکُمْ إِلَى طَعَامٍ فَلْیُجِبْ فَإِنْ شَاءَ طَعِمَ وَإِنْ شَاءَ تَرَکَ[۹۲]

Хар гох еки аз шумо ба сарфи ғазойи, даъват шуд, онро бипазирад. Агар мейл дошт, бихурад. Ва агар мейл надошт, нахурад. Бисёри аз аимма ва бузургони солихи мо дар гузашта ва хол дар холики рузайи мустахаб доштанд дар чанин даъватхойи шаръий ширкат мекарданд ва аз тарафи сохибхонахо бароишон дуойи хейр мешуд.

Хуб, холо холиқи жахониён моро даъват карда, маъқул аст даъватишро ижобат накунем? Жавоби мусбат надодан ба ин даъвати аллох таоло кори ек инсони мезон ва мутаодил нест. Замоники аллох таоло амр мекунад:

: يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا أَطِيعُوا اللَّهَ وَأَطِيعُوا الرَّسُولَ وَأُولِي الْأَمْرِ مِنْكُمْ فَإِنْ تَنَازَعْتُمْ فِي شَيْءٍ فَرُدُّوهُ إِلَى اللَّهِ وَالرَّسُولِ إِنْ كُنْتُمْ تُؤْمِنُونَ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ ذَلِكَ خَيْرٌ وَأَحْسَنُ تَأْوِيلًا‏ (نساء/۵۹)

Эй касоники иймон овардаид! Аз худо ( қуръон) ва аз пайғамбар ( суннат) итоат кунид, ва аз мутахассисин ва сохибони амри худ фармонбурдори намойид ва агар дар чизи ихтилоф доштид онро ба худо (бо арза ба қуръон) ва пайғамбари у ( бо ружуъ ба суннат) баргардонид агар  ба худо ва рузи қиёмат иймон дорид. Ин кор барои шумо бехтар ва хуш фаржомтар аст.

Дар ин сурат возих астки аллох таоло моро даъват ба кори карда астки бароимон бехтарин рохкор аст. Замоники чанин ошкоро мухотоб қарор мегирем ва амр мешавем, мо дар мовқеъияти қарор мегиремки:

‏وَمَا كَانَ لِمُؤْمِنٍ وَلَا مُؤْمِنَةٍ إِذَا قَضَى اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَمْرًا أَنْ يَكُونَ لَهُمُ الْخِيَرَةُ مِنْ أَمْرِهِمْ وَمَنْ يَعْصِ اللَّهَ وَرَسُولَهُ فَقَدْ ضَلَّ ضَلَالًا مُبِينًا‏.( احزاب/ ۳۶)

Хеч мард ва зани мўъмини, дар корики худо ва пайғамбариш довари карда бошанд ихтиёри аз худ дар он надоранд. Хар каси хам аз дастури худо ва пайғамбариш сарпичи кунад, гирифтори гумрохийи комилан ошкори мегардад.

Возих аст, шўройики бар асоси ижтиход аст, хатти сейри ташриъи исломий аст. Ва аллох таоло, хар хукмироки ба ин шева ва аз коноли чанон шўройи истихрож ва истинбот бишавад, баунвони дин мепазирад ва онро дар радифи ахкоми илохий ва табайюнхо ва суннати росулуллох саллаллоху алайхи васаллам ба хисоб меоварад.

أَطِيعُوا اللَّهَ وَأَطِيعُوا الرَّسُولَ وَأُولِي الْأَمْرِ مِنْكُمْ؛

Далили такрори атиъу баёни ровшан аст барои итоат кардани муслимин аз шўройи улил амрики ташкил доданд. Холо шахси мусалмон дар хар амри ё масалайи чи оромбахш бошад чи тарснок, бояд ба чанин шўройи мурожаъа кунад:

: وَإِذَا جَاءَهُمْ أَمْرٌ مِنَ الْأَمْنِ أَوِ الْخَوْفِ أَذَاعُوا بِهِ وَلَوْ رَدُّوهُ إِلَى الرَّسُولِ وَإِلَى أُولِي الْأَمْرِ مِنْهُمْ لَعَلِمَهُ الَّذِينَ يَسْتَنْبِطُونَهُ مِنْهُمْ…

Дунболи ин паём,тикон диханда астки :

وَلَوْلَا فَضْلُ اللَّهِ عَلَيْكُمْ وَرَحْمَتُهُ لَاتَّبَعْتُمُ الشَّيْطَانَ إِلَّا قَلِيلًا‏؛

Бале, хатарнок аст, агар ғейри аз коноли шўройи улил амрики аллох таъйин карда аст аз хукм ва барномайи дигари табаъият бишавад мусовий аст бо пейравий аз шайтон. Ва ин хийли хатарнок аст.

Нуктайи мухим дигари инки замоники аллох таоло амр мекунад:

أَطِيعُوا اللَّهَ وَأَطِيعُوا الرَّسُولَ وَأُولِي الْأَمْرِ مِنْكُمْ،

Чун медонистаки улил амрхо хам ба далили махлуқ будан холи аз хато ва иштибох нестанд ва мумкин аст руйи масалайи коришон ба мунозаъа кашида бишавад, ва ба натижа нарасанд, ва боиси ижоди тафарруқ дар миёни уммати вохид ва жамоати муслимин бишаванд билофосила рохкори берун рафт аз ин маъзалро нишон медихад:

فَإِنْ تَنَازَعْتُمْ فِي شَيْءٍ فَرُدُّوهُ إِلَى اللَّهِ وَالرَّسُولِ..

Ва агар дар чизи ихтилоф доштид онро ба худо ( бо арза ба қуръон) ва пайғамбари у ( бо ружуъ ба суннат) баргардонид. Ва ин амрро бо ек шарти хассос ва хатарнок ба поён мерасонад:

إِنْ كُنْتُمْ تُؤْمِنُونَ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ.

Агар ба худо ва рузи ростохез иймон дорид.

Холо агар ба фалон шахс ё фалон гурух ва фалон мазхаб ва фалон хизб иймон дорид ин бояд биравад ва мушкилишро бо худиш хал кунад, аммо агар ба аллох ва рузи қиёмат иймон дорад танхо рохкор ин астки аллох нишон дода аст ва бас:

.:”مَا آتَاكُمُ الرَّسُولُ فَخُذُوهُ وَمَا نَهَاكُمْ عَنْهُ فَانْتَهُوا وَاتَّقُوا اللَّهَ إِنَّ اللَّهَ شَدِیدُ الْعِقَابِ ‏” (حشر/۷).

Чизхоироки пайғамбар барои шумо оварда аст ижро кунид, ва аз чизхоики шуморо аз он боздошта аст, даст бикашид. Аз худо битарсидки худо уқубати сахти дорад.

Дар баробар ба касоники аз аллох таоло ва росулиш итоат мекунанд ваъда медихад:

وَمَنْ يُطِعِ اللَّهَ وَالرَّسُولَ فَأُولَئِكَ مَعَ الَّذِينَ أَنْعَمَ اللَّهُ عَلَيْهِمْ مِنَ النَّبِيِّينَ وَالصِّدِّيقِينَ وَالشُّهَدَاءِ وَالصَّالِحِينَ وَحَسُنَ أُولَئِكَ رَفِيقًا‏ .( النساء/ ۷۰-۶۹)

          Ва касики аз худо ва пайғамбар итоат кунад, у хамнишини касони хохад будки худованд бадишон неъмат дода устози пайғамбарон ва ростравон ва шахидон ва шойистагон, ва онон чи андоза дустони хуби хастанд

!‏« وَ حَسُنَ أُوْلئِکَ رَفِیقاً»

Онон чи дустони нику ва хуби хастанд.

Пас шўхи бардор нест, ту бояд тасмими худитро бигирики мехохи бо адами итоат ва посухи манфий ба даъвати аллох таоло худитро машмули “ шадидул иқоб” куни ё бо итоат кардан худитро машмули “анъамаллоху алайхим” ва онони куники аллох ба онон неъмат дода аст ва хар руз чандин бор дар намозит дуо мекуники аллох таоло туро дар радиф ва дар рохи

«الَّذِینَأَنْعَمْتَ عَلَیْهِمْ»

қарор бидихад? Дар гуфтор ва кордорит содиқ бош ва таклифи худитро ровшан кун то машмули

«يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لِمَ تَقُولُونَ مَا لَا تَفْعَلُونَ»

нашави.

Туйики медони, ва бо далоили ошкори шаръий бароят ровшан ва возих астки аллох таоло дар холати оддийи он танхо ижтиход ва истинботи аз қуръон ва суннат ва масоили рузиро мепасандадки аз тариқи шўро ироя шуда бошад на ижтиходоти фардий ашхос ва ахзоб ва гуруххойи мухталиф ва мутафарриқро, хар чанд ин ашхос донишмандтарин ва олимтарин шахси замони худиш хам махсуб бишавад, ва медони ва яқин дорики аллох таоло мо ва шуморо ба шўройи вохид ва ижмоъи вохид ва уммати вохид ва жамоати вохид даъват карда аст, дар ин сурат бояд мовзеъи худитро ровшан куники оё бо шўро ва вахдат ва харакат ба самт ва суйи уммати вохида ва жамоати вохида хасти? Ё бо дил бастан ба ижтиходоти фардий ашхос ва гуруххо ва ахзоби мутафарриқ бидуни вобастаги ба жунбуши жахоний муслимин дар масири дигари дар харакат хастики ба тахким ва идома ва хатто тўлиди ширки фирқа сози ва тафарруқ ва идомайи фақр ва гурснагий ва тасаллути душманон бар муслимин ва бехукумати муслимин хатм мешавад?

Нуктаики  лозим аст дар инжо ба он ишора бишавад ин астки иддаи аз бародарони мо муваффақ шудандки шўрохойи мудириятиро дар хадди ек хизб ва жамоат ба вужуд биёваранд, ва  дар хамин мархала монданд, ва худишон табдил мешаванд ба мазхаби модерн ва имрузий дар кинори даххо ва балки садхойи мазхаби модерники интури тўлид шуданд. Тафовути ин садхо мазхаби модерн бо чохор мазхаби маъруф ба ахли суннах ва ду се мазхаби маъруф ба ташайю танхо дар ин астки инон гох ба равиши шўроий ва аксаран муназзам идора мешаванд ва ин чанд мазхаби махдуди суннати ба сурати ғейри мутамаркиз ба хаёти худишон идома медиханд ва аксаран ихтилофоти ин мазохиби суннати хам танхо дар умури жузъий ва фиқхий шахсий аст аммо ихтилофоти ин мазохиби модерн аксаран дар масоили ақидатий ва манхажий аст.

Мо то замони расидани ба шўройи улил амри вохид ва ижмоъи вохид ба истиқлоли даруни гурухи ва тасмимоти хайъат мудираий тамоми мазохиби суннати ва модерн дар масоили риз ва даруни гурухишон бо тасомух ва мудоро бархурд мекунем, ва ба забони имрузий ба “ асли конфедеролизми “ исломий дар мовриди онхо амал мекунем, аммо таваққуф дар хамин хад ва хидоят накардани тасмимот ба самт ва суйи шўройи бузургтар ва дар нихоят хидоят накардани тасмимот ба самт ва суйи шўройи улил амри жахоний муслиминро ғейри шаръий медонем. Ва хар тасмимики дар ин масири вахдат ва тўлиди ижмоъи бузургтар набошадро зарботи ба хаммаи муслимин ва хидмати ба душманони муттахид медонем.

Касоники дучори таваққуф мешаванд ва шўрохойи худишонро мисли мазохиби модерн дар меоваранд ва ижоза намедихандки дар шўрохойи бузургтари хал бишаванд хаддиақалиш ин астки дучори ширки фирқагероий ва мазхаб сози ва тафарруқ ба шевайи новини шуданд, ва ба сурати тадрижий боиси танхо ва бепанох мондани шўро ва жамоат ва хизб ва созмонишон дар баробари хийли азим ва густардайи жохилият ва тоғутхойи жахоний ва мантақаий муслимини мухолифи худ мешавандки он хамма барояш захмат кашиданд то онро ба ин мархала расонданд.

Инхо харгиз наметавонанд дар мовқеъиятхойи зарурий ва лозим аз нирухойи соири шўрохойики онхо хам ба шикли мазохиби мустақил ва модерни дар омаданд ва хар кудом ба сурати мутафарриқ масири худишонро тей мекунанд истефода кунанд ва аз онхо кўмак бигиранд. Ин хамон замоники астки ин шўрохойи ноболиғ ба такомил нарасида сиқт мешаванд, ва дар баробари жохилияти мовжуд ва тоғутхойи хоким мажбур ба додани чанон имтиёзоти мешавандки чизи ғейри аз таслим шудани онон ба жохилият ва тоғут маъни намедихад. Ин хамон марг ва инхирофи инкор нопазир ва ошкор ин шўрохойи ноболиғ астки аз ек тараф боиси талаф шудани он хамма аъзойи мутаъаххид ва фидокор мешаванд, ва аз суйи дигар бо таслим шудан ба тоғутхо, дар рохи вахдати фарогири муслимин ва ташкили шўройи бузургтар ва дар нихоят шўройи улил амрики амр ва даъвати аллох таоло аст, ба сурати монеъ ва сад дар меоянд. Тамоми ин мусибатхо ба далили  табаъияти онхо аз хавойи нафс ё қалб шуруъ шуда астки онхоро ба ин мархала расонда аст.

Бунёнгузорони аксари ин шўрохойи кучаки сиқт шудаки алъон ба сурати мазохиби модерн ва созмон ёфта даромаданд хадафишон бозкардани рохи шаръий барои бозгашти мўъминин аз кура роххо ва берохойи тафарруқ, басуйи жода аслий уммати вохида ва ижмоъи вохида ва жамоати вохид аз тариқи иртиқоъи вахдат бо соири муслимин дар шўрохойи бузургтар, ва хидоят ва озод шудан аз жубиёрхойи мутафарриқ, ва вуруд ба дарёйи вохиди ислом буд; аммо муридхоишон танхо ба далили хавойи нафс ва олуда шудан ба дарсадхойи аз такаббур ва адами таважжух ба ихтори аллох таоло:

«وَ لا يَجْرِمَنَّكُمْ شَنَآنُ قَوْمٍ عَلى‌ أَلَّا تَعْدِلُوا»

Сар аз жойи дигари даровардандки дар мавориди шарришон аз мазохиби суннатий барои иттиходи муслимин бисёри бештар буда аст.

Дар инжо ончики иддаи аз бародарони мусалмони мо дар вазъи изтирорий мовжуди қабли аз ташкили ижмоъи вохид ва жамоати вохид ба он диққат намекунанд масалайи вахдати иймон ва саф аст на вахдати раъй, мо метавонем то расидан ба ижмоъи вохид ва жамоати вохид , шўроий бошем аз фирақ ва тафосири мухталифики муштаракан бо раъйи шўройики дар хар сатхи ба вужуд овардем ба жиходимон то расидан ба хукумати исломий ала минхажин нубувват ва ташкили шўройи улил амри вохид ва ташкили уммати вохид ва ижмоъи вохид ва жамоати вохид идома бидихемки хужжати мутлақ аст барои хамма.

Ин шўрохо хам набояд мисли жамоатхо ва хизбхо дар мархалайи қабли аз ташкили шўройи жамоатхо аз сейри такомули худишон мутаваққиф бишаванд ва гох табдил бишаванд ба чизи шабихи ек мазхаб, балки бояд хадаф, ташкили шўройи улил амри жахоний бошад, ва то расидан ба ин хадаф бояд шўрохойи бузургтари ташкил додки дар ин шўрохо гуруххо ва жамоатхо хаққи сарпичи аз раъйи шўроро надоранд, ва бояд куллияйи фаолиятхо бар асоси раъйи аксарияти шўро бошад ва харгуна такрави мамнуъ бошад.

Дар вазъи мовжуд ва бо вужуди инхамма тафсир, таъвил, фирқа, хизб ва гурухи мухталиф, тамоми муслимин бояд ёд бигиремки мо “ махак” нестем барои арзёбий муслимини мухолифимон, то мувофиқи мо хуб бошад ва мухолифи мо бад, хаммайи мо дар баробари хамдигар хужжатхойи нисбий хастем ва танхо шўройи вохид ва ижмоъи вохиди он астки хужжати мутлақ барои манотиқи тахти мудириятиш аст. Ин хам танхо барои манотиқи тахти мудирияти худиш хужжат аст, на барои манотиқи дигарки дар мудирияти ин шўройи вохид ва ижмоъи вохид нестанд. Танхо замоники шўройи улил амри жахоний бо раъйи вохид ва ижмоъи вохидишки шикл гирифт он вақт астки барои тамоми муслимини дунё хужжати мутлақ мешавад.

Бисёри аз бародарони номезон ва номутаодили мо маъмулан ба бахонахойи чун пок набудани манхажи зер мажмуъахойи шўро, ва хатто пок набудани ва олуда будани баъзи аз аъзойи шўро ба беморихойи мухтасси мунофиқин ва секулярзадахо олуда шуда ва боиси иншиъоб ва тафарруқ мешаванд. Ин бародарон наметавонанд дар пок будани манхажи рахбарият бо пок будани зер дастон ва хатто аъзойи шўро фарқ бигузоранд, ва интизор доранд хамма мисли рахбарият бошанд.

Инон интизор дорандки дар шўройи жангий росулуллох саллаллоху алайхи васаллам масалан касони чун Абдуллох ибни Убай ва онхамма бемори ақидатий ва рафторий вужуд надошта бошанд, ва агар буданд, пас ин асбоби мешавад барои жудойи аз сафи рахбарият, ва хатто муттахам кардани рахбарият ба анвоъи тухматхойики шохидиш буда ва хастем, ва ошкоро хамон кориро мекунандки Абдуллох ибни Убай ва жамоатиш дар ғазвайи ухуд карданд ва  дучори гунох ва азоби бузурги тафарруқ мешаванд ва худишонро машмули сифоти мушрикин мекунанд. Дар холики медонандки:

۱-Тафарруқ азоби хаст дар хадди зилзила ва соиқа:

  1. ۱-    : قُلْ هُوَ الْقَادِرُ عَلَىٰ أَن يَبْعَثَ عَلَيْكُمْ عَذَابًا مِّن فَوْقِكُمْ أَوْ مِن تَحْتِ أَرْجُلِكُمْ أَوْ يَلْبِسَكُمْ شِيَعًا وَيُذِيقَ بَعْضَكُم بَأْسَ بَعْضٍ ۗ (انعام/۶۵)

۲-Инхо медонандки сабр накардан ва худро дучори азоби тафарруқ кардан боиси дармондаги ва нотавоний муслимин мешавад ва шукух ва хайбати муслимин аз бейн меравад:

  1. وَأَطِیعُواْ اللّهَ وَرَسُولَهُ وَلاَ تَنَازَعُواْ فَتَفْشَلُواْ وَتَذْهَبَ رِیحُکُمْ وَاصْبِرُواْ إِنَّ اللّهَ مَعَ الصَّابِرِینَ ‏(انفال/۴۶)

۳-Инон медонандки робитайи бейни тафриқа андозхо бо росулуллох саллаллоху алайхи васаллам боқий намемонад:

  1. إِنَّ الَّذِینَ فَرَّقُواْ دِینَهُمْ وَکَانُواْ شِیَعاً لَّسْتَ مِنْهُمْ فِی شَیْءٍ إِنَّمَا أَمْرُهُمْ إِلَى اللّهِ ثُمَّ یُنَبِّئُهُم بِمَا کَانُواْ یَفْعَلُونَ ‏ (انعام/۱۵۹)

۴-Хамчунин медонандки тафарруқ аз сифоти мушрикин ва секуляристхостки аллох таоло муслиминро аз чанин сифати нахий  карда аст амр карда аз чанин сифати дури кунем:

  1. وَلَا تَکُونُوا مِنَ الْمُشْرِکِینَ ‏ * مِنَ الَّذِینَ فَرَّقُوا دِینَهُمْ وَکَانُوا شِیَعاً ‏(روم/ ۳۳- ۳۲)

Ин бародарони номезон ва номутаодил ва жохили мо хануз ба ин мезон аз дарк ва фахм нарасидандки то замони ижоди рахбарияти вохиди хукумати исломий ала минхажин нубувват ва бозгашти рахбарияти вохиди шўройи улил амри вохид бо ижмоъи вохидиш ба миёни муслиминки солхост аз он махруманд шарри тафарруқ бисёр бисёр бузургтар аз шарри гусола парасти ва соири ширкхойи ошкор дар миёни бахши зиёдий аз муслимин жохил ва фариб хурда аст. Саййидина Хорунро ба ёд биёваридки дар баробари гусола параст шудани бисёри аз қовмиш то замони бозгашти “ рахбарияти мовриди қабул хамма” чи вокуниши нишон дод.

Саййидина Хорун шарри тафарруқро бештар аз инхирофи қовм дар ширки гусолапарасти дид, ва то баргашти “ рахбарияти мовриди қабули хамма” то хадди дар мубориза пеш рафт, ва замоники дид кор ба қитол ва жанг ва кушт ва куштор кашида мешавад даст бардошт, ва кутох омад, ва вахдатро хифз кард, ва собит қадамонро аз мунхарифин жудо накард, ва иншиъоб накард, ва тафарруқ ба вужуд наёвард:

 قَالُوا لَن نَّبْرَحَ عَلَیْهِ عَاکِفِینَ حَتَّى یَرْجِعَ إِلَیْنَا مُوسَى* ‏‏قَالَ یَا هَارُونُ مَا مَنَعَکَ إِذْ رَأَیْتَهُمْ ضَلُّوا * أَلَّا تَتَّبِعَنِ أَفَعَصَیْتَ أَمْرِی*  قَالَ یَا ابْنَ أُمَّ لَا تَأْخُذْ بِلِحْیَتِی وَلَا بِرَأْسِی إِنِّی خَشِیتُ أَن تَقُولَ فَرَّقْتَ بَیْنَ بَنِی إِسْرَائِیلَ وَلَمْ تَرْقُبْ قَوْلِی ‏(طه/۹۱-۹۴)

Гуфтанд: мо пейваста ба парастиши ин гусола идома медихем то Мусо ба пеши мо бармегардад. ( Мусо) гуфт: эй Хорун! Хенгомики диди онон гумрох мешаванд, чи чизи монеъ аз он шудки ( жилови ишонро бигири ва нагузори ба бероха раванд? Ва) аз ман пейравий куни?! Оё аз дастури ман сарпичи карди? ( Хорун) гуфт: эй писари модарам! На риши маро бигир ва на муйи сарамро. Ман тарсидамки бигуйи миёни бани исроил тафриқа андохти ва сифориши маро ба кор набасти.

Аллох таоло баъди аз ин немефармоядки саййидина Хорун дар ин кориш иштибох карда аст ва коришро таъйид мекунад. Дар холики агар иштибох буд қатъан ровшангари мекард, ва мебинемки дар мавориди мухталифи ба корхойи иштибох соири анбиё хатто дар хадди дуо кардани саййидина Иброхим барои падари мушрикиш ва ахм кардани росулуллох саллаллоху алайхи васаллам барои он нобино ва мавориди иштибохи инчунини хам сарфи назар намекунад.

Аллох даъват карда аст ба вахдат, холо агар каси масири тафарруқро биравад бархалофи қонуни шариати аллох харакат карда ва дучори ширк шуда аст ва :

إِنَّ اللّهَ لاَ یَغْفِرُ أَن یُشْرَکَ بِهِ وَیَغْفِرُ مَا دُونَ ذَلِکَ لِمَن یَشَاءُ وَمَن یُشْرِکْ بِاللّهِ فَقَدْ ضَلَّ ضَلاَلاً بَعِیداً ‏ (نساء/۱۱۶)

Пас намешавад бо ширк ба ширк жавоб дод. Намешавад бо ширки тафарруқ бо ширки гусола парастийи жохилин ва фариб хурдахойи мусалмон бархурд кард. Ин нуктайи бе андоза мухимми астки хийли аз ахли қибла ва бахусус бародарони мужохиди мо ё нодида мегиранидиш ё зиёд аб он ахамият намедиханд ва худишонро ба мусибати бузург дучор мекунанд ва аксаран мисли салафиюни оли саъуд ва жохилхойи мазхаби мовриди суъистефодайи душманони қонуни шариати аллох хам қарор мегирандки намунахойи онро дар Арабистон ва Алжазоир ва Ироқ ва Сурия ва Афғонистон ва Чечен ва Курдистон ва ғейрих дидаем.

Журм ва азоби тафарруқ барои дунёйи муслимин бисёр болотар аз журми касони астки жохилона фариб хурданд ва жохилона ба далили вужуд заминахойи , дар ақоид ва аъмолишон дучори ширкиёти шуданд. Ташхиси ин бисёр мухим аст. Ахли Ироқ ва Шомки аз асбобхойи мухим табдили хукумати исломий ала минхажин нубувват ба бадили изтирорий он шуда буданд ва илова бар ин муртакиби журми бузурги қатли Хусай розиаллоху анху шуда буданд, аз Абдуллох ибни Умар дар хийни эхром дубора хунипашша ва харом ё халол будани он суъол мекардандки бо дарки исломий жавоб дод: ба ахли Ироқ нигох кунид дар холики духтарзода росулуллох саллаллоху алайхи васалламро шахид мекунанд ва боки надоранд онгох меоянд ва дарборайи хунипашша суъол мекунандки хукми он чист?

Муслимини ин замон ва хатто чандин насл гузашта хам аз хамин метод ва равиш истефода мекунанд, бо доман задан ба азоби тафарруқ ба рохати хуни хамдигарро мерезанд, ба зан ва бачча ва пир ва жавони хамдигар дар марокизи ибодишон рахм намекунанд, ва асбоби ба таъхир офтодани нусратуллох ва хилофатики ба мустазъафин дар замин ваъда дода буд мешаванд, ва илова бар ин, тули умри хукмронийи тоғутхо ва ишғолгарон ба сарзаминхойишон хам изофа мекунанд, ва боиси идомайи фақр ва гурснагий ва тасаллути душманон бар муслимин мешаванд, онвақт дар камоли пурруйи ва ифтихор ва жахолат, худишонро хам фирқайи ножия медонанд, ва бо ифтихор дар мовриди риояти сивок ва мушти риш ва лажбози ва гир додан ба масоили бисёр риз ва жузъий муслимин ва ғейрих ба худишон меболанд ва барои он хикмат тарошихо ва фалсафахо мебофанд. Ин инхирофи ошкор дар масири нусрат ва ёри аллохки каси дар он шак надорад.

Вазифайи мо баёни сторотежихо ва токтикхойи қонуни шариати аллох, холо табаъият  ё адами табаъият аз чанин суннатхо ва қавонини ба худи ашхос бармегардад ва мо на вакили ашхос дар қиёмат хастем ва на бар қалби онон тасаллути дорем:

 وَمَا أَنَا عَلَيْكُمْ بِوَكِيلٍ (یونس/۱۰۸)‏ و « لَسْتُ عَلَيْكُمْ بِوَكِيلٍ »(انعام/۶۶).

Бо ин вужуд росулуллох саллаллоху алайхи васаллам мефармояд:

إِنَّ مِنْ شَرِّ النَّاسِ، رَجُلًا فَاجِرًا، يَقْرَأُ كِتَابَ اللَّهِ لَا يَرْعَوِي إِلَى شَيْءٍ مِنْهُ.

Аз жумла бадтарин инсонхо шахси фожири астки “қуръон” ро мехонад ва аммо дар аъмоли худиш дигаргуний ва тағйири ба вужуд намеоварад.

Чун ризойи аллох ва озодий ва саодати инсонхо дар геруйи

« يُغَيِّرُوا مَا بِأَنْفُسِهِمْ »( رعد/ ۱۱)

аст, ва бояд аз хисори хатарноки худ михвари, пешдовари ва худпарасти ва жохилиятики ашхос ва ахзоб ва жамоатхо ва гуруххо хамчун кермхойи абришами парвариший бидуни дар назар гирифтани авоқиби он ба он одат карданд ва ба он ху гирифтанд, худишонро рахо кунанд ва тамоми тамаркузишон бар бозгашти мужаддади рахбарияти омми мовриди пазириши хамма яъни хукумати исломий ала минхажин нубувват ва шўройи улил амри вохиди он ва уммати вохид ва жамоати вохид мутамаркиз кунанд.

Еки аз сифоти боризи сабиқунал аввалун дар мухофизат аз ин жамоат ин будки бо хассосияти хос аз екпорчаги ва вахдати худишон мухофизат мекарданд, ва хатто ижозайи васвасахойи тафрақа ангиз хам ба худишон рох намедоданд, ва куллан нигаришишон ба муслимин бар асоси хусни зон буд. Ба хамин содаги касиро аз жамоати муслиминки дар панохи хукумати исломий ва бар асоси шўройи улил амр ва уммати вохид ва ижмоъи вохид ба вужуд омада буд берун намекарданд, ва худишон хам заррайи аз чанин жамоати фосила намегирифтанд. Чун яқин доштанд ва дарк карда будандки:

إِنَّهُ مَنْ فَارَقَ الْجَمَاعَةَ شِبْرًا فَمَاتَ فَمِيتَةٌ جَاهِلِيَّةٌ[۹۳]

Хамоно касики аз жамоат ба андоза важаби фосила бигирад ва бимирад, жохилона мурда аст. Ва ин хуруж аз жамоат хам,хуруж аз итоат аз хукумати исломий ва ижмоъи вохиди он, ва ижоди тафарруқ миёни муслимин ва ижоди жанг ва даргирийи бейни муслимин ва мўъминин астки дар нихоят ба жанги жохилий кашида мешавадки, на иймони шахс мовриди эхтиром воқеъ мешавад,ва ан ахд ва пеймоники бо аллох дар самиъна ва атоъна дар хифзи хун ва мол ва номуси муслимин ва соири умури шаръий ба аллох дода шуда аст, ва жангхойи куркурона ва бидуни биниш ва дарки сахихи шаръий ва бар асоси асабият ва қовмият ва танаффур ва жохилият пеш меоядки, солхост шохиди чанин жангхойи куркуронайи хастем:

وَمَنْ قَاتَلَ تَحْتَ رَايَةٍ عِمِّيَّةٍ، يَغْضَبُ لِعَصَبَةٍ، أَوْ يَدْعُو إِلَى عَصَبَةٍ، أَوْ يَنْصُرُ عَصَبَةً، فَقُتِلَ، فَقِتْلَةٌ جَاهِلِيَّةٌ .[۹۴]

Хар каси зери парчами куркуронайи бижангад, ва барои қовмият ба хашм биёяд ва ба он даъват кунад ва онро ёри дихад ва дар ин рох кушта шавад, маргиш марги жохилий аст.

Хуб холо мо дар миёни муслимин жамоати вохиди надорем, балки садхо ва хатто хазорон жамоати мухталиф ва рангоранг дорем. Чиро? Чун ижмоъи вохиди надорем. Ва ин ижмоъи вохид аз уммати вохид  ва ин уммати вохид хам аз шўройи улил амри вохиди ба вужуд меоядки ин шўро хам худиш аз даст овардхойи хукумати исломий ала минхажин нубувват аст.

Пас вужуди ин садхо жамоати мухталиф тўвжихи шаръий надорад, ва каси наметавонад хорижини аз жамоати худишро машмули паёмадхойи аходис бидонад. Балки ин жамоатхойи мутафарриқ танхо абзори дар холати изтирор барои харакат ба суйи шўройи мужохидин ва ташкили хукумати исломий ала минхажин нубувват аст. Инхо хаммаги абзоранд ва василаанд барои расидан ба ижмоъи вохид ва жамоати вохид. Замоники ба чанин ижмоъи вохиди расидемки фаровардайи уммати вохид ва шўройи улил амри вохид ноши аз хукумати исломий ала минхажин нубувват аст, дар воқеъ ба жамоати вохиди хам расидем. Дар ин сурат ба қовли росулуллох саллаллоху алайхи васаллам:

مَنْ خَلَعَ يَدًا مِنْ طَاعَةٍ لَقِيَ اللَّهَ يَوْمَ الْقِيَامَةِ لَا حُجَّةَ لَهُ. [۹۵]

Возих астки татбиқи ин дастури қонуни шариати аллох дар мовриди жамоат танхо ва танхо дар сурати шиклгири жамоати вохиди муслимин сурат мегирадки шикли олийи он дар дорул ислом ва хукумати исломий ала минхажин нубувват ё бадили изтирорийи он худишонро нишон медиханд, то расидан ба ин манзур дар холати изтирор танхо жамоатхойи бузургтар ва бузургтар ва шўройи жамоатхо метавонад тўвжихи шаръий дошта бошанд на билакс.

Замоники харакат ва жиходи фардий шуруъ мешавад бояд танхо ва танхо ба қудрати хукумати чашм духта бишавад, ва набояд ба хеч ек аз марохили қабли аз хукумати исломий ала минхажин нубувват рози шуд. Замоники мўъминин ночор мешаванд ба сурати фардий даст ба жиход бизананд ва хаққишонро бигиранд аммо мутаважжих мешавандки ба танхойи кори аз дастишон барнамеояд, саъй мекунанд бо дигар озодихохон ва дигар мазлумини мусалмон хам махалла ё хам забон ё хам мазхаб ё соири муслимини манотиқи дигар ек қудрати бузургтари наздик ба қудрати душман ва тоғути мухожим ба вужуд биёваранд, барои хамин астки созмонхо ва жамоатхо ва ахзоби мухталифи дар тамоми сарзаминхойи мусалмоннишин ба вужуд меоянд.

Иддайи аз муслимин мутаъассифона дар хамин мархала мутаваққиф мешаванд, ва ба самти такомул ба пеш намераванд, ва бо тўлиди анвоъи ахзоб ва жамоатхойи мухталифи худишон хам гохи монеъи дар рохи такомули жиход ва мубориза ба суйи ташкили хукумати исломий ала минхажин нубувват мешаванд ва кудакики мерафт масири такомули худишро тей кунад дар маъаррази сиқт қарор медиханд, ва илова бар онки худишон ба қудрати хукумати исломий ва самарайи хунхо ва номусхо ва амвол ва вайронихойи ба бор омада намерасанд балки дар нихоят дубора боиси тахкими ек тоғути дигар ё мустахкам кардани пояхойи хамон тоғути қаблий мешаванд.

Бале,героиш ба вахдат ва харакати ба самт ва суйи шўро ва ташкили хукумати исломий ва уммати вохид ва ижмоъи вохид ва жамоати вохид танхо рохи астки барои мо вужуд дорад, то бо касби қудрати хоста шуда, худимонро мустахаққи хилофати дар замин кунем ва худимонро мустахаққи ваъдахойи аллох ба росулиш дар мовриди аз бейн рафтан фақр ва гурснагий ва пок кардани олудагихо ва гумрохихо ва берун рондани душманон ва аз бейн бурдани султайи онон кунем, ва ба сурати дасти жамъий жиходи муттахидро барои ихқоқи хақ ва ижрои хостахойи динимон ба пеш бирем.

Мо дар аввалин пилла ва мархалайи ин жиход ва муборизайи фарогир бояд хостахоимонро еки кунем, ва руйи иймони муштарак ва нуқоти муштаракимон ва манофеъи муштараки дунёвий ва ухровиймон ангушт бигузорем. Ба дунболи ин, дар шўро ин хостахо ва манофеъ ва нуқоти муштараки дунёвийро ба раъй бигузорем, ва баъадки тасвиб шуданд, хамма бо хам чанон бо хам муттахид бишавемки то охарин хад мумкин ва бо тавассул ба тамоми шевахо ва васоили мумкин ва машруъ, аз ин вахдат ва шўро дифоъ кунем.

Замоники аллох таоло бо неъмати шўро ба мо лутф мекунад ва ба мо қудрат ва иззат мебахшад мо хаққи куфрони неъмат ва зойеъ кардани чанин неъмати асосийро надорем:

-ва бояд барои мухофизат аз чанин неъмати бузурги тамоми суханон ва иқдомот ва барномахойи таблиғий ва амалиймон бар асоси раъйи вохиди шўро анжом бишавад,

-бояд табаъият аз такаббур ва ба дунболи он такрави ва пеши худ кор кардан ва баноми жамъ ва шўро харф задан, мамнуъ ва номашруъ бишавад.

Чиро? Чун мо дигар қарнхост фахмидаемки дар иттиходимон чи қудрати бузурги нахуфта аст, ва ин дарк ва фахми мо дар осори даххо олими мо мактуб шуда,ва алъон мехохем ба тажрубиёти он хамма олим ва озодихохи гузашта ва тажрубиёт ва ёфтахойи зехний ва қалбий худимон иймон пейдо кунем, ва тамоми ин ёфтахойи гузашта ва холроки инхамма барояш таблиғ кардемро амалий кунем, ва амалан собит кунемки метавонем бо иттиходи фарогир ва хамбастаги ва муборизайи даста жамъий, ва за тариқи шўройи мутахассисини амр, ва хукумати исломий дар хар сатхики шикл гирифта, ба изни аллох бар тамоми мушкилотимон пируз бишавем ва ба ахдофимон бирасем.

Муқаддамот ва пеш заминахойи вахдати огохона, хадафманд ва харакати.

Вахдати иймонийи фарогири муслимин бидуни ин муқаддамот ва пеш заминахо наметавонад шикл бигирад. чун қадам гузоштани дар табаъият ба эхсон аз сабиқунал аввалун асри росулуллох саллаллоху алайхи васаллам ва хам масир шудан бо онон ва расидан ба чанон жойгохи ниёзманди пеш заминахо астки лозим аст барои расидан ба вахдати огохона, хадафманд ва харакатий ва дар нихоят расидан ба шўройи улил амри вохид ва уммати вохид ва жамоати вохид аз тарафи умуми муслимин риоят бишаванд. Олим кардани муслимин ва огохи додани ба онхо – он хам ба сабки росулуллох саллаллоху алайхи васаллам – еки аз пояхо ва муқаддамот ва пеш заминахойи ин вахдати огохона, хадафманд ва харакатий астки саъй мекунем дар ин жаласа ба сурати муфассалтари дар мовридиш сухбат кунем:

Мумкин аст барои бисёри аз шумохо суъол бошадки аллох таоло читури онхамма сахоби бесавод ва дарс нахонда астро “ олим” медонад, ва дар баробари росулуллох саллаллоху алайхи васаллам шахси босавод ва лисонс ва фовқи лисонс ва доктор ва профессори он замонки ба Абул Хакам машхур шуда будро Абу Жахл яъни падари нафахми меноманд?

Жараён аз чи қарор аст? “ олим” аз назари аллох таоло чи каси аст? Ва ононики ба онхо илм дода шуда аст чи касони хастанд? Оё мумкин аст каси савод надошта бошад аммо ба у гуфт “ олим”? он илм ва олимики мадди назари аллох чистки бесавод хам метавонад “ олим” бишавад? Читури росулуллох саллаллоху алайхи васаллам худиш бесавод буд ва навиштан балад набуд ва ёрониш хам аксаран хаминтури бесавод буданд аллох ононро “ олим” медонад? Оё барои “ олим” шудан меъёр босавод будан аст? Ё босавод будан пеш шарти “ олим” шудан аз назари аллох махсуб мешавад? Ва даххо суъоли дигарки мумкин аст барои бештари мохо пеш омада бошад ва моро ба ин суъоли нахоий расонда бошадки мо аз кужо шуруъ кунем? Он илм кудом аст ва ман читури метавонам худам “ олим” бишавам ва дигаронро хам ба равиши росулуллох саллаллоху алайхи васаллам “ олим” кунам?

Лозим аст дар ибтидоъ бидонем манзури аллох таоло аз он “ илми” ки бесаводхойи чун Сумайя ва Ёсир ва Аммор ва Билол ва ғейрихро бар босаводхойи чун Абу Жахл ва яхудийхо ва насронийхо ва ғейрих бартари дода буд чист? Интури ба рохати метавонем бафахмем “ илми”ки дар увлавият аст ва мо бояд онро ёд бигирем ва ёд бидихем кудом аст? Чун илмхойи дигари хастандки дар даражоти пойинтари қарор гирифтанд ва дар увлавиятхойи баъдий хастанд мисли: илми таъбири хоб ба Юсуф алайхиссалом:

رَبِّ قَدْ آتَیْتَنِی مِنَ الْمُلْکِ وَعَلَّمْتَنِی مِن تَأْوِیلِ الأَحَادِیثِ (یوسف/۱۰۱) یا علم صنعت به داود علیه السلام: وَعَلَّمْنَاهُ صَنْعَةَ لَبُوسٍ لَّکُمْ (انبیاء/۸۰)

Ё илми фахми забони парандагон ба Сулаймон алайхиссалом:

وَقَالَ یَا أَیُّهَا النَّاسُ عُلِّمْنَا مَنطِقَ الطَّیْرِ (نمل /۱۶)

Ё илми пизишки, мухандисий, сарф ва нахв ва балоға ва садхо ва балки хазорон илми дигарики вужуд доранд.

Аллох таоло дар мовриди илмики дар увлавият қарор дорад мефармояд:

وَلَئِنِ اتَّبَعْتَ أَهْوَاءَهُمْ بَعْدَ الَّذِي جَاءَكَ مِنَ الْعِلْمِ مَا لَكَ مِنَ اللَّهِ مِنْ وَلِيٍّ وَلَا نَصِيرٍ(بقره /۱۲۰)

Ва агар аз хостахо ва орзухойи ишон пейравий кунид, баъди аз онки “ илм” ба ту расида аст, хеч сарпараст ва ёвари аз жониби худо барои ту нахохад буд. Мушаххас аст ин илмики аз он сухбат мешавад жузъи он илмхоики исм бурдем ё садхо ва хозорон илми дигарики вужуд доранд нест.

وَلَئِنِ اتَّبَعْتَ أَهْوَاءَهُمْ مِنْ بَعْدِ مَا جَاءَكَ مِنَ الْعِلْمِ إِنَّكَ إِذًا لَمِنَ الظَّالِمِينَ (بقره /۱۴۵(

Ва агар аз хостахо ва орзухойи ишон пейравий куни баъди аз онки “ илм” ба ту даст дода аст, дар ин сурат ту бегумон аз зумрайи ситамкорон хохи буд. Инхам мушаххас аст аз илми дигари сухбат мекунад.

فَمَنْ حَاجَّكَ فِيهِ مِنْ بَعْدِ مَا جَاءَكَ مِنَ الْعِلْمِ ‏(آل عمران /۶۱)

Харгох баъди аз “ илми” ки ба ту расида аст бо ту ба ситиз пардохтанд…… инжо хам дар масалайи мубохила бидуни шак манзури он улум нестанд.

Ба дунболи ин даста оёт аллох таоло сохибони илмро интури маърифий мекунад:

شَهِدَ اللَّهُ أَنَّهُ لَا إِلَهَ إِلَّا هُوَ وَالْمَلَائِكَةُ وَأُولُو الْعِلْمِ قَائِمًا بِالْقِسْطِ لَا إِلَهَ إِلَّا هُوَ الْعَزِيزُ الْحَكِيمُ (آل عمران/۱۸)

Худованд гувохи медихад инки илохи жузъ у нест, ва инки у додгари мекунад, ва фариштагон ва сохибони илм гувохи медиханд. Жузъ у маъбуд ва илохи нестки хам тавоно аст ва хам хаким. Бале, инжо ровшан мекунадки он илм чизи жузъ шаходат ба ла илаха – иллаллох нест. Ва сохибони илм хам хамон касони хастандки чанин шаходатиро доданд.

وَالرَّاسِخُونَ فِي الْعِلْمِ يَقُولُونَ آمَنَّا بِهِ كُلٌّ مِنْ عِنْدِ رَبِّنَا وَمَا يَذَّكَّرُ إِلَّا أُولُو الْأَلْبَابِ (آل عمران/۷)

Росихон ( ва собит қадамон) дар илм мегуянд: мо ба хамма онхо иймон дорем хамма аз суйи худойи мо аст. Ва жузъ сохибони ақл мутазаккир намешаванд. Ин вокуниши илми ахли ла илаха иллаллох ба тамоми қонуни шариати аллох ва тамоми он ахком ва қавонини астки аз тарафи аллох нозил шуда аст. Ва инон ахли илм ва собит қадамони дар илм хастанд ва кори хам ба пиру ва жавон ва босавод ва бесавод ва зан ва мард надорад.

Холо возих ва ровшан астки он илмики аз он сухбат мешавад танхо “ ла илаха – иллаллох” ва хамон чизи астки тамоми пайғамбарон барои он омаданд:

وَلَقَدْ بَعَثْنَا فِی کُلِّ أُمَّةٍ رَّسُولاً أَنِ اعْبُدُواْ اللّهَ وَاجْتَنِبُواْ الطَّاغُوتَ» (نحل/۳۶)

Мо ба миёни хар миллати пайғамбариро фристодаем ( ва мухтавойи даъвати хамма пайғамбарон ин буда аст) ки худоро бипарастид ва аз тоғут дури кунид.

Барои хамин астки мефармояд:

فَمَنْ یَکْفُرْ بِالطَّاغُوتِ وَیُؤْمِن بِاللّهِ فَقَدِ اسْتَمْسَکَ بِالْعُرْوَةِ الْوُثْقَىَ لاَ انفِصَامَ لَهَا وَاللّهُ سَمِیعٌ عَلِیمٌ ‏(بقره/۲۵۶)

Банобарин касики аз тоғут нофармони кунад ва ба тоғут куфр кунад ва ба худо иймон биёварад, ба мохкамтарин дастовез дар овихта аст аслан гусихтан надорад. Ва ба хаммайи муслимин амр мекунадки:

فَاعْلَمْ أَنَّهُ لَا إِلَٰهَ إِلَّا اللَّهُ(محمد/۱۹)

Бидонки қатъан хеч маъбуд ва илохи жузъ аллох вужуд надорад. Ва росулуллох саллаллоху алайхи васаллам хам дар хамун ибтидоъйи амр мефармуд:

يَا أَيُّهَا النَّاسُ، قُولُوا: لا إِلَهَ إِلا اللَّهُ تُفْلِحُوا

Эй мардум! Бигуйид: “ ла илаха иллаллох “ то ростгор шавид.

Ба унвони мисол мо дар гуфтагуйи касоники ин илми “ ла илаха иллаллох” бо онон дода шуда аст ва ононики ба онон дода нашуда аст мисолхойи зиёдийро дар қуръон метавонем пейдо кунем мисли:

وَمِنْهُمْ مَنْ يَسْتَمِعُ إِلَيْكَ حَتَّى إِذَا خَرَجُوا مِنْ عِنْدِكَ قَالُوا لِلَّذِينَ أُوتُوا الْعِلْمَ مَاذَا قَالَ آنِفًا أُولَئِكَ الَّذِينَ طَبَعَ اللَّهُ عَلَى قُلُوبِهِمْ وَاتَّبَعُوا أَهْوَاءَهُمْ (قتال:محمد/۱۶)

Дар миёни онхо касони хастандки ба суханонит гуш фаро медиханд, аммо хенгомики аз назди ту берун мераванд, ба касоники худо бадишон илм ва дониш бахшида шуда аст, мегуянд: ин мард алъон чи гуфт?. Онон касонияндки худованд бар дилишон мухр находа аст( яъни кофаран чи пинхониш боше ё ошкориш) , ва аз хавохо ва хавасхойишон пейравий мекунанд.

Холо возих ва ровшан астки он илмики аллох таоло дар миёни садхо ва балки хазорон илми дигари дар увлавият қарориш дода аст ва паёми тамоми пайғамбарон дар тули торих ва рисолати охарин фристода буда чист? Бо ин тўвзихики аллох дар мовриди илм ва сохибони илм медихад ба сурати хисрий мефармоянд:

إِنَّمَا يَخْشَى اللَّهَ مِنْ عِبَادِهِ الْعُلَمَاءُ (فاطر/۲۸)

Танхо бандагони олим, аз худо, тарс доранд.

Алъон дигар мушаххас шудки он илмики бояд бу муслимин босавод ва бесавод, зан ва мард, пир ва жавоники танхо аз саломати ақлий ва равоний бархурдоранд бояд дода боше чи чизи аст? Бале, ин хамон куфр ба тоғут ва иймон ба аллох, ё :

فَاعْلَمْ أَنَّهُ لَا إِلَٰهَ إِلَّا اللَّهُ(محمد/۱۹)

قُولُوا:لا إِلَهَ إِلا اللَّهُ تُفْلِحُوا،

“ ла илаха”( куфр ба  тоғут) ва “ иллаллох” ( ийяка наъбуду ва ийяка настаъин) аст, бале хамин аст. Хамин. Харки ба хаммайи он иймон овард

«آمَنَّا بِهِ كُلٌّ مِنْ عِنْدِ رَبِّنَا»

Ин каси астки ба он илм дода шуда аст: улул илм ва олим аст, хар чандки комилан бесавод бошад мисли росулуллох саллаллоху алайхи васаллам ё аксари қотиъи сахоба, ва агар ба хамма он иймон наёвард жохил ва нафахм аст хар чандки мисли Абу Жахл аз босаводтарин афроди жомеъа ва аз докторхо ва профессорхойи жомеъа хам бошад.

Хуб холо аллох таоло ба хамма амр карда астки бояд ин илмро қабли аз хар илми касб кунем:

فَاعْلَمْ أَنَّهُ لَا إِلَٰهَ إِلَّا اللَّهُ. (محمد/۱۹)

Аммо хаммайи мардум аввалан мумкин аст арабий балад набошанд ва сониян имкони ин бароишон нестки махалли худишонро тарк кунанд ва бираванд ёдиш бигиранд, дар чанин холати иддайи аз мардуми хамон махал бояд бираванд ва инро ёд бигиранд:

وَمَا کَانَ الْمُؤْمِنُونَ لِیَنفِرُواْ کَآفَّةً فَلَوْلاَ نَفَرَ مِن کُلِّ فِرْقَةٍ مِّنْهُمْ طَآئِفَةٌ لِّیَتَفَقَّهُواْ فِی الدِّینِ وَلِیُنذِرُواْ قَوْمَهُمْ إِذَا رَجَعُواْ إِلَیْهِمْ لَعَلَّهُمْ یَحْذَرُونَ ‏(توبه/۱۲۲)

Мўъминон хаммаги наметавонанд берун бираванд. Боядки аз хар қовм ва қабилайи, иддайи бираванд то дар дин фахм пейдо кунанд, ва хенгомики ба суйи қовм ва қабила худ баргаштанд ононро битарсонанд то хазар кунанд, эхтиёт кунан ва хушёр бошанд.

Ин афроди хамки аз миёни қовм ва қабилайи худишон барои фахми дин рафтанд ва онро фахм карданд бояд инро ба забони мардуми худишонки мефахманиш ёд бидиханд:

وَمَا أَرْسَلْنَا مِن رَّسُولٍ إِلاَّ بِلِسَانِ قَوْمِهِ لِیُبَیِّنَ لَهُمْ (ابراهیم/۴)

Мо хеч пайғамбариро нафристодаем магар инки ба забони қовми худиш, то барои онон ( ахкоми илохийро) ровшан кунад. Ва бояд барои хамзабонхо ва ақвоми худишон тури ровшаниш кунанд “ лиюбаййина лахум” хаминтурики метавонанд баччахойи худишонро бишносанд интури росулуллох саллаллоху алайхи васаллам ва қонуни шариати аллох бароишон ровшан ва ошкор ва бидуни ибхом ва шак ва шубха бошад:

: یَعْرِفُونَهُ کَمَا یَعْرِفُونَ أَبْنَاءهُمْ (بقره/۱۴۶)

Ин хамон чизи астки мо ба табаъият аз тамоми пайғамбарон ва ба сабки росулуллох саллаллоху алайхи васаллам бояд ба унвони е пеш шарти вахдати огохона, хадафманд ва харакатий ёд бидихемки умумий аст ва зан ва мард ва пир ва жавон ва босавод ва бесавод намешносад. Бале, ба сабки пайғамбарон ва ба сабки росулуллох саллаллоху алайхи васалламки, ба хужжати набавий шинохта шуда аст. Ба сабки ишон на сабкхойи дигар. Барои хамин аст мо дарсхойи муқаддамотимонро ба забони сода ва бидуни такаллуф аз дин чист? Жохилият чист? Тоғут чист? Ислом чист ва мусалмон кист? ва душманшиносий шаръий шуруъ кардем то ба ин мархала расидем.

Бо тей кардани ин муфаддамот, ва дар дувумин қадам, қиёматшиносий мухимтарин ва калидитарин иқдом ва огохий астки бояд барои муслимин ровшан ва ошкор бишавад. Мо хануз дар омузиши иймон хастем қабли аз омузиш ва ёддехи қуръон, ва ин мархалайи бисёр мухим ва асосий аст. Шухм задан ва омода созийи замина барои инки муносиб бишавад барои кошти базри солим. Ин мархала омодасози қалб аст барои пазириши

«آمَنَّا بِهِ كُلٌّ مِنْ عِنْدِ رَبِّنَا».

Танхо бо гузарондани ин мархала астки татбиқ ва амалий кардани қавонини ижроий ва дунёвийи шариат бидуни кучактарин фишор ва ижбори, ба сурати довталабона ва муштоқона, сахл ва осон мешавад.

.إِنَّمَا کَانَ قَوْلَ الْمُؤْمِنِینَ إِذَا دُعُوا إِلَى اللَّهِ وَرَسُولِهِ لِیَحْکُمَ بَیْنَهُمْ أَن یَقُولُوا سَمِعْنَا وَأَطَعْنَا وَأُوْلَئِکَ هُمُ الْمُفْلِحُونَ ‏(نور/۵۱)

Мўъминон хенгомики ба суйи худо ва пайғамбариш фаро хонда шаванд то миёни онон довари кунад, суханониш танхо ин астки мегуянд: шанидем ва итоат кардем! Ва ростгорони воқеий ишонанд.

 Аз Жундуб ибни Абдуллох бажалий розиаллоху анху ривоятики мефармояд:

: كُنَّا مَعَ نَبِيِّنَا – صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ- فِتْيَانًا حَزَاوِرَةَ، فَتَعَلَّمْنَا الْإِيمَانَ قَبْلَ أَنْ نَتَعَلَّمَ الْقُرْآنَ، ثُمَّ تَعَلَّمْنَا الْقُرْآنَ فَنَزْدَادُ بِهِ إِيمَانًا[۹۶].

Мо дар замони пайғамбар саллаллоху алайхи васаллам новжавон будем(хул ва хуши болиғ шудан), қабли аз инки қуръонро ёд бигирем иймонро ёд гирифтем; ба дунболи он қуръонро омухтем ва бо омухтани қуръон иймони мо бештар мешуд.

Хамчунин ибни Журайж ривоят мекунадки Юсуф ибни Мохак гуфт: пеши уммул мўъминин Оиша розиаллоху анхо будемки ногахон марди Ироқий омад ва гуфт: кудом новъи кафан бехтар аст? Оиша гуфт рахм бар ту бод! Туро чи зиёни мерасонад ( хар новъи кафаники бошад) гуфт: эй уммул мўъминин мусхаф ( қуръони) худро ба ман нишон биде, уммул мўъминин гуфт: туро чи зарар мерасонадки кудом ояро қаблан ( ё баъадтар ) бихони, ончи аввал нозил шуда, сурайи аз сурахойи муфассал будаки дар он аз бехишт ва жаханнам ёд шуда аст, то мардум ба ислом руйи оваранд, онгох оёти халол ва харом нозил шуд ва агар аввал ин чиз нозил мешуд: шароб нанушид, мегуфтанд: мо харгиз шаробро тарк намекунем. Ва агар нозил мешуд: зино накунид,мегуфтанд: мо харгиз зиноро тарк намекунем. Ин оя дар Макка бар Мухаммад нозил шуда ва дар он замон ман духтараки хурдсол будамки бози мекардам.

” ‏بَلِ السَّاعَةُ مَوْعِدُهُمْ وَالسَّاعَةُ أَدْهَى وَأَمَرُّ‏”

Балки қиёмат ваъдагохи онхо аст ва қиёмат сахттар ва талхтар аст. Ва сурайи бақара ва нисо нозил нашуда аст магар онки ман пеши пайғамбар будам ровий гуфт: уммул мўъминин мусхаф ( қуръон) ро барои у овард ва сураиро бар у хонд.

Ин хамон масири сахих ва хадафманд астки росулуллох саллаллоху алайхи васаллам ва асхоби бузургвориш барои тағйири дар афрод ва жомеъа онро тибқи барнома ва нақшахойи аллох тей карданд, ва иймон ва яқинро дар дилхоишон мустахкам ва пулодин сохтанд. Абу Бакр ибни Иёш мегуяд:

مَا سَبَقَكُمْ أَبُو بَكْرٍ بِفَضْلِ صَلَاةٍ وَلَا صِيَامٍ وَلَكِنْ بِشَيْءِ وَقَرَ فِي قَلْبِهِ ” . وَهُوَ الْيَقِينُ وَالْإِيمَانُ. [۹۷]

Абу Бакр бо намоз ва руза аз шумо жилов намеофтод балки бо яқин ва иймоники дар қалбиш ором гирифта буд бар шумо пеша гирифта аст.

Тей кардани ин масир дар омузиш, яъни: омода созийи қалб ва фарохам кардани заминахойи амали огохона ва довталабона ба қонуни шариати аллох, ва харакат ба самт ва суйи вахдати огохона, хадафманд ва харакатий; халофи ин яъни: дар масири иштибох харакат кардан. Барои хамин астки бисёри аз асхоб ин равишхойи иштибохики хам акнун хам дар миёни бисёри аз муслимин астро ба унвони ек осиби жиддий гушзад карданд:

-ибни Масъуд розиаллоху анху мегуяд:

  • –        : إنا صُعِّب علينا حفظ ألفاظ القرآن وسُهِّل علينا العمل به، وإن مَنْ بعدنايُسَهَّل عليهم حفظ القرآن ويُصَعَّب عليهم العمل به.[۹۸]

-Абдуллох ибни Умар розиаллоху анхума мегуяд:

  • –        ” لَقَدْ عِشْنَا بُرْهَةً مِنْ دَهْرٍ وَأَحَدُنَا يَرَى الْإِيمَانَ قَبْلَ الْقُرْآنِ، وَتَنْزِلُ السُّورَةُ عَلَى مُحَمَّدٍ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَنَتَعَلَّمُ حَلَالَهَا وَحَرَامَهَا، وَأَمْرَهَا وَزَاجِرَهَا، وَمَا يَنْبَغِي أَنْ نُوقَفَ عِنْدَهُ مِنْهَا، كَمَا تَعَلَّمُونَ أَنْتُمُ الْيَوْمَ الْقُرْآنَ، ثُمَّ لَقَدْ رَأَيْتُ الْيَوْمَ رِجَالًا يُؤْتَى أَحَدُهُمُ الْقُرْآنَ قَبْلَ الْإِيمَانِ، فَيَقْرَأُ مَا بَيْنَ فَاتِحَتِهِ إِلَى خَاتِمَتِهِ، وَلَا يَدْرِي مَا أَمْرُهُوَلَا زَاجِرُهُ، وَلَا مَا يَنْبَغِي أَنْ يَقِفَ عِنْدَهُ مِنْهُ وَيَنْثُرُهُ نَثْرَ الدَّقْلِ “[۹۹]

-Жундуб розиаллоху анху мегуяд:

  • كُنَّا مَعَ نَبِيِّنَا – صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ- فِتْيَانًا حَزَاوِرَةَ، فَتَعَلَّمْنَا الْإِيمَانَ قَبْلَ أَنْ نَتَعَلَّمَ الْقُرْآنَ، ثُمَّ تَعَلَّمْنَا الْقُرْآنَ فَنَزْدَادُ بِهِ إِيمَانًا، فَإِنَّكُمُ الْيَوْمَ تَعَلَّمُونَ الْقُرْآنَ قَبْلَ الْإِيمَانِ .

-Хузайфа мегуяд:

  • إنَّا آمَنَّا وَلَمْ نَقْرَأْ الْقُرْآنَ وَسَيَجِيءُ قَوْمٌ يَقْرَءُونَ الْقُرْآنَ وَلَا يُؤْمِنُونَ[۱۰۰]

Омузиши ахкоми қуръон ва суннат қабли аз омузиши иймон хамон масири иштибохи астки иддайи бидуни тафажжух ба марохили парвариши ва омузишийи ислом ва бидуни таважжух ба ихторхо ва хашдорхойи шогирдони росулуллох саллаллоху алайхи васаллам хануз доранд тейиш мекунанд.

Барои инки битавонем бидуни таважжух ба жинсият ё босавод будан ё набудан, касониро тўлид кунемки ба он илм дода шуда аст ва танхо инхо хастандки аз аллох метарсанд ва хаши доранд:

: إِنَّمَا يَخْشَى اللَّهَ مِنْ عِبَادِهِ الْعُلَمَاءُ (فاطر/۲۸)

Бояд масириро биравемки аллох хоста ва росулуллох саллаллоху алайхи васаллам ва асхобиш рафтанд. Бале агар мехохем аллох аз мо рози бошад ин хамон масири астки бояд бо табаъият ба эхсон аз сабиқунал аввалун дар он қадам бигузорем ва тейиш кунем:

: وَالسَّابِقُونَ الأَوَّلُونَ مِنَ الْمُهَاجِرِينَ وَالأَنْصَارِوَالَّذِينَ اتَّبَعُوهُمْ بِإِحْسَانٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمْ وَرَضُوا عَنْهُ (توبه/۱۰۰)

Пешгомони нухустини мухожирон ва ансор ва касоники ба ники равиши ононро дар пеш гирифтанд ва рохи ишонро ба хуби пеймуданд, худованд аз онон хушнуд аст ва ишон хам аз худо хушнуданд.

Тамоми улуми дигарики вужуд доранд ва мумкин аст садхо ва балки хазорон илмро шомил бишавад аллох таоло танхо бахши бисёр ночизи аз онро дар ихтиёри инсонхо қарор дода аст:

وَمَا أُوتِيتُمْ مِنَ الْعِلْمِ إِلَّا قَلِيلًا (اسراء/۸۵)

Бо вужуди ин дониши камики дар ин замина нез ба инсон дода шуда аст боз инсонхо дар касби он дар ек сатх ва даража нестанд ва хеч каси дар хеч ек аз ин улум наметавонад нихояти онро ба даст биёварад. Чиро? Чун:

وَفَوْقَ كُلِّ ذِي عِلْمٍ عَلِيمٌ‏ (یوسف/۷۶)

Болотар аз хар олими, олимтар вужуд дорад. Аммо ин ба маъни камбахо додан ба ин улум нест, балки инхо танхо дар баробари илми “ ла илаха- иллаллох” ва куфр ба тоғут ва иймон ба аллох ва омадагихойи қалбий, камбахо хастанд ва дар даражоти пойинтари қарор доранд, ва гарна агар ду мусалмон еки танхо дунболи ибодатхойи шахсийи худиш бошад аммо ек мусалмони дигар он бахшироки он мусалмон ба ибодатхойи шахсий ва мустахаб додаро ба талаби ин улум бидихад ва дар касби хамин “ улуми даража чандум” талош кунад ба чанон бартари даст пейдо мекунадки росулуллох саллаллоху алайхи васаллам фармуда аст:

: ” فَضْلُ الْعَالِمِ عَلَى الْعَابِدِ كَفَضْلِي عَلَى أَدْنَاكُمْ ” [۱۰۱]

Фазилати олим бар обид чун фазилати ман бар камтарини шумост.

Дар миёни тамоми ин улумики баъди аз

فَاعْلَمْ أَنَّهُ لَا إِلَٰهَ إِلَّا اللَّهُ. (محمد/۱۹)

қарор гирифтанд, илми огохи ба фахми дин ва ба манзури ёд додани дин дар увлавияти аввал аст, то инки жомеъа ба хадди худкафоий бирасад, ва ба дунболи он улуми дигар мутаносиб бо ниёзи жомеъа дар даражоти баъдий қарор мегиранд. Замоники росулуллох саллаллоху алайхи васаллам жиход фи сабилиллахро интури бар ибодати дар хона бартари медихад:

فَإِنَّ مُقَامَ أَحَدِكُمْ فِي سَبِيلِ اللَّهِ أَفْضَلُ مِنْ صَلَاتِهِ فِي بَيْتِهِ سَبْعِينَ عَامًا، أَلَا تُحِبُّونَ أَنْ يَغْفِرَ اللَّهُ لَكُمْ وَيُدْخِلَكُمْ الْجَنَّةَ؟ اغْزُو فِي سَبِيلِ اللَّهِ؛ مَنْ قَاتَلَ فِي سَبِيلِ اللَّهِ فَوَاقَ نَاقَةٍ وَجَبَتْ لَهُ الْجَنَّةُ. [۱۰۲]

Жойгохи хар ек аз шумо дар рохи худо бехтар аст аз хафтод сол намоз хондан дар хонаш, магар намехохид худованд шуморо биёмузад ва вориди бехишт кунад? Дар рохи худо жанг ва ғазва кунид, хар касики ба андоза шир гирифтани ек шутур дар рохи худо бижангад бехишт бар у вожиб мешавад.

Дар жойи дигари росулуллох саллаллоху алайхи васаллам хориж шудан барои ёдгири илмро то замоники шахс бармегардад ба унвони “фи сабилиллах” маърифий карда аст ва мефармояд:

مَنْ خَرَجَ فِي طَلَبِ الْعِلْمِ فَهُوَ فِي سَبِيلِ اللَّهِ حَتَّى يَرْجِعَ.[۱۰۳]

Ва инхам ровшангарий ва тафсири ояйи:

: وَمَا کَانَ الْمُؤْمِنُونَ لِیَنفِرُواْ کَآفَّةً فَلَوْلاَ نَفَرَ مِن کُلِّ فِرْقَةٍ مِّنْهُمْ طَآئِفَةٌ لِّیَتَفَقَّهُواْ فِی الدِّینِ وَلِیُنذِرُواْ قَوْمَهُمْ إِذَا رَجَعُواْ إِلَیْهِمْ لَعَلَّهُمْ یَحْذَرُونَ ‏(توبه/۱۲۲)

аст. Бо тамоми ин ахвол баъди аз иймон ва шаходат ба “ ла илаха иллаллох ва Мухаммадур росулуллох” хеч фарзи болотар аз дафъи душмани соили кофари нестки сарзаминхойи муслиминро ишғол карда аст ва тамоми улум бояд дар хидмати дафъи ин душмани соил бошанд.

Ин хамон жойгохи ва хамон илми астки собиқунал аввалун хар қовми бояд онро ёд бигиранд ва худишонро бидуни таважжух ба сарзанишхойи роиж

«وَلَا يَخَافُونَ لَوْمَةَ لَائِمٍ»

Сипари заработи мухолифин кунанд ва ба унвони еки аз шартхойи вахдати огохона, хадафманд ва харакатий ёд бидиханд, ва хавосишон бошадки ин увлавият банди шаръийро ба хам назананд, ва шайтон ононро ба увлавиятхойи баъди машғул ва дилхуш накунад то аз увлавияти аслий ғофил бишаванд, чун инхам еки аз дасисахойи шайтон аз оғоз то қиёмат аст:

تَاللّهِ لَقَدْ أَرْسَلْنَا إِلَى أُمَمٍ مِّن قَبْلِکَ فَزَیَّنَ لَهُمُ الشَّیْطَانُ أَعْمَالَهُمْ فَهُوَ وَلِیُّهُمُ الْیَوْمَ وَلَهُمْ عَذَابٌ أَلِیمٌ ‏(نحل/۶۳)

Ба аллох сўганд! Мо ( пайғамбарони) ба суйи миллатхойи пеш аз ту фристодем ва шайтон корхойи ( зишти) ишонро дар назаришон орост ва имруз шайтон сарпарасти инхост ва азоби дардноки доранд.

Бахам задани ин увлавият банди дар улум занги хатари ва талбиси иблисиеки хийлихо ба он ахамият намедиханд, ва ба рохати шайтон ононро ба увлавиятхойи баъдий дилхуш ва машғул мекунад, ва миёни вожиб ва мустахаб ононро ба мустахаб дилхуш мекунад, ва миёни хуб ва хубтарро ба хуб дилхуш мекунад то ба хубтар машғул нашаванд, ва ин садамайи бузурги ба худи шахс ва жомеъайи муслимин аст, ва ошкоро шахсро аз собиқунал аввалун,ва бим дихандагони айний ва илмий, ва махдиён ва собиқинал билхойротики бояд мужаддади шариати аллох дар миёни қовми худишон бошанд махрум мекунад, ва ононро ба чизхойи дигари машғул ва дилхуш мекунад.

Мо читури душманшиносий ва даража банди шаръий ононро аз аллох гирифтем, ба хамин шева даража банди ва увлавият банди улумимонро хам танхо аз аллох мегирем, ва онтури пеш меравемки аллох хоста, на онтурики шайтон аз рохи мейл ва  хавасхойи нафсоний худимон бароимон муфид жилваш медихад.

Мархалайи баъдий огохихойи малмус ба тажоруби хар ек аз сарзаминхойи мусалмоннишин дар торихи гузашта ва бахусус огох шудан аз хар ончи муртаддин дар чанд дахайи гузашта то кунун бар сари он оварданд, ва ташрихи сахихи хар ончики ба тахаққуқ пейваста ва ё хануз хам дар холи вуқуъ аст, бармегардад. Ин хам худиш рохи аст ба огохи пейдо кардани муслимин аз худишон ва хар ончики карданд. Масъулияти мо дар ин мархала ин астки худишонро ба худишон бишносонем, чун ин огохий хам метавонад муқаддамайи бошад дар масири вуруд ба огохихойи бартар.

Замоники қонуни шариати аллох истиқрори мужаддади худишро аз тариқи хукумати исломий бар минхажи набавий ё хукумати бадили изтирорий бадаст биёварад, набояд тасаввур кунемки мо пешгомон ва собиқин, чанин неъматиро ба онон хадя кардаем, балки ин амри астки фақат дар сояйи огохийи иймоний ва огохихойи шаръий ин мардум ва соири муқаддамот ва пеш заминахойи вахдат тавассути хамин муслимин тахаққуқ ёфта ва мева ва самарайи солхо муборизайи худи онхост, мардум солхо ва шояд қарнхо хостори адолат, амният, озодий, рифохи иқтисодий ва аз бейн рафтани махрумият ва рафъи истибдод ва ихтиноқ буданд, ва замоники мо мотараққиёнатарин ва устувортарин роххойи расидан ба ин умидхо ва ахдофро ба онон маърифий кардем худи онон хастандки дар замин чанин тарх ва нақшаиро пиёда мекунанд.

Мо харгиз гуши ононро бо ёва суроихо ва харфхойи пуч, бемаъни,дуруғ ва таваххуми – монанди пейравони дини секуляризм ва дин фурушони хоиники солхост мардумро ба гандоби пасти, шикаст ва ноумиди кашонда – пурнахохем кард, мо хақро баён мекунем, мотараққиёна тарин рохи инсонсозро ба онон арза мекунем,ва замоники бо мардум вориди сухбат мешавем, фақат қонуни шариати аллохро бо забони имруз ва забоники хуб мутаважжихиш мешаванд ба онон арза мекунем. Бароишон ровшан ва ошкор мекунемки аллох таоло аз мо ва шумо чи мехохад? Мо ва онон дар ин дунё дар пейи чи чизи хастем? Чи медихем ва дар дунё ва қиёмат чи бадаст меоварем?

Мо ба  онон мефахмонемки вахдати огохона ва харакатий ба самт ва суйи ташкили хукумати исломий ала минхажин нубувват ва татбиқи комили қонуни шариати аллох ва ташкили уммати вохид ва жамоати вохид аз тариқи шўройи улил амри жахоний нобуд кардани ситамгар ва золими қаблий ва интиқоли қудрат аз ек табақа ва гурухи золим ва ба табақайи золими дигар нест, ба онон мефахмонемки барои мо ек золими англизи, фарансавий, японий, чиний ва ……бо ек золим ва ситамгари турк, араб ва форс , курд, балуч ва пашту ва худи на танхо хеч фарқи надорад балки истисморгари худи манфуртар ва палидтар аст.

Мо омодаемки риша зулмро хушик кунем, барои мо зулм, зулм аст; ва тағйири забон ва нажоди золим наметавонад мохияти зулмро аваз кунад, балки танхо гур астки метавонад онро мунхадим кунад ва тағйириш бидихад. Ва ин худиш мўъминин онки хоханд фахмидки хукумати исломий ала минхажин нубувват ва шўройи улил амри вохиди он ва уммати вохид ва жамоати вохидики ба вужуд меояд харгиз манофеъи истисморгарон, истеъмогарон ва куллан табақа золимро таъмин накарда ва нахохад кард, ва жомеъйи ояндайи мо жойи баро фурсат талабон ва хийлагарони хунрез нахохад дошт.

Мо бояд бо мардум аз забони мустақими истефода кунемки хамма битавонад бифахманиш, мо бояд аз мафохимики миллатимон хануз қодир ба даркиш нестанд пархез кунем, ва формули муносиби барои басижи рустоиён ва мардумони шахрий пейдо кунемки дарки он барои хамма мумкин бошад мисалан: “ ла илаха” куфр ба тоғут чист? Ва “ иллаллох” ва иймон ба аллох ва ийяка наъбуду ва ийяка настаъин яъни чи? Бехишт чист? Жаханнам чист? Қиёмат яъни чи? Чиро мехохид жиход ва мубориза кунид? Шумо кистид? Падаритон чи касони буданд? То кунун чи бар саритон омода аст? Вазиъат чигуна аст? Секуляристхойи кофари жахоний чи балойи бар сари дин ва фарзандон ва номус ва фарханг ва мол ва сарзамини онон дар оварданд? Оё аз инки муртаддини секуляр бо хамкорийи куффори секуляри жахоний ошкоро ва бо аслаха талош доранд қонуни шариати аллохро аз бейн бибаранд ва қонуни ек башарий мисли худишонро жойиш бигузоранд норохат нестанд? Оё аз инки бо дур рехтани қонуни шариати аллох ва жойгузини қонуни дигари ба аллох тўвхин мешавад нигарон нестанд? Оё аз инки насли гузаштайи бехирад ва фариб хурда ва ноогох ва сухтайи мо масири миллати моро аваз карда ва ба самт ва суйи иртидод ба дини секуляризм кашонда шарм надоранд? Ва намехоханд ба ин нангики насли фосид ва сухта ва фариб хурдайи гузаштайи мо ба вужуд оварданд хотима бидиханд? Оё духтар ва хохар ва модари мусалмонитонки аз тарафи куффори секуляр ва ишғолгари жахоний ва муртаддин ва новкарони махаллий онон мовриди тажовуз қарор мегиранд, аз ин бобат норохат нестид? Оё аз инки секуляристхойи муртадди махаллий ва мунофиқин ва секулярзадахо номуси шуморо дар расонахоишон дар маъаррази диди хамма қарор доданд ва шуморо назди муслимин инсонхойи беғайрат ва беномус маърифий карданд шарм надорид? Оё метарсид бо инхамма сахл инкори ва бетафовути бимирид ва вориди қабр бишавид? Фикр кардидки чи чизи барои қабр ва қиёмати худитон омода кардаид? Ва суъолоти дигарики шариати аллох аз бандахо мепурсад ва бандахо бояд посухи шаръий барояш дошта бошанд.

Замоники насли гузаштайи ноогох, бехирад, фариб хурда ва сухтайи мо абзори дар дасти секуляристхойи муртад шуданд ва масири миллати моро аз рохи аслий ислом ба самт ва суйи дини секуляризм ва мазохиби мухталифи он тағйир доданд, ва масири зиллат ва новкарийи барои куффори секуляри жахоний ва тоғутхойи мантақаийро бар миллати мо тахмил карданд, моро аз иззатики аллох бароимон дар назар гирифта буд махрум карданд:

: وَلِلَّهِالْعِزَّةُ وَلِرَسُولِهِ وَلِلْمُؤْمِنِينَ .

Ва моро залил ва табдил ба абзори дар дасти душманонимон карданд, манобеъи зер заминийи заминхойи мусалмоннишинро таррож карданд, ва манбаъи барои қудратгири душманон ва тахмили фақр ва махрумиятхойи тоқат фарсо бар миллати мусалмони худ карданд.

Барои хамин, мумкин аст мо хийли аз корхонахо ва аслахахоро надошта бошем аммо мо дар аваз қалбхойи худимонро дорем, иймони росихи худимон ба ваъдахойи аллох дар дунё ва қиёматро дорем, дастхойи худимонро, торихи худимонро, бародарон ва хохарони худимонро, ва болотар аз хамма қонуни шариати аллох ва хадафи вохиди худимонро дорем. Хамин иймон ва иродайи росихи ба қонуни шариати аллох ва хадафи вохид ва муштарак хамони астки куффори секуляр ва ишғолгари хорижий ва муртаддини секуляри махаллий ва мунофиқин ва секулярзадахойи хоин аз мо гирифтанд.

                              Бо чанин огохий ва бо чанин хадафи муштарак ва аллох пасанди имруза миллати мо бедор шуда аст ва қасд дорад бо лагади жононайи ба муртаддини секуляри махаллий ва дур рехтани онон, мисли соири миллатхойи бедор барои ба даст овардани иззат ва хуқуқи поймол шудашон даст ба кор бишаванд ва бори дигар бо табаъият аз қонуни шариати аллох ба саодати худишон баргарданд, онхам бар пояхои худишон ва бо васоили худишон ва бо вахдат бо тамоми ахли қибла ва аз тариқи фидо кардан ва қурбоний кардани худишон.

Ин хамон огохихо ва илми лозим ва хамон хадафи ровшани астки бояд бори дигар барои вахдати огохона, хадафманд ва харакатий ба унвони ек пеш ниёз ва муқаддама барои муслимин зинда бишаванд.

Дувумин поя ва пеш заминайи асосий ин вахдати огохона, хадафманд ва харакатий шинохт, хаммасир шудан, муроқибат ва мухофизат аз тоифа ва гурухи аз муслимин астки аллох таоло баъди аз нусрати худиш онхоро ба унвони тақвият кунанда ва пуштибони муслимин маърифий мекунад:

هُوَ الَّذِیَ أَیَّدَکَ بِنَصْرِهِ وَبِالْمُؤْمِنِینَ ‏(انفال/۶۲)

У хамон каси астки туро бо ёри худ ва тавассути мўъминон тақвият ва пуштибоний кард.

Албатта нусрати аллох таоло хам шарт дорад ва он хам табаъияти бечун ва чиро аз қонуни шариати аллох, ва дар пеш гирифтани сиёсати самиъна ва атоъна, ва адами табаъият аз хутуватиш шайтон ва хостахойи гумрохгар аст:

: وَلَئِنِ اتَّبَعْتَ أَهْوَاءَهُمْ بَعْدَ الَّذِي جَاءَكَ مِنَ الْعِلْمِ مَا لَكَ مِنَ اللَّهِ مِنْ وَلِيٍّ وَلَا نَصِيرٍ (بقره/۱۲۰)

Ва агар аз хостахо ва орзухойи ишон пейравий кунид, баъди аз онки илм ба ту расида аст, хеч сарпараст ва ёвари аз жониби худо барои ту нахохад буд.

Инро аллох таоло бидуни таоруф ба азизтарин махлуқотиш мегуяд то дигарон хисоби худишонро бидонанд. Дигарон бидонандки агар нусрати аллохро мехоханд бояд бидуни чун ва чиро тобеъи қонун ва шариати аллох ва равиши хидоятгарийи росулуллох саллаллоху алайхи васаллам бошанд. Илова бар ин, агар тақвият шудан аз тарафи мўъминин ва пуштибонийи ононро хам мехоханд боз бояд муқаддамотиро риоят кунанд ва худишон хам ба мавориди пойбанд бишаванд.

Инро медонемки жомеъайи муслимин ба сурати умумий аз ду дастайи комилан мутамойиз ташкил шуда аст: дастайи мўъмининики инон хам худишон ба даражоти мухталифи тақсим мешаванд ва дорудастайи мунофиқин ва секулярзадахоки инон хам боз ба даражоти мухталифи тақсим мешаванд.

Он дастайи аз муслиминики аллох таоло ононро пас аз нусрати худиш боиси тақвият ва пуштибоний медонад бидуни шак мунофиқин ва секулярзадахо нестанд. Агар дарси мунофиқин ва секулярзадахоро ба хуби мурур карда бошид мутаважжих мешавидки инон худишон ек офат ва хатто ек душмани дохилий барои жиход ва мубориза ва муслимин хастандки бояд азашон хазар бишавад:

هُمُ الْعَدُوُّ فَاحْذَرْهُمْ قَاتَلَهُمُ اللَّهُ أَنَّى یُؤْفَکُونَ ‏(منافقن/۴)

Онон душмананд ва аз ишон бар хазар бош. Худо бикушадишон! Чигуна (аз хақ ) баргардонда мешаванд ( ва мунхариф мегарданд?!).

Барои хамин аст замоники дар ухуд бармегарданд ё дар жангхойи дигар мисли табук хам ширкат намекунанд росулуллох саллаллоху алайхи васаллам хатто барои онон чунон арзиши қоил нестки дар мовридишон хам сухбат кунад, аммо он се сахобийи мўъминики дар ғазваи табук ширкат намекунандро бо чанон жаримайи мувожих мекунадки танхо оёти аллох метавонад ононро аз ин тангнох ва тахрим ва жаримайи бузурги нажот бидихад, чун хисоби ин мўъминин бо секулярзадахо жудост ва интизорот аз инон ва вазоифи инон хам бо мунофиқин ва секулярзадахо мутафовут аст. Ин мўъминин асбоби тақвият ва пуштибоний хастанд, касики дору пеши уст хақ надорад онро аз ниёзмандо дариғ кунад.

Холо агар чанин уммати вохид ва жамоати вохиди вужуд дошта бошад ва дар бейнишон ихтилофи ба вужуд биёяд хақ бо кудом аст? Хақ бо они астки аллох таоло ононро ба унвони пуштибон ва ёри расон маърифий карда аст ва ахли қитол аст, ва бо даст ё забон ё қалб ё бо хар се ахли жанги мусаллахона бо душманони секуляр ва соири куффор аст, на он сухан сароёники танхо бо номи дин ва ислом суханони қашанги омма пасанд ва шубхоти шибхи секуляристий ва хатто шибхи жиходий ва мухарриб ва дар нихоят дилсард кунанда сарихам мекунанд ва устоди сухан ва виррожи шуданд.

Инро мо дар хамин умматхойи мутфарриқ ва жамоатхойи мутафарриқ хам ба каррот дидаемки ин жамъи сухандони виррожики ек гуша нишаста ва хатто бо номи шайх ва муфти ва ғейрих шиносонда шуданд, ва бидуни дар назар гирифтани воқеиятхойи жиход ва воқеиятхойи рузи муслимин сухан сароий мекунанд ва самароти гуфтахоишон хам зарба задан ба жараёни мужохидин аст, чи садамоти ба жараёни жиходий заданд ва чигуна боиси онхамма тафарруқ ва шикаст шуданд. Дар хар сурат росулуллох саллаллоху алайхи васаллам он тоифа ва он бахш аз ин умматишро бар хақ медонадки

 صَفًّا كَأَنَّهُمْ بُنْيانٌ مَرْصُوصٌ

Ахли қитол бо куффор бошандки аллох таоло ононро хам дуст дорад.

Медонемки “ пейваста” ва бидуни вақфа то рузи қиёмат секуляристхо алайхи муслимин дар холи ситиз ва жанганд,

وَلَا يَزَالُونَ يُقَاتِلُونَكُمْ حَتَّىٰ يَرُدُّوكُمْ عَنْ دِينِكُمْ إِنِ اسْتَطَاعُوا(بقره/۲۱۷)

Яъни ин пейвастаги ва жанги мудовимро секуляристхо бар муслимин то рузи қиёмат тахмил мекунанд на куффори ахли китоб ва шибхи ахли китоб, ва агар жанги бо ин куффори ахли китоб ва шибхи ахли китоб пеш биёяд ва ба хотири ин астки инон жохилона худишонро душмани соили муслимин қарор доданд, ва муслиминро мажбур ба жанг карданд, ва агар на жанги аслийи муслимин бо инон нест; инхо метавонанд ахли зимма бишаванд ва насроният ё яхудият ва мужусият ва соибияти худишонро хифз кунанд, ва муслимин нашаванд, ва аслан жанги хам бо муслимин надошта бошанд, ва агар бо инон хам жанги иттифоқ биёфтад то замони астки таслими жизъя бишаванд:

«حَتَّى يُعْطُوا الْجِزْيَةَ عَنْ يَدٍ وَهُمْ صَاغِرُونَ»

На то замоники мусалмон бишаванд

«حَتَّى يَشْهَدُوا أَنْ لاَ إِلَهَ إِلاَّ اللهُ و….». 

ки мухтасси секуляристхост.

 Пас жанги хамишаги муслимин дар баробари жанги хамишагийи мушрикин ва ё ба забони имрузий дар баробари жанги хамишагийи секуляристхойи жанг фуруш аст:

وَ لا يَزالُونَ يُقاتِلُونَکُمْ حَتَّي يَرُدُّوکُمْ عَنْ دينِکُمْ إِنِ اسْتَطاعُوا(بقره/۲۱۷)

Пейваста бо шумо хоханд жангид то агар битавонанд шуморо аз динитон баргардонанд. Жанги онон идома дорад то замоники мо дасти аз он чохор мафхум ва мухтавойи динимон бикашем ва жанги мо хам бо онон идома дорад то таслими қонуни шариати аллох бишаванд. .[۱۰۴]

Замоники аллох таоло дар мовриди жанг бо ин секуляристхо амр мекунад:

فَإِذَا انسَلَخَ الْأَشْهُرُ الْحُرُمُ فَاقْتُلُوا الْمُشْرِكِينَ حَيْثُ وَجَدتُّمُوهُمْ وَخُذُوهُمْ وَاحْصُرُوهُمْ وَاقْعُدُوا لَهُمْ كُلَّ مَرْصَدٍ ۚ فَإِن تَابُوا وَأَقَامُوا الصَّلَاةَ وَآتَوُا الزَّكَاةَ فَخَلُّوا سَبِيلَهُمْ ۚ إِنَّ اللَّهَ غَفُورٌ رَّحِيمٌ(توبه/۵)

Хенгомики моххойи харом поён гирифт, мушрикинро хар кужо биёбид бикушид ва бигирид ва мухосара кунид ва дар хамма камингоххо барои ( ба дом андохтани ) онон бинишинид. Агар тўвба карданд ва намоз хонданд ва закот доданд, рохро бар онон боз гузорид. Бегумон худованд дорои мағфирати фаровон ва рахмати густарда аст. Ва боз аллох таоло дар мовриди жанг ва қитол бо секуляристхо амр мекунад:

وَقَاتِلُوا الْمُشْرِكِينَ كَافَّةً كَمَا يُقَاتِلُونَكُمْ كَافَّةً وَاعْلَمُوا أَنَّ اللَّهَ مَعَ الْمُتَّقِينَ (توبه/۳۶)

Бо хамма мушрикон бижангид хамонгунаки онон хаммашон бо шумо межанганд, ва бидонидки ( лутф ва ёри) худо бо пархезгорон аст.

Дар тафсири ин даста аз оёт астки росулуллох саллаллоху алайхи васаллам мефармояд:

أُمِرْتُ أَنْ أُقَاتِلَ النَّاسَ حَتَّى يَشْهَدُوا أَنْ لاَ إِلَهَ إِلاَّ اللهُ وَأَنَّ مُحَمَّدَاً رَسُوْلُ اللهِ وَيُقِيْمُوْا الصَّلاةَوَيُؤْتُوا الزَّكَاةَ فَإِذَا فَعَلُوا ذَلِكَ عَصَمُوامِنِّي دِمَاءهَمْ وَأَمْوَالَهُمْ إِلاَّ بِحَقِّ الإِسْلامِ وَحِسَابُهُمْ عَلَى اللهِ تَعَالَى.[۱۰۵]

Ба ман дастур дода шуда аст то бо мардум бижангам то инки гувохи дихандки бажуз аллох дигар маъбуд ба хаққи нест ва қатъан Мухаммад росулуллох аст ва намозро барпо доранд ва закотро пардохт намоянд ва чун ин корхоро анжом диханд хунхоишон ва амволишонро аз ман махфуз гарданд, магар инки хаққи ислом ба онон таъаллуқ гирад, ( мисли худудики бар хаммайи муслимин дар сурати иртикоби журм жой меше) ва хисоби онон бар аллох аст.

Мушаххас астки ин жанги росулуллох саллаллоху алайхи васаллам бо тамоми мушрикин ва тамоми секуляристхост на бо куффори ахли китоб ва шибхи ахли китоб. Дар жойи дигари Анас ибни Молик розиаллоху анху аз росулуллох саллаллоху алайхи васаллам ривоят мекунадки:

“‏ أُمِرْتُ أَنْ أُقَاتِلَ الْمُشْرِكِينَ حَتَّى يَشْهَدُوا أَنْ لاَ إِلَهَ إِلاَّ اللَّهُ وَأَنَّ مُحَمَّدًا عَبْدُهُ وَرَسُولُهُ، فَإِذَا شَهِدُوا أَنْ لاَ إِلَهَ إِلاَّ اللَّهُ وَأَنَّ مُحَمَّدًا عَبْدُهُ وَرَسُولُهُ وَصَلَّوْا صَلاَتَنَا وَاسْتَقْبَلُوا قِبْلَتَنَا وَأَكَلُوا ذَبَائِحَنَا فَقَدْ حَرُمَتْ عَلَيْنَا دِمَاؤُهُمْ وَأَمْوَالُهُمْ إِلاَّ بِحَقِّهَا[۱۰۶]

Дар ин ривоят возих ва ровшан астки лафзун нас дар хадисхоики бо

« أُمِرْتُ أَنْ أُقَاتِلَ النَّاسَ»

Омада аст хос ба мушрикин ва секуляристхост на ба сурати ом манзуриш тамоми куффор бошад. ин нуктайи рези астки иддайи аз бародарони мо фаромушиш карданд. Ва росулуллох саллаллоху алайхи васаллам дар жавоби суъоли Хузайфа розиаллоху анху танхо монеъи бозгашти ба дини мушрикин ва секуляризмро аслаха ва шамшир маърифий мекунад: Хузайфа розиаллоху анху мепурсад:

يا رسول الله هل بعد هذا الخير؛ شر، كما كان قبله شر؟! قال: «نعم»، قلت: فما العصمة منه يا رسول الله؟ قال: «السيف». [۱۰۷]

Оё баъди аз ин хейр ( ислом), шарри хам вужуд дорад хамонгунаки қабли аз он шар (ширк ва мушрикин) буд? Фармуд: “бале” Хузайфа гуфт: рохи нажот аз он чист? Росулуллох саллаллоху алайхи васаллам фармуданд: “ шамшир”.

Бале мушрикин ва секуляристхо пейваста бо мо межанганд то  моро аз мафохими чохоргонайи ислом тухий кунанд ва танхо чизики метавонад аз ин хадафи мушрикин ва секуляристхо ва соири куффор жиловгири кунад танхо шамшир ва аслаха аст. Инро худимон хамин алъон дар баробари диктотури дини секуляризм дар тамоми сарзаминхойи мусалмоннишин ва насронийхойи Африқойи марказий тахти контроли секуляристхо ва будоийхойи тахти контроли  секуляристхо ламсиш мекунем,қаблан хам тажрубиёти талхи чун тажрубайи Андалус пас аз ۷۸۱ сол хукмроний ва тажрубайи муғулхо ва ғейрихро дар торихимон доштем.

Барои хамин аст дар баробари ин жанги хамишагий ва фарогир бар алайхи секуляристхоки танхо забони аслаха ва шамширро мефахманд аллох таоло амр мекунад:

 فَقَاتِلْ فِی سَبِیلِ اللّهِ لاَ تُکَلَّفُ إِلاَّ نَفْسَکَ وَحَرِّضِ الْمُؤْمِنِینَ عَسَى اللّهُ أَن یَکُفَّ بَأْسَ الَّذِینَ کَفَرُواْ وَاللّهُ أَشَدُّ بَأْساً وَأَشَدُّ تَنکِیلاً ‏ (نساء/ ۸۴)

Дар рохи худо бижанг ( хатто агар хам танхо бошид ва бок надошта боши). Ту жуз масъули ( аъмоли ) худ нести. Ва мўъминонро ( хам ба жанг даъват кун ва ) тарғиб ва тахрик кун. То инки худованд қудрати кофаронро бозгирад ва қудрати худо бештар ва мужозоти у сахттар аст.

Ва росулуллох мефармояд:

لَوَدِدْتُ أَنِّي أُقْتَلُ فِي سَبِيلِ اللَّهِ، ثُمَّ أُحْيَا ثُمَّ أُقْتَلُ، ثُمَّ أُحْيَا ثُمَّ أُقْتَلُ، ثُمَّ أُحْيَا ثُمَّ أُقْتَلُ[۱۰۸]

Ман дуст дорамки борхо дар рохи худо шахид шуда ва дубора зинда шавам.

Холо агар каси ин масирро биравад аллох таоло ба у ваъдайи хидоят ва рохёбийи ба тамоми роххойи мунтахий ба аллохро дода аст:

وَالَّذِينَ جَاهَدُوا فِينَا لَنَهْدِيَنَّهُمْ سُبُلَنَا (عنکبوت/۶۹)

Касоники  дар рохи мо жиход кунанд, ононро дар роххойи мунтахийи ба худ рохнамуд мекунем.

Ва агар уммат ва жамоат даст аз қитол ва жиход бикашанд аллох таоло хори ва заллатро бар онон хоким мекунад то замоники дубора ба жиход баргарданд:

إِذَا تَبَايَعْتُمْ بِالْعِينَةِ، وَأَخَذْتُمْ أَذْنَابَ الْبَقَرِ، وَرَضِيتُمْ بِالزَّرْعِ، وَتَرَكْتُمْ الْجِهَادَ، سَلَّطَ اللَّهُ عَلَيْكُمْ ذُلًّا لَا يَنْزِعُهُ حَتَّى تَرْجِعُوا إِلَى دِينِكُمْ[۱۰۹]

Замоники ба сурати айний муомала кардид ва думи говхоро гирифта ( ба кишоварзи машғул шудид) ва ба кошт ва кор дилхуш намуда, ва жиходро тарк кардид, худованд зиллатро бар шумо чийра хохад кард, ва то замоники ба динитон бознагардид онро аз шумо барнамедорад” дар инжо бозгашт ба жиходро бозгашт ба дин маърифий мекунад, чун бидуни жиход замоники куффор бар муслимин хокимият пейдо мекунанд дини исломро ё мисли Андалус куллан аз муслимин мегиранд ё инки исломро аз он чохор мафхуми худиш тухий ва холий карданд, ва иники дар замони залилий ва тасаллути куффор доранд ғейри аз они астки бояд дошта бошанд.

Ба хамин далил росулуллох саллаллоху алайхи васаллам дар мовриди касики қасди мулхақ шудани ба корвони мужохидинро надошта бошад – то монеъи ворид шудани ин азоб ва залилий бар муслимин бишавад ё муслиминро аз чанин азоб ва зиллати нажот бидихад – хукми нифоқ дода аст ва мефармояд:

مَنْ مَاتَ وَلَمْ يَغْزُ وَلَمْ يُحَدِّثْ بِهِ نَفْسَهُ مَاتَ عَلَى شُعْبَةٍ مِنْ نِفَاقٍ “[۱۱۰]

Касики бимирад ва ғазза ва жанги мусаллахона накунад ва дар бораи жанги мусаллахона бо худ замзама накарда бошад ( дар дил қасди онро надошта бошад) бар шохайи аз нифоқ мурда аст” чун танхо мунофиқин ва секулярзадахо дар миёни муслимин хастандки ба тухий шудани дин аз мафохими чохоргонайи он рози хастанд ва залилий мўъмининро мехоханд ва бо бахонахойи авомфарибона аз жангидан дар рохи дин тифра мераванд.

Холо дар миёни ин умматики ташкил шуда аст росулуллох саллаллоху алайхи васаллам мефармояд он даста ва тоифайи бархақ хастандки дар баробари ин тахожумоти мусаллахонайи секуляристхо маши мусаллахонаро интихоб мекунанд ва мефармояд:

«لَا تَزَالُ عِصَابَةٌ مِنْ أُمَّتِي يُقَاتِلُونَ عَلَى أَمْرِ اللَّهِ قَاهِرِينَ لِعَدُوِّهِمْ لَا يَضُرُّهُمْ مَنْ خَالَفَهُمْ حَتَّى تَأْتِيَهُمْ السَّاعَةُ وَهُمْ عَلَى ذَلِكَ».[۱۱۱]

Хамиша гурухи аз уммати ман барои барпо кардани фармони аллох ба қитол мепардозанд, бар душманонишон пируз хастанд, мухолифонишон наметавонанд ба онон зарари бирасонанд; то инки қиёмат барпо мешавад ва онон дар ин хол хастанд.

Дар инжо дигари фармони жанги хамишаги то рузи қиёмат бар алайхи секуляристхо, ва тахкими қонуни шариати аллох бар онон омада аст ва тамом шудани нест. Барои хамин аст замоники шахси меояд хидмати росулуллох саллаллоху алайхи васаллам ва мегуяд:

: يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ الْخَيْلَ قَدْ سُيِّبَتُ وَوُضِعَ السِّلَاحُ، وَزَعَمَ أَقْوَامٌ أَنْ لَا قِتَالَ، وَأَنْ قَدْ وَضَعَتِ الْحَرْبُ أَوْزَارَهَا …

Росулуллох саллаллоху алайхи васаллам дар жавоб мефармояд:

كَذَبُوا، الْآنَ جَاءَ الْقِتَالُ، وَإِنَّهُ لَا تَزَالُ مِنْ أُمَّتِي أَمَةٌ يُقَاتِلُونَ فِي سَبِيلِ اللَّهِ، لَا يَضُرُّهُمْ مَنْ خَالَفَهُمْ، يَزِيغُ اللَّهُ قُلُوبَ قَوْمٍ يَرْزُقُهُمْ مِنْهُمْ، يُقَاتِلُونَ حَتَّى تَقُومَ السَّاعَةُ[۱۱۲]

“Дуруғ гуфтан, алъон вақти жанг омада аст ва хамиша аз уммати ман ; уммати, дар рохи худо қитол мекунанд, мухолифишон наметавонанд ба онон зарари бирасонанд, ва худованд қулуби қовмиро мунхариф мегардонад ва аз онон рузишон медихад, ва пейваста мубориза мекунанд то инки қиёмат фаро мерасад”.

Хамчунин: Салама мегуяд: назди росулуллох саллаллоху алайхи васаллам шахси гуфт хамоноки ман асб ва силохи жангро гузоштам ва жанг бир сангини худро гузошт. Гуфтам: дигар жанг тамом шуд, росулуллох саллаллоху алайхи васаллам фармуд:

:” الْآنَ جَاءَ  الْقِتَالُ، لَا تَزَالُ طَائِفَةٌ مِنْ أُمَّتِي ظَاهِرِينَ عَلَى النَّاسِ، يَزْيِغُ  اللهُ قُلُوبَ أَقْوَامٍ، فَيُقَاتِلُونَهُمْ، وَيَرْزُقُهُمُ اللهُ مِنْهُمْ، حَتَّى يَأْتِيَ أَمْرُ اللهِ عَزَّ وَجَلَّ وَهُمْ عَلَى ذَلِكَ[۱۱۳]

Балки алъон вақти жанг омада аст, хамиша тоифайи аз уммати ман бар мардум “ зохир ва ошкор “ хастанд ва худованд қулуби ақвомиро мунхариф мегардонанд ва бо онхо межанганд ва аз онхо рузишон медихад то инки амри худо меояд ва онхо бар он хастанд”.

Илова бар ин росулуллох саллаллоху алайхи васаллам мефармояд:

«لَا تَزَالُ طَائِفَةٌ مِنْ أُمَّتِي عَلَى الدِّينِ ظَاهِرِينَ، لَعَدُوِّهِمْ قَاهِرِينَ، لَا يَضُرُّهُمْ مَنْ خَالَفَهُمْ [114]

Хамиша тоифайи аз уммати ман бар ин дин вужуд дорандки “ зохир ва ошкор” хастанд ва бар душманон қохир ва пируз хастанд, мухолифишон наметавонанд ба онхо зарар бирасонанд”. Хамчунин мефармоянд:

« لاَ تَزَالُ طَائِفَةٌ مِنْ أُمَّتِى يُقَاتِلُونَ عَلَى الْحَقِّ ظَاهِرِينَ إِلَى يَوْمِ الْقِيَامَةِ ».[۱۱۵]

Хамиша гурухи аз уммати ман дар рохи хақ жанги мусаллахона мекунанд, ва то қиёмат пируз хоханд буд.

Инхоки тахти ановини чун:

«عِصَابَةٌ مِنْ أُمَّتِي»، « أُمَّةٌ مِنْ أُمَّتِي» و«طَائِفَةٌ مِنْ أُمَّتِي»

Аз онхо ёд шуда аст возих ва ровшан астки дар дохили уммати вохид таъриф шуданд, яъни уммати вохид вужуд дорад ва инон дар дохили ин уммати вохид дорои ин мушаххасот хастанд. Масалан тоифа ва гурухи аз ин уммати вохид хастанд, ё то рузи қиёмат аз миёни ин уммати вохид зохир ва ошкор ва шинохта шуда барои хаммайи мардум хастанд, ё мушаххаса ва вижаги ва сифати боризи ин гурух дар дохили ин уммат то рузи қиёмат ин астки қитол мекунанд ва жанги мусаллахона мекунанд:

« يُقَاتِلُونَ عَلَى الْحَقِّ »، « يُقَاتِلُونَ مِنْ نَاوَاهُمْ»، « يُقَاتِلُونَ عَلَى أَمْرِ اللَّهِ ».  

Диққат кунид, росулуллох саллаллоху алайхи васаллам аз каламаи “ жиход” истефода накарда аст,балки каламаи “ қитол” ро мутаносиб бо оёт ба кор гирифта то мовриди суъистефодайи уламоъи суъ варрувайбиза ва мунофиқин қарор нагирад, ё вижагийи дигари ин тоифайи мовжуд дар уммати вохид ин астки мухолифини онон наметавонанд ба онон зарари бирасонанд ва ононро аз бейн бибаранд

«لَا يَضُرُّهُمْ مَنْ خَالَفَهُمْ»

Чун замонат шудаки инон то рузи қиёмат вужуд хоханд дошт:

يُقَاتِلُونَ حَتَّى تَقُومَ السَّاعَةُ.

Ва жолибтар инки, хамма, чи мусалмон ва чи ғейри мусалмон ононро метавонанд ташхис бидиханд,

ظَاهِرِينَ عَلَى النَّاسِ .

Хуб холо ек суъол пеш меояд ва он инки агар ин уммати вохид ва жамоати вохид аз бейн биравад ва умматхойи мутаъаддид ва жамоатхойи мутаъаддид ва рангоранг жойишро бигиранд оё боз мо метавонем ба хамин содаги ин тоифаро ташхис бидихем? Мушаххас аст на. Ин тоифа қатъан то рузи қиёмат вужуд дорад аммо инки дар миёни инхамма гурух ва хизб ва жамоат ва умматхойи кучак ва мутафарриқ мусаллах кудом еки аст ғейри қобили ташхис аст. Чун хар кудом худишро ин тоифа медонад ва мардум хам худишонро дар миёни даххо ва балки садхо гурухи мусаллах ва муддаъий саргардон мебинанд. Танхо дар шимоли Сурия болойи ۸۰۰ гурухи мусаллах ва муддаъий вужуд дошт. Дар ин сурат ба ин натижа мерасемки агар ин уммат хам аз бейн биравад ва умматхойи кучак ва мутафарриқ ва мутаъаддиди жойи ин уммати вохидаро бигирад боз ин тоифа вужуд доранд, аммо гум хастанд, ва мо намедонем кудом екишон хастанд, ва бояд дубора уммат ташкил бишавад то боз шинохта бишаванд. Танзо чизики медонем ин астки хар каси ба хотири ислом межангад жузъ ин фирқа ва тоифайи мансура ва нажот ёфта аст.

Дар чанин зуруфики пеш меояд шайтон ба уламоъи суъ варрувайбиза  ва мунофиқин вахий мекунад:

وَكَذَلِكَ جَعَلْنَا لِكُلِّ نِبِيٍّ عَدُوّاً شَيَاطِينَ الإِنسِ وَالْجِنِّ يُوحِي بَعْضُهُمْ إِلَى بَعْضٍ زُخْرُفَ الْقَوْلِ غُرُوراً(انعام/ ۱۱۲)   

Шубха парокани мекунандки холоки уммати вохида ва жамоати вохида ва амир ва рахбари вохиди муслимин аз бейн рафта аст пас жиход ва қитол хам тамом шуда аст:

: فَذَرْهُمْ وَمَا يَفْتَرُونَ * وَلِتَصْغَى إِلَيْهِ أَفْئِدَةُ الَّذِينَ لاَ يُؤْمِنُونَ بِالآخِرَةِ وَلِيَرْضَوْهُ وَلِيَقْتَرِفُواْ مَا هُم مُّقْتَرِفُونَ (انعام/ ۱۱۳) 

Пас бигузор дуруғхо ба хам бофанд, то дилхойи касоники ба охират ақида надоранд бидон ( музахрафот) героиш ёбад, ва аз он рози ва бидон хушнуд гарданд, ва муртакиби хар чизи шавандки мехоханд.

Вужуди ин шубхот аз суннати қадарийи  аллох аст, ва то замоники мужохидин хохони харакат дар масири қонуни шариати аллох хастанд ва барояш жиход мекунанд ва то рузи қиёмат боқий хоханд монд ин шубхот хам хамвора ва мустамир хоханд буд, барои хамин аст аллох таоло мефармояд:

«يُجَاهِدُونَ فِي سَبِيلِ اللّهِ وَلاَ يَخَافُونَ لَوْمَةَ لآئِمٍ» (مائده/ ۵۴)

Дар рохи худо жиход мекунанд ва аз сарзаниши хеч сарзаниш кунандайи харроси ба худ рох намедиханд.

Албатта иддайи аз муслимини жохил ва фариб хурда ва заифул иймон хам ин вахийи шайтон ба дустонишро такрор мекунанд. Дар хар сурат бо онки ин уммат аз бейн рафта ва умматхойи мутаъаддиди жойишро гирифтанд аммо тоифаи мансурайики дар миёни инхамма гурух ва умматхойи мутаъаддид ва жамоатхойи мутаъаддид пинхон аст, аз бейн нарафта, ва то рузи қиёмат вужуд дорад; ва масири бозгашт ба уммати вохида ва жамоати вохида аз коноли шўро хам аз бейн нарафта;

لَنْ يَبْرَحَ هَذَاالدِّينُ قَائِمًا، يُقَاتِلُ عَلَيْهِ عِصَابَةٌ مِنَ الْمُسْلِمِينَ، حَتَّى تَقُومَ السَّاعَةُ»[۱۱۶]

“ ин дин хеч гох аз бейн нахоханд рафт то онгохки гурухи аз мусалмонон то рузи қиёмат барои он қитол мекунанд. Оё

« لَنْ يَبْرَحَ و لاَ تَزَالُ »

Феълхойи нестандки истимрор ва давоми амалийро нишон медоданд? Чиро хастанд. Барои хамин астки хамин тоифайи мансурайики то рузи қиёмат вужуд дорад аз коноли хамин шўро ва вахдат дубора метавонад уммати вохида ва жамоати вохидаро ба вужуд биёварад.

Хамчун хадиси жанги муътаки пас аз кушта шудани фармондахон, Холид ибни Валид ба унвони рахбар ва амири мужохидин интихоб шуд ва ин яъни жиход бидуни хузури имом идома пейдо мекунад, ва фарқи намекунад имоми ғоиб бошад ё аслан мовжуд набошад. Мухим ин астки дар хар ду холат дар жараёни кор хузур надорад.

Ғиёби имом аз жумла далоили жиход барои интихоби имоми жадид аст, ва жиход бо аз миён рафтани имоми қаблий мутаваққиф намешавад ва ё аз бейн намеравад, балки барои интихоби имоми жадид бо шиддати бештари идома пейдо мекунад. Албатта муслимин пас аз кушта шудани охарин шохи аббосий тавассути муғулхо боз муваффақ ба ташкили ек хукумати бадили изтирорий исломий ва интихоби имоми барои он шуданд, ва ин интихоб то ба хол дар сутухи мухталифи даххо бор бо жойгузин шудани ек силсила ба жойи силсилахойи дигар дар торихи муслимин такрор шуда аст.

Ибни Таймия гуруххойи мухталифики дар Шом ва Миср ва соири манотиқ бар алайхи муғулхойи секуляр межангидандро аз жумла афроди тоифайи мансура мешморд ва мегуяд: “ аммо гуруххойи Шом ва Миср ва атрофи он, пас онон дар ин замон барои дини ислом жанг мекунанд ва онхо аз сазовортарин мардум ба ворид шудан дар тоифа мансура хастанд.” [۱۱۷]  

Мушаххас аст инхоики ибни Таймия ононро фирқайи ножия ва тоифаи мансура медонад хам фикройи он набуданд, ё хатто шогирди шогирдохойи онхо чун ибни Қоййим ва ибни Касир набуданд. Балки аксарияти қотиъи онон олудагихойи ақидатий ва рафторий доштандки; дар Миср касони чун қози Зайниддин ибни Махлуф ва дар Шом  касони чун Мансурий ва рахбарият фикрий онон будандки,  инон аз  душманони сарсахти ибни Таймия буданд ва хатто каси чун қози Зайниддин ибни Махлуф фатвойи қатлишро дода буд; ва ба хотири ин ду тейф мовриди кўтаккори ва шиканжа ва ихонат ва зиндон ва табъид ва анвоъи озор ва азият воқеъ шуд. Аммо бо ин вужуд гуруххоироки “ ба хотири дини ислом” бо муғулхо межангидандро фирқайи мансура маърифий мекунад.

Ин фирқайи мансура, хам дар асри росулуллох саллаллоху алайхи васаллам вужуд дошта аст ва хамма ононро мешнохтанд ва агар мисли жанги табук се нафари онон аз жанг ақаб мемонданд хамма мефахмиданд, ва хам дар замони хукумати исломий ала минхажин нубувват вужуд доштандки уммати вохид ва жамоати вохиди муслимин вужуд дошт. Ва хам баъди аз ин хам то рузи қиёмат вужуд хоханд дошт; ва мумкин аст ин тоифайи мансура ва ин фирқайи ножияйи мусаллах дар хар дўврайи дорои ек тафсир ва ек мазхаби исломий бошад. чун мушаххас астки муслимин харгиз баъди аз хилофати исломий ала минхажин нубувват то кунун мазхаби вохиди надоштанд чун шўройи вохид ва уммати вохид ва ижмоъи вохиди надоштанд.

Пас тоифайи мансура ва

«عِصَابَةٌ مِنْ أُمَّتِي» و«طَائِفَةٌ مِنْ أُمَّتِي»

Хамиша то рузи қиёмат вужуд дорандки огохона барои расидан ба хадафи вохиди қитол мекунанд, аммо баъди аз инхидоми уммати вохид ва жамоати вохид афроди ин тоифа дар мазохиби мухталиф ва жамоатхойи рангоранг ва умматхойи кучаки мутаъаддид пароканда ва гум шуданд, ва гох ба далоили мухталифи , тафарруқ боис шуда аст ин афрод тавассути хамдигар хам ба қатл бирасонадки мутаъассифона ин қитоли бейни мўъминин зиёд иттифоқ офтода аст ва ниёз ба ислох бейни онон дорад.

«وَإِنْ طَائِفَتَانِ مِنَ الْمُؤْمِنِينَ اقْتَتَلُوا فَأَصْلِحُوا بَيْنَهُمَا»(حجرات/۹)

Хар гох ду гурухи аз мўъминон бо хам ба жанг пардохтанд, дар миёни онон сулх барқарор созид.

Росулуллох саллаллоху алайхи васаллам хам замоники амр ба жиход мекунад амр ба жамоатро қабли аз хамма меоварад:

«وَأَنَا آمُرُكُمْ بِخَمْسٍ اللَّهُ أَمَرَنِي بِهِنَّ: بِالْجَمَاعَةِ وَالسَّمْعِ وَالطَّاعَةِ وَالْهِجْرَةِ وَالْجِهَادِ»

Шуморо ба панж чиз амр мекунам, чизхоики худованд маро бидонхо амр карда аст; ба жамоат, ба гуш ба фармон будани амир, итоат аз амир, ба хижрат ва жиход дар рохи худо”.

Холо икромоти вохид ва жамоати вохид  ва имоми вохид вужуд надошта бошад, ба жойиш, рахбарон ва даъватгарони гумрох

«أَئِمَّةً مُضِلِّينَ» و «دُعَاةٌ عَلَى أَبْوَابِ جَهَنَّمَ»

Доиёни мардумро ба суйи дарвозахойи жаханнам фаро мехонанд, ва мисли муслимин хастанд бо адабиёти исломий мисли росулуллох саллаллоху алайхи васаллам сухбат мекунанд:

«هُمْ قَوْمٌ مِنْ جِلْدَتِنَا، يَتَكَلَّمُونَ بِأَلْسِنَتِنَا»

Онон аз мо хастанд ва ба забони мо сухан мегуяндки

«مَنْ أَجَابَهُمْ إِلَيْهَا قَذَفُوهُ فِيهَا»

Касики ононро ижобат кунад, уро дар оташ меандозанд; дар ин сурат чи бояд кард? Бояд аз хаммайи ин

«أَئِمَّةً مُضِلِّينَ» و «دُعَاةٌ عَلَى أَبْوَابِ جَهَنَّمَ»

дури кард.

. فَاعْتَزِلْ تِلْكَ الْفِرَقَ كُلَّهَا[۱۱۸]

“ дар он сурат, аз хаммайи он гуруххо , дури кун.”

Ингор росулуллох саллаллоху алайхи васаллам барои имрузи мо сухбат карда аст, ва барои имрузи мо нусха пичида астки дар бархурд бо шўрохойи кучак ва умматхо ва жамоатхойи кучакики тамоюли ба вахдат ва пейвастан ба шўрохойи бузургтар, ва харакат ба самт ва суйи уммати вохида ва жамоати вохидаро надоранд  ва масири тафарруқ ва саргардони ва гумрохиро ба пеш мераванд читури бояд бархурд кунем.

Дар чанин мовқеъиятхойи муслимин бояд нигох кунанд бибинанд кудом жараён ба самт ва суйи ташкили шўрохойи бузургтар ва хукумати исломий ала минхажин нубувват ё хатто хукумати бадили изтирорийи исломий ва ташкили уммати вохида ва жамоати вохида харакат мекунад, ва ин жараён такомулиро мисли ек амонат хамл мекунад ва барояш жиход ва қитол мекунад бояд ба он мулхақ бишавад, хатто агар амири ин шўро хам шахси фожир бошад

«الْجِهَادُ مَاضٍ مَعَ الْبَرِّ وَالْفَاجِرِ»

Мухим ин астки дар он масир харакат ба самт ва суйи хадафи вохиди муслимин бошад; ва бидуни шак дар хар асри чанин жараёноти вожуд доранд, танхо кофие бидуни таъассуб ва кина ва бо нигариши шаръий нигох кард:

وَاتَّبِعْ سَبِيلَ مَنْ أَنَابَ إِلَيَّ (لقمان/ ۱۵)

“ва рохи касониро ба пеш гирки ба жониби манру карданд”.

Инжостки дўврайи ғурбат шуруъ мешавад:

بَدَأَ الإِسْلاَمُ غَرِيباً، وَ سَيَعُودُ كَمَا بَدَأَ غَرِيباً، فَطُوبى لِلْغُرَبَاءِ[۱۱۹]

Ислом бо ғурбат оғоз шуда ва ғариб гуна хам боз хохад гашт, пас хушо ба холи ғарибон. Ё бехишт ва саодат барои ғарибон аст.

Ислом то замоники дар Макка буд ва хануз ба қудрати хукумати даст пейдо накарда буд ғариб буд ва бо жиход ва хуни

«السَّابِقُونَ الأَوَّلُونَ مِنَ الْمُهَاجِرِينَ وَالأَنْصَار»

Аз холати ғурбат дар омад ва хукумати исломий ба вужуд омадки то замони вафоти росулуллох ва пас аз он боз ба муддати ۳۰ сол то инхидоми хилафату ала минхажин нубувват дар замони Хасан ибни Али розиаллоху анхума идома пейдо кардки ба дунболи он хукумати шохигари ва хукуматхойи бадили исломий жойгузини он шудандки росулуллох саллаллоху алайхи васаллам мефармояд:

خِلَافَةُ النُّبُوَّةِ ثَلَاثُونَ سَنَةً، ثُمَّ يُؤْتِي اللَّهُ الْمُلْكَ مَنْ يَشَاءُ، أَوْ مُلْكَهُ مَنْ يَشَاءُ [۱۲۰]

Ё мефармояд:

: الْخِلاَفَةُ فِي أُمّتِي ثَلاَثُونَ سَنَةً، ثُمّ مُلْكٌ بَعْدَ ذَلِكَ.[۱۲۱]

Замоники ин иттифоқ офтод шўройи улил амри вохид ва ижмоъи вохид аз бейн рафт, ва дини вохид дар миёни мардум ғариб шуд, ва тафосир ва фирақ ва умматхо ва жамоатхойи мухталиф ва рангоранг жойи ижмоъи вохид ва дини вохидро гирифтанд, ва ба ин шева ислом дубора ба холати ғурбат дар омада аст то замоники дубора хукумати исломий ала минхажин нубувват ва шўройи улил амри вохид ва ижмоъи вохид ташкил нашавад ин ғурбат идома дорад. Ин ғурбатхойи фирқайи ножия хамки дар асри росулуллох саллаллоху алайхи васаллам ва ۳۰ сол пас аз он ошкор буданд ва хақ пеши онхостро дар ин дўврони ғарибий каси намешносад ва гум мешаванд. Хақ пеши инон аст ва инон хам гум хастанд ва ғариб, барои хамин ғариб будан хақ астки мегуем ислом хам ғариб шуда аст, ва инхо дар мархалайи бисёр душвор ва пурмашаққат ва хатарноки бейни инхидоми уммати вохид ва жамоати вохид ва хукумати исломий ала минхажин нубувват то бозгашти ин хукумати исломий ва уммати вохид ва жамоати вохид хастанд. Инон собиқунал аввалуни хастандки бар лоша ва хунишон дубора хукумати исломий ала минхажин нубувват ва иззат ба муслимин бармегардад:

: ثُمَّ تَكُونُ خِلاَفَةٌ عَلَى مِنْهَاجِ النُّبُوَّةِ.ِ.[۱۲۲]

Албатта аз росулуллох саллаллоху алайхи васаллам хам пурсида мешавад ғурабо чи касони хастанд? Ва дар жавоб мефармояд:

:« الذين يَصْلِحون إذا فسد الناس» 

Ё дар лафзи дигари:

:«يُصلِحون ما أفسد الناس من سنتي»

Суннатхойи мароки мардум аз бейн бурданд, ислох мекунанд; ё дар лафзи дигари :

:«هم النُّزَّاعُ مِنَ الْقَبَائِلِ »

Касоники аз  қовм ва қабила дури мекунанд, ё дар лафзи дигари:

أُنَاسٌ صَالِحُونَ قَلِيلٌ فِي نَاسِ سَوْءٍ كَثِيرٍ، مَنْ يَعْصِيهِمْ أَكْثَرُ مِمَّنْ يُطِيعُهُمْ[۱۲۳]

Инсонхойи солихи ками дар миёни инсонхои бади зиёдий, ононики аз онхо сарпичи мекунанд бештар аз онони хастандки аз онхо пейравий мекунанд.

Ин сифотро мо дар бисёри аз бародарони худимон дар жамоатхои мухталиф ва мутафарриқ дида ва мебинем. Аммо он иллати асосийки ришайи тамоми фосодхо дар миёни мардум аст чистки тамоми мафосиди дигар аз ин уммул фасод сарчишма гирифтанд? Росулуллох саллаллоху алайхи васаллам мефармояд:

لتُنْقَضَنَّ عُرَى الْإِسْلَامِ،عُرْوَةً عُرْوَةً، فَكُلَّمَا انْتَقَضَتْ عُرْوَةٌ، تَشَبَّثَ النَّاسُ بِالَّتِي تَلِيهَا، وَأَوَّلُهُنّ نَقْضًا الْحُكْمُ، وَآخِرُهُنَّ الصَّلَاةُ[۱۲۴]

Дастгирахойи ислом еки ба ек шикаста мешавад, харгох ек дастгира нобуд шавад мардум ба ончи наздики он аст чанг мезананд, аввали онхо шикастани хукм аст( хукм бар асоси қонуни худоро рахо мекунанд) ва охари онхо намоз аст( намозро тарк мекунанд мисли хамин торикини намоз ва намоз нахонхойики ба вуфур мебинемишун). Аввалин бунёники фосид шуд хокимият ва хукм кардан бар асоси қонуни шариати аллох буд, ба дунболи ин уммул фасод хазорон фасод ва беморий домангири муслимин шуд то инки ба тарки намоз расиданд. Яъни аз тарки хукм кардан бар асоси қонуни шариати аллох то тарки намоз хар мусибат ва фасодики муслимин ба он дучор шуданд ва мешаванд ноши аз фасоди хукумати ва адами тахким  ба шариъати аллох аст, ва то ин уммул фасод ислох нашавад дигари умур хам ислох намешаванд.

Хуб холо чи касони барои ислохи ин уммул фасодики мардумро фосид карда аст бо хуниш машғули ислохгари хастанд?

« الذين يَصْلِحون إذا فسد الناس»؛

Чи касони хастандки мехоханд хукумати исломий ала минхажин нубувватро баргардонанд ва ин суннати зер баноий росулуллох саллаллоху алайхи васалламроки дигарон ба фасодиш кашондандро дубора ислох кунанд?

«يُصلِحون ما أفسد الناس من سنتي»؛

Чи касони хастандки барои расидан ба чанин хадафи аз қовм ва қабилайи худишон дур шуданд ва ё хатто дуришон карданд?

«هم النُّزَّاعُ مِنَ الْقَبَائِلِ»؛

Чи касони хастандки дар миёни мардумони бадравиши зиёдий гир карданд ва теъдоди ононики харфойишонро намепазиранд аз теъдоди ононики аз онхо харф шинавоий доранд бештаранд?

«أُنَاسٌ صَالِحُونَ قَلِيلٌ فِي نَاسِ سَوْءٍ كَثِيرٍ ، مَنْ يَعْصِيهِمْ أَكْثَرُ مِمَّنْ يُطِيعُهُمْ» [۱۲۵]

Тамоми инхоики мебинид бо иродайи пулодин ва иймони росих барои бозгардондани хукумати исломийи мужрийи қонуни шариати аллох, ва дифоъ аз суннатхойи росулуллох саллаллоху алайхи васаллам бо иттиходияйи секуляристхо ва куффори ишғолгари жахоний ва муртаддини махаллий ва мунофиқини бумий қитол ва жанги мусаллахонайи худишонро шуруъ карданд, ва жони худишонро бо аллох дар авази бехишт муомала карданд, харгиз росулуллох саллаллоху алайхи васалламро аз наздик надиданд, ғейри аз қуръон хеч ек аз мўъзижотики асхоб бо чашми сар дида будандро инон надиданд, он мухити исломро тажруба накарданд, мисли сахобайи киром танхо ек маржаъи вохид барои посухгуйи ба ниёзхойи рузишон ва бартараф кардани ихтилофотишон надоранд, ва аз даххо неъмати дигари сахобайи киром бархурдор нестанд бо ин вужуд ба паёми росулуллох саллаллоху алайхи васаллам иймон меоваранд ва бо аллох вориди муомалайи харид ва фуруш мешаванд:

إِنَّ اللَّهَ اشْتَرَىٰ مِنَ الْمُؤْمِنِينَ أَنفُسَهُمْ وَأَمْوَالَهُم بِأَنَّ لَهُمُ الْجَنَّةَ ۚ يُقَاتِلُونَ فِي سَبِيلِ اللَّهِ فَيَقْتُلُونَ وَيُقْتَلُونَ ۖ وَعْدًا عَلَيْهِ حَقًّا فِي التَّوْرَاةِ وَالْإِنجِيلِ وَالْقُرْآنِ ۚ وَمَنْ أَوْفَىٰ بِعَهْدِهِ مِنَ اللَّهِ ۚ فَاسْتَبْشِرُوا بِبَيْعِكُمُ الَّذِي بَايَعْتُم بِهِ ۚ وَذَٰلِكَ هُوَ الْفَوْزُ الْعَظِيمُ (توبه/۱۱۱)

Бегумон худованд ( колойи) жон ва моли мўъминонро ба ( бахойи) бехишт харидори мекунад ( онон бояд) дар рохи худо бажанганд ва бикушанд ва кушта шаванд. Ин ваъдайи астки худованд онро дар ( китобхойи осмоний) таврот ва инжил ва қуръон ваъда ростини онро дода аст, ва чи каси аз худо ба ахди худ вафо кунандатар аст? Пас ба муомалайики кардид шод бошид, ва ин пирузи ва ростгори бузурги аст.

Бале ин азизоники мебинид бидуни инки росулуллох саллаллоху алайхи васалламро бибинанд ба у иймон оварданд, ва бо қиёми мусаллахонайики интихоб карданд худишонро аз тамоми қуйуди ғейри аз бандаги аллох озод карданд, ва худишонро дар масири фирқайи ножия қарор доданд, ва мехоханд бо хуни худишон шаходат бидихандки қонуни шариати аллох ва дастуроти аллох ва росулиш наздишон болотар ва арзишмандтар аз хаёт ва зиндаги онон аст.

Росулуллох саллаллоху алайхи васаллам дар рузхойи поёнийи умри муборакишон дар хенгоми зиёрати қубур фармуданд:

السَّلامُ عَلَيْكُمْ دَارَ قَوْمٍ مُؤْمِنِينَ، وَإِنَّا إِنْ شَاءَ اللَّهُ بِكُمْ لاحِقُونَ. وَدِدْتُ أَنَّا قَدْ رَأَيْنَا إِخْوَانَنَا. قَالُوا: أَوَ لَسْنَا إِخْوَانَكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ؟ قَالَ:أَنْتُمْ أَصْحَابِي، وَإِخْوَانُنَا الَّذِينَ لَمْ يَأْتُوا بَعْدُ[۱۲۶]

Салом бар шумо эй мўъминини сокини ин диёр, хамоно агар худо бихохад мо нез ба зуди ба шумо мулхақ хохем шуд. Дуст медоштам бародаронимонро медидем! Гуфтанд: оё мо бародарони ту нестем эй росули худо?! Фармуд: шумо асхоби ман хастид, аммо бародарони мо хануз наёмаданд. Ё

«وَلَكِنْ إِخْوَانِيالَّذِينَ آمَنُوا بِي وَلَمْ يَرَوْنِي[۱۲۷] .

Бародарони ман онони хастандки ба ман иймон меоваранд аммо манро надиданд.

Илова бар ин росулуллох саллаллоху алайхи васаллам аз касони сухбат мекунадки исломро мисли зуғол гудохта дар дастишон нигах доштанд ва бар он сабр мекунанд ва ажр ва подоши ۵۰ сахоба ба онон дода мешавад ва мефармояд:

:  إِنَّ مِنْ وَرَائِكُمْ أَيَّامًا الصَّبْرُ فِيهِنَّ مِثْلُ الْقَبْضِ عَلَى الْجَمْرِ، لِلْعَامِلِ فِيهِنَّ مِثْلُ أَجْرِ خَمْسِينَ رَجُلًا يَعْمَلُونَ مِثْلَ عَمَلِكُمْ، قِيلَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَجْرُ خَمْسِينَ مِنَّا أَوْ مِنْهُمْ؟! قَالَ بَلْ أَجْرُ خَمْسِينَ مِنْكُمْ .[۱۲۸]

Бале ин афрод мушаххас хастанд кудомхо хастанд. Агар шумо биравид ва дар хар сарзамини хатто агар кофар хам бошад хар чи мехохид риш бигузорид, ё намоз бихонид, ё закот бидихид ва ба умури хейрия худитонро машғул кунин, хар моха умра биравид ва хар сола хаж кунид, ё аз сивок истефода кунид,ё почайи шалворитонро то метавонид кутох кунид, ё бо пойи чапитон биравид дохили даштшуйи ва соири умури шахсийро анжом бидихид каси  хатто амрико ва европо ва австралия ва соири дувули куффор бо шумо кори надорад. Пас нигах доштани ислом то ин хад аслан мисли нигах доштани зуғоли гудохта дар даст нест, балки хатто касойики ба чанин хадди худишонро саргарм карданд мовриди ташвиқи тамоми куффор хам қарор мегиранд ва бароишон масжид хам месозанд, хамчунонки хамин чанд вақт пеш дар русия бароишон бузургтарин масжидро сохтанд ва хатто раис жумхурхойи кофар хам ба дидори масжидишон мераванд. Возих астки инон машмули

الْقَبْضِ عَلَى الْجَمْرِ

намешаванд. Балки касойи машмули ин сабр ва подош мешавандки дар фирқайи ножия қарор гирифтанд ва ба сурати мусаллахона дар холи жанг бо куффор хастанд. Инон бародарони росулуллох саллаллоху алайхи васаллам хастанд

إِخْوَانِي الَّذِينَ آمَنُوا بِي وَلَمْ يَرَوْنِي.

Пас яқин дорем мо бо бародарони росулуллох саллаллоху алайхи васаллам тараф хастем, дуруст аст? Бо бародари дусти наздикит читури бархурд мекунид? Хуб жавобамро бидихид? Бо дародари дусти наздикит читури бархурд мекунид? Агар хонуми насроний ё яхудий дошта бошид бо бародариш читури бархурд мекунид? Хуб холо ба ман бигуйид бо бародари росулуллох саллаллоху алайхи васалламки мусалмон аст ва дуст дошта бошид бибинидиш чигуна бархурд мекунид? Агар ин бародари росулуллох саллаллоху алайхи васаллам жузъви хамон собирини бошадки  ба андозаи ۵۰ сахоба ба у подош дода мешавад читур?

Бале, ин бародарони росулуллох саллаллоху алайхи васаллам хамон фирқайи ножияйи мусаллах ва ғурабойи хастандки агар уммати вохид ва жамоати вохид хам аз бейн биравад боз инон хастанд, ва то рузи қиёмат хам мемонанд, ва мусаллахона бо куффор хоханд жангид, ва муслимин танхо аз коноли инон метавонанд дубора ба уммати вохид ва жамоати вохиди худишон баргарданд. Инон шуъла ва умиди хамиша зиндайи зохирий ва дунёвий ва малмуси муслимин хастандки дар қуруни мутамодий дар миёни мазохиб ва тафосири мухталиф вужуд доштанд, чи дар миёни артеши Юсуф ибни Тошфин моликий мазхаб, ё Салохиддин Айюбий  шофеъий мазхаб, ё Нафси Закияйи шиъа мазхаб, ё Умар Мухтор моликий суфий маслак, ё усмонийхойи ханафий нақшбандий маслак, ё толибони мотрудий диюбандий ё алқоидайи салафий маслак, ё муслимини олудайи ақидатий ва рафторий асри ибни Таймия дар Миср ва Шом ва атрофи онки ба хотири ислом бо муғулхо межангиданд,ё соири муслиминики хам акнун дар тамоми сарзаминхойи мусалмоннишин бо тамоми мазохиб ва тафосирики доранд бо куффори ишғолгари секуляри хорижий ва соири куффор ва муртаддини махаллий ба хотири ислом дар холи жанг ва қитол хастанд.

Дар хар сурат еки дигар аз пеш ниёзхо ва муқаддамоти лозим ва зарурий пас аз омузиши иймон барои расидан ба вахдати огохона, хадафманд ва харакатий ин астки бо тамоми ин ғурабойи фирқайи ножия бо хар мазхаб ва тафсирики доранд бояд муттахид шаванд, ва бо тамоми ин бародарони росулуллох саллаллоху алайхи васаллам ек қудрати вохидиро ба вужуд овард ва тақвият кунанда ва пуштибони хам бошем:

هُوَ الَّذِیَ أَیَّدَکَ بِنَصْرِهِ وَبِالْمُؤْمِنِینَ‏(انفال/۶۲)

Хар чанд мисли худимон доройи хатохо ва иштибохот ва хатто олудагихойи фикрий ва рафторий хам бошандки ниёз ба ислохи дилсузона дошта бошад.

Мо ба танхойи ва бидуни чанин тақвият кунандахо ва пуштибонони нахохем тавонист ба самт ва суйи ташкили хукумати исломий ала минхажин нубувват ё ташкили хукумати бадили изтирорий исломий ва берун рондани инхамма душмани муттахид пеш биравем.

Севумин ва чохорумин поя ва муқаддима ва пеш ниёзхойи вахдати огохона, хадафманд ва харакатий ба вахдати харакатий ва чигунагийи бархурд бо ахли қиблайи мепардозадки мумкин аст дар мавориди бо мо ихтилоф дошта бошанд.

Замоники муслимин пас аз омузиш ва ёдгири иймон ба қиёматшиносий шаръий ва ба илм ва огохий шаръий расиданд, ва қалбхо барои пазириши иймон боз шуд, ва иймон ва яқин жойи худишро гирифт,онвақт пазириши довталабона қонуни шариати аллох ва мусобақа барои ижро кардан ва амалий кардани қонуни шариати аллох амри фархангий ва арзиши рақобатий ва қобили муомала бо жон ва тамоми дунёйи шахс мешавад.

Шахси мўъмин тамоми талошиш ин астки ба он ийдаоли бирасадки қонуни шариати аллох барояш дар назар гирифта аст, ва барои расидан ба ин ийдаол хам дар дунё бо фирқайи ножия ва ғурабо ва бародарони росулуллох саллаллоху алайхи васалламки дар тафосир ва мазохиб ва фирақ ва жамоатхойи мухталифи пароканда шуданд муттахид ва хам масир мешаванд ва бо пейвастан ба хам тақвият кунанда ва пуштибони хамдигар мешаванд. Дар ин харакат чун пеймонхо бо аллох аст, чун маншаъи харакат аз дарун аст барои хамин сахл ингори нест, хиёнат нест,макр ва ғадр нест, сусти ва ихмолкори нест, тасвия хисоб нест, саргардони ва таълиқ нест, ва дар нихоят дар жо задан ва сукун вужуд надорад, балки бо хамрох шудан бо тамоми мужохидини фирқайи ножия куллан харакат огохона аст ба самти хадаф.

بَدَأَ المَسَيرُ إِلَى الهَدَف،وَالحُرُّ فِي عَزمٍ زَحَفْ

وَالحُرُّ إِن بَدَأَ المَسِيرَ فَلَن يَكِلّ وَلَن يَقِفْ

Аз миёни онхамма рувидодхойики дар торихи ислом вужуд дорад ба се тасвир ишора мекунем то мутаважжих бишавемки ин иймон, яқин, қиёматшиносий ва огохихойи шаръий чи инсонхойи олим аммо аксаран бесавод ва харакатиро тўлид мекунад:

Аз Анас розиаллоху анху ривоят астки мегуяд: росулуллох саллаллоху алайхи васаллам дар жанги бадрки аввалин бархурд бо секуляристхойи қурайш буд фармуд: “ хечкудом аз шумо ба кори иқдом накунад то инки ман аз у ба он наздиктар бошем”. Секуляристхойи қурайш ба мусалмонон наздик шуданд ва росулуллох саллаллоху алайхи васаллам фармуд:

: قُومُوا إلى جَنَّهٍ عَرْضُهَا السَّمواتُ وَالأَرْضُ

Бархезид ба суйи бехиштики пахнойи он ба андоза пахнойи осмон ва замон аст. Умайр ибни Хаммом ансорий розиаллоху анху ва арзоху гуфт: ё росулуллох бехиштики пахнойи он ба андозайи осмон ва замин аст? Фармуд: бале! Умайр гуфт: бах бах! Росулуллох саллаллоху алайхи васаллам фармуд: чи чизи сабаб шудки бах бах бигуйи? Гуфт: ба худо сўганд эй росулуллох!хеч чиз, жузъ умид ба инки ман хам еки аз ахли он бошам. Росулуллох саллаллоху алайхи васаллам фармуд: “ хамоно ту аз ахли он мебоши”.

Умайр- розиаллоху анху ва арзоху- чанд донайи хурморо аз ғилофиш берун овард ва шуруъ ба хурдани он кард ва гуфт: агар ман зинда бимонам то ин чанд дона хурморо бихурам он зиндаги тулоний хохад буд. Ва баъад аз он хурмохойироки бохуд дошт, дур андохт ва бо мушрикин жангид то кушта шуд. .[۱۲۹]

Намунайи дигарики ба таъсири омузиши иймон ва яқин ба қиёмат ва ваъдахойи аллох ва огохихойи шаръий дар харакат будани мўъминин ишора дорад ба ек бодиянишин бармегардад:

Ин марди бодиянишин назди росулуллох саллаллоху алайхи васаллам омад ва иймон овард ва бо ишон хамрох шуд. Росулуллох саллаллоху алайхи васаллам ба бархи сахоба тўвсия кард то аз у пазироий ва муроқибат кунанд. Ин бодиянишин дар ғазвайи хайбар ширкат кард. Росулуллох саллаллоху алайхи васаллам аз ғаноим, сахми ба у дод. Гуфт: ин чист? Гуфтанд: сахми ту аз ғаноим аст. У онхоро бардошт ва назди росулуллох саллаллоху алайхи васаллам омад ва гуфт: эй росулуллох инхо чист? Росулуллох саллаллоху алайхи васаллам фармуд: сахми ту аз моли ғанимат аст. Бодиянишин гуфт: ман ба хотири инхо аз ту пейравий накардам; балки аз ту пейравий кардам то дар мубориза бо куффор, ба ман тири исобат кунад ва бимирам ва вориди бехишт гардам. Росулуллох саллаллоху алайхи васаллам фармуд: агар рост мегуйи, худо нез хаминтури ба ту муомала хохад кард. У бархост ва вориди маърака шуд ва баъди аз муддати, жанозашро оварданд. Росулуллох саллаллоху алайхи васаллам фармуд: оё ин, хамон шахси аст? Гуфтанд: бале. Фармуд: у дар гуфтори хувиш содиқ буд, худо нез бо у хамонтури муомала кард. Онгох росуллуллох саллаллоху алайхи васаллам ин мужохиди шахидро дар ридойи худиш пичид ва бар у намоз хонд ва барояш чанин дуо кард: бори илохо! Ин бандат дар рохи ту хижрат намуд ва шахид шуд ва ман бар у гувохам. [۱۳۰]

  • Намунайи севумики мехохем ба он ишора кунемки чигуна пас аз омузиши иймон ва илми шаръийи даража аввал метавонад мўъмининро харакатий бо биёварад ба сахоба жалилул қадр Умар ибни Жамух ихтисос дорад.
  • Умар ибни Жамух баъди аз шаст ва чанд сол бо пойи ланг мехост дар жанги ухуд ширкат кунад. Худованд вайро ба хотири пойи лангиш маъзур карда буд аммо ба назди росулуллох саллаллоху алайхи васаллам шитофт ва гуфт: мехохам бо хамин пойи ланг дар бехишт қадам бизанам ва бо заниш барои хамиша худохофизи кард ва ру ба қибла истод ва гуфт: “ бори худоё маро ба даража шаходат ноил фармо, маро маъйус , ноумид ва дилшикаста ба хона бармагардон”.
  • Замоники бо басират

«أَدْعُو إِلَى اللَّهِ عَلَى بَصِيرَةٍ »

Ибтидо иймон омузиш дода мешавад, чанин инсонхойи тўлид мешавандки дар бархурд бо қавонин ва дастуроти шариати аллох танхо ва танхо ва бидуни муъаттали ва чак ва чуна ек мовқиф мегиранд:

«سَمِعْنَا وَأَطَعْنَا»

Шанидем ва итоат кардем. Хамин ва бас.

Инон инсонхойи беиродайи нестандки куркурона аз инсонхо табаъият кунанд, инон инсонхойи мустақил ва бо иродайи хастандки дақиқан медонанд чи мекунанд? Ва чиро кориро анжом медиханд? Ва самарайи ин коришон хам чист? Мухтаво ва мафоди ровшани ин санади муомалайи аллох бо мўъмининро хуб баррасий кунидки дар жохойи мухталифи хам ба он ишора кардам. Аллох таоло дар ин санад мефармояд:

إِنَّ اللّهَ اشْتَرَى مِنَ الْمُؤْمِنِینَ أَنفُسَهُمْ وَأَمْوَالَهُم بِأَنَّ لَهُمُ الجَنَّةَ یُقَاتِلُونَ فِی سَبِیلِ اللّهِ فَیَقْتُلُونَ وَیُقْتَلُونَ وَعْداً عَلَیْهِ حَقّاً فِی التَّوْرَاةِ وَالإِنجِیلِ وَالْقُرْآنِ وَمَنْ أَوْفَى بِعَهْدِهِ مِنَ اللّهِ فَاسْتَبْشِرُواْ بِبَیْعِکُمُ الَّذِی بَایَعْتُم بِهِ وَذَلِکَ هُوَ الْفَوْزُ الْعَظِیمُ ‏(توبه/۱۱۱)

Бегумон аллох ( колойи ) жон ва моли мўъминонро ба( бахои) бехишт харидори мекунад. ( онон бояд) дар рохи худо бижанганд ва бикушанд ва кушта шаванд. Ин ваъдайи астки худованд онро дар ( китобхойи осмоний) таврот ва инжил ва қуръон( ба унвони санади мўътабари сабт карда аст) ва ваъда ростини онро дода аст, ва чи каси аз худо ба ахди худ вафо кунандатар аст? Пас ба муомалайики кардаид шод бошид, ва ин пирузи ва ростгори бузургие.

Чанин уммати сокин ва гандида ва бетафовут ва бехиёл ва беғайрат нестанд, балки уммати харакатий хастанд, ва нишон медихандки амалгаро хастанд, танхо харф намезананд ва танхо иддао намекунанд, балки кор анжом медиханд. Замоники мо иймонро ба хам масиронимон ёд додем ба дунболи он астки қуръон ва қавонини шариатро ба онон ироя медихем, ин омузиш ба иймони онон изофа мекунад:

: إِنَّمَا الْمُؤْمِنُونَ الَّذِينَ إِذَا ذُكِرَ اللَّهُ وَجِلَتْ قُلُوبُهُمْ وَإِذَا تُلِيَتْ عَلَيْهِمْ آيَاتُهُ زَادَتْهُمْ إِيمَانًا وَعَلَىٰ رَبِّهِمْ يَتَوَكَّلُونَ(انفال/۲)

Мўъминон, танхо касони хастандки хар вақти номи худо бурда шавад, дилхойишон харросон мешавад ( ва дар анжоми некихо ва хубихо бештар талош мекунанд) ва хенгомики оёти у бар онон хонда мешавад, бар иймонишон меафзояд, ва бар парвардигори худ таваккул мекунанд.

Дар ин уммати огохи хадафдори харакатийки ба вужуд омаданд зан ва мард ба сурати ексон огохона ба суйи хадафи вохидишон дар харакат хастанд:

: ‏فَاسْتَجَابَ لَهُمْ رَبُّهُمْ أَنِّي لَا أُضِيعُ عَمَلَ عَامِلٍ مِنْكُمْ مِنْ ذَكَرٍ أَوْ أُنْثَى بَعْضُكُمْ مِنْ بَعْضٍ فَالَّذِينَ:

  • هَاجَرُوا وَأُخْرِجُوا مِنْ دِيَارِهِمْ
  • وَأُوذُوا فِي سَبِيلِي
  • وَقَاتَلُوا وَقُتِلُوا

لَأُكَفِّرَنَّ عَنْهُمْ سَيِّئَاتِهِمْ وَلَأُدْخِلَنَّهُمْ جَنَّاتٍ تَجْرِي مِنْ تَحْتِهَا الْأَنْهَارُ ثَوَابًا مِنْ عِنْدِ اللَّهِ وَاللَّهُ عِنْدَهُ حُسْنُ الثَّوَابِ (آل عمران/۱۹۵)

Пас парвардигоришон дуойи ишонро пазирофт ва посухишон додки ман амали хеч каси аз шумороки ба кор пардохта бошад- хох зан бошад ё мард – зойеъ нахохам кард. Баъзи аз шумо аз баъзи дигар хастанд. Ононики хижрат карданд, ва аз хонахойи худ ронда шуданд, ва дар рохи ман азият ва озоришон расонданд, ва жангиданд ва кушта шуданд, хар ойина гунохонишонро мебахшам ва ба бехиштишон дар меоварам. Бехиштики рудхонахо дар зери ( дарахтони) он равон аст. Ин подоши аз суйи худо аст, ва подоши нику танхо назди худо аст.

Дар ин сурат пейдоиши мўъминини чун уммул мўъминин Хадича аввалин шахсики ба паёми росулуллох саллаллоху алайхи васаллам иймон овард, ё чун Сумайя аввалин касики дар рохи ислом ва иймониш хун дод ва шахид шуд, ё каси чун Нусайбаки дар пеймони ақаба, ва ғазва ухуд ва ғазвайи хадайбия ва ғазвайи хунайн ва жанги ямома хузур  пейдо мекунад ва жиход ва мубориза мекунад ва хатто еки аз дастхояш дар жанг қатъ мешавад ва дар жанги ухуд аз росулуллох саллаллоху алайхи васаллам ба сурати мусаллахона дифоъ мекунад ва даххо намунайи дигари ошкоро ба мо мегуяндки: дар ин харакати огохона ва хадафманд, тамоми муслимин бидуни махдудияти жинсияти мовзеъи худишонро бидуни ибхом ва бо сирохат дар баробари қонуни шариати аллох ва жохилият хоким медонанд, инон метафовут ва тамошогар нестанд, балки мутаносиб бо тавоноийхойишон нақш ийфо мекунанд ва ба пеш мераванд.

Хам акнун мо хамки дар масири харакат ба самти ташкили шўройи улил амри вохиди жахоний ва уммати вохид ва жамоати вохид дар харакат хастем бояд ба еки дигар аз ин асбобики лозим ва зарурий аст ба унвони чохорумин пеш ниёзи ин вахдати огохона, хадафманд ва харакатий риоят бишаванд ахамият бидихемки – дар зимни хам масир шудан ва риояти хаққи фирқайи мансураки дар гуруххойи мухталифи ва мазохиби мутафарриқи бахш шуданд ва гум ва ғариб хастанд – чигунагийи бархурд бо ахли қиблайи астки дар мавориди бо мо ихтилофоти доранд.

Дар ин масир ба самти вахдат ва шўройи улил амри вохид каси хақ надорадки дар бораи мазохиб ва гуруххойи мутаъаллиқ ба ахли қибла қазовати иғроқомиз, мунхариф ва масх шуда дошта бошад, замони хам ек мусалмон ё ек гурух ва жамоат ё ек эътилоф ва шўройи махдуди исломий мутаъаллиқ ба мантақа ё мазхаби хосси, аз нигохи мо, жанбахойи манфий хам дошта бошад ва хатто амири фожири хам дошта бошад боз набояд уро бо душман дар ек радиф қарор бидихем, ва уро бо аъмоли иштибохимон ба самт ва суйи тоғутхойи ишғолгари хорижий ва новкарони махаллий онхо суқ бидихем.

Еки аз ин аъмоли иштибохики мумкин аст ек мусалмон дар баробари муслимини мухолифиш муртакиб бишавад пешдовари ва зехнигарийи махз ва дури аз воқеъиятхойи мовжуд аст. Шахс наметавонад алъон фирқа ё гурухики бо он мувожих астро дарк кунад, ва бо зехниятики фалон олим дар чанд қарни гузашта дар мовриди ин фирқа ироя дода аст дар мовридиш сухбат мекунад, ва табиий астки ин пеш довари ва зехнигарийи махз бо вазъи мовжуд намесозад, ва шахс дучори чанин натижагирихойи сабук сарона ва беарзиши мешавад.

Ин бародарони номутаодил ва номезони мо мутаъаллиқ ба алъон нестанд ва дар қарнхойи гузашта зиндаги мекунанд, ва қасд доранд бо баддахани ва тухмат зани ва хушунат ва лажбози ба жойи онки кафши ба андозайи по бигиранд, саъй доранд похоро битарошанд то андозайи қолиб ва шуморайи мовриди назари онхо бишавад. Чиро? Чун чанд қарни газашта еки аз уламо гуфта аст ин шахс аз ин фирқа ва гурух шуморайи пойиш хамин аст, ва алъон ин бародари номезон ва номутаодили мо хиёл мекунад хаммайи насли ин шахс ё хаммайи аъзойи ин фирқайики ин шахс ба он таъаллуқ дорад хаммашон шуморайи пойишон хамони астки он олими бузургвор дар  он қарн гуфта аст.

Алъонки мо бо омузиши иймон ва огохихойи лозим ва зарурий ва ба дунболи ин ба ахамият ва жойгохи фирқайи ножия ва танхо пуштибононимон пас аз нусрати аллох пей бурдем ва амалан дар ин масир дар холи харакат хастем зарурий астки ин натижагирихойи сабук сарона ва ба дур аз воқеиятро дур бирезем. Мо имруз, ва ниёзхойи имрузи худимон ва жараёни харакатимон ба самт ва суйи шўройи улил амри вохид ва уммати вохид ва жамоати вохидро мебинем, ва мутаносиб бо имрузимон ва харакат ба самти хадафимон тасмим мегирем.

Мо ба пешинайи тамоми афрод ва гуруххо ва жамоатхо ва эътилофхо ва шўрохойи кучак нигох мекунем, муддат замони муъайяни онхоро мовриди озмойиш қарор медихем, хар вақтки инон амалан дар баробари яхудиёни жангталаб ва дини секуляризм ва муртаддин ба унвони мусалласики душмани шумора ек ахли қибла хастанд мовзеъи мушаххаси шаръий аз худишон нишон доданд, харгох инон амалан дар сафи ахли қибла бар алайхи душманони шумора ек ва ду ва се ахли қибла мовзеъи шаръий гирифтанд, ва аз жараёни харакат ба самти ташкили шўрохойи бузургтар ва вохиди исломий пуштибони карданд, мо метавонем бо инон ва тамоми куффори ахли китоб ва шибхи ахли китобики бо мо манофеъи муштараки дар жанги бо душмани аслийи мо пейдо мекунанд муттахид бишавем.

Мо дар хийни иттиход бо тамоми ин афроди мухталиф ва фирқахо ва гуруххойи мухталиф, бо риояти услуби шаръий ва хассоси амр ба маъруф ва нахий аз мункар, ва пиёда кардани услуби интиқод аз худ, дар баробари хамма мовзеъи фаоли мегирем, ва хамма бо риояти услуби шаръийи даъват жанбахойи манфийи хамдигарро мовриди интиқод қарор медихем то дар ислохи хамдигар ба хам кўмак кунем. Дар айни хол ба жанбахойи мусбати хамдигар эхтиром мегузорем, ва ононро баржаста мекунем, ва аз ин жанбахойи мусбати хамдигар пуштибоний мекунем. Танхо дар ин сурат астки метавонем айбхойимонро зуд бартараф кунем, ва ижоза надихем душманонимон аз коноли ин айбхо ба мо садама бизананд, ва танхо дар ин сурат астки то замони расидан ба ижмоъи вохид метавонем қудрати харакат ба жилови исломимонро тақвият кунем, ва бар муттахидини дини секуляризм боз хам заработи нийрумандтари ворид кунем.

Бародарони номутаодил ва номезон ва кутох фикри инқилобийи мо ба тағйироти гуруххо ва афрод ва мазохиб ва ахзоб ва тафосири мухталиф ахамият намедиханд, ва вазъи мовжуд ва ниёзхойи рузи худишон ва соири муслиминро мовриди таважжух қарор намедиханд, барои хамин астки ба сурати дугмотик ва жазмият ва пофишорийи таъассубомиз ва бидуни далили мўътабари шаръий, бар дурустийи раъйи ек олимки марбут ба қарнхо пеш ва замони худиш буда аст, саъй мекунанд ижтиходоти он бузургворон дар гузаштаро бар вазъи мовжуди мо тахмил кунандки, бо такрори ин ижтиходоти ғейри мунтабиқ бо вазъи мовжуд  ва ирояи рохи халхои ғейри шаръий дар кутох муддат се мусибат бар жараён руба жилови муслимин ворид мекунанд:  

-еки инки хам фикрхойишонро ба иқдомоти ифротий ва мусиббор водор мекунанд ва энержийи ин сармояхойи азимро хадар медиханд.

-мусибати дувум инки жунбуши мужохидинро аз анбухи муслимин жудо мекунанд ва мужохидро табдил мекунанд ба мохийи бидуни об.

-мусибати севумики ин дустони номутаодил ва номезони мо бар ахли қибла тахмил мекунанд ин астки нийрухойи мужохид ва озодихохро муншаъиб ва тика тика мекунанд ва ғейри мумкин месозандки зарбайи умда бар душмани умдайи мутамаркиз   ворид бишавад.

Мо мебинемки душманони муттахид мо аз шикофхойики бародарони номутаодил ва номезони мо ба вужуд меоваранд нихояти суъистефодаро барои зарба задан ба хамма мекунанд, ва саъй доранд аз ин шикофхо ва тика ва тика шуданхойи муслимин тажовузот ва амалиётхойи рохзанонашонро бар сари ахли қибла пеш аз пеш ташдид кунанд.

Инхо бахши аз самароти ин бародарони номутаодил ва қосири мост, аммо мо хақ надоремки бо дар пеш гирифтани мубориза алайхи қосирин иштибохи маъмули худишонро муртакиб бишавем ва екпорчагиро инкор кунем, хамчунин набояд бо дар пеш гирифтани дифоъ аз екпорчаги ба хатохойи тазохур ва авомфариби биёфтемки ба сарфи назар кардани мубориза алайхи кутох фикрон ва қосирин тазохур мекунанд. Жараёни исломийки ба самти ташкили шўройи улил амр дар харакат аст бо риояти тамоми усули даъват, ва пархез аз иртикоби мункари бузургтар ба жойи мункари кучактар , ба мубориза оштинопазир ва беамоний алайхи хар ду гурух пардохта, ва барои дифоъ аз вахдати ахли қибла ва екпорчаги жунбуши исломий, ва такомул бахшидан ба шўрохойи кучак ба шўройи вохиди улил амри жахоний аз хеч талоши сарфиназар намекунад.

Мо бояд дақиқан бейни душманон, ва дустоники муртакиби иштибох шуданд фарқ бигузорем: душманро бояд кубид ва мужохидини фирқайи ножияйироки муртакиби иштибох шудандро бояд бо кўмаки “ интиқод ба сабки исломияш” ба рохи рост хидоят кард. Бо дар пеш гирифтани ин равиш бояд бо нирухойи куллия мўъминин муттахид шуд ва иттиходи умдаро дар шўрохойи умда ба вужуд овард то алайхи душманони умда мубориза кард.

Ин иттиходи умдайики ахли қибла ба вужуд меоваранд бидуни шак мажмуъайи аз мазохиб ва тафсирхо ва назароти мухталифи хастанд ва мовзеъгири онхо нисбат ба масоили мухталиф хам мумкин аст мухталиф бошад, аммо онхо дар хар хол вужуд доранд ва бар жамоати васиъи аз муслимин таъсир мегузоранд, барои инки жамоатхойи бештариро ба жиход дар рохи тахкими қонуни шариати аллох ва ижоди уммати вохид ва жамоати вохид аз коноли хукумати исломий ва шўройи улил амри вохиди муслимин кашонд набояд иттиходи муштараки бо ин жамиъатхо, тахти рахбари шўройи вохид ва хукумати исломий дар хар сатхиро рад кард. Шойиста нестки мўъминин ва бахусус мўъминини мужохид фирқайи ножияки пас аз нусрати аллох танхо пуштибонони хамдигар хастанд танхо ба мавориди ихтилофи назар чашм бидузанд, балки бояд ба нукоти муштараки беандоза муъассир ва қавий дар тафсирхо чашм бидузанд ва мовриди таважжух қароришон бидиханд.

Агар мўъминин кинорагири кунанд тадовуми инқилоби исломий ва харакат ба самти шўройи улил амри вохид ва уммати вохид ва ижмоъи вохид ва жамоати вохид ғейри мумкин мешавад. Мо бо истефода аз шўро ва иттиходхойи муштараки бо тафсирхойи мухталифи исломий метавонем ба мардумоники тахти хидояти онхо хастанд наздик бишавем, ва метавонем бар онхо таъсир бигузорем, ва онхоро барои жиход ва муборазайи муштарак бар алайхи душманони муштарак ва таъмини хостахо ва ахдофи муштаракимон басиж кунем. Рад кардани ингуна иттиходхойи муштараки тахти назорати шўройи вохид ё хукумати исломий дар хар сатхи ба мафхуми буридани аз мардум ва ба рохи жудогона қадам гузоштан,ва дар хақиқат чанин кори фақат натоижи вахим хохад доштки ба тазъифи жиходи муслимин ва харакат ба самти жилови муслимин, ва идомайи фақр ва гурснагий, ва идомайи тасаллути душманон бар муслимин, ва ба таъхир офтодани нусрат ва пирузи аллох ва хилофат ва хокимияти муслимин бар замин мунжар мешавадки аллох ваъдашро ба мўъминин дода аст:

وَعَدَ اللَّهُ الَّذینَ آمَنُوا مِنْکُمْ وَ عَمِلُوا الصَّالِحاتِ لَیَسْتَخْلِفَنَّهُمْ فِی الْأَرْضِ کَمَا اسْتَخْلَفَ الَّذینَ مِنْ قَبْلِهِمْ (نور/۵۵)

Агар хохони мутахаққиқ шудани ин ваъдайи аллох хастем, ва агар хохони ба таъхир офтодани пеш аз андозайи ин ваъдахо нестемки боиси давоми фақр ва гурснагий ва тасаллути душманон бар муслимин мешавад, бояд шароит, асбоб ва пеш заминахойи тахаққуқи ин ваъда ва нусрати аллохро фарохам кунем.

Замоники медонем шўро ва вахдат зомини харакати мо ба самти жилов, ва пеш заминайи касби қудрат, ва аз асбобхойи мухимми нусрати аллох, ва тахаққуқи ваъдахойи аллох ба хисоб меоянд, дигар мўъминин набояд ба худишон ижоза бидихандки тангназар бошанд, балки бояд тамоми ахли қибла ва тамоми мухолифини дини секуляризм ва тамоми мухолифини муртаддини махаллийро дар шўройи вохиди гирди хам жамъ кунем ва бо нируйи умда жиходи умдаро бар алайхи душманони умда густариш бидихем.

Нуктаики дар инжо лозим аст ба он ишора бишавад ин астки мумкин аст афроди зиёдий аз муслимини фариб хурда куффори дохилий ва мунофиқинро хурда бошанд ва танхо назорагар бошанд, мо хаттол имкон бояд саъй кунемки инонро хул ва хуши

« أَطْعَمَهُمْ مِنْ جُوعٍ وَآَمَنَهُمْ مِنْ خَوْفٍ»

ба самти худимон бикашонем, ва бо ин муслимин жибхайи худимонро густариш бидихем, ва  дар баробар, нирухойи фариб хурда ва тахти фармони ишғолгарони секуляри жахоний ва муртаддини махаллийро хаддиаксар мунфарид кунем ва заработи муштараки бар онон ворид кунем. Ин аст шева асосий стротежик ва токтики мўъминин дар холи хозир.

Бале, мо бояд аз ночизтарин имконот хам истефода кунем, хатто мо метавонем мисли Умар ибни Хаттоб аз хоинин ва муртаддини асри худимон чун демокротхойи либирол ва нолибирол жудо аз мардум, коммунистхо ва хоинини мусаллах ва фикрики дар ихтиёри душман хастанд, аммо аз хатохойи собиқи худ пушаймон шуданд ва қасд доранд ба нафъи қонуни шариати аллох ва ба нафъи мардум ва номус ва ватани худ рохи муборизайи мардумиро дар пеш бигиранд, ва аз хаққи муслим ва қатъий миллати мусалмони худишон пуштибоний кунанд то ба ин шикл жуброни иштибохоти худишонро бикунанд, истефода кунем.

  Албатта бархи аз мунофиқин ва секулярзадахо хам мумкин аст мажбур бишаванд барои касби манофеъи дунёвий ва ё тахти фишор ва таъсири афкори умумий миллати худишон ва дигар мўъминин ва ё муслимини жахон ба жиходи исломий миллатишон мулхақ бишаванд, ба хар хол иллатиш хар чи бошад боз зарурат дорадки куллияи ин нирухоро бо дар пеш гирифтани хазари комил дар мубориза муштараки алайхи ин душмани ишғолгари секуляри хорижий ва муртаддини махаллий тахти шўройи вохиди муттахид сохт ва жангро бар душмани аслий мутамаркиз кард, хамчунонки росулуллох саллаллоху алайхи васаллам бо бастани пеймонхойи бо яхуди Мадина ва соири қабоил ва хамрох кардан ё хунсо кардани мунофиқин ва секулярзадахо барои ғалаба бар душмани аслий ва тамаркуз бар душмани аслий иттиходи фарогир ва қудрати умда алайхи душмани умда фарохам кард.

Хар вақти каси бихохад хатохо ва иштибохоти гузашташро дасти кам дар мовриди масалайи қонуни шариати аллох ва миллати ситамдида худиш тасхих кунад бетардид амри хуби астки танхо метавонем аз он истиқбол кунем, ва хар вақти каси хатто тахти таъсири афкори умумий ижборан ногузир бишавад душмани муштараки тамоми шариатхойи осмоний ва муртаддини махаллий ва душмани миллати худиш қиём кунад, ва аз масалайи хамновъониш ба истизъоф кашидани худиш пуштибоний кунад, ва ё сирфан барои фарохам шудани

«أَطْعَمَهُمْ مِنْ جُوعٍ وَآَمَنَهُمْ مِنْ خَوْفٍ»

Бо ахли қибла муттахид бишавад боз дар инсурат хам ба хеч важх зиёнбахш нахохад буд, хамчунонки насронийхо бо артеши Умар ибни Хаттоб розиаллоху анху дар фатхи Форс ва Рум барои таъмини ин маворид муттахид шуданд.

Мо чораи надорем жузъ инки дар барномахойимон мутаносиб бо вазъи мовжудимон ва ниёзхойи рузимон таъаммул ва бознигари кунем, бояд бо барномайи системотик онхороки ба далоили аз муборизайи исломий худишонро кинор мекашанд бо рафъи шубхотишон дар ин мубориза ширкатишон бидихем, ва бо онхоики дар ин жунбуши умумий ва бунёдий даст руйи даст мегузоранд фаолона ва ба шевайи шаръий рубару бишавем. Мо танхо дар жараёни жиход ва муборизайи барои берун рондани куффори ишғолгари секуляри хорижий ва муртаддин ва пас мондахойи тоғутийи онхо, ва дар жараёни тахкими қонуни шариати аллох ва харакат ба самти такомули шўрохо то замони расидан ба шўройи улил амри вохид ва уммати вохид ва жамоати вохид астки метавонем марзи бейни ек мужохид ва муборизи воқеъий ва ек пандорбофи хуқққабози сухансаро ва марзи миёни ислом ва ғейри исломро ошкортар кунем.

Дар жараёни жиход ва мубориза воқеъий астки ошкор мешавад чи каси алайхи душмани қасам хурда хунхори секуляр ва ишғолгари хорижий ва муртаддини махалллий содиқона мубориза мекунад ва чи каси рахтахобро таржих медихад, ва чи каси аз хуқуқи хаққи миллати мусалмони худиш пуштибоний мекунад ва ба он кўмак мекунад ва чи каси ба он пушт карда аст ва дар таваххумоти худиш чохор наъли юрутма меравад.

 Замоники мо хаммайи ахли қибларо ба вахдат ва тамоми ғейри муслимини мухолиф бо ишғолгарони секуляри хорижий ва муртаддини махаллийро хул ва хуши пеймонхойи бо худ хамрох мекунем, ва хохони чанин вахдати фарогири хастем, харгиз ба маънойи тажаммуъи нобихирадона ва созиши бидуни барнома нест. Мо тарафдори он хастемки бо риояти усули исломий бо нирухойи зидди ишғолгар ва зидди секуляр ва зидди қонуни шариати аллох хамгом бишавем, ва нирухоро дар мубориза алайхи нирухойи душманони муштарак ва аслий, ва дар пуштибонийи аз ситамдидагон ва кўмак ба онхо тахкими адолати исломий бо хам муттахид кунем.

Хатто мумкин аст дар жараёни густариши жиход бар алайхи душмани аслий аз аносири зидди душман хам пуштибоний кунем ва ононро ба харакат бар алайхи душмани аслий тарғиб кунем. Хамон корики росулуллох бо қабилахойи чун Хузоъа бар алайхи секуляристхойи қурайш кард.

Дар ижройи ин токтикхойи зарурий ва лозим мумкин аст баъзи аз бародарони номутаодил ва номезони мо қудрати хазм ва дарки онро надошта бошанд ва муртакиби гуфтор ё иқдомоти ихсосий ва ғейри шаръий бишаванд, дар ин сурат ин зарурат пеш меоядки аносири махдуд бийн, қосир ва ё ифротий ва номутаодил ва хатто созишкорро мовриди интиқод қарор бидихем, ва ин хислатхойи нописанди онхоро тард кунем, ва жараёни жиходий муслиминро бо ин интиқодот аз бемори ва олуда шудан ба беморихойи онон воксина кунем.

Нуктаи дигарики лозим аст дар равиши бархурди сахих бо ахли қибла ба унвони ек пеш ниёзи вахдати огохона, хадафманд ва харакатий риоят бишавад муроқибати аз чигунагийи бархурд бо уламоики гушагири карданд, ё танхо ба имомат ва хитоба дар хадди изтирор мепардозанд, ё дар маъаррази икрох ва ижбор қарор гирифтанд ва чорайи жузъ дафъи ифсод ба фосид надоранд.

Дар тамоми ин маворид ва мавориди мушобехки мумкин аст ек мусалмон ба далили набуди хукумати исломий ала минхажин нубувват ё ба далили набуди хукумати бадили изтирорий исломий ва хатто тасаллути уламои суъ варравайбиза ва мунофиқин ва ахли бидъат бар находхойи қудрат дар жомеъа дар зуруф ва шароити замоний ва маконий вижайи гир кунадки барои баъзи аз нозирин шубхоти ба вужуд биёядки накунад инхам жузъи хамон афроди бемор ва дорудастайи мунофиқин ва секулярзада бошад, қоидайи куллий бар овардани бештарин узрхо барои мусалмон ва табриъайи он аз журми эхтимолий аз тариқи шубхот ва шак ва шубха аст, ва меъёри санжиш барои ононики дар мебориза бо жохилияти хоким гушагириро интихоб кардан хам ин астки:

مَن رَأى مِنكُم مُنكَرَاً فَليُغَيِّرْهُ بِيَدِهِ، فَإِنْ لَمْ يَستَطعْفَبِلِسَانِهِ، فَإِنْ لَمْ يَستَطعْ فَبِقَلبِه وَذَلِكَ أَضْعَفُ الإيمَانِ. [۱۳۱]

Хар фарди аз шумоки кори гунохиро мушохида кунад боисти бо дастиш монеъи анжоми он шавад ва агар натавонист бо забониш монеъи он гардад ва агар наметавонад – хаддиақал – бо қалбиш- онро инкор кунад ва ба он рози нашавад- ва танхо сохиби заифтарин иймон астки танхо бо қалб инкор мекунад.

Инкор бо қалб яъни муборизайи манфий, ва дар хар се равиши мубориза бо мункар, кинорагири ва адами хамкори бо мункар ва шахси мужрим вужуд дорад. Ин қоидайи куллий мубориза дар холатхойи оддий аст, аммо агар шахс дар холатхойи изтирор қарор гирифт бояд тобеъи қоидайи

«الضرورات تبیح المحضورات»

шуд. Масалан мусалмон мажбур бишавад ек чизи бадтарро бо ек чизи бади дафъ кунад, барои аз бейн бурдани ек чизи фосидтари ба чизи фосиди чанг бизанад.

Дар ингуна мавориди бисёр мутаъаддиди изтирорий, ва дар чанин жавомеъи жохилиятзадаики мумкин аст хадди фосила бейни дорудастайи мунофиқин ва мўъминин хам ба хам бихурад, барои мухофизат аз мўъминини ба кучактарин шубхот дар рафъи иттихоми аз муслимин чанг мезанем, ва хусни зон ва гумони хейр бурдан ба муслимин ба унвони ек вожиб барои тўвжих ва тафсир ба самти хуби корхойи онхо чанг мезанем, ва ин корро новъи тақвияти жибхайи мўъминин медонем.

Аллох таоло барои мо барои бандахояш узр биёварем ва бандахояшро бо шубхот аз журм табраъа кунем:

ادْرَءُوا الْحُدُودَ عَنِ الْمُسْلِمِينَ مَا اسْتَطَعْتُمْ[۱۳۲]

Мо хам ба хотири дусти аллох ва тақвияти иймонимон тамоми кинахо ва танаффурхойи нобажо ва хутувотиш шайтонро дур бирезем ва ин корхоро мекунем.

مَنْ أَحَبَّ لِلَّهِ، وَأَبْغَضَ لِلَّهِ، و أَعْطَى لِلَّهِ، فَقَدِ اسْتَكْمَلَ الإِيمَانَ[۱۳۳]

Онки ба хотири худо дуст бидорид ва ба хотири худо душман бидорид ва ба хотири худованд чизиро бибахшид, иймони вай комил гашта аст.” Ин хам татбиқи амалий ва харакатийи бахши аз:

«إِنَّ صَلَاتِي وَنُسُكِي وَمَحْيَايَ وَمَمَاتِي لِلَّهِ رَبِّ الْعَالَمِينَ »

Дар зиндаги дунёвиймон аст.

Мо дар панохи хукумати исломий ала минхажин нубувват ё бадили изтирорийи он ниёзманди ташкили шўройи улил амри мантақаий ва жахоний хастемки мазхар ва намояндайи тамоми муслимин ва мустазъафини жахон бошад, ва инро зомини ташкил ва бақойи уммат ва инро зомини хифз ва тақвияти қудрат ва пирузийи бар тамоми душманони шумора ек ва ду ва се ва чохор ва ахли қиблайи мужрим медонем.

Мо хақ надорем бо аъмоли жохилонайи худимон ахли қиблаики танхо барои ризояти аллох онро субх ва шом мехонем аз ин иттиход ва ин қудрат ва ин харакати жахоний тард кунем ва киноришон бизанем, хар чандки ба далоили мухталифи доройи айбхо ва иштибохоти бузург хам бошанд, мо посухгуйи иштибохот ва айбхойишон нестем, балки масъули огохсозийи онхо ва фарохам кардани заминахойи тўвба дар онхо хастем.

Касики жохилона муртакиби журми тарди чанин мўъминини хатокор бишавад дар садама задан ба муслимин ва дар хидмат ба душманони ошкор ва пинхони ахли қибла кор карда аст, ва шакки нестки инсони золими астки тибқи нақшайи мушрикин ва секуляристхо ва соири душманон амал карда аст. Диққат кунид аллох таоло чи мефармояд:

وَلاَ تَطْرُدِ الَّذِینَ یَدْعُونَ رَبَّهُم بِالْغَدَاةِ وَالْعَشِیِّ یُرِیدُونَ وَجْهَهُ مَا عَلَیْکَ مِنْ حِسَابِهِم مِّن شَیْءٍ وَمَا مِنْ حِسَابِکَ عَلَیْهِم مِّن شَیْءٍ فَتَطْرُدَهُمْ فَتَکُونَ مِنَ الظَّالِمِینَ‏(انعام/۵۲-۵۳)

Касонироки (аз пеши худ) мароники сахаргохон ва шомгохон худоиро ба фарёд мехонанд

[« بِالْغَدَاةِ وَ الْعَشِیِّ»

Мурод, дар хамма авқот аст. Манзуришон ( танхо ризояти) у аст. На хисоби ишон бар ту аст ва на хисоби ту бар онон аст ( ва хар каси даргири амали хувиш аст). Агар ( ба харфи секуляристхо дарборайи ингуна мўъминон гуш дихи ва аз худ) ононро бирони, аз зумрайи ситамгарон хохи буд.

Мо хақ надорем чанин масирироки душманони мо ва бахусус душманони мушрик ва секуляри мо рафтандро биравем ва бояд:

وَإِذَا جَاءکَ الَّذِینَ یُؤْمِنُونَ بِآیَاتِنَا فَقُلْ سَلاَمٌ عَلَیْکُمْ کَتَبَ رَبُّکُمْ عَلَى نَفْسِهِ الرَّحْمَةَ أَنَّهُ مَن عَمِلَ مِنکُمْ سُوءاً بِجَهَالَةٍ ثُمَّ تَابَ مِن بَعْدِهِ وَأَصْلَحَ فَأَنَّهُ غَفُورٌ رَّحِیمٌ ‏(انعام/۵۴)

Харгох мўъминон ба оёти мо ба пеши ту омаданд бадишон бигу: салом бар шумо бод! Худованд шумо бар хувиштан рахмат вожиб намуда астки хар каси аз шумо аз руйи нодони ва жахолат дучори амал ва кори суъ ва бади шуд, ва ле баъди аз он тўвба кард ва ислох кард ( худованд узри тақсири уро мепазирад) чироки у бахшанда истки рахм мекунад.

Дар инжо мухим нестки ин амали суъ ва зишти бародаронимон дар чи аст, мухим ин астки амали суъиро аз руйи жахолат анжом дода аст, ва вазифайи мо додани огохи ба сабки росулуллох саллаллоху алайхи васаллам ба у аст то заминахойи тўвбаи уро аз ин журм барояш фарохам бишавад ва аз ин олудагийи ақидатий ё рафторий пок бишавад, ва аз ин беморийи даруний ё зохирий нажот пейдо кунад.

Вазифайи мо дармон ва фарохам кардани асбоб ва заминахойи нажоти фуқароъ ва беморони аст на куштани онхо ва ё тард кардани онхо. Агар мо дучори иштибохи тарди ғейри шаръий муслимин шудем, ва муслиминро ба далили жахолатишон аз худимон тард кунем, ва жахолатишон дар ин жавомеъи жохилийро асбоби барои тардишон ва тафарруқи бештар кардем,ва бароишон узр ба жахл дар аъмоли суъики анжом медиханд наёварем, онвақт бо ин тафарруқи вайронгарики тўлид кардем чи каси аз жониби аллох пуштибони мо хохад буд? Магар аллох таоло баъди аз нусрати худиш мўъмининро аз асбоби наср қарор надода?

هُوَ الَّذِي أَيَّدَكَ بِنَصْرِهِ وَ بِالْمُؤْمِنِينَ

Чиро? Мўъминин баъди аз нусрати аллох бузургтарин асбоби қудратгирий ва нузули наср ва пирузи хастанд, мо дар баробари ин муслимини жохилики ба хотири жахолатишон дучори аъмоли суъи шуданд тибқи нақшайи душманонимон аз коноли уламоъи суъ варрувайбиза вал аимматул музиллин ва дуотун ала абваби жаханнам амал намекунем, ва тибқи нақшайи душманонимон дар тарди инон ва ижоди тафарруқ пеш намеравем, балки аз токтик ва силохи мухимми сабр дар ислохи ин бародарони мариз ва олудамон ва хифзи вахдатимон истефода мекунемки, сабр кори содайи хам нест бахусус дар вазъи мовжуд аммо қоида хамин аст:

رَبَّنَا أَفْرِغْ عَلَيْنَا صَبْرًا وَتَوَفَّنَا مُسْلِمِينَ(اعراف/۱۲۶)

Мо дар равиши бархурд бо бародарон ва хохарони мусалмонимонки дучори амали суъ ва иштибохи шудан ба сабки сахобайи росулуллох саллаллоху алайхи васаллам аз ек то хафтод узр ва бахонайи шаръий меоварем.۷۰ яъни хийли зиёд ва то онжоики метавонем. Холо агар ин узрхойи мо кофий набуданд мегуем шояд узри дигари хам дошта бошад ва мо аз он бехабар бошем. Ин услуби ек мусалмон дар баробари иштибохи ек мусалмон аст. Он хам дар кудом мужтамаъ? Дар мужтамаъи сахоба ва асри хулафои рошидин. Холо дар ин жомеъайи жохилий ва беморики хукуматхойи тоғутий ва мунофиқин ва секулярзадахо ва уламойи суъ варрувайбиза бо химояти куффори ишғолгари хорижий ва онхамма расонайи мохвораий ва конолхойи ижтимоий ва омузиший ва ғейрих инхамма олудагий ва беморий тўлид карданд бояд чанд урзи шаръий барои муслимин биёварем.

Нуктаи дигарики иддайи аз бародарон дар он иштибох мекунанд ин астки фарқи бейни амали мужримонайи шахс бо худи шахс намегузоранд. Наметавонанд мисли бархурди росулуллох саллаллоху алайхи васаллам бо иштибохоти Усома ибни Зайд ва Холид ибни Валид бо муслимини доройи амали суъ бархурд кунанд. Мо бояд танх аз он амали он хохар ё бародаримон эъломи бароат кунем на аз худишон. Мо замоники бародар ё хохари мўъминимонро мебинемки муртакиби амали суъ ва гумрохи шуданд набояд онро басурати мутлақ гумрохиш биномем. Балки дар хамон мовзуъ ишонро жохил ва гумрох медонем. Мисли иттифоқики барои Холид ибни Валид ё Усома ибни Зайд ё Миқдод ё Билол дар муовизайи махсулиш рух дод.

Масалайи иштибохи дигарики иддайи дар он офтоданд ин астки хиёл мекунанд хар каси бо онхо бижангад хатман кофар ё муртад ё хавориж ва сахавот ва муздур аст. Дар холики интури нест, ва мумкин аст ба далоили дигари чун бағий бо шумо вориди жанг шуда бошад, ё ижтиходи ғалати карда бошад, ва ба хотири иймон ва ислом бо шумо нажангад, дар хар сурат ин жангиш боис намешавад сифати иймон ва исломро аз у бигирид:

وَإِنْ طَائِفَتَانِ مِنَ الْمُؤْمِنِينَ اقْتَتَلُوا فَأَصْلِحُوا بَيْنَهُمَا (حجرات/۹)

Хар гох ду гурух аз мўъминон бо хам ба жанг пардохтанд, дар миёни онон сулх барқарор созид.

Дар хар сурат равиши шаръий таомул ва бархурд бо ахли қибла хам еки дигар аз пеш заминахо ва муқаддамоти зарурийи вахдати огохона, хадафманд ва харакатий астки бояд мисли бақияйи пеш заминахо ва муқаддамот тавассути мужохидини фирқайи ножия риоят бишавад.

Еки дигар аз пеш шартхойи вахдати огохона, хадафманд ва харакатий “ иродайи шўроий” аст. “ иродайи шўроий” ба маъни қабул ва пазириши танаввуъ ороъ, бардоштхо ва тафосир даруни шўро ва таслими раъйи вохиди шўро шудан аст.

Яъни шўрои муслимин бояд қабул кунандки дар даруни аъзойи шўро ихтилофи назар ва танаввуъи бардоштхо, мутаносиб бо илм нисбий ва пешрафтхойи фикрийи инсонхо барои пешрафт ва тараққийи мудовим ва пейваста, вужуд дорад ва замоники шўро хам бо ижмоъи вохидиш раъйи худишро содир кард аъзо бояд бипазирандки бояд тобеъи раъйи вохиди шўро аз коноли рахбарият ва амир бошанд хар чандки мухолифи раъйи онхо бошад. танхо дар пеш гирифтани ин равиши жиходий ва муборизотий астки аз ду беморийи хазф героийи кур ва инхисоргероийи жохилона, ва дар нихоят тафрақа ва инхидоми вахдати хадафманд ахли қибла жиловгири мекунад. Таслими “ иродайи шўроий” шудан яъни зимонати еки аз пеш шартхо ва пеш ниёзхойи вахдати огохона хадафманд ва харакатий.

Дар дарси гузаштамон дар мовриди душманшиносий шаръий ва даража банди шаръий душманон арз кардемки аллох таоло дар мовриди душманоники ошкоранд ва мешносамишон ва онхоики пинхонанд ва намешносамишон амр мекунад:

وَأَعِدُّواْ لَهُم مَّا اسْتَطَعْتُم مِّن قُوَّةٍ وَمِن رِّبَاطِ الْخَیْلِ تُرْهِبُونَ بِهِ عَدْوَّ اللّهِ وَعَدُوَّکُمْ وَآخَرِینَ مِن دُونِهِمْ لاَ تَعْلَمُونَهُمُ اللّهُ یَعْلَمُهُمْ (انفال/۶۰)

Барои ( жиход бо) онон то онжоки метавонид нийру, қувват ва асбхойи варзида омада созид, то бо он душмани худо ва душмани хувишро битарсонид, ва касони дигари жузъ ононро нез ба харрос андозидки ишонро намешносид ва худо ононро мешносад.

Дар дарси шиносоийи мунофиқин ва секулярзадахо арз кардемки омили “ қудрат” нақши калидий ва асосийро дар бархурди бо ин куффори пинхони дохилийки мо намешносемишон ва танхо аллох онхоро мешносад бози мекунад, холо аллох таоло ошкоро ва возих баён мекунадки он чизики куффори ошкорро контрол ва мудирият мекунад ва дар баробари куффори ошкор хам хукми боздорандагий аслийро дорад боз “ қудрат” аст, ва амр мекунад то онжоики метавонем худимонро ба омада кардан ва тахия кардани ин “қудрат” машғул кунем то бо ин “қудрат” хам душманони ошкор ва шинохта шударо битарсонем ва хам душманони ношнохта ва пинхонроки танхо аллох онхоро мешносад.

Аммо чи “қудрат” астки инонро метарсонад? Қудрати илмий аст? Қудрати фархангий аст? Қудрати иқтисодий аст? Ё ….? ижоза бидихид росулуллох саллаллоху алайхи васаллам жавоб бидихад: росулуллох саллаллоху алайхи васаллам барои инки иддайи рувайбиза ва уламои суъ наёянд маънийи қувват ва нийруйи хоста шуда дар ояро ба чизхойи дигари тафсир ва таъвил кунанд мефармояд:

أَلا إِنَّ الْقُوَّةَ الرَّمْيُ،أَلا إِنَّالْقُوَّةَ الرَّمْيُ، أَلا إِنَّ الْقُوَّةَ الرَّمْيُ[۱۳۴]

Огох бошидки манзур аз қувват тир андози аст. Огох бошидки манзур аз қувват тир андози аст, огох бошидки манзур аз қувват тир андози аст.

Дар ин сурат танхо душманони ошкор ва пинхони аллох ва худимонро танхо бо қудрати аслаха мешавад тарсонд, хуб, ин душманики рубаруйи мост ек шахс аст то бо қудрати шахсий онро битарсонем? Оё жамоат ва гурухи хосси астки бо қудрати гурух ва жамоати хосси онро битарсонем? Ё хукумат аст? Агар хукумат нест балки хукуматхо хастанд танхо ва танхо бо қудрати хукуматий астки мешавад онро тарсонд на бо қудрати ек фарди мусаллах ё гурухи мусаллахи.

Рохи расидан ба ин қудрати хукуматий хам аз иттиход ва вахдат барои ташкили халфул фузули шахрий ва рустоий ва махаллаий шуруъ мешавад то ба жамоат мерасад ва то ба шўройи мужохидин мерасад ва то дар нихоят ба қудрати хукуматийи исломий мерасад. Хадаф ин астки танхо бо қудрати хукуматий астки мешавад дар баробари қудрати хукуматийи душманони аллох ва худимон ва хатто қудрати мунофиқин ва секулярзадахо ва ошуб талабони мусалмонони номутаодил ва номезони дохилий истод.

Хатто агар чанин хукумати исломий чун хукумати хулафои рошидин вужуд надошт ва бадили изтирорийи исломий он вужуд дошт мисли тамоми хукуматхойики пас аз хулафои рошидин бар муслимин бар асоси фиқхи хосси исломий хукм ронданд, боз қудрат ва аслаха, дар баробари хукумати душманон, танхо ва танхо бо хукумат маъни медихад, ва ин хукумат хам танхо ва танхо бо вахдат ба вужуд меояд, барои хамин астки аллох таоло барои хифзи ин вахдат рохкорхойиро ироя дода аст. Мисли душманшиносий шаръий ва даража банди душманон; душманхо хам тамоми талошишон бар ин астки ин вахдатро ба хам бизананд ва тафарруқро ба жойиш бигузорандки натижайи қахрийи он нобудийи қудрати хукуматий аст ва аввалин иқдомишон бархам задан даража банди душманон аз тариқи мунофиқин ва секулярзадахо ва уламойи суъ варрувайбиза ва муслимини номутаодил  ва номезон буда аст. Хатто дар мавориди зиёдий худи муслимини номутаодил ва номезон бидуни дахолати душманони ахли қибла худишон довталабона ва нохоста корхойиро анжо дадандки ингор тибқи нақшайи ин душманони ахли қибла дар харакатанд ва тамоми самароти ин корхойи ин бародарони номутаодил ва номезони мо ба душманони мо ва худишон расида аст.

Душманони ахли қибла намехоханд муслимин ба қудрати хукуматий даст пейдо кунанд ва агар даст пейдо карданд тамоми талошишон ин астки онро бо тафарруқ нобуд кунанд. Барои хамин астки аллох таоло тафарруқро еки аз сифоти мушрикин ва секуляристхо медонад ва муслиминро аз чанин ширки бархазар медорад:

وَلَا تَكُونُوا مِنَ الْمُشْرِكِينَ * مِنَ الَّذِينَ فَرَّقُوا دِينَهُمْ وَكَانُوا شِيَعًا ۖ كُلُّ حِزْبٍ بِمَا لَدَيْهِمْ فَرِحُونَ  (روم/۳۱-۳۲)

Ва боз сифориш мекунадки:

:وَأَنَّ هَذَا صِرَاطِی مُسْتَقِیماً فَاتَّبِعُوهُ وَلاَ تَتَّبِعُواْ السُّبُلَ فَتَفَرَّقَ بِکُمْ عَن سَبِیلِهِ ذَلِکُمْ وَصَّاکُم بِهِ لَعَلَّکُمْ تَتَّقُونَ (انعام/۱۵۳)‏

Ин рох ( ки бароитон баён кардам) рохи мустақими ман аст аз он пейравий кунид ва аз роххойи ( ботил) пейравий накунидки шуморо аз рохи худо пароканда ва мутафарриқ мекунад. Инхо чизхойи астки худованд шуморо бидон тўвсия мекунад то пархезгор шавид.

Холо агар каси ин дастуроти сарихи аллохро гуш надихад ва худишро ба бало ва ширки тафарруқ гирифтор кард, дар ин сурат аллох таоло тафрақагароро дар хеч чизи бо пайғамбар намедонад:

إِنَّ الَّذِینَ فَرَّقُواْ دِینَهُمْ وَکَانُواْ شِیَعاً لَّسْتَ مِنْهُمْ فِی شَیْءٍ إِنَّمَا أَمْرُهُمْ إِلَى اللّهِ ثُمَّ یُنَبِّئُهُم بِمَا کَانُواْ یَفْعَلُونَ ‏(انعام/۱۵۹)

Бегумон касоники дини худро пароканда медоранд ва даста даста ва гурух гурух мешаванд ту ба хеч важх аз онон нести ва ( хисоби ту аз онон жудо ва) сарукоришон бо худо аст ва худо ишонро аз ончи мекунанд бохабар месозад.

Дар ин сурат пас аз иймон ба унвони ек қудрати даруний, вахдати шохкалиди қудрати дунёвийки дар сурати тафарруқ ва бидуни он бо вужуди пештарфттарин аслахахо ва бо шахоматтарин инсонхо боз натижайи ғейри аз фашал ва беубухати ва залилий дарбар нахохад дошт.

.  یَا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُواْ إِذَا لَقِیتُمْ فِئَةً فَاثْبُتُواْ وَاذْکُرُواْ اللّهَ کَثِیراً لَّعَلَّکُمْ تُفْلَحُونَ ‏* وَأَطِیعُواْ اللّهَ وَرَسُولَهُ وَلاَ تَنَازَعُواْ فَتَفْشَلُواْ وَتَذْهَبَ رِیحُکُمْ وَاصْبِرُواْ إِنَّ اللّهَ مَعَ الصَّابِرِینَ ‏(انفال/۴۵-۴۶)

Эй мўъминон! Хенгомики бо гурухи рубару шудид,пойдори намойид ва бисёр худоро ёд кунид то пируз ва ростгор шавид. Ва аз худо ва пайғамбариш итоат намойид ва кишмикиш мекунид,( ки агар кишмикиш кунид) дармонда ва нотавон мешавид ва шукух ва хайбати шумо аз миён меравад ( ва тарс ва харроси аз шумо намешавад). Сабр кунидки худо бо сабр кунандагон.

Ижоза бидихид ек тамсил ва ривояти аз саййидина Али ибни Аби Толибро бароитон таъриф кунам то мутаважжих бишавемки тафарруқ чигуна домангири хамма мешавад, ва тару хушикро бо хам месузонад , хатто онхойиро ба коми худиш фуру мебурдки дар ин жараёни тафарруқики тавассути бародарони номутаодил ва номезони мо ё мунофиқин ва секулярзадахо ва хатто дастхойи хорижий ба вужуд омада аст бетараф будан ва танхо назорагар буданд:

Умайр ривоят мекунад: рузи аз рузхо Али розиаллоху анху дошт барои мо суханрони мекард. Дар хийни суханрони хавориж сарусадо карданд ва назми жаласаро бархам заданд ва Али мажбур шудки суханрониро қатъ кунад ва аз минбар пойин биёяд. Али ибни Аби Толиб розиаллоху анху ба хона рафт ва мо нез ба дунболиш рафтем. Ишон норохат ва гирифта буд ва гуфт: оё медонидки мисоли ман ва шумо ва қатли Усмон монанди се гов ва шири астки дар жангал зиндагий мекарданд?

Ба дунболи ин идома дод: еки аз ин говхо сафид, еки сиёх ва дигари ханоий буд. Харгох шир мехост ба говхо хамлавар шавад онхо даст ба дасти хам медоданд ва хамонанди ек жисми вохидий жилови ширро мегирифтанд ва шир наметавонист хамзамон бар се гов хамла кунад.

Шир ба фикри чорайи офтод то иттиход ва хамбастагишонро дар хам бишканад ва аз бейниш бибарад; баробарин пеши гови сиёх ва ханоийранг рафт ва ба онхо гуфт: ин гови сафид бо он ранги ровшан ва дарахшониш, аз фарсангхо дуртар ба чашм меояд ва ин масала мунжар ба кашфи махалли ихтифойи мо тавассути инсонхо мешавад. Ва хенгомики махалли пинхон шудани мо лов биравад хаммайи мо нобуд хохем шуд, пас ба ман ижоза дихид то шарри ин гови сафидро аз саримон кутох кунид ва онгохи бо хиёли рохат, дар кинори хам, ва бидуни инки хатари моро тахдид кунад, дар ин жангал, бо амнияти тамом зиндаги мекунем.

Гови сиёх ва ханоийранг ба шир ижоза доданд то дустишонро тика пора кунад. Шир баъди аз дарёфти мужаввизи қатл, бо хиёли рохат, ва жилови чашми ду гови дигар, гови сафидро дарид ва шиками аз азо даровард, бидуни инки хатари аз жониби он ду гови дигар уро тахдид кунад.

Чанд руз гузашт ва шир дубора гурсна шуд ва ба фикри шикор офтод. Пеши гови ханоий рафт ва  гуфт: ранги ман ва ту наздики ба хам аст, аммо ин гови сиёх, хамонанди лакайи бузург аз дур пейдост ва махалли ихтифойи моро лов медихад. Агар ижоза дихи ман уро ба қатл мерасонам то махалли ихтифойи мо камакон аз диди шикорчихо пинхон бимонад. Гови ханоий ижоза дод ва шир, бо хиёли рохат шиками гови сиёхро пора кард.

Муддати гузашт ва шир пеши гови ханоий рафт ва бидуни муқадддима гуфт: ман омадам то туро бихурам! Гови ханоий гуфт: маро? Шир : бале туро. Гови ханоий гуфт: пас ижоза биде то қабли аз кушта шудан фарёдий бизанам ва диламро холи кунам то буғзам фуру нишинад. Шир: ижоза дори. Гов се мартаба бо садойи боланд фарёд кашид: ман хамон рузи хурда шудамки , гови сафид хурда шуд. Ман хамон рузи хурда шудамки , гови сафид хурда шуд, ман хамон рузи хурда шудамки , гови сафид хурда шуд.

ألا إني أكلت يوم أكل الثور الأبيض.

Али ибни Аби Толиб розиаллоху анху баъди аз баёни ин достон, чанин натижагири кард: “ ман хамон рузи суст,заиф ва бекаси шудамки Усмон ба қатл расид.” [۱۳۵]

الا و انی لما وهنت یوم قتل عثمان .

Бале, тамоми муслимин қудрат ва хайбатишон дар хукуматишон ва рахбарияти исломийшон хулоса мешавад, ва ин қудрат ва хайбат астки дар баробари куффори ошкор ва пинхон ва дар баробари муслимини номутаодил ва номезон боиси пиёда шудани фаризайи ирхоб

«تُرهِبونَ بِه‌ عَدُوَّ اللهِوَعَدُوَّکُم»

Ба унвони ек омили боздоранда мешавад. Танхо кофиеки мо дар баробари душманон ин қудрати хукуматийи исломий ала минхажин нубувват ё бадили изтирорийи исломий дар баробари душманони аллох ва худимон сукут кунем то натоижи талх ва ногуворишро дар ояндайи наздики худимон ва хатто наводгонимон бичашанд.

Мо хам акнун дар баробари афроди нестемки қудрати аслахайи фардийи мо маъни бидихад, дар баробари ек гурух ва даста хам нестемки қудрати гурух ва жамоати мо маъни бидихад, мо дар баробари қудрати хукуматий ва қудрати хукуматхойи муттахиди душманони аллох ва худимон хастем ва мо танхо дар сурати бо вахдати пулодин ба сурати сафи вохидий дар омадем ва махбуби аллох шудем:

إِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ الَّذِينَ يُقَاتِلُونَ فِي سَبِيلِهِ صَفًّا كَأَنَّهُمْ بُنْيَانٌ مَرْصُوصٌ

Онвақт астки аллох моро бо вужуди чанин қудрати мунсажимики бо иймон ва сабр пуштибоний мешавад бар душманони касиримон  пируз мекунад:

كَم مِّن فِئَةٍ قَلِيلَةٍ غَلَبَتْ فِئَةً كَثِيرَةً بِإِذْنِ اللّهِ وَاللّهُ مَعَ الصَّابِرِينَ

Дар ин сурат танхо рох ва танхо коноли ижройи ин қонуни шариати аллох ва ин фаризайи аз тариқи хукумати исломий ё бадили изтирорийи хукумати исломийки бар асоси еки аз мазохиби исломий хукм мекунад.

Агар ин бадили изтирорий хам вужуд дошт то замоники ин холати изтирор аз бейн меравад бояд аз ин абзор ба унвони танхо абзор истефода кард ва дучори тафарруқ ва такравий нашуд ва сабр кард. Бале инжо сабр маъни медихад. Инжо сабр барои ек муваххид бисёр талхтар аз хар чизи аст, аммо танхо коноли ижро кардани қонун ва фаризайи ирхоби душманон бо аслаха хамин аст, ва бояд то ислохи ин хукумати бадили изтирорийи исломий ё иртиқойи он ба хукумати исломий бо кейфияттари сабр кард, ва бо сабри худ ва пархез аз тафарруқ ва такруйи аз аллох ва росулиш итоат кард:

وَأَطِیعُواْ اللّهَ وَرَسُولَهُ وَلاَ تَنَازَعُواْ فَتَفْشَلُواْ وَتَذْهَبَ رِیحُکُمْ وَاصْبِرُواْ إِنَّ اللّهَ مَعَ الصَّابِرِینَ .

Қаблан арз кардемки каси чун Салохиддин Айюбий хам аз ин бадили изтирорийи исломий дар баробари салибийхо ба унвони ек сангар истефода кард ва муддати ۱۹ сол вазорати хукумати фотимиёни шиъа мазхаби Мисрро қабул кард. Иллати хамкори муслимин бо бани Умайя ва бани аббос ва усмонийхо хам бар алайхи куффор хамин буд. Иллати хамкори бо жамоатхойи ахли бидъат ханафий диюбанди дар жанги бо коммунистхойи шўравий хамин буд, иллати хамкори бо хукумати пур аз бидъати гуруххойи махаллий толибон бар алайхи амрико ва муттахидиниш хам хамин буд. Иллати хамкори ибни Таймия бо хукумати вақт дар мубориза бо муғулхо хам хамин буд. Инон куллан бадилхойи хукумати исломий хастандки бояд дар сурати изтирор бо қудрати аслахайи чанин хукуматхойи душманони ошкор ва пинхони аллох ва худимонро батарсонем, ва ояндаро бибинем ва мутмаъин бошемки сукут ва бетафовути мо дар баробари касоники хокимияти исломийи мовжудро ба хукумати исломийтари иртиқоъ намедиханд балки уро ба самти хокими кофари секуляр ва муртаддини махаллий суқ медиханд хиёнати ошкор ва зулми ошкори ба худимон ва тамоми ояндагони астки тахти хокимияти ин хукуматхойи кофар ё муртад дучори анвоъи муфосид ва зулмхо ва жиноят мешаванд.

Хуб, бо ин нигариши шаръий, холо дар вазъи мовжуд, чи мо аз қудрати хукумати  бадили изтирорийи исломий бархурдор бошем ва чи аз ин неъмат махрум бошем ва мажлиси шўройи мужохидин дошта бошем. Дар хар ду холат нуктаики лозим аст дар дохили шўройи тахти хокимияти ин ду абзор ба унвони ек тажрубайи торихийи арзишманд ба он ахамияти амалий дода бишавадки аз лавозими таъмини “ иродайи шўроий” ба унвони еки дигар аз пеш ниёзхо ва муқаддамоти вахдати огохона, хадафманд ва харакатий дар кинори тақвият ва пуштибонийи аз рахбарият аз тариқи еки аз абзорхойи сегона матрах мешавад, “ истиқлоли даруни гурухий” тафосир ва мазохиби исломий дар умури шахсий худишон аст.

То замони расидан ба ижмоъи вохид ва уммати вохид ва жамоати вохиди муслимин такия кардани героишхойи мазхабий ва тафсирий бар истиқлоли фикрийи махдуди худишон  еки аз масоили мухимми жунбуши исломий аст. Танхо замоники истиқлоли куллияи героишхойи тафсирий ва фиқхий аз дини ислом тазмин бишавад, он замон астки хар фирқа ва мазхаб ва гурух ва ё хизби метавонанд дар раванди иттиход бо хизиши туфанда исломий ёри бирасонад ва ба тахаққуқи ваъдахойи аллох ва нузули нусрат ва пирузий суръат бибахшад.

Истиқлол дар андиша ва озодий дар баён дар чорчуби шўро ва хифзи “ иродайи шўроий” хаққи қобили эхтиром ва хадаша нопазири хар ек аз героишхойи исломий аст ва хеч каси хақ надорад ба он таъарруз кунад. Хар тафсири хам ба сахми худиш муваззаф ба истиқлоли соири тафосири исломий эхтиром бигузорад. Эхтиром гузоштан ба истиқлоли дар андиша ва озодий дар баён дар чорчуби шўро шарти муқаддам ва мабнойи “ иродайи шўроий” екпорчаги муслимин ва хамкори бейни онхост, амри екпорчаги ва хамкори бейни тафосири бародар фақат замони метавонад воқеан ихтиёрий, пойдор ва самимона бошадки куллияи тафосир ва героишхойи мазхабий мутақобилан истиқлоли екдигарро риоят кунанд. Агар ин асли асосий зерипо гузошта бишавад масоили буғранжи бейни тафосири бародар бавужуд меояд. Ва “ иродайи шўроий” ва екпорчагийи жунбуши исломий аз бейн меравад, ва мушкилоти жиддий бар сари рохи жунбуш пешраванда бедорий исломий аз он се абзор ва се коноли шаръий хукумати исломий ала минхажин нубувват ё хукумати бадили изтирорийи исломий ё мажлиси шўройи мужохидин ба вужуд меояд.

Дар хамин солхоики дар он хастем ва дар чанд соли гузашта ва шояд хам бишавад гуфт ва қатъан дуруст аст,дар қарнхойи ахир дар жунбуши исломий ин асли дар равобити бейни тафосири исломий зерипо гузошта шуда аст. Барои хамин дар жунбуши бейнал милали ва хатто мантақаийи исломий масоили буғронжи зохир шуда, ва мавонеъи жиддий бар сари рохи тахаққуқ бахшидани ба амри екпорчаги фирақ ва тафосири бародар бавужуд омада аст, ва мустақиман “ иродайи шўроий” ва конолхо ва абзорхойи хукумати изтирорийи исломий ё мажлиси шўройи мужохидинро дар баробари хатароти дохилий ва хорижий ғейри қобили инкор, заиф, нотавон ва хатто суст ва беубухат карда, ва мухаррики душманон барои густариши жиноёт ва тажовузотишон бар сарзаминхойи муслимин шуда аст.

Куллияи героишон ва тафосири исломийки ба конолхойи сегона ба унвони танхо абзорхойи қудрати умда дар баробари душманони умда эътиқод ва яқин доранд бояд ба унвони ек пешниёзи вахдати огохона, ва хадафманди харакатий ба “иродайи шўроий” ва мутақобилан ба хамдигар эхтиром бигузоранд, ва дар ин росто” мовзеъи тасовийи хуқуқ” бигиранд, яъни онхо хаққироки барои худишон раво медонанд, барои соири ахли қибла хам раво бидонанд, ва хамма бо хуқуқи ексон хамчун девори пулодин ба ислом ёри бирасонанд.

Дар инжо ва бо вужуди инхамма фирқа ва тафсир ва мазохиби суннатий ва модерн бояд фахмида бошидки танхо рохнамойи кордор ва рафтори муслимин ислом аст. Ва хатмаши ва сиёсати шўройи муслимин бар асоси корбурди халлоқи ислом бо дар назар гирифтани шароити хосси хузайи фаолияти ин шўро танзим шуда аст. Жузъ ин , барои мо идеоложий, жахонбиний ва теорийи рахбарийи дигари наметавонад вужуд дошта бошад.

Мўъмининики ба ахамияти шўро ва жойгохи шаръийи “ иродайи шўроий” дар панохи еки аз се абзори шаръий пей бурданд, хақ надоранд нисбат ба дигар тафосир ва героишоти бародари рафторхойи иғроқомиз дошта бошанд, ва тафосир ва андишахойи худишонро бар соири фирақ тахмил кунанд, ва ё героиш ва тафсири соири тафосир ва героишотро тахти фишор қарор бидиханд, ё инки дар умури дохилийи онхо дахолат кунанд, чун тобеъи иродайи онон нестанд ва аз тафсири хосси онхо пейравий намекунанд.

Бо ин вужуд, бо қарнхо тажруба ва бечорагий барои куллия муслимин, имруз хам, дар миёни баъзи аз жамоатхойи исломий сарзаминхойи мусалмоннишин, дар бисёри аз нуқот, хануз падидахойи вужуд дорадки нишон медихад бархи аз фирақ ва тафосир қасд доранд бинишхо ва хатмаши даруний худишон руба тафосир ва героишоти дигар тахмил кунанд, ва бар онон фишор меоваранд, ва дар умури фардий ва шахсийи онон хам дахолат мекунанд. Чиро? Чун ин тафосир намехоханд бинишхо ва хатмашихойи фардий ва даруний онхороки хийли жузъий хам хастанд ё иртиботи ба масоили муштараки руз ахли қибла надорандро бипазиранд.

Албатта миллати мусалмони мо хам аз ин қоида мустасно набуда ва тажрубиёти талхи дошта аст. Аммо жунбуши харакат ба самти шўройи улил амри мо ва жунбуши харакат ба самти хукумати исломий ала минхажин нубуввати моки дар кинори еки аз се абзорхо ва бо риояти пеш заминахойи вахдати огохона, хадафманд ва огохона чун “ иродайи шўроий” , зомини ташкили шўройи улил амри жахоний ва зомини тўлиди дуборайи уммати вохид ва жамоати вохид аст, лагади жононайи бар аносири фирқасоз фирқапараст ва зидди вахдат зада аст, ва тафаккур ва андишахойи масмум ва номутаодил ва номезонишонро аз худиш дур карда ва берун рехта аст. Чун дар ин замони дигар бо вужуди тажрубиёти мутаъаддиди талх ва вахшатноки гузашта ва замони хозир тахаммулиш барои жунбуши бедорийи исломий ва шўройи муслимин душвор аст.

Тафосир, мазохиб, жамоатхо ва героишоти исломий мухталиф бояд муштаракан дар панохи еки аз “ се абзор” дар мовриди масоили мухиммики мовриди таважжухи хамма онхост бар асоси арзёбий ва натижагирихойи муштаракики бо хам дар шўройи вохид ба тавофуқ расиданд, тасмим бигиранд ва амал кунанд, фақат интури вахдати ирода ва вахдати амал тазмин мешавад.

Хеч жамоат ва гурух ва тафосир ва бардошти тобеъи шўройи хақ надорадки дар муносаботиш бо героишоти бародар ба зехнигарий мубтало бишавад ва сабуксарона дар мовриди геройишоти исломий бародар қазоват кунад, ва бахотири инки тафсири дар умури фардий худиш ба харфи онхо гуш намедихад ва тафсир ва таъвил ва назархойи дигари аз дини ислом дорад нисбат ба у бо пеш довари бархурд кунад ва ба “ иродайи шўроийи” ахли қибла садама бизанад.

Хеч жамоат ва  гурух ва тафсир ва бардошти тобеъи шўро мужоз нест рафтор ва кордори тафосири бародарро фақат аз ин ру чун масалан бо назари онхо тавофуқ надорад бо ислом муттазод талақий кунад. Хамчун хечкас хақ надорад ва мужоз нестки бар тафосир ва героишоти бародарики дар порайи аз масоили жузъийи фардий мовзеъи мустақилли доранд аз руйи хаво ва хавас барчасб бизанад. Бархи ба жараёни вахдатталаби жунбуши шўройи муслимин ва ба бархи аз тафосир итикатхойи мисли хавориж, такфирий, рофизий, муржиъа, суфийгарий ва ғейрих мезанандки, инхо лоиттилоат ва арожифи пеш нестандки, дар дарси қаблимон дар мовриди даража банди душманон ба иллати ва чироийи пешдоиши ин барчасбхо ишороти кардем.

Дар ин сурат жунбуши харакат ба самти вахдат ва харакат ба самти такомули шўрохи то шўройи улил амри жахоний ва ижмоъи вохид ва уммати вохид ва жамоати вохиди исломий қотиъона танхо аз “ ислом” ва “ иродайи шўроийи” тахти пушиши абзорхойи шаръийи хукумати бадили изтирорийи исломий ё абзори мажлиси шўройи мужохидин дифоъ мекунад, аз ин ру мо муслимин алайхи тамоми нигаришхо ва дидгоххойи мунхариф кунанда ва рангоранг бапо хостаем ва алайхи онхо жиход ва мубориза мекунем.

Хеч жамоат ва гурух ва тафсир ва бардошти тобеъи шўро набояд иғроқ кунанд ва тамоми он чизики худишон анжом медихандро дуруст бидонанд ва ончи дигарон анжом медихандро нодуруст бидонанд. Бейни мужохидиники барои амри муштараки жиход ва мубориза мекунанд набояд чанин намудхо ва нишонахойи бисёр носолимро тахмил кард. Рохнамойи куллияи муслимини жахон қуръон, суннати сахих ва шўройи улил амри вохиди жахоний аст.

 Бо вужуди ин, бадалили адами вужуди шўройи улил амри жахонийи ислом ва бадалили набуди ижмоъи вохид ноши аз ин шўро, онон метавонанд кам ва пеш тафосири мухталифи дар мовриди ин ё он масалайи жузъий дошта бошанд. Ва ле дар ин маворид хам боз лозим астки нисбат ба хам бо хусни тафохум рубару бишаванд, ва содиқона масоилро муштаракан матрах кунанд ва барои екпорчаги талош кунанд. Чанин рафтори ек вазифа диний астки куллияи муслимин бояд нисбат ба хамдигар ва посдорий аз “ иродайи шўроий” тахти пушиши еки аз “ се абзор” хойи шаръий риоятиш кунанд.

Мо намехохем дар тарафи каси қарор гирем. Агар каси аз мо бипурсад шумо дар кудом тараф қарор гирифтид? Посух медихем: мо дар мовзеъи ислом ва дар мовзеъи жиходи исломий ва харакат ба самти ташкили шўройи улил амри жахоний ва уммати вохид ва жамоати вохид аз коноли еки аз се абзори шаръий қарор дорем, ва бар ин боваремки ек хатмашийи ексон ва хамгун дар шўро ва “ иродайи шўроий” ба хеч важх танаввуъи бардоштхо ва тафосирро нафий намекунад.

Танхо касони наметавонанд ин танаввуъро дар  шўройи қабул кунандки ба нисбатхойи худишонро ба такаббур олуда карда бошанд ва рухияйи азамат талабийро дар худишон махор накарда бошанд. Мо дигар оқилтар аз они хастемки дар тули ин хамма сол тажрубайи жиходий ва муборизоти жахонийи ислом дар гузашта ва хол ба ин амри воқиф нашуда бошемки дифоъи аз тафосир даруни гурухий ва жузъийи худ, ва муборизайи сарсахтона бахотири он, еки аз хасоис асили муслимин шуда, ва бояд барасоси рохнамудхойи шўро ва “ иродайи шўроий” хатмаши ва сиёсати худимонро батури мустақил таъйин кунем ва ижро кунем то интури амри жиход ва такмили сохтумони мажлиси вохиди шўройи мужохидин ё хукумати бадили изтирорийи исломий ва “ иродайи шўроий”ро ба пеш бибарем ва ин сохтумонро комилиш кунем ба нахвики ин сохтумонам макони амн барои хамма бишавад.

Ин сохтумони шўро ва “ иродайи шўроий” ки қарор аст такмил бишавад ва хаммайи тафосир ва героишот ва мазохиби фиқхийи суннатий ва модернро  дар худиш жо бидихад, ва дар нихоят бо ижмоъи вохидиш ек раъйи вохидиро ба хамма ироя бидихад, наметавонад аз рухияйи жанохий талабийи мазхабий ва героишоти ноцианалисти бархурдор бошад,балки бидуни дар назар гирифтани жанохи мазхабий ё нажоди хосси, танхо ба рухияйи хамкорий ва хамбастагийи бейни мўъминин арзиш мегузорад, ва ба тажрубиёти дигар жунбушхойи исломий эхтиром мегузорад, ва зарурий медонадки аз хамма биёмузад то  раъйи сахих ва муносибиро ироя бидихад. Инхам яъни “ иродайи шўроий” ва муттахид шудани бо екдигар ва хамкорийи бар асоси хуқуқи ексон ва тахкими ин хуқуқ ва хамкорий.

Ин хатмаш на танхо бо жиход ва инқилоб ва сохтумони сарзамини мо балки бо хостахойи шўрохойи махаллий ва мантақаий соири милали исломий ва хатто бо хостахойи ғейри мусалмонони ахли китоб ва шибхи ахли китоб хамки хул ва хуши

« أَطْعَمَهُمْ مِنْ جُوعٍ وَآَمَنَهُمْ مِنْ خَوْفٍ»

Бо мо хаммасир шуданд комилан мунтабиқ аст. Илова бар он, жараён ва сейри такомули авзоъи инқилобийи жахони ислом ва ек силсила воқеийки дар ин чанд соли гузашта дар жунбушхойи исломий  иттфоқ офтоданд барои чандимин бор ва ба каррот ва ба вузух нишон додандки ин хатмаши “ иродайи шўроий” ва вахдат талабийи мо кўмаки аст ба бартараф кардани мушкилотики имруза дар жунбуши исломийи муслимин ба вужуд омада аст, ва кўмаки аст ба расидан ба екпорчаги воқеий ва расидан ба ижмоъи вохид ва уммати вохид ва жамоати вохид, ва рохкори амалий аст барои халос шудан аз тафарруқ ва умматхойи мутаъаддид ва жамоатхойи мутаъаддид.

Холо то замони ташкили шўройи улил амри муваххид ва бозгашти ижмоъи вохид ва жамоати вохид бояд читури бо ихтилофотики хатмий хастанд бархурд кард? Ва аз “ иродайи шўроийи” муслимин дифоъ кард? Ин ихтилофот хатмий хастанд, чиро? Чун:

-инсонхо ба андоза ақл ва илм ва вусъатики доранд дар мезони дарк ва ижтиходотишон доройи қувват ва заъафхойи табиий хастанд ва танхо дар шўро астки ин заъафхо бартараф мешаванд.

-илова ба ин инсонхо мутаносиб бо ниёзхойишон дар холи пешрафти ғейри қобили инкори хастанд ва намешавад жилови ин пешрафтро гирифт барои хамин мутаносиб бо вазъи мовжуди тафосир ва бардоштхойи мухтилифи аз манобеъи шаръий ба вужуд меояндки , инхо хам танхо дар шўро астки еки мешаванд.

-холо агар абзор ва василайи барои хамоханг кардани ин назариёти мухталиф ва бардоштхойи мутафарриқ ва тафсирхойи гуногун вужуд надошта бошад пейдоиши ихтилоф амри хатмий ва ғейри қобили ижтиноб мешавад, ва харгиз намешавад раъй ва тафсири екиро ё раъй ва тафсири мазхаб ва хизбиро бар раъй ва тафсири дигарон тахмил кард.

Ин хамон кори будки имоми Молик рохимахуллох дар баробари дархости Абу Жаъфар Мансур аббосий анжом дод ва рози нашуд ба инки раъй ва мазхаби у мазхаби расмий бишавад ва бар дигарон тахмил бишавад ва чанин кориро моя фитна ва тафарруқи бештар медонист. Имоми Шофеъий рохимахуллох хам ба сирохат ба дарки дурустики аз ислом ва шўро дошт эълом мекунадки “ раъйи ман дуруст аст аммо эхтимоли иштибох нез дорад ва раъйи ғейри ман ба назарам хатост аммо эхтимоли сихатро нез дорад.” Яъни оғо ва хонуми мухтарам мо хужжати мутлақ нестем, ман башари хастам бо хусусиёти башарийки еки аз вижагихойи ин башар нисбий будани андиша ва бардоштхо ва тафосириш аст ва танхо шўро ва ижмоъи вохиди он астки барои он аср хужжати мутлақ мешавад на раъйи афроди мухталиф.

Дар чанин шароити мухимтарин вазифа героиши ба ташкили жибхайи вохид бо тамоми ахли қибла ва харакат ба суйи шўройи вохид ва “ иродайи шўроий” аз коноли еки аз абзорхойи шаръийи мажлиси шўройи мужохидин ё хукумати бадили изтирорийи исломий аст, дар чанин шароити чун танхо аз тариқи вахдат ва ташкили шўро мешавад ба тақвияти жибхайи муслимин кўмак кард бояд қавий кардани жибхайи ислом аз коноли еки аз ин абзорхойи шаръийро бар “ хар чизи” бартари бибахшем.

Дар инжо танхо қавий кардани жибхайи ислом астки мухим аст на тамоюлот ва хавохишхойи нафсоний ва такаббур. Замоники Умар ибни Хаттоб Холид ибни Валидро аз рахбари артеши муслимин азл кард бидуни кучактарин мухолифати барои жонишини худиш Абу Убайда бехтарин мушовир ва насихатгар ва мисли ек сарбози мутиъ дар баробари фармондайи жадидиш самъ ва тоах дошт. Холо фақат кофий астки бисёри аз дустон ками дар заъфи иймони худишон шак кунанд ва аз худишон бипурсанд дар баробари нахий аз тафарруқ ва героиши ба вахдат ва касби иззат ва қудрати хукуматий аз коноли еки аз абзорхойи шаръий ва “ иродайи шўроий” то чи хад бо аъмолишон нишон додандки содиқ хастанд ва дар ростойи дастуроти қонуни шариати аллох дар ин замина харакат мекунанд? Лозим аст ба худишон биёянд ва лахзайи дар аъмолишон шак кунанд. Лозим аст агар яқин дорандки қавий кардани жибхайи исломро бар “ хар чизи” бартари мебахшанд ва дар баробари жибхайи муттахид душманони шумора ек ва хатто душманони шумора ду ва се қасди хидмати ба жибхайи муслимин ва “ иродайи шўроий” муслимин аз коноли еки аз се абзори шаръийро доранд:

-бояд дар маворидики ихтилофи хатмий аст ва хануз шўройи барои еки кардани ин ихтилофот ташкил нашуда аст, гузашт ва амр ба маъруф ва нахий аз мункари шаръий дошта бошем, ва сахтгири ва қотиъиятро дар ин масоили ихтилофий ва ижтиходий сирфан дар доирайи вужуди худимон махдуд кунем.

-бояд худимонро дар ёдгири омузишхойи зарурий дар чигунаги бархурд бо мухолифонимон ташвиқ кунем, ва масоили чун тоб овари, мудирияти хашм ва дур рехтани лажбози ва ғейрихро дар коргоххойи хосси омузиши шаръий ба сурати проктик ва амалий ёд бигирем.

-бояд яқин дошта бошемки хам бардоштхойи мо ва хам бардоштхо ва тафосири соирин аз манобеъи шаръий то замони ташкили шўройи улил амри мантақаий ва жахоний хужжати нисбий хастанд на мутлақ, ва хеч шахси ва тафсири қобили парастиш нест. Чун агар хар шахси ё тафсириро мутлақ донистид, ва аз девори анкабутий  ва беасоси онхо рахо нашуди, дар воқеъ онхоро ба жойи қонуни шариати аллох парастиш кардид.

-бояд ижоза надихем ек мисқол зарра такаббур ба қалб ва аъмоли мо рох пейдо кунад. Такаббур яъни бастани рохи сулх ва маваддах ва боз кардани роххойи хушунат ва даргирий.

-лозим аст аз суъизон, пеш довари ва бидуни далил ва илм ба дигарон тухмат задан, ғийбат кардан ва тажассус пархез бишавад.

  • –        .يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا اجْتَنِبُوا كَثِيرًا مِنَ الظَّنِّ إِنَّ بَعْضَ الظَّنِّ إِثْمٌ وَلا تَجَسَّسُوا وَلا يَغْتَبْ بَعْضُكُمْ بَعْضًا أَيُحِبُّ أَحَدُكُمْ أَنْ يَأْكُلَ لَحْمَ أَخِيهِ مَيْتًا فَكَرِهْتُمُوهُ وَاتَّقُوا اللَّهَ إِنَّ اللَّهَ تَوَّابٌ رَحِيمٌ (حجرات/۱۲)

-илова бар ин маворид, тамоми амр ба маъруф ва нахий аз мункар мо бояд ба шеваи бошадки мунжар ба мункари бузургтари нашавад. Тамоми нахий аз мункархойи мо бояд дар масири героиш ба вахдат ва пархез аз тафарруқ бошад.

Бо баррасийи мужаддади сенориойи бархурди саййидина Хорун ва Мусо бо қазияи гусола парасти қовми бани исроил ошкоро мутаважжих мешавемки ширки тафарруқ барои жомеъайи муслимин бузуругтарин мункари астки мумкин аст вужуд дошта бошад. бале ширки тафарруқ барои жомеъайи муслимин аз ширки гусола парасти то расидани рахбари мовриди қабули хамма бештар ва хатарноктар аст. Ва намешавад то замони расидани ин рахбарияти мовриди пазириши хамма бо ширки бузургтари ба жанг бо ширки кучактари рафт ва ширки бузургтариро жойгузини ширки кучактари кард. Барои хамин бояд ба хотири мункароти бисёр жузъий ва риз ва ё ихтилофоти фиқхий ва фаръий бо бародар ва хохарони мухолифимон, аз жарихадор кардани авотиф ва ихсоси ононки боис мешавад аз хамсафар шудан бо мо ба самти вахдат ва қудрат ва ташкили шўройи улил амри вохид ва хукумати исломий ва уммати вохид ва ижмоъи вохид ва жамоати вохид мунсариф бишаванд, ва пушаймон бишаванд, ва ё ду дил бишаванд, ва ё ек зарра шак кунанд ва суст бишаванд ва ба “ иродайи шўроийи” мо аз коноли се абзор садамайи ворид бишавад башиддат пархез кунем.

-таважжух ба ин мухимки:

خیرالنَّاسِ أَنْفَعُهُمْ لِلنَّاسِ .

Ва бояд дар сухбат кардан ва даъват ба маъруф ва нахий аз мункар хадаф нафъ расондан бошад ва агар лаззати хаст дар нафъ расондан бошад на дар ғалаба дар хариф ва пуч нишон додани рохи у ва махкум кардани он. Иштибохики хийлихо ба он дучор мешаванд.

Холо дар баробари ин рохкорхо мумкин аст дастайи аз бародарон ва хохарони моки дар жомеъайи жохилий ба баъзи аз сифати мунофиқин ва секулярзадахо олуда шуданд ва хануз натавонистанд худишонро аз ин сифоти фосид ва олуда кунанда пок кунанд, ва бо худишон ин олудагийхо ва вирусхоро ба дохили жунбуши муслимин мунтақил карданд вужуд дошта бошандки мумкин аст муқаддамайи садамоти жиддий ба “ иродайи шўроий” ва вахдати огохона, хадафманд ва харакатийи муслимин бишавад.

Ба унвони мисол назди ин муслимин олуда ва мариз ва заифул иймон ғийбат бисёр ночиз ва беарзиш шуморда мешавад ва ба рохати муртакибиш мешаванд, ва шойеъаро бидуни таважжух ва ба авоқиби он ба хамрохи ғийбат дахан ба дахан мечархонанд, суъизон бо тажассуси бемоврид дар ризтарин харакоти бародарон ва хохарон ба унвони мод бароишон дар меояд, агар тобеъи ек тафсир ё ижтиходи хосси бошанд аслан чашми дидани содиқонайи мухолифони худишон дар ек тафсир ё мазхаб дигарро надоранд ва ба махзи вуқуъи кучактарин ихтилофи назарий ба жойи мудоро ва нишон додани ихва ва азиллах ва рухамо ва бархурди муносиб бо назариёти мухолиф ва хифзи иттиходи амал алайхи жохилият, дар ибтидо барчасб зани ва тухматзанихоро оғоз мекунанд, ва ба мурур душманий ва кина жойи

 « إِنَّمَا الْمُؤْمِنُونَ إِخْوَةٌ فَأَصْلِحُوا بَيْنَ أَخَوَيْكُمْ»

 Ва жойи

« رُحَمَاءُ بَيْنَهُمْ»

« أَذِلَّةٍ عَلَى الْمُؤْمِنِينَ»

ро мегирад, ва нихоятан бо бузург жилва додани ихтилофоти ночиз ва жузъий бо хазфгероий ё тафарруқ тамом мешавад. Анжоми ин қабил аксул амалхо ва олудагийхо бояд тавассути муслимин дур рехта бишаванд ва ба жомеъайи жохилият вогузор бишаванд.

Шакки нестки манбаъ ва сарчишмайи тамоми ин олудагийхо ва инхирофотро бояд дар ду жо жустажу кард:

-еки дар миёни мунофиқин ва секулярзадахоки иддайи аз муслимин хам ба он олуда шуданд ва бо худишон оварданд.

-дигари дар кутохийи шўрохойи жамоатхойи дар фарханги кардани омузишхойи равиши интиқод ва  худинтиқодий дар миёни хаммасирони ин шўро.

Худи шўрохойи кучак дар мавориди мисли ахзоб ва гуруххойи жохилий кучактарин эътирозоти мужохидин ва муборизинро бо равишхойи хушунатомиз ва иръобгероёна ва тахдидомиз посух додандки, ағлаб ба дилсардийи мужохид ва кинорагири ва ё тафарруқ ва жудо шудан, тафтиши назар ва ба вужуд омадани марзбандихойи козиб, худи хамин шўрохойи кучак табдил ба улгуйи носуносиби шуданд, ва поягузори суннатхойи ғалати шудандки садамоти азимиро ба “ иродайи шўроий” ва кулли жараён ва тамоми зер мажмуъахойи он шўро дар он мантақа ворид карда, ва хатто соири муслимини хориж аз ин шўроро хам бо фожиа рубару карда, ва дар нахоят тифлики мерафт ба рушди табиий худиш идома бидихад ва табдил ба инсони тавонманд ва қудратманд бишавадро сиқт мекунанд.

Мовриди дигарики ба кутохи шўройи жамоатхойи кучак бармегардад ин астки мусалмоники худишро тобеъи ин шўро ва “ иродайи шўроий” мекунад дар воқеъ мисли кудаки тоза ба дунё омадайи астки ниёз ба муроқибат ва нигахдори ва фарохам кардан асбоби рушд ва тараққи, ва бахусус ниёзманди “ эътимод ба нафс”, ва жиловгири кардан аз асбоби беморий ва заъаф аст, то битавонад ба вазифи асосий амал кунад.” Эътимод ба нафс” пас аз ақида бузургтарин омил ва абзори зохирийи вахдат дар тамоми ашколи рахбарият, танзимот, амал ва зермажмуъахойи шўрост.

Шўро лозим астки барои хифз ва нигахдори аз вахдат ва “ иродайи шўроий” ба сурати жиддий тадорукоти лозимро дар панохи еки аз се абзори шаръий фарохам кунад, ва бо омузишхойи амалий ва коргоххойи омузиший ба сурати проктик зери мажмуъахойи худишро ба зарурати хифзи вахдат ва “ иродайи шўроий” тарғиб ва ташвиқ кунад, ва барои хифзи вахдат ва “ иродайи шўроий” даст ба иқдомоти пешгирона бизанад.

Собиқин ва пештозон ва шўрохойи мухталиф имруза бештар аз хар замони ба иттиход ва амали муштарак ва “ иродайи шўроий” тахти пушиши еки аз се абзори шаръий ниёзманданд, ва лозим аст гушзад бишавадки харгуна кутохийи онхоки мунжар ба харгуна тафарруқ ва чанд дастаги миёни ахли қибла ва хам пеймонони суннатийи онхо бишавад дар воқеъ жибхайи жохилиятро тақвият карда ва кулли муслиминро заиф хохад кард.

Собиқин ва пештозон ва шўрохойи мухталиф набояд фаромуш кунандки тафаккур ва фарханги ғолиб дар жомеъайи жохилий муттакий бар жохилият ва нафахми аст, ва аз тариқи мухталиф мумкин аст муборизин бахши аз ин жохилий ва нафахмийро бо худ оварда бошанд, ин табиий хохад будки инхо сохиби бархи аз сифоти жохилий бошанд, ва табиийтар ва амалийтар ин астки хатохо ва афкори ғалати ақидатий ва фархангий, бо ироя далил ва бурхони сахихи ақидатий ва фикрий, он хам ба тадриж ва дар дироз муддат бартараф мешаванд. Муддати бартараф шудани ин сифатхойи жохилий ва пок кардани олудагихойи махсуси куффор ва мунофиқин ва секулярзадахо хам бастаги ба мезони ихлос, садоқат, иймон, дарк, фахм ва героийи шахс дорад.

Барои хамин астки буридани аз ин даста аз сифот ва олудагийхо ниёзманди замон, ва тадрижий будан, ва мухимтар аз он ниёзманди вужуди фазойи боз, озод ва табиий барои интиқод ва худи интиқодий сахихи исломий аст. Ва харгиз намешавад қабли аз тей кардан ва ижроий кардани ин пружа ва барномайи дақиқ ва мунсажим, жудоийхойи козиб ва марзбандихойи ғейри шаръийро доман зад ва ба “ иродайи шўроий” ахли қибла дар панохи се абзори шаръий садама зад, чун дар  ғейри ин сурат пичидани нусха барои тафарруқ ,

،« فَتَفْشَلُوا وَتَذْهَبَ رِيحُكُمْ»،

Шикаст ва мусибат ва залилий аст. Инхо бародарони мариз ва олудайи мо хастандки ба сурати тадрижий ва барномарези шуда бо тўвхид ва қонуни шариати аллох, ва дилсузона , бояд зимни хифзи “ иродайи шўроий” ва пархез аз тафарруқ ва дар панохи се абзори шаръий дармонишон кунем.

Еки дигар аз пеш шартхойи вахдати огохона, хадафманд ва харакатий “ риояти марохили тадрижий баён ва ижройи ислохоти санавияи шариат” аст.

Замоники аллох таоло амр мекунад омузиши иймон ва ёдгири иймон ва ақида хам бояд аз руйи илм бошад чи расид ба соири умур:

فَاعْلَمْ أَنَّهُ لَا إِلَٰهَ إِلَّا اللَّهُ (قتال/۱۹)

Ва амр мекунад:

وَلَا تَقْفُ مَا لَيْسَ لَكَ بِهِ عِلْمٌ ۚ إِنَّ السَّمْعَ وَالْبَصَرَ وَالْفُؤَادَ كُلُّ أُولَٰئِكَ كَانَ عَنْهُ مَسْئُولًا(اسراء/۳۶)

Дар ин сурат танхо абзори расидан ба ин хадаф хам таъаққул, тафаккур ва тадаббур ба унвони ибтидоийтарин хуқуқи хар инсони астки бояд ба воситайи ин абзор ба чанон илми расидки аллох дастуришро дода аст.

Холо жомеъайи жохилий аз ектараф ин хаққи тафаккур ва таъаққул ва тадаббурро аз шахс гирифта ва мусодараш карда аст ва аз тарафи дигар аллох таоло хам дар оёти мухталифи ба каррот мефармояд ин оётро нишонит додам ва ин сифоришотро ба шумо кардам то :

وَيُرِيكُمْ آيَاتِهِ لَعَلَّكُمْ تَعْقِلُونَ(بقره/۷۳)قَدْ بَيَّنَّا لَكُمُ الْآيَاتِ إِنْ كُنْتُمْ تَعْقِلُونَ ﴿آل عمران/ ١١٨﴾ ذَٰلِكُمْ وَصَّاكُمْ بِهِ لَعَلَّكُمْ تَعْقِلُونَ (أنعام/ ١٥١﴾

Ва ба дунболи он астки дар жохойи мухталифи мепурсад:

: أَفَلَا تَعْقِلُونَ؟؛ أَفَلَا تَتَفَكَّرُونَ؟؛أَفَلَا تَتَذَكَّرُونَ؟؛ أَفَلا يَتَدَبَّرُونَ الْقُرْآنَ؟

Шахси чи посухи барои ин суъолоти аллох таоло дорад дар холики жомеъайи жохилий тамоми роххойи тафаккур ва таъаққул ва тадаббур ва ёдгири ва расидан ба илми шаръийро бар он баста аст, ва бисёри аз чизхоироки аллох аз у хостаро барояш тобу ва мамнуъ карда аст, ва ижоза намедихад шахс бо ақл ва тафаккур ва тадаббур ба самти илм харакат кунад ва тағйир ва тахаввулоти хоста шуда астро дар худиш ба вужуд биёварад?!

Қудрати андишидан ва тафаккур ва тадаббур, он чизи астки аз шахси мусалмон дуздида шуда аст ва бояд ба у баргардонда бишавад, ва замоники ин қудратро ба у баргардонди бояд заминайи рушд ва харакати ба самти жилов ва тараққийро хам барояш фарохам куни, ва бипазирики харакат дар масири касби илм ва харакат дар масири тақвияти иймон бидуни шак ба сурати тадрижий ва замонбар ва аксаран омихтайи бо хато ва иштибох аст.

Бояд хар жо шариат ижозайи пурсидан дода аст, шахс битавонад бипурсад чиро? Ва агар бо қалбиш бар додахойи зехн ва хавосиш таъаққул кард

«لَهُمْ قُلُوبٌ يَعْقِلُونَ بِهَا»

 ва бо қалбиш ба тафқе мовриди ниёз расид ва жузъви

لَهُمْ قُلُوبٌ لاَّ يَفْقَهُونَ بِهَا»

Набуд, ва тавонист ин хамкори мухлисонаи миёни зехн ва қалбро сарусомон бидихад, дар воқеъ калиди боз кардани тамоми қуфлхойики бояд боз бишавандро ба даст оварда аст.

Имруза жохилияти секуляр бо парубол додан ба мунофиқин ва секулярзадахо варрувайбиза ва уламойи суъ валаимматул музиллин ва дуотун ала абваби жаханнам  ин калидро аз муслимин гирифта аст, ва роххойи пирузи ва рушдро бар муслимин сад карда, ва ононро  одат додаки шинаванда бошанд ва худишон нагарданд дунболи чизи, балки ба сурати тар ва тамиз ва бастабанди шуда мунтазири “ жавоби” омада шуда тавассути онхо ва луқмахойи омадайи онхо бошанд ва хамма масраф кунандайи тўлидоти ақидатий ва фикрийи онхо бошанд. Интури аз дарун онхоро ба банд мекашанд, ва озодийро аз онхо мегиранд, ва бар он қуфл мезананд, ва калиди ин қуфл хам назди худишон нигах медоранд ва ижоза намедиханд ба ин зехн ва дили асир ва зиндоний каси бидуни ижозайи онхо сар базанад. Дар инжо ишкол ва айби умдайи ин қалбхойи барда ва асир дар надонистан нест, балки дар иштибох донистан аст.

Холо дар баробари ин иштибох донистан се табақайи хосси ба вужуд меоянд, иддайики хаминтури бо ин иштибохот идома медиханд ва ба пеш мераванд ва хатто дар баробари дурустиш хам вокуниши манфий нишон медиханд, иддайи дигар медонанд инхо иштибох ва фосид аст, аммо жохилона ва бидуни мурожаъа ба дурустиш дар баробари ислом сафоройи мекунандки ағлаб бо пуштивонайи шубхоти мунофиқин ва секулярзадахо ба пеш мераванд, ва дастайи севум бародарон ва хохарони зиёдий хастандки ё ислох шуданд ё бо хамин иштибох донистан ба еки аз “ се абзори харакати огохона ва хадафманд” мулхақ шудандки ниёз доранд дубора қудрати таъаққул ва тафаккур ва тадаббури дуздида шуда аст ба онхо баргардонда бишавад, ва ба сурати тадрижий ва дулсузона дар шусташуйи олудагихойи ақидатий ва рафторий онхо бо онон хамкори бишавад, ва дар тасфия хонайи шариати аллох нохолисихойишон бартараф бишавад, ва дар масири рушди табиийки аллох бароишон дар назар гирифта қарор бигиранд.

Ин бародарон ва хохарони дар холи тараққий ва пешрафти мо хамчун худи мо ниёзи ба рақиб надоранд, ниёз надорандки бо вужуди инхамма кофари пинхон ва ошкори дохилий ва хорижий хаммасириш хам мисли ек рақиб бо у бархурд кунандки хадафишон аз гуфтагу танхо мухолифат бо у, жибхагирий дар баробари у, тафра рафтан, ин шох ва он шох паридан ва шикаст додани у аст, на ровшан сохтани дилсузона ва хейр расондан ба у.

Истодан ва томошо кардан ва сукути мо дар баробари чанин бархурдоти дар воқеъ созиш ва марги ахдоф ва озодийхойи мо аст. Ин бародар ва хохари мо чиқадар ба мухофизат ва дифоъ аз тафаккур ва таъаққул ва тадаббуриш ниёз дорад мо хам ба хамон мезон ба чанин дифоъи ниёз дорем, ва назорагар будан ва сукути дигарон новъи зулми ошкор ва ризояти ба давоми ин жохилият, ва олуда кардани сафи хаммасирони харакатийи огохонаий “ се абзори бунёдин” ва ижоди монеъ дар баробари вахдати “ нийруйи вохид” дар панохи ек “ барономайи вохид” ва расидан ба “ наздиктарин хадафи вохид” аст.

Холо бояд бибинемки ин “ се абзор ва се коноли асосий” читури бояд ин марохили тадрижийро дарк кунанд ва хаққи тадрижийи харакат кардани шахси мусалмонро ба у баргардонанд?

 Замоники муслимин иймонро ёд мегиранд ва худишонро шойистайи хитоби қуръоний

«يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا»

Қарор медиханд ёдгири тамоми ахкоми қуръоний ниёз ба замон ва мезони пешрафти шахс дар сохтани таодул миёни ёдгирийи оёти қуръон бо амалиш дорад, ривоятхойи мухталифи ишора доранд ба инки асхоб бештар аз ۱۰ ояро намегирифтанд, ва замоники дар маъни он ۱۰ оя тадаббур мекарданд ва ёдиш мегирифтанд ва онро табдил мекарданд ба амал, баъди аз татбиқи ин оёт будки мерафтанд суроғи ояйи дигар. Ба ин шева хам илмро ёд мегирифтанд хам амалро.

-عن ابن مسعود، قال: «كَانَ الرَّجُلُ مِنَّا إِذَا تَعَلَّمَعَشْرَ آيَاتٍ ، لَمْ يُجَاوِزْهُنَّحَتَّى يَعْرِفَ مَعَانِيَهُنَّوَالْعَمَلَ بِهِنَّ»[۱۳۶]

  • حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ فُضَيْلٍ، عَنْ عَطَاءٍ، عَنْ أَبِي عَبْدِ الرَّحْمَنِ قَالَ: حَدَّثَنَا مَنْ كَانَ يُقْرِئُنَا مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ،:  أَنَّهُمْ كَانُوا ” يَقْتَرِئُونَ مِنْ رَسُولِ اللهِ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَشْرَ آيَاتٍ “، فَلَا يَأْخُذُونَ فِي الْعَشْرِ الْأُخْرَى حَتَّى يَعْلَمُوا مَا فِي هَذِهِ مِنَ الْعِلْمِ وَالْعَمَلِ، قَالُوا: فَعَلِمْنَا الْعِلْمَ وَالْعَمَلَ[۱۳۷]
  • إِنَّمَا أَخَذْنَا الْقُرْآنَ عَنْ قَوْمٍ أَخْبَرُونَا أَنَّهُمْ كَانُوا إِذَا تَعَلَّمُوا عَشْرَ آيَاتٍ لَمْ يُجَاوِزُوهُنَّ إِلَى الْعَشْرِالْأُخِرِ حَتَّى يَعْلَمُوا مَا فِيهِنَّ مِنَ الْعَمَلِ، قَالَ: فَتَعَلَّمْنَا الْعِلْمَ وَالْعَمَلَ جَمِيعًا (وفي رواية: كنا إذا تعلمنا العشر من القرآن لم نتعلم العشرالتي بعدها حتى نتعلم حلالها وحرامها وأمرها ونهيها) وَإنَّهُ سَيَرِثُ الْقُرْآنَ بَعْدَنَا قَوْمٌ يَشْرَبُونَهُ شُرْبَ الْمَاءِ لَا يُجَاوِزُ هَذَا، وَأَشَارَ بِيَدِهِ إِلَى حَنَكِهِ[۱۳۸]

Барқарор кардани таодули бейни ёдгирихо ва табдил кардани ин илм ба амал бидуни шак хам замонбар аст ва хам мумкин аст аз шахси ба шахси дигари дар навасон бошад, ва қатъан дар ин замина хаммайи муслимин дар ек сатх нестанд. Илова бар ин хамр шахси хамчунонки дўврони рушд ва булуғро бояд тей кунад ва бояд ин масирро биравад барои хамин харгиз ин харакат тамомий надорад, агар имруз ек бародар ё хохар ин дўвраро тамом мекунад фардо ва пас фардо ва фардохойи дигар ин масир бояд тавассути хохар бародари кучактариш ё фарзандони инон ва соири муслимин тей бишавад. Пас ин жараён хамишагий аст ва ижоза намедихад ин об рокид бимонад ва бигандад.

Илова бар ин чун ёдгири қуръон ба далили сахл будани алфозиш ва сахл будуни маъонияш хийли осон аст:

وَلَقَدْ يَسَّرْنَا الْقُرْآنَ لِلذِّكْرِ فَهَلْ مِنْ مُدَّكِرٍ(قمر/ ۱۷)

Ба тахқиқ, қуръонро барои ёд кардан осон намудаем, оё зикр кунандайи хаст? Оники мушкил аст амал кардан ба он аст то инки шахс худишро мухотоби оёти қарор надихадки тахдид омизанд:

:  يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لِمَ تَقُولُونَ مَا لا تَفْعَلُونَ *كَبُرَ مَقْتًا عِندَ اللَّهِ أَن تَقُولُوا مَا لَا تَفْعَلُونَ*إِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ الَّذِينَ يُقَاتِلُونَ فِي سَبِيلِهِ صَفًّا كَأَنَّهُم بُنْيَانٌ مَّرْصُوصٌ(صف/۲-۴)

Эй мўъминон! Чиро сухани ( ба дигарон) мегуйидки худитон баробари он амал намекунид? Агар суханиро бигуйид ва худитон баробари он амал намекунид, мужиби хашми азими худо мегардид. Худованд касониро дуст медорадки дар рохи у муттахид ва екпорча дар хат ва сафи вохиди меразманд, ингор девори сурбийи бузурги хастанд. Бар руйи

«لِمَ تَقُولُونَ مَا لا تَفْعَلُونَ» و «الَّذِينَ يُقَاتِلُونَ»

Ками макс кунид ва бо ками тадаббур ва таъаққул бар суханони жамоатхойи мусаллахи фикр кунидки дам аз вахдат мезананд аммо аъмолишон комилан бархалофи гуфтахо ва иддаохойишон аст.

Дар хар сурат, огохихойи даража севуми хам вужуд дорандки ба донишхойи жиходий ва муборизотийи руз шинохта шудандки куллан тобеъ амалкарди хадафманди манобеъи шаръий аз тариқи шўройи руз хастанд ва аз тариқи тажоруби руз ба вужуд меоянд. Дар инжо возих астки муслимин дар ек даража нестанд, ва қатъан дорои даражоти мухталиф ва мутафовути аз илм ва тажруба хастанд, ва ниёз ба ек  баданайи ташкилот ва танзимоти хамоханг кунанда дорандаки еки аз “ се абзори” хилафату ала минхажин нубувват ё хукумати бадили изтирорийи исломий ё мажлиси шўройи мужохидин ин вазифаро бар ухда мегирад.

Дар ин масири нохамвор ва мутановуби рушди огохихойи ақидатий ва муборизотийи руз, масири рушди огохий ақидатий ва муборизотийи муслимин, хар тейфи аз муслимин метавонад ва бояд мутаносиб бо вусъатики аллох ба у дода ва мутаносиб бо тажрубиётики касб карда ва донишики дорад бардошти мутафовути аз жиход ва муборизоти руз дошта бошад,аммо дар чанд дахайи гузашта мо шохиди ек нопухтагий ва иттифоқоти ногуворий дар миёни жамоатхо ва шўрохойи мухталиф дар адами дарки ин воқеъияти табиий будем.

Ин бародарони нопухтайи мо саъй мекунандки бо тафаккуроти тамомият хохики доранд дарк ва фахми худишонро бар дигарон тахмил кунанд, ва дигаронро бейни ду рохи қарор медоданд, ва мажбуришон мекарданд ё назариёти худишонро рад кунанд ё аз шўройи кучак ва жамоати кучак ва уммати кучакишон бизананд берун.

Шахси мусалмонки озодиш мусодара мешавад ва наметавонад бар асоси ончи хаст харф бизанад ва амал кунад ва ба пеш баравад ва агар иштибохи кард ба сабки исломий ислох бишавад ва инхамма махдудиятро жилови пойиш мебинад, хоста ва ё нохоста, дар хатари худ сонсурийи мудовим ва дар нихоят дар хатари масх шудагий ва истодагий ва адами шукуфоий, ва дар аксари маворид, дар маъаррази беморийи мухлики хазфгароий ва тасфияйи кури дохилий ё иншиқоқ ва тафарруқ қарор мегирад.

Ин қейд ва бандхойи тахмилий номунтабиқ бар холати табиий муслимин, он чунон фишорхойиро бар узви худ сонсургар ва ё масх шуда ворид мекунадки оқибат дар мавориди узви ингуна созмонхо ва жамоатхо, барои абзори озодонайи назаротиш, худишро ночор ба “ қиём” дар муқобили созмон ва жамоат мебинад ва ба самт ва суйи тафарруқ хул дода мешавад. Ин умур масоили марбут ба амният ва сиёсатгузорихойи калоний нестки мухтасси ба шўро ва ижмоъи вохиди он бошад, ва танхо ижмоъи улил амр битавонад воқеиятро истинбот кунад ва табъият аз он вожиб бошад:

: وَإِذَا جَاءَهُمْ أَمْرٌ مِّنَ الْأَمْنِ أَوِ الْخَوْفِ أَذَاعُوا بِهِ ۖ وَلَوْ رَدُّوهُ إِلَى الرَّسُولِ وَإِلَىٰ أُولِي الْأَمْرِ مِنْهُمْ لَعَلِمَهُ الَّذِينَ يَسْتَنبِطُونَهُ مِنْهُمْ ۗ(نساء/۸۳)

Балки умури комилан рафтори шахсий ва хатто ақидатий хастандки шахс бояд бидуни тақлид аз дигарон онхоро ба сурати тадрижий ва бо гузар аз иштибох ва хато тей кунад, ва ин хаққи худиш астки ин масири такомулиро озодона ва дар чорчуби шаръияш тей кунад ва ба пеш биравад, ин хаққи астки он “ се абзор” бояд ба хаммасирониш баргардонадки жохилият аз онон дуздида буд.

Замоники ин хақ ба шахс бозмегардад ин шахс мутаважжих мешавад аслан ниёзи ба кинорагирийи ва тафарруқи нестки дар нихоят ба хурд шудани худиш ва сусти ва аз бейн рафтани убухат ва қудрати “ хамма” хатм мешавад, балки дарвозайи барои рушд ва тақвияти иймониш, ва дарвозайи барои рушди рузафзун ва тадрижийи андишахо ва назариёти муфидиш бо хифзи убухат ва қудрати жамоатиш ба сурати номахдуд барояш боз гузошта шуда аст, ва каси монеъи тараққий ва пешрафти у ва жамоати вохиди муслимин нест, ва руз ба руз дар худиш ва жамоатиш ихсоси шукуфоий ва тараққий ва ба руз будан мекунад, ва бар қудрати жамоатики хамон вахдат ва инсижом ва екпорчаги он изофа мешавад.

Танхо аз коноли ин “ се абзор” астки чанон фазойи бози ба вужуд меоядки хам дар он тамаркузи фармондехи ва вахдати дастур вужуд дорад хам шўро, хам инзибот вужуд дорад хам озодий, хам вахдати ирода вужуд дорад хам рохатийи хиёл ва халлоқияти фардий.

Ин хамон вазифайи ошкори астки ислом барои рушди фард ва жамоати муслимин, худишро мутаъаххиди ба пиёда ва заминий кардани он карда аст, ин хам мухри таъйидий аст бар инки ин жомеъайи исломий харгиз сокин ва бетахаррук нест балки хамиша дар харакат ва шукуфоий аст,  ва мухимтар инки харгиз гумрох ва саргардон намешавад. Чиро? Чун уммат ва жамоати вохидики аз коноли еки аз ин “ се абзор” шикл гирифта харгиз гумрох намешавад, инро аллох замонат карда ва росулуллох саллаллоху алайхи васаллам ба сирохат баёниш карда аст:

سَأَلْتُ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ أَنْ لَايَجْمَعَأُمَّتِي عَلَى ضَلَالَةٍ فَأَعْطَانِيهَا.

Уммати вохид ва жамоати вохидики аз тариқи шўройи вохиди улил амрики аз коноли еки аз се абзорхо ба вужуд омада аст тамоми тафосири мухталифро бо риояти тасовийи хуқуқ дар худиш жой медихад. Дар ин шўро мазохиби суннатий, ва хатто маосир хам, мисли салафият ва ихвонийгари ва мактаби қуръоний будан ва ғейрих мумкин аст солхойи сол ба хаёти худишон идома бидиханд, хаёти инон тазоди бо ирояйи раъйи вохид ва ижмоъи вохид тавассути шўро ва табаъияти муслимин аз ин раъйи вохид надорад. Вужуди оройи мухталиф дар шўро ва ирояйи оройи мухталиф дар шўро омили харакат ва монеъи сукун ва гандидагийи ин оби хаёт бахш мешавад, ва бо пойбанд будан ба раъйи вохиди шўро ин ороъйи мухталиф дар дохили шўро боис ва омили гуризи аз шўро ва вахдат намешавад балки сабаби тақвият ва истихкоми шўро ва вахдат мешавад.

Бо барои хифзи ин вахдат билижбор рузона чандин бор дар намозимон таъаххуд медихемки тобеъи мутлақи қонуни шариати аллох бишавемки еки аз мухимтарин қавонини шариати аллох вахдат ва пойбанд будан ба у аст. Ийяка наъбуду яъни хаммайи ибодатхоям фақат ва фақат барои аллох бошадки мешавад хамон маъни:

قُلْ إِنَّ صَلاَتِيوَنُسُكِي وَمَحْيَايَ وَمَمَاتِي لِلّهِ رَبِّ الْعَالَمِينَ* لاَ شَرِيكَ لَهُ وَبِذَلِكَ أُمِرْتُ وَأَنَا أَوَّلُ الْمُسْلِمِينَ(انعام/۱۶۲-۱۶۳)

Илова бар он барои инки қалбимон ором бишавад ва аз харгуна кина ва нафрати нисбат ба хохарон ва бародарони мусалмонимон холи бишавад ва ба жойиш маваддах ва пойбанд будан ба ихва ва азиллах ва …….жо бигирад бароишон дуойи хейр мекунем ва пас аз бозгашт аз гуфтагуйи бо аллох бароишон саломатийи ва осойиш ва амниятро ба армағон меоварем.

Бале, мо хар руз батури вожиб ۱۷ бор мегуем

«اهدنا الصراط المستقيم»

Ва ۹ бор

«السلام علينا» و «السلام علي عبادالله الصالحين»

ро бар забон меоварем ва бо такрори хаддиақал ۱۷ бор иқрор ба тўвхид дар ۵ новбати мушаххас ва муъайян онхам бо ижбор ба такрор ва амали ба он дар масжид ба хамрохи “ жамъ” ва дури аз тафарруқ ва парокандагий ва такравий, хамин худиш баёнгари зеботарин ва айнийтарин ва гўётарин шикли даъват ба иттиход миёни муслимин ва мўминини жахон, ва таъкиди бар тўвхид ва пейравийи мутлақ аз “ қонуни шариати аллох” аст.

Хадафи мо ризояти аллох аз тариқи табаъият аз қавонини шариати аллох барои бозгардондани хукумати исломий аст, ва ин хадаф бисёр мутаъолий ва арзишманд аст, хамин хадафдор будани мо бузургтарин мухаррики муттахид шудани мост, чун расидан ба ин хадаф сангинтар аз они астки афроди мутафарриқ ё хатто жамоатхойи мутафарриқ аз ухдайи он бароянд. Ва мо барои расидан ба ин хадафи бузург, коромадтарин ва асосийтарин ва мутмаъинтарин васила яъни шўро аз коноли се абзорро дар ихтиёр дорем.

Албатта ижмоъи вохиди шўро аз коноли ин “ се абзор” танхо зери мажмуъахойи ин абзорхоро шомил мешавад. Илова бар ин дар ин масир ва хатто дар замони ташкили бадили изтирорийи хукумати исломий каси наметавонад нақши ижмоъи вохидро бози кунад ва хақ надорад бардошт ва тафсири худишро бар дигарон тахмил кунад. Балки бо риояти услуби сахихи

« أَذِلَّةٍ عَلَى الْمُؤْمِنِينَ»

Ва риояти сахихи

« إِنَّمَا الْمُؤْمِنُونَ إِخْوَةٌفَأَصْلِحُوا بَيْنَ أَخَوَيْكُمْ »

Ба бехтарин шевайи мумкин танхо ба таблиғи раъйи худиш иқдом кунад, ва ба асли ихтиёр ва озодий ва тасовийи хуқуқи шаръий дигар муслимини ахли қибла эхтиром бигузорад, ва харгиз фаромуш накунадки агар нобуд кардани мункари кучаки боиси жойгузини мункари бузургтари бишавад бояд то замони фарохам шудани асбоб ва лавозими шаръийи он мункар дар хийни мубориза сабр кард.

Баъзи аз мункаротро шахс метавонад аз бейн бибарад, баъзи аз мункарот тавассути хелф ва синдико аз бейн мераванд, баъзи аз мункархо хам аз тариқи жамоат ва хизб аз бейн мераванд ва бисёри аз мункархо хам хастандки танхо ва танхо аз тариқи хукумати исломий аз бейн мераванд ва то расидан ба ин мархала хар фаолиятики мунжар ба бадтарин мункар яъни ширки тафарруқ бишавад дар воқеъ жойгузин кардани ек мункари бадтар ба жойи ек мункари бад аст. Жойгузини мункари бузургтар ба жойи мункари кучактар аст.

Набуди қудрати хукумати исломийки танхо аз тариқи вахдат ва пархези аз тафарруқ дубора ба даст меояд ғам ва балойи бузурги астки боис мешаванд балохо ва ғамхойи кучак фаромуш бишаванд ё лоақал зиёд ба онхо ахамият надод: ин чанин буд “ ғамман биғамин” қуръон :

فَأَثَابَكُمْ غَمًّا بِغَمٍّ لِكَيْلَا تَحْزَنُوا عَلَى مَا فَاتَكُمْ وَلَا مَا أَصَابَكُمْ (آل عمران/۱۵۳)

Ғами бузурги алъони мо набуди хукумати исломий ала минхажин нубувват ва хатто набуди ек хукумати бадили изтирорийи исломий дар аксарияти қотиъи сарзаминхойи мусалмоннишин ва хатто бадтар аз он набуди ек мажлиси шўройи вохиди мужохидин дар ин сарзаминхо ба далили азоби тафарруқики илова бар давоми фақр ва ноамний ва тасаллути тоғутхойи махаллий бар муслимин боиси тамъа ва тасаллути соири куффори хорижий бар муслимин шуда аст. Барои аз бейн бурдани ин тафарруқики ноши аз ихтилофи дар бардоштхо ва тафосири мухталиф аст, ва барои мухофизати аз вахдати огохона, хадафманд ва харакатий аз коноли еки аз “ се абзор”, лозим аст ба “ замон бар” будани халли ин ихтилофот ва хатто “ замон бар” будани пиёда кардани ислохоти ақидатий ва рафторий дар миёни муслимин мўътақид буд.

Медонемки баъди аз омузиши иймонки жўвхарайи рисолат тамоми анбиё буда аст

«وَلَقَد بَعَثنا في كُلِّ أُمَّةٍ رَسولًا أَنِ اعبُدُوا اللَّهَ وَاجتَنِبُوا الطّاغوتَ» و لا اله – الا الله

Аз коноли пайғамбари он аср, соири ахком ба сурати тадрижий аз пайғамбари ба пайғамбари дигар дар холи такомул буда аст ва андак андак бар миллатхойи гузашта ироя шуданд то инки ба асри пайғамбари хотам саллаллоху алайхи васаллам мерасемки ба такомули худиш мерасад.

Замоники сейри ахком дар хаёти росулуллох саллаллоху алайхи васаллам хам мехост ба такомули худиш бирасад, боз ба сурати тадрижий ва дар муддати ۲۳ сол дўврайи худишро такмил кард, яъни барои ек бадани мариз ва ек жомеъайи маризки барои дармони худиш аллохро ба унвони сохиби дастур ва амр, ва қонуни шариати аллохро ба унвони нусха ва дору барои дармони худиш пазирофта аст, ва ба ин масир иймон дорад, дорухоро боисти дар муддати масалан ду хафта ё чанд мох ва хатто то охари умр дар замонхойи мушаххаси масраф кард, ва намешавад хаммайи дорухоро екжо масраф кард.

Дорухойи жомеъа мутаносиб бо вазъи мовжуди он жомеъа ва ниёзхойи рузи он жомеъа ироя мешаванд, ва мумкин астки дар рохи расидан ба хадафи бузург, жунбуш мажбур бишавад дар марохили аз баёни баъзи аз ахкоми шариати аллох хам худдори кунад, ва мисли имоми Ахмад ибни Ханбал рохимахуллох дар хадиси арнияйн чанин ташхис бидихадки дар ин мархалагузар хеч ниёзи ба баёни он нест, ва мумкин аст хатто дар сурати баён ва боз шудани фаолиятхойи теорик ва амалий дар ин замина, баунвони боздорандайи хам амал кунад, ва дар масири мубориза хилал ворид кунад ва сад бишавад.

Аз хадиси уммул мўъминин Оиша розиаллоху анхо ба сурати возих ва ровшан мешавадки қабли аз омузиши иймон, ироя ва татбиқи ахкоми чун шаробхўри ва зинокори ва ғейрих метавонист боздоранда бошад. барои хамин аст мебинем муслиминики дар ин дўврон фовт карданд усулан намедонистандки чанин ахкоми хам вужуд доранд, ва барои хеч кудом аз ёрони росулуллох саллаллоху алайхи васаллам хам тасаввури чанин ахкоми ва қавонини қобили тасаввур набуд.

Зохири қазия нишон медихадки аллох таоло лозим хам намедидки қабли аз мархала ва замони хосси амалий шудани ахкомиш, онхоро хам ба сурати лафзий ва теорик баён мекунад, барои хамин астки қуръонро екжо ва мисл ек китоб бар мардум нозил намекунад, балки хатто баён ва нозил кардани оёт марбут ба онхоро хам, ба замони ва макони хосси худиш муваккил мекунад. Замоники иймон омузиш дода мешавад кулли оёти мухтасси мўъминин бо

 «يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا»

Шуруъ мешавад ва баъди аз ижод ва омузиши иймон астки шахсро мухотоби ахкомиш қарор медихад.

Ва агар каси фақат мусалмон шуда бошад аммо ба даражайи мўъминин нарасида бошад ва иддаойи мўъмин будан бикунад аллох ба сирохат эълом мекунад:

 قَالَتِ الْأَعْرَابُ آمَنَّا ۖ قُل لَّمْ تُؤْمِنُوا وَلَٰكِن قُولُوا أَسْلَمْنَا وَلَمَّا يَدْخُلِ الْإِيمَانُ فِي قُلُوبِكُمْ ۖ (حجرات/۱۴)

Арабхо мегуянд: иймон овардем. Бигу : шумо иймон наёвардид, балки бигуйид: таслим ва мусалмон шудем. Чироки иймон хануз ба дилхоитон рох наёфта аст.

Барои хамин астки, мутаносиби бо ончики вазиъати мовжуди жунбуш такомули аз мо мехохад, агар каси аз мо бипурсадки барномайи шумо барои чигунаги татбиқи

«أَطْعَمَهُمْ مِنْ جُوعٍ ، آمَنَهُمْ مِنْ خَوْفٍ»

Ё барномайи шумо барои чигунаги татбиқи

«وَأَمْرُهُمْ شُورىبَيْنَهُمْ» و «إِذا حَکَمْتُمْ بَيْنَ النَّاسِ أَنْ تَحْکُمُوا بِالْعَدْلِ»

Дар оянда чист? Агар мо зимни иймон ба куллиёти ин ахком барои татбиқи жузъиёти ин ахком мутаносиб бо ниёзи руз, ва вазъи мовжуд, ва мезони пешрафти инсонхо дар оянда, дар жавоб бигуемки мо феълан чанин барномайи дар ихтиёр надорем ва рузи худиш хамма чиз мушаххас мешавад, ва аз харгуна иқдомоти ажулона ва шуордехи ихсосотий ва ирояйи ахкоми норас ва нобажо худдори кардем, шояд битавонем ба худимон бигуемки мо дар масири жиход ва мубориза муваллиди садама ба ин жараёни муборак нашудем, ва еки аз усули асосий онро барои расидан ба хадаф  риоят кардем.

Чунончи арз шуд ин ба ин маъни нестки мо набояд ахкоми худимонро дошта бошем. Мо инонро дорем ва хубиш хам дорем. Дар қуръон ва суннати сахих ин ахком қарнхо пеш сабт шуданд ва ба унвони қонуни асосийи мо дар маъаррази дид ва дар ихтиёри дуст ва душман қарор доранд, балки дар инжо хадафи сухан ин астки бояд бо барнома рези дақиқ, мутаносиб бо хар замон ва маконики кучактарин фурсати муносиби барои касби қудрати иймоний ва дунёвий мутаносиби бо татбиқи шаръий ба руз он хукм ба вужуд омада аст, мо дар хамон мовқеияти замоний ва маконий, ва мутаносиб бо абзорхойи он замон, ин хукмро татбиқ бидихем ва ижрош кунем.

Мухолифини мо хам фахмидандки муслимин қавонини хосси худишонро доранд ва барои татбиқи он хам тавоноийхойи хосси худишонро дорад ва бидуни шак шойистаги ва тавон дар  даст гирифтани қудрати хукуматиро доранд, пас мушкил бар сари вужуди ин қавонини мунсажим нест; балки манзур ин астки татбиқи ин ахкоми ижтиходий бояд мутаносиб бо вазъ ва мовқеияти замонийи худиш дар оянда бошад, ва хам акнунки мазохиб ва тафосири мухталиф ва мутаъаддид ва умматхойи кучаки мутаъаддид, ва жамоатхойи кучаки мутаъаддид, ва шўрохойи кучаки мутаъаддид ба вужуд омаданд, ва хануз дар ек сарзамини мушаххас ек уммати вохид ва ек ижмоъи вохид ва ек жамоати вохиди аз тариқи ек шўройи вохиди ба вужуд наёмада аст то дар мовриди татбиқи хукми хосси раъйи вохид ва ижтиходи вохиди худишро мутаносиби бо вазъи мовжуди он замон ироя бидихад, то он замон гуфтан ва ирояйи бардоштхойи зудрас дар ғейри замон ва фасли муносибиш, талоши бефойдайи астки аслан ба дарди дўврайи инқилобий то қабли аз касби қудрат ва ташкили хукумат намехурад. Мо алъон бояд огохона ва хадафманд танхо бо такияйи асосий бар муштаракот ва мухофизат аз вафодор мондан ва истодагийи бар харакати умумий ба суйи хадаф дар масири сахихиш ба самти пирузийи нахоий, барномарези кунем.

Замоники шахс дар хамон дўврони омузиши иймониш “ ла илаха” ро бар забон меоварад ва куфр ба тоғут мекунад яъни дар вазъи мовжуд мегуяд: ман зери бори хеч хукми ғейри аз хукми аллох намеравам, қавонини дини секуляризмро зери пом мегузорам, ман аз ин дини секуляризм на коммунизмишро мехохам на либирализмишро, ман зери бори ахкоми социал демократхо хам намеравам, ман ижоза намедихамки ахкоми секуляристи ба жойи ахкоми илохий бар хонуводам ижро бишавад, ман намегузорамки дар панохи қавонини секуляристи ва дар панохи қудрати хукумати секуляристи хохарам, занам ва духтарам талаф бишаванд, ман зери бори фақр ва фахшо намеравам, ман тарс ва ноамнийро дар тамоми пояхойи зиндагим намехом, ман зери бори нисбияти ахлоқий секуляристи муртаддин намеравам, ман тахти шуорхойи фарибандайи “ озодий куфр” ё хамон бебандубори фикрий ва шахсий ижозайи куфргуйи ва тўвхин ба аллох ва росул ва қавонини шариати аллох ва оёти аллохро намедихам, ва даххо мовриди дигарки шахси мусалмон бо гуфтани хамон ла илаха ва куфр ба тоғутиш хеч қонуни жохилийро дар хеч шикл ва қиёфайи намепазирад.

 Дар ин сурат возих астки “ на”ики мо мегуем хамон “ на” мардум аст. Ва “ иллаллох” ва иймон ба тамоми ахкоми аллохи мо ва “ бале” гуфтани мо хам бо “ бале” гуфтани хаммайи мўъминин еки аст, аммо дар умури ижтиходий хақ надорем то ташкили шўройи улил амри вохид – холо дар сарзамини вохиди бошад ё муташаккил аз чанд сарзамин ва ё жиходий бошад – биёем ва раъйи фардий худимон ё дорудастайи кучаки худимонро ба жойи раъйи вохид ва ижмоъи вохиди шўройи умумий ироя бидихем ва боиси ижоди истикок ва боиси ба вужуд омадани тафарруқ ва тажзия дар миёни муслимин бишавемки рахбариятишонро ба ухда гирифтаем.

Дар инжо масала созиш, таназзул аз савоб ё ворид омадани хадаша бар усули тўвхид, вало ва баро, куфр ба тоғут ва иймон ба аллох нест, балки бар акс, жиловгири аз созиш ва тажзия ва героиши ба тоғутхо ва ё кинорагири нийрухойи астки , қудрат ва шовкати моро изофа мекунанд ва сухти жиходи хаммайи муслиминро дар ғалаба бар душмани мухожим ва расидан ба хадафи бузург таъмин мекунанд.

Агар мохоики тасмим гирифтем бо харакати огохона дар ин масири вахдатбахш рахбарияти мардумро ба самт ва суйи хадафи шаръий ва муштаракимон ба ухда бигирем, ва худимон тўлид кунандайи инхироф ва созишикори бо тоғутхо нашавем,ва дар аваз тасмим дорем бо басират ва хушёри худ тамоми онхоики ба секулярхойи кофари жахоний ва муртади махаллий дил бастандро нажот бидихем ва ба сафи муслимин бикашонем, лозим аст дар хар амри ижтиходий манобеъи шаръиймонро аз коноли шўройи вохид ва аз тариқи ижтиходи вохиди он бигирем, ва бо шўройи вохидимон аз коноли еки аз “ се абзорхо” аз вахдатимон мухофизат кунем.

Танхо дар ин сурат астки мунофиқин ва секулярзадахо ва ахзоби мунхарифи созишкори бо дини секуляризм ва жохилият хоким хам, шиносоий барои дилсард кардани мардум аз жиход ва вахдат, ва шиносоий барои фариб додани онхо, ва жудо карданишон аз вахдати огохона ва хадафманди муслимин аз коноли “ се абзорхо” надоранд. Бо басирати хаммасирони мостки бар хаммагон мушаххас мешавад он мунофиқин ва секулярзадахойики дар ин герудор бо секуляристхойи кофари жахоний ва секуляристхойи муртади махаллий мемонанд, харгиз зидди секуляр набуда ва хохони татбиқи қонуни шариати аллох нестанд, балки шурокойи секуляристхо дар тахмили қавонини куфрий ва дар тахмили фақр ва тарс ва ноамний ва фахшо ва кушт ва куштор ва вайроний ва тасаллути душманон бар мардуманд.

Вужуди хамин мунофиқин ва секулярзадахоки бо шуорхойи шибхи исломийи зудрас ва парастиши хизбгероий ба жойи вахдатгероий ва героиши ба шўройи вохиди исломий, дар нихоят хамчун секуляристхойи муртадди махаллий дар масири ахдофи куффори ишғолгар ва секуляри хорижий қарор гирифтанд,новъи адами эътимод ва итминонро дар миёни идда аз муслимини нозир ба вужуд оварда аст.

Ин даста аз муслимин ба ин ахзоби мунжамиди ғейри вахдатгеро итминон ва эътимод надоранд на ба ислом ва ахкоми исломий, барои хамин аст зимни эътимод ва эътиқоди комил ба қавонини шариати аллох аксаран назорагар шуданд. Албатта дар ин бейн иддайи аз жамоатхойи мутлақгеро ва камтажруба ва бародарони номутаодил ва номезони мо хам ба ин фосилагари ва тамошогар будани муслимин доман заданд, ва расонахойи дуруғгу ва дуруғсоз хам бо баржаста кардан ва бузург нишон додани ин бемори ба ин адами итминон ва фосилагири доман заданд.

Муслиминики дар доми таблиғоти ин куффори секуляри жахоний ва секуляристхойи муртадди махаллий ва мунофиқини бумий қарор гирифтанд ва наметавонанд воқеиятхойи жараёни вахдатгероий огохона, хадафманд ва харакатий будани моро бибинанд аз ин амр бим дорандки мо хам натавонем ин сейри муборизотиро рахбарий кунем ва пас аз инхидоми диктотури сукуляристи мухожим ва берун рондани муртаддини махаллий ва хунсо шудани фаолияти мунофиқин, натавонем қудрат ва хукуматро ба самти исломий он хидоят кунем ва мужрийи ахкоми шариати аллох бишавем.

Ин даста аз муслимин хам мисли соири муслимин дар садақот, ихлос ва то сархадди жон мубориза кардани бародарони мо шакки надоранд. Аммо ду диландки, оё мо воқеан дар хамон масири шўро ва ижмоъи вохид дар харакат хастем? Ё имкониш нест баъди аз дар даст гирифтани қудрати шўроро биндозем дур ва ижтиходи хосси худимонро бар ижтиход ва мазхаби онхо тахмил кунем? Илова бар он ин даста аз муслимин дар шак хастандки оё мо хам хамон ахзоби мунтасиби ба ихвонул муфсидин шохайи инхирофий жараёни ихвонул муслимин ё салафийхойи фосиди оли саъуд нестемки дар поён мисли секулярхойи муртад бо куффори секуляр ва ишғолгари хорижий аз дар созиш дар омада ва тамоми захмоти мардумро ба бод дихем, ва боз дар хамон доирайи танги диктотури дини секуляризм, умиди ижроий шудани ахкоми илохий ва аз миён рафтани фақр ва тарс ва ижоди рифох ва амният ба хиёли даст наёфтани мубаддал бишавад, ва даххо шак ва шубхайи дигар.

Мардум илова бар секуляристхойи муртадди махаллий ахзоби ба зохири исломгеройи зиёдий чун жамоати исломий курдистони Ироқ ва иттиходия исломий курдистони Ироқ, хизби исломий Ироқ, жамоати Раббоний, дорудастайи Сайёф ва гурухи Хикматёр дар Афғонистон ва дорудастайи Абдуллох Нурий дар Тожикистон ва дигарон дар Сурия ва Яман ва Сумолий ва соири сарзаминхоро дидандки дасти охар самара онхамма захамот ва хунхойи поймол шударо ду дасти тақдими диктотури дини секуляризм ва муртаддини махаллияш карданд ва дар ек чархиши ажиб табдил ба дустони барои диктотури дини секуляризм ва душманони бар алайхи мужохидини шариатгеро ва зерипо гузоштани тамоми хоста ва орзухойи бархаққи шаръий миллат ва сарзамини тахти ишғоли худишон шуданд.

Ингуна шубхот ва ду дилихойи ин даста аз муслиминро хар чандки солхост жунбуши бедори исломий ба рахбари шўройи вахдатгеро амалан дар бархурд бо авзоъи мухталиф дар мовқеъиятхойи мухталиф посух дода, аммо боз бояд барои иттилоъи ин даста аз муслимин аз мезони пойбандийи ин жараён ба усули зер банойи хостахойи бар хаққи мардум, куфт ба тоғут, вало ва баро, табаъияти огохона аз раъйи вохиди шўрои ба самт ва суйи вахдати огохона, хадафманд ва харакатийро ба забони руз амалан эълом кунанд ва аз он тахаттий накунанд ва бо ин равиши шаръий унс бигиранд ва жараёни фарогири муслимини шариатгероро дар масири пирузи хатмиш бар жохилият ва диктотури секуляристи мухожим ёри бирасонанд ва бар шовкати рузафзуни он изофа кунанд. Мо мутаносиб бо ниёзхойи рузимон ва мутаносиб бо заминхойики барои кошт фарохам кардем – ё фарохам хастанд – бузрхоро мекорем ва ба пейравий аз росулуллох саллаллоху алайхи васаллам гуфторхо ва аъмолимонро қабли ва баъди аз касби қудрат ва хукумат танзим мекунем ва тасмимгири дар ин заминахоро ба ижтиходи шўройи вохид ва ижмоъи вохиди он вогузор мекунем.

Касики ажала кунад ва мутаносиб бо руз пеш наравад ва умури марбут ба хар дўвраро бо хам қотиъ карда ва тақдим ва таъхири дар онхо ба вужуд биёварад, бидуни онки кучактарин шакки ба худиш рох бидихад бояд бидонадки аз масири сахихи жиход ва харакати огохона ба самт ва суйи хадафи вохид лағзида ва дар масири дигари қарор гирифтаки ниёз ба ислох ва таждиди назар дорад.

Нуктаики дар тўвзихи тадрижий будани халли ихтилофот ва хатто олудагихойи ақидатий ва рафторийи бародарон ва хохаронимон лозим аст ба он ишора кунем ин астки бояд ба мархалаий будани халли мушкилот, ва мархалаий будани халли ихтилофот,ва илова бар ин ба мархалаий ижро кардани ислохот ва тарбият мўътақид буд. Агар ек масалайи бузург ё кучаки пеш омадки феълан руйи он ихтилоф вужуд дорад бояд халли ин мушкил ё ихтилоф ба замони возугор бишавадки шароитро барои хал карданиш омада ва мухайё кардем, ва шароит барои хал карданиш фарохам шуда бошад, ин яъни мархалайи пеш рафтан барои халли ихтилофот ва пеш бурдани ислохот.

Росулуллох саллаллоху алайхи васаллам чун замони ислохи банойи каъба ва бозсозийи он ба хамон шевайики саййидина Иброхим сохта буд нарасида буд аз ин кор пархез мекунад. Уммул мўъминин Оиша розиаллоху анхо дар ин замина аз росулуллох саллаллоху алайхи васаллам ривоят мекунадки:

«أَلَمْ تَرَيْ أَنَّ قَوْمَكِ حِينَ بَنَوْا الْكَعْبَةَ اقْتَصَرُوا عَنْ قَوَاعِدِ إِبْرَاهِيمَ» فَقُلْتُ: يَا رَسُولَ اللهِ، أَفَلَا تَرُدُّهَا عَلَى قَوَاعِدِ إِبْرَاهِيمَ؟ فَقَالَ رَسُولُ اللهِ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: «لَوْلَا حِدْثَانُ قَوْمِكِ بِالْكُفْرِ لَفَعَلْتُ»[۱۳۹]

Оё намебини қовми ту вақти каъбаро бано карданд, он банойи Иброхимро кутох гузоштанд. Гуфтам: оё намехохи ба хамон чорчубики Иброхим бано карда буд хона худоро ба хамон шева баргардони? Фармуд: агар набудки қовми ту тоза аз куфр берун омаданд, анжомиш медодам.

Ё уммул мўъминин мефармояд:

قَالَ لِي رَسُولُ اللهِ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: «لَوْلَا حَدَاثَةُ عَهْدِ قَوْمِكِ بِالْكُفْرِ لَنَقَضْتُ الْكَعْبَةَ، وَلَجَعَلْتُهَا عَلَى أَسَاسِ إِبْرَاهِيمَ، فَإِنَّ قُرَيْشًا حِينَ بَنَتِ الْبَيْتَ اسْتَقْصَرَتْ، وَلَجَعَلْتُ لَهَا خَلْفًا»[۱۴۰]

Ривоятхойи бо ин мазмун зиёд хастанд. Дар хар сурат росулуллох саллаллоху алайхи васаллам чун хануз муқаддамот ва заминахойи ин ислохот фарохам нашуда буд, ва замониш нарасида буд, ва анжоми ин ислох паёмадхойи бадтари дар бардошт, ва аз бейн бурдани ин мункар ба мункари бузургтари хатм мешуд росулуллох саллаллоху алайхи васаллам аз анжоми он то фарохам шудани заминахойи ислох сарфи назар кард, ва дидемки дар умри муборакишон хам муваффақ ба анжоми ин ислохоти даража чандум нашуданд.

Дар ин заминаи тахияйи муқаддамот ва фарохам шудани замина муносиб ва расидани замони муносибиш мисолхо зиёданд, масалан намоз хондани ек зан ниёзи ба муқаддамоти дорад, мисли мардхо дар холати табиияш бояд вузуъ бигирад, ба самти қибла боистад ва дар шароити вижа зан дар холати қарор мегирадки наметавонад намоз бихонад чи расид ба соири маворидиш ва танхо бояд сабр кунад  то замони муносибиш бирасад. Ин холати жабрие ва дасти худи шахс нест, аммо мавориди хам пеш меоядки боз бояд то рафъ шудани холати изтирорийки пеш омада аст сабр кард.

Масалан намешавад интизор дошта бошемки  мардхойи аксаран бемор ва гурсна ва номутаодил ва номезон аз назари жинсийи атрофи мо, робитайи солим бо занхойи мусалмон дошта бошанд. Инхо хануз аз лахози жинсий гурснанд ва аз гурснагийи жинсий ранж мебаранд, ек инсон ба шиддат гурсна чигуна бо маводди хўроки нигох мекунад? Буйи маводди хўрокиро читури хис мекунад? Шикл ва хайбати чизхоики шабихи хўрок хастандро читури мебинад? Замоники шумо гурсна хастид ек хамбургерро бисёр кучактар аз андозайи воқеиш мебинид, ек коса обгуштро бисёр камтар аз андозайи воқеияш мебинид, аммо замоники сир бошид хамон хамбургер ё хамон коса хийли бузург ба назаритон мерасад, хатто мумкин аст чанд луқмайи кучак хам барои шумо бузург ба назар бирасад.

Бале, хам акнун аксаран мардхойи мусалмон дар ин холат гурснагийи шадиди жинсий хастанд, ва то замоники ин холати гурснагийи шадид бартараф нашавад намешавад равиши иртиботи исломий миёни зан ва мардро татбиқ дод, занхо наметавонанд дар миёни чанин гурснагон ва номутаодилхо ва номезонхойи интизор дошта бошандки мисли бозори пойтахти муслимин дар замони Умар ибни Хаттоб розиаллоху анху раиси бозор бишаванд, ё мардони сахоба читури бо занони сахоба бархурд мекарданд мардони алъон хам хамонтури бо онон бархурд кунанд. На, бидуни дар назар гирифтани истиснооти чанин интизори аз чанин мардони ек таваххум аст чиро? Чун бархалофи сахоба ва тобеин ва хатто қарнхойи баъад мардхойи имрузий мариз ва  ба шиддат гурсна хастанд, ибтидо бояд мардхо аз коноли шаръий он сир бишаванд, ва аз ин мархалайи жинсий абур кунанд, баъад интизор дошта бошемки мисли ек инсони солим ва мутаодил бархурд кунанд.

Тараф ба шиддат ба маводди мухаддир мўътод аст то замони бартараф шудани ин олудаги наметавонид аз у интизор дошта бошидки ек вазифаро мисли инсонхойи солим анжом бидихад, бояд ибтидо заминахойи тарки эътиёдишро фарохам кунид баъадки пок шуд онвақт астки мисли ек инсони солим аз у интизор дорид. Жомеъайи муслимин ба анвоъи олудагихойи ақидатий ва рафторий мўътод шуда ва тарки эътиёди инон дар замоники мовриди анвоъи тахожумоти мусаллахона ва таблиғоти куффори муттахиди секуляри жахоний ва муртаддини махаллий ва мунофиқин ва секулярзадахойи бумий қарор гирифтанд бисёр мушкилтар ва бисёр замонбартар аз тарки эътиёди ек шахс ба маводди мухаддир аст ва бояд ба тадриж ва қадам ба қадам ба жилов рафт.

Ё тараф афсурда аст ё тарсу аст ё бадгумон аст ё васвос аст ё бачча аст ва шабхо  жойишро хис мекунад ё соири маворидики ислохи онхо ниёз ба замон дорад ва бояд ба сурати тадрижий ва бо фарохам шудани муқаддамоти аз ин мархала гузашт. Касоники “ замонбар” будан ва “ тадрижий “ рад кардани ин ихтилолотро намепазиранд танхо худишонро ранж намедиханд балки зиндагиро барои атрофиёнишон хам сахт ва гох ғейри қобили тахаммул мекунанд ва ижоза намедиханд шахс марохили такомулишро тей кунад ва қасд доранд ек бачча ширхўрро мажбур кунандки худишро касиф накунад ва шир додани бу уро машрут кунанд ба инки худишро касиф накунад.

Ин холати боздоранда ва мухарриб дар миёни шўрохо ва жамоатхо ва хукуматхо ба “ тахкими зудхенгоми марохили санавия шариат” машхур аст. Хадафи аввалия ва фоврийи ташкили жомеъайи исломий пиёда кардани

  «أَطْعَمَهُمْ مِنْ جُوعٍ وَآمَنَهُمْ مِنْ خَوْفٍ»

Яъни аз бейн бурдани гурснагий ва фарохам кардани рифохи умумий бо тахияйи ۵ ниёзи асосий яъни хўрок ва пўшок ва маскан ва бехдошт ва омузиш барои хамма ва аз бейн бурдани тарс ва ижоди амният ва хифзи сутунхойи асосийи жомеъа ( дин, жон , насл , обру,ақл ва мол ва ғейрих) барои тамоми инсонхойи мусалмон ва хатто кофаристки дар ин жомеъайи муслимин ба сар мебаранд, ва тахкими бақияйи мавориди шариат, жузви мавориди хастандки ниёз ба тадриж ва вазъи мовжуд инсонхойи дорадки ба мурури замон тавассути находхойи тахти пушиши хукуматийи исломий ва шўройи улил амри он омадагихойи лозимро барои ижроий кардани ин ахком пейдо карданд.

Мисли зиёрати қубурки ба далили фарохам набудани замина ва муқаддамоти он ибтидо нахий шуд ва сипас ижоза дода шуд

كُنْتُ نَهَيْتُكُمْ عَنْ زِيارَة القُبُورِ فَزُوروها”[۱۴۱]

Далили ин ижозаро хам баён мекунад масалан мефармояд:

«فَإِنَّ فِيهَا عِبْرَةً»[۱۴۲]

Ё мефармояд:

«فَإِنَّهُ يَرِقُّ الْقَلْبَ، وَتَدْمَعُ الْعَيْنَ، وَتُذَكِّرُ الآخِرَةَ، وَلا تَقُولُوا هَجْرًا»[۱۴۳]

Мебинемки бо ин хамма фавоидики дар зиёрати қубур вужуд дорад росулуллох саллаллоху алайхи васаллам то замони фарохам шудани муқаддамотиш сабр мекунад, ва замоники заминахойи ақидатий ва равоний онро фарохам мекунад ижоза медихад дар ин кори хейр ширкат кунанд.

Ин дар воқеъ дар пеш гирифтани ек равиши тадрижийи ислохгарий дар жомеъа аст. Ин ислохот бо онки дар хенгоми худиш орзуйи хар мусалмони мужохиди хастанд; аммо анжоми онхо дар ғейри замони худиш, бо вазоифи жиходий ва муборизотийи мужохидин ба хеч важх созгор нестанд, хукми тахриб ва боздорандагиро доранд.

Иддайи аз бародарони мухлис ва содиқи мо зарфияти инхамма сабрро надоранд ва беморийи “ тахкими зудхенгом марохили санавия шариат” дар зехнишон ришайи амиқий дорад, ва наметавонанд то замони худиш барои раъйи шўро самъ ва тоах дошта бошанд, ва ин бесабри хаддиақалиш ин астки дар равиши бархурди бо вазъи мовжуд бо сусти ва камрағбатий ва тасмимоти шўроро амалий мекунанд, ва каждор ва мариз амал мекунанд, ва хатто мунжар ба новъи безори нисбат ба инзибот ва самъ ва тоах ва новъи худбузургбини ва такаббур мешавадки, бо такаббур хеч вақт оромиш ва сулх хамрох нестки, аксари авқот ин дустони номутаодили мо иншиқоқ пейдо мекунанд ё барои худишон дорудастайи дигари месозандки торих нишон дода аст хамиша мунжар ба шикаст ва дилсарди ва пушаймони онхо шуда аст, ё гушагирий мекунанд ва хаммаш ғор мезананд ва ирод мегиранд.

Аммо онхоики мемонанд ва кинорагирий намекунанд ё дорудастайи жадидий намесозанд, ошкоро боиси бахам хурдани стротежихойи дур ва наздик ва хатто хунсо шудани токтикхойи таъйин шудайи шўро ва ижоди ихтилоли жиддий дар кори созмонхойи мухталифи шўро ва хатто муталоши шудани комили онхо мешаванд, рухияйи размандагий ва екпорчагий миёни шўроро суст ва ё хатто онро нобуд мекунанд, мардумики хукми об барои мохи ( мужохид)ро доранд ва бояд тибқи равиши анбиё бо эхтиёт ва систематик бо инхирофоти ақидатий ва рафторий онхо бархурдор бишавадро, аз шўро жудо мекунанд, шўро ва созмонхойи вобаста ба онро аз вазоифи таъйин шудайи жиходий худиш мунхариф мекунанд, ва дар натижа нехзати мужохидинро ба шикаст мекашонанд.

Еки аз асбобхойи тўлиди беморийи “ тахкими зудхенгоми марохили санавия шариат” ин астки ин азизон қаблан ба шиддат ба “ бемори тахассус дар масоили риз ва рахо кардани масоили асосий ва стротежик “ дучор шуданд.

Ин “ беморийи тахассус дар масоили риз ва рахо кардани масоили асосий ва стротежик” дар тахлили авзоъи куллийи мовжуд ва хидояти умур монеъи бузурги ижод мекунад. Чун дучор шудан ба ингуна беморий, ногузир ё ба иншиқоқ ва тажзия мунжар мешавад ё ба ноумидий ва ёс ва гох ба терорхойи кури дохилий. Дучор шудани афроди жамоат ба ин “ бемори тахассус дар масоили риз ва рахо кардани масоили асосий ва стротежик” маъмулан мунтахий ба пургуйихойи беасос ё суъзон нисбат ба хамдигар ва ё ғолибан мунжар ба даргирихо ва ихтилофоти ғейри усулий ва аз хам пўшидани созмони шўро ва жамоат мешавад.

Касоники ба ин” бемори тахассус дар масоили риз ва рахо кардани масоили асосий ва стротежик” мубтало шуданд дар интиқодоти худишон масоили аслий ва зербаноий ва увлавиятхойи аслий жиход ва жамоат ва шўро ва хатто хукумат ва “ се абзор”ро нодида мегиранд, ва таважжухи худишонро фақат ба масоили фаръий ва риз даража чандум махдуд мекунанд, ва агар бихоханд ба тахлили масоили бипардозан тахлил ва арзёбийи онхо бештар шабихи тахлили куча бозорий сабки саронаий мубтазил аст, чиро? Чун дар ин замина тахассус надоранд ва тахассусишон дар масоили риз, жузъий ва дасти чандум астки ниёзи рузи муслимин нест, ва увлавияти алъони муслимин нест, ва ба дарди алъони муслимин намехурад, ва посухи барои суъоли алъони муслимин нест.

Муслимини алъон мепурсанд рохкори шумо барои берун рондани ишғолгарони кофари хорижий ва муртаддини махаллий чист? Ин дар жавоб мегуяд хукми фалон олим қуруни гузашта мисли Нававий ва ибни Хожар ва ғейрихро медони? Ё барои чи фалон шахс дар қуруни гузаштаро кофар намедони? Муслимин мепурсан чиро инхамма тафарруқ ба вужуд овардаид ва бо хам муттахид намешавид дар холики росулуллох саллаллоху алайхи васаллам бо яхуди Мадина  ва мунофиқин ва мушрикин чун Хузоъа бар алайхи мушрикини қурайш муттахил шуд? Ин дар жавоб мегуяд мо мехохем сафимон пок ва холи аз харгуна олудаги бошад ва дар назари ин бародарони сиёсат ё хамма ё хеч аст ва нохоста ба равиши қуръоний росулуллох хам ирод мегиранд.

Ингор ривоятхойи охари замон онхоро дучори таваххум ва иштибох кардаки ду жибха вужуд дорад:

حَتَّى يَصِيرَ النَّاسُ إِلَى فُسْطَاطَيْنِ فُسْطَاطِ إِيمَانٍ لَا نِفَاقَ فِيهِ وَ فُسْطَاطِ نِفَاقٍ لَا إِيمَانَ فِيهِ.

Кор ба жойи мерасадки табдил ба ду даста мешавид, дастайи иймонки хеч нифоқи дар он вужуд надорад, ва гурухи нифоқки хеч иймони дар он вужуд надорад.

Ин бародарони номутаодил ва номезон ва жохили мо аз чанон уфуқи кутохи бархурд дорандки дарк намекунанд вазифайи асосийи интиқодотишон, фақат нишон додани иштибохоти ташкилотий ва харакатий дар чорчубайи астки шўройи “ се абзор” шаръий ниёзхойи муборизоти худишро увлавият банди карда аст. Ба унвони мисол шўройи “ се абзор” аз коноли намояндайи худишки бехиш мегуянд рахбар ( ё амир ва ё халифа ё хар чизи) таъйин кардаки дар вазъи мовжуд ва бо таважжух ба ниёзхо ва имконоти мовжуд, увлавиятхойи феълийи мо дар масири жиход ва мубориза ин астки дар масоили ризи фиқхий асбоби ихтилоф ва тафарруқ нашавем ва бояд тамоми муслиминро алайхи диктотурийи дини секуляризм ва муттахиди махаллийи он басиж кунем. Ин дастури сарихи шўройи се абзораки шахс бояд онро дарк кунад ва ба он амал кунад.

Ин дастур ба маъни таътил кардани амр ба маъруф ва нахий аз мункар нест. Дар ин мархала барои инки вахдати миёни муслимин дар баробари инхамма душман хифз шавад, ва хотири ин бародар ва хохаримон ба далили ек масалайи ризи шахсий ва фиқхий паришон нашавад, набояд зиёд мовриди ироди шахсий қарор бигиранд. Чун қатъан амали сахихи соирин ва жавви хокими бар мужохидин, нохудогох бисёри аз айбхоро ба мурури замон бидуни кучактарин бархурди ислох мекунад. Инро мо ба каррот дидемки танхо бо ек нигох кардан ба амали фалон мусалмон, шахс ба андозайи ек китоб азаш ёд гирифта ва тағйири рафтор дода.

Агар доманайи чанин интиқодоти густариш пейдо кунад, мумкин астки таважжухи хаммасирон танхо фақат руйи навоқиси кучак мутамаркиз бишавад,ва хамма ба афроди мухтот ва тарсу табдил шаванд, ва вазоифи асосий ва увлавиятхойи бунёдини шўро ва жиход ба дасти фаромуши сипарда шаванд, ва душманшиносий шаръий ва даража банди шаръийи душманон ба хам бихурад.

Ин воқеан бемори хатарноки астки амрико ва оли саъуд бо тўлиди салафиюни жомий ва мадхалий ва ғейрих саъй карданд онро дар миёни муслимин ба шикли созмон ёфтайи пахш кунанд ва муслиминро ба он олуда кунанд. Дар ин сурат возих ва ошкор астки “ бемори тахассуси дар масоили риз ва рахо кардани масоили асосий ва  стротежик” сохта ва пардохтайи душманони аслийи қонуни шариати аллох ва тўвтиъайи ошкор бар алайхи муслимин  астки иддайи аз бародарони мо хам ба микроб ва вирусхойи ин бемори олуда шуданд, ва нохоста доранд бозигари сенориойи мешавандки коргардониш душманониш хастанд, ва нохоста тибқи нақшайи ғалат ва инхирофий харакат мекунандки тавассути душманониш кашида шуда аст.

Ин бародарони номутаодил ва фариб хурдайи мо ек бор барои хамиша бояд ба хидишон бифахмонандки агар ба хотири аллох чанин тахриботиро анжом медиханд инро бидонандки аллох танхо аз раъйи шўро ва уммат ва жамоати муслимин химоят мекунад на аз тўвтиъа ва сенориойи душманони дин ва бандахояш. Пас коришон мовриди пасанди аллох нест балки аз жахолат ва бесабри онхо сарчишма гирифта, ва онхоро ба коргардони бемузди душманонишон табдил карда ва ошкоро гули душманони қонуни шариати аллохро хурданд.

“ мунфаридини аз се абзор” еки дигар аз мавонеъи вахдати огохона, хадафманд ва харакатий.

Бидуни шак вужуди жамоатхойи мухталиф то замони тўвжих пазир астки чизи жабрий мисли марзхо монеъ аз ташкили шўроий муташаккил  аз тамоми жамоатхо ва ахзоб бишавад ва шўрохо хам танхо дар сурати вужуди жабрий жуғрофиёий теъдодишон тўвжих пазир аст ва на адами табдили шўрохойи мухталиф дар шўрохойи бузургтар метавонад шаръий бошад.

Бо ин вужуд замоники чанин шўрохойи муттахиди шикл мегиранд холо вужуди хелфхо ва сендикохойики комилан мутиъи ин шўрост ва қасд дорад дар заминайи хосси фаолият кунад дар воқеъ новъи тўвзиъи қудрат ва масрафи қудрат астки аз тарафи шўро ва баъадхо аз тарафи хукумати исломий ба афрод ва гуруххо дода мешавад.

Масалан иддайи дар замина жанги равоний бар алайхи душманон фаолият мекунанд, ё дар заминайи химоят аз хуқуқи занхо, ё ятимон,коргарон,кишоварзон, донишжуён ва соилин , хифзи мухити зист ва ғейрих фаолият мекунанд. Ин хамон хелфи астки росулуллох саллаллоху алайхи васаллам фармуд агар каси ишонро дар дўврайи ислом хам ба чанин фаолиятхойи даъват кунад қабулиш мекунам ва дар он ширкат мекунам:

:لَقَدْ شَهِدْتُفِيدَارِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ جُدْعَانَ حِلْفًا مَا أُحِبُّ أَنَّ لِي بِهِ حُمْرَ النَّعَمِ وَ لَوْ أُدْعَى بِهِ فِي الْإِسْلَامِلَأَجَبْتُ.

Ин равиш тафовути асосий бо вужуди гуруххо ва ахзоби мухталиф дар ек махдудайи жуғрофиёий ва ё хатто вужуди чандин шўро дар хамон махдудайи жуғрофиёий хосси дорадки гох табдил ба чизи шабихи мазхаб мешавад ва еки аз авомили бузурги тўлиди тафарруқ амал мекунадки ба унвони ек сад ва монеъ дар рохи вахдат ва касби қудрат ва тей кардани масири такомули муслимин амал мекунад.

Ташкили ахзоби мухталиф ба бахонахойи нажодий ва забоний ва лахжаий ва қовмий ва ғейрих аз ахдофи дини секуляризм барои татбиқи демокрасий мовриди назариш аст. Бидуни ахзоби мухталиф, демокрасий он маъни пейдо намекунад, барои хамин, тўвхид бузургтарин душмани дини секуляризм ва демокрасийи он аст ва тафарруқ ва хизб хизб шудан бузургтарин орзу ва хидмат ба он аст. Ва аллох таоло ба унвони пешгирий амр мекунадки мо муслимин мисли мушрикин ва секуляристхо хақ надорем динимонро фирқа фирқа кунем:

: وَلَا تَکُونُوا مِنَ الْمُشْرِکِینَ ‏* مِنَ الَّذِینَ فَرَّقُوا دِینَهُمْ وَکَانُوا شِیَعاً کُلُّ حِزْبٍ بِمَا لَدَیْهِمْ فَرِحُونَ‏(روم/۳۱-۳۲)

Ва аз замра мушрикон нагардид, аз он касоники дини худро пароканда ва бахш бахш карданд ва ба дастахо ва гуруххойи гуногуни тақсим шуданд. Хар гурухи хам аз ончики наздиш хаст хурсанд ва хушхол аст.

Холо иддайи аз муслимини ба булуғ нарасида ва жохил ба далили вужуди жохилиятхойики дар бовархо ва рафторхойишон доранд худишон бо тўлиди чанин ахзоби мухталифи ва бо чанин тафарруқи заминахойи шиклгири ва жон додан ба демокрасий секуляристхоро фарохам мекунанд. Бидуни истисноъ хар жой тафарруқ вужуд дошта ва ахзоби мухталифи вужуд доштанд еки аз мазохиби дини секуляризм хоким шуда, холо ин мазхаби хосси дини секуляризм баъди аз ба қудрат расидани тамоми ахзоби дигарро ғейри аз худиш хазф карда мисли хукуматхойи коммунистий ва социалистий ,ё ширкат ва ё мофиёийро пушти парда ба вужуд оварданд ва дар қолиби ахзоб бо раъйи мардум ва ақли мардум ва шуъури мардум бози карданд ва дар нихоят он пеймонкорики ин ширкат барои ижройи пружахойиш хоста сарикор омада аст, ва дар хар сурат ин шўро дар қолиби мажлиси сенотурхо, ё мажлиси муассисон ё риш сафидон ва ғейрих бар кори ин пеймонкорики барои ижройи шудани нақшахойишон интихоб шуда аст ва дар хейма шаббози интихобот хам машруъияти мардумий гирифта назорат мекунад ва наметавонад қадами бар халофи раъйи сохиби корхойи аслий бардорад.

Ин хамон чизи астки тоғутхойи секуляри феълий барои муслимини мутафарриқ ва чанд даста шудайи мо мехоханд, ва муслимин хам бо теъдоди ахзоб ва ё шўрохойи мухталиф ва мутаъаддиди асбоби мешавандки душманон барои пиёда кардани пружайи демокрасий худишон дар муслимин тамаъ кунанд.

Дар сийрайи росулуллох саллаллоху алайхи васаллам мебинемки: дар ғазвайи табук се нафар аз сахоба нофармоний карданд ва ба хамрохи мунофиқин ва секулярзадахо ширкат накарданд, муслимин хам онхоро тахрим карданд. Еки аз онхо “ Каъаб ибни Молик” буд, подшохи кофари “ Ғассон” зуд номайиро барояш менависад ва мегуяд: шанидам дустит пайғамбари ислом бо ту бевафоий карда аст. Худо қарор надода ту дар мамлакати бошики, мовриди тўвхин ва сарзаниш қарор бигири, ман аз ту мехохамки ба мо мулхақ шави. Вақти Каъаб ибни Молик розиаллоху анху  номайи ин кофарро хонд гуфт: “ ин хам мусибати изофа бар мусибатхойи дигар, ин бозтоб ва самарайи тахаллуф ва адами хузурам дар жанг ва жиход астки мушрики дар мовриди ман ба тамаъ меофтад. Сипас ба суйи танур рафт ва коғозро дар он андохт.

Ин сиёсати куллийи куффор дар амиқтар кардани шикоф бейни муслимин  дар масири ахдофишон буда ва хохад буд, ва абзори барои ба таъхир офтодани ваъдайи аллох:

وَعَدَ اللَّهُ الَّذِينَ آمَنُوا مِنكُمْ وَعَمِلُوا الصَّالِحَاتِ لَيَسْتَخْلِفَنَّهُمْ فِي الْأَرْضِ كَمَا اسْتَخْلَفَ الَّذِينَ مِن قَبْلِهِمْ وَلَيُمَكِّنَنَّ لَهُمْ دِينَهُمُ الَّذِي ارْتَضَىٰ لَهُمْ وَلَيُبَدِّلَنَّهُم مِّن بَعْدِ خَوْفِهِمْ أَمْنًا ۚ

Ва абзори аст барои идомайи гурснагий ва фақр ва тасаллути душманон бар муслимин.

Барои хамин астки бо нигариши шаръий дар мовриди ин хамма бадбахти ноши аз тафарруқ, бихохем матлабийро ба шевайи пасандида ва зебо баён кунем бояд бигуемки: дар тамоми жахон набояд ду харакат вужуд дошта бошад, ва ризоят додан ва рози будани ғейри аз ин, халофи ислом ва гунох ва рози шудан ба азоби тафарруқ ва ширки тафарруқ аст.

Холо дар ек сарзамини вохид мисли Эрон, Афғонистон, Тожикистон, Ўзбакистон, Туркистони шарқий, Ироқ, Яман, Сурия, Сумолий, Либий, Миср, Алжазоир, Молий, Туркия ва ғейрих ё мисли Курдистон ва Балучистон ва туркман сахроий ва Толиш ва Хуромоники махдудтар хастанд, таклиф сангинтар мешавад.

Валлохи агар ду сарзаминики наздик ба хам хастанд ва мавонеъи жуғрофиёий ва сиёсий вужуд надошта бошад, ва имкони ташкили шўрои вохид ва ижмоъий хар чанд кучак аммо вохид вужуд дошта бошад, аммо чанин кори сурат нагирад ва хар шахс ва гурух ва хизби ба сурати жудогона ва ба мейли худиш ва бар асоси раъй бардошти худиш бо муслимин сухбат кунад ва паёми илохийро бирасонад, ва муслимин хам огохона ба чанин мафосиди тафарруқзо ва ин харакот ва равишхойи ғейри исломий рози бошанд, ба роббил аъламин инхо хаммагий шарманда ва оқибат ба шарранд ва дасти холи назди парвардигоришон бармегарданд.

Муслимин бояд фикр кунанд шойиста нестки худишон абзори барои расидани душманошон ба ахдофишон бишаванд. Бутсозийи хизбий, қабилагероий, нажодгероий, шахсият парасти ва соири хутути шайтон дастовезхойи барои тафарруқ ва суъистефодайи душманон ва дар нихоят ақим шудани жиходи муслимин ва тақдими самароти жиход ба душманон ва нобуд кардани иймони ба жиход ва умиди ташкили хукумати исломий ала минхажин нубувват дар миёни муслимин ва дар нихоят мустахаққи азоби ноши аз тафарруқ шудан астк чизи аст дар хадди зилзила ва соиқа ва балки бадтар, чун зилзила ва соиқа муддатиш кам аст ва хамон гурух ё наслро мебарад ва кори ба наслхойи баъдий надорад аммо азоби тафарруқ гох солхо ва балки дахахо ва қарнхо тул мекашад:

 : قُلْ هُوَ الْقَادِرُ عَلَى أَنْ يَبْعَثَ عَلَيْكُمْ عَذَابًا مِنْ فَوْقِكُمْ أَوْ مِنْ تَحْتِ أَرْجُلِكُمْ أَوْ يَلْبِسَكُمْ شِيَعًا وَيُذِيقَ بَعْضَكُمْ بَأْسَ بَعْضٍ انْظُرْ كَيْفَ نُصَرِّفُ الْآيَاتِ لَعَلَّهُمْ يَفْقَهُونَ » (انعام/۶۵)

Барои пархез аз чанин тафарруқ ва мусибатхойи пас аз он ва азобхойи пас аз он астки росулуллох саллаллоху алайхи васаллам хатто хондани қуръонки мунжар ба тафарруқ бишавадро хам манъ карда аст холо чи расид ба вужуд ё матрах кардани ихтилофоти мазхабий ва нажодий ва хизбий ва забоний ва ғейрих:

 «اقْرَءُوا الْقُرْآنَ مَا ائْتَلَفَتْ علیه قُلُوبُكُمْ فَإِذَا اخْتَلَفْتُمْ فَقُومُوا عَنْهُ»

Қуръон бихонид то онжоки дилхоитонро ба хам рабт медихад ва харгох ба ихтилоф офтодид дар хамонжо таваққуф намойид.

Бояд возих ва ровшан шуда бошадки танхо шўро ва ижмоъи вохиди он тахти пушиши “ се абзори “ астки метавонад тафарруқро аз бейн бибарад ва жамоати вохидро ташкил бидихад, расидан ба ин хадаф ек пружа аст ва сикли хосси худишро дорад ва тадрижий аст. Тақлид аз мазохиби суннатий бидуни шак ба сурати тадрижий жойи худишро ба табаъият аз шўройи вохид ва ижмоъйи вохид медихад ва то расидан ба ин хадаф ва находина ва мардумий ва фархангий кардани он бояд дар хийни амал сабр кард.

Тей кардани ин пружа бо вужуди мазохиби суннатий бисёр осонтар ва кам зарартар аз хамрох шудан бо касони астки хаминтури килуйи иқдом ба судури дидгоххойи худ дар қолиби ихтиходоти фардий мекунанд. Дар замони хол ва қабли аз ташкили шўройи вохиди муслимин бидуни шак “ зиёни тақлиди аз мазохиби суннатий аз ижтиходоти кудакона” барои муслимин бисёр камтар аст.

Аз ижтиходи олимони камназар, иқтидо бар рафтагон махфузтар.

Ин ижтиходоти кудакона аз жумла мушкилоти хастандки мешавад бар онхо ғалаба кард ва мешавад дар масири харакат ба самт ва суйи шўройи вохид ва ижмоъйи вохид ва жамоати вохид ижоза надодки ин ижтиходоти кудакона бароимон сад ва монеъ бишаванд. Аммо агар ба мовқеъ бар дармони ин муъзал иқдом нашавад, хамин ижтиходоти кудакона хам абзори мешаванд барои суъистефода душманон ва тамаъ кардани душманон дар истефодайи абзорий кардан аз муслимин.

Нуктайи асосийки лозим аст ба он диққат бишавад ин астки ахзоб ва жамоатхо ва шўройи жамоатхо танхо барои касби қудрати хукуматий ба вужуд меоянд, инон мисли хелфхо ва сандикохо ва синфхо нестандки масалан барои умури хейрия ё умури тарбияти ва ….. ба вужуд омада бошанд. Натижайи талош ва фаолиятхойи ин ахзоб ва жамоатхо ва шўройи жамоатхо дар жомеъа то расидан ба ташкили мажлиси шўройи мужохидин ё ташкили хукумати бадили изтирорий  ё хукумати исломий ала минхажин нубувват бояд бисёр бехтар аз мазохиби роиж бошад ва бояд нихояти ихтилофишон бо хамдигар дар фуруъ ва масоили бисёр риз ва жузъий бошад на дар зер банохо ва склет.

Чун агар дар склетхо бо хам дучори ихтилоф бишаванд дучори ақабгарди ва пасравий ва бидъатгузорий мешавандки бисёр бадтар аз мазохиби роиж мешаванд, ва илова бар садамоти хатмий ва инкор нопазир ба жараёни харакат  ба суйи ташкили хукумати екпорчайи исломий ва бозгашти иззат ба муслимин, барои хамиша дар торихи илохий русиёх мешаванд ва обруйишон меравад. Чиро? Чун инон омадандки ин мазохибро дар шўройи вохид дўври хам жамъ кунанд, ва ихтилофоти бисёр жузъий ва шахсий мазохибро бар асоси раъйи вохиди шўро аз бейн бибаранд, ва дар нихоят ба ижмоъи вохидий бирасанд ва дубора химояти вохидро жойгузини жамоатхойи мухталиф ва мутаъаддид ва муттазод кунанд, аммо дар баробари худишон ихтилофот ва тафарруқиро дар  умури ижтимоий ва фархангий ва ақидатий ва зербаноий ба вужуд овардандки натижаш бисёр бадтар, вайронгартар ва асафноктар аз ихтилофоти жузъий ва шахсий мазохиби суннатий буда аст, ва худишон хамчун мазохиби беқавора ва ноқис ва дасти  по шикаста худишонро нишон доданд ва амал карданд, ва дар умури марбут ба ақида ижтиход ва таъвилоти ғалат ба кор бурдандки жойи барои ижтиход дар он набуда аст.

Барои хамин аст мебинемки хар кудом барои худишон “ мабдаий” ро ба вужуд оварданд ва жабран “ масири харакатишон” хам тағйир карда ва дақиқан дар масири душманони қонуни шариати аллох ва дар масири куффори секуляр ва ишғолгари хорижий ва муртаддини махаллий дар харакатанд, ва ба жойи рафъи тафосири мухталиф ва мазохиби мухталиф аз тариқи шўройи вохид, амалан дар масири таксири ахзоб ва мазохиби муттазод иқдом карданд, ва хар ек гурух ва хизб худишро ба масири кашонда аст.

 Ин ахзоби мухталиф ва мутаъаддид ва муттазод ё намехоханд бифахманд ё мефахманд аммо тамоюли ба харакати дар масири сахихро надоранд, дар хар сурат бояд ба худ ва ин гуруххо ва ахзоби рангоранги муттазод фахмондки тағйири хукумати рошида ба салтанат ва инхидоми находхойи тахти амри хукумати исломий чун шўройи улил амр ва уммати вохида ва ижмоъи вохид омили аслий ва асосий поягузори тафарруқ ва пейдоиши мазохиби мухталиф буда, ва бояд бо пазириши хақоиқ ва воқеиятхойи торих ва жомеъа бипазиремки танхо бо баргашти ба хукумати исломий ва ташкили дуборайи находхойи тахти амри он астки тафарруқ ришакан мешавад ва то системи хукумат, бариволи исломий он барнагардад ва шўро хоким нашавад дармони тафарруқ имкон пазир нест.

Дар ин сурат масъулияти асосий мо бархурд бо мазохиби мухталиф ва тафосири мухталиф нест, балки вазифайи асосийи мо мутаважжихи харакат ба суйи хукумати исломий ала минхажин нубувват ва зинда кардани находхойи тахти контроли он аст, риша ва иллат ва уммул фасодики боиси тафарруқ ва тамоми мусибатхойи муслимин то кунун шуда набуди хукумати исломий буда аст ва сарукалла задан ва рафтани бо шоха ва маълул кори бехосил, абас ва боздоранда ва вахшатноки аст.

Ин хукумати исломий ала манхажин нубувват ё хукумати бадили изтирорий исломий хам хаминтури тўлид намешавад балки то замоники  муслимин ба ахамияти вахдат ва шўро ва худуди ихтиёроти шўро пей набаранд, ва шўро ва харакат басуйи шўройи улил амр, батури холисона рушд ва жараён пейдо накунад ва уммати вохиди ташкил нашавад, ва хечгох тафарруқ ва залилийи муслимин  аз бейн намеравад, ва хеч гох хукумат ба риволи исломий боз нахохад гашт. Ва то замоники вахдат ва хукумати исломий надошта бошем уммати вохид ва жамоати вохид хоби аст руёий, ва дар хамон хадди таваххум ва хоб ва хиёл мемонад.

Барои хамин астки хар нидойики моро ба самти вахдат ва шўро ва пиравий аз шўро дар хар сатхики бошад даъват кунад, бо басирати комил жавоби нидойи уро ба шевайи исломий медихемки:

 ‏وَإِذَا حُيِّيتُمْ بِتَحِيَّةٍ فَحَيُّوا بِأَحْسَنَ مِنْهَا أَوْ رُدُّوهَا ‏(نساء/۸۶)

 Харгох шуморо тахият ва саломи доданд ( аом аз салом ва дуо ва эхтиром гузоштан) ба гуна зеботар ва бехтар аз он ё хамонанди он, онро посух гуйид.

Тамоми талошхойи хелфхо ва жамоатхо ва шўрохойи кучак бояд дар масири харакат ба самти ташкили хукумати исломий ва касби қудрати хукумати бошад, то инки дар нихоят ба тахқиқи хукумати екпорча исломий бар манхажи пайғамбар хотам даст ёбанд.

« ثُمَّ تَكُونُ خِلاَفَةٌ عَلَى مِنْهَاجِ النُّبُوَّةِ. » [۱۴۴]

Ва ин довлат ба вазифайи хаётий ирхоби душманон аз тариқи аслаха амал кунадки дастури сарихи аллох.

Холо жамоатхо ва ахзобики тамоюл доранд мисли ек мазхаби суннатий амал кунанд ва худишонро тофтайи жудо бофта ва мустақил аз соири муслимин медонанд ва дар масири хадафманд ва шўроийи муслимин ба самти такомул ва ташкили шўройи улил амри вохид ва уммати вохид ва жамоати вохид қарор намегиранд, ошкоро ва музиёна худишон асбоби тафарруқ ва монеъи рушди сахихи масири такомули харакати муслимин, ва монеъи такомули жиход ва мубориза муслимин ба самти ташкили хукумати исломий ала минхажин нубувват, ва ё хатто монеъи барои ташкил ва истихкоми хукумати бадили изтирорийи муслимин дар ин авзоъи бисёр хатарнок ва хассос мешаванд.

Бояд диққат кунемки мо аз хелф ва синдико ва синф ва анжуманхойи хейрия ва таблиғий ва амсолихим сухбат намекунем, балки сухбат аз жамоатхо ва ахзоб ва шўрохойи астки сирфан барои касби қудрати хукуматий тўлид шуданд ва ба дунё омаданд, ва масири такомули мушаххаси дорандки аз жаниний ва кудаки ва новжавони ва жавони ва миёнсоли ва пири шуруъ мешавад то марг мунтахий мешавад, ва мумкин аст ек шўройи кучак то ба шўройи улил амри мантақаий ё жахоний мерасад даххо бор аз жаниний шуруъ кунад ва даххо бор маргро тажруба кунад то ба такомул мерасад.

Ек шўро мумкин аст солхо дар ек русто кор кунад ва баъад марги худишро эълом кунад ва дар ек шўройи бузургтари шахрий хал бишавад, ва мумкин аст ин шўро хам солхо  баъад ё хатто моххо баъад марги худишро эълом кунад ва дар шўройи устоний хал бишавад, ва ин шўро хам пас аз чанди марги худишро эълом кунад то дар ек шўройи бузургтари дар ек кишвар бо марзхойи жабрий ва ғейри инсоний хал бишавад, ва ба хамин тартиб мумкин аст даххо бор шўрохо шодмона ва бо ифтихор марги худишонро эълом кунанд то дар нихоят ба шўройи улил амри жахоний ва уммати вохид ва ижмоъи вохид ва жамоати вохиди мерасандки мовриди пасанди аллох ва қонуни шариати аллох аст.

Нуктайи мухим ин астки ин жанини тоза тўлид шуда масири табиий худишро тей кунад ва набояд дар мархалайи таваққуф бишавад то инки ба нуқтайи маргики барояш дар назар гирифта шуда аст бирасад. Табиий ин астки ек шўройи кучак дар шўрохойи бузургтар хал бишавад ва ин кор ба андозайи ба пеш биравад то бо ек қудрати бузурги табдил бишавадки дар нихоят ба хукумати исломий ала минхажин нубувват ва шўройи улил амри жахоний хатм мешавад.

Холо агар қабли аз ташкили чанин хукуматий мо шохиди ташкили довлат ва хукуматхойи бадили изтирорийи исломий будем риволи оддий ва исломий он ин астки хаммайи жамоатхо ва созмонхо ва шўрохо ба он байъат бидиханд, ва дар он хал бишаванд, ва тахти рахбарияти вохид, мусаббаби вахдат амали хаммайи муслимин бишаванд, хар чандки дар порайи аз ороъи фиқхийи шахсий ихтилофоти жузъий хам бо ин рахбарият дошта бошанд.

Агар дар сарзамини хориж аз ин хукумати исломий ё бадили исломий гуруххо ва шўрохо ва ахзоби вужуд дошта бошандки ба ин даража аз фахм ва шуъури муборизотий нарасида бошанд, ва кибр ва беморийхойи жохилий мисли забонгароий ва ғейрих онхоро фариб дода ва ба бози гирифта бошад, боз бояд ба унвони ек хаддиақал дар мантақайи худишон дар масири сахихи рушд ва такомули жиход ва муборизот қабли аз ташкили довлат ва хукумати исломий қарор бигиранд ва дар хадаф бо соири муслиминики дар сарзамини дигари аз онхо жиловтаранд еки бишаванд. Ин марбут ба жамоатхо ва шўрохойи астки маризанд ва дар сарзамини дигари ба сар мебаранд на дар сарзаминики муслимини он диёр муваффақ ба ташкили хукумати исломий ала минхажин нубувват ё хукумати бадили исломий шуда бошанд.

Дар инжо мо метавонем дар пеш ру будан ё пасру будан ва ақаб мондани ек жамоат ва ек шўро ва дар аиммайи хидоят ё гумрохийи рахбарони ин жамоатхо ва  шўрохо меъёри арзишмандро ба даст биёварем, ва ба рохати бо чанин меъёри битавонем бигуем ин гурух ё шўро дар масири шаръий қарор гирифтанд ва зери мажмуъа ва аъзойишро ба самти такомул ва хадафи шаръий ба пеш мебурд ё дорад масирро иштибох меравад ва зери мажмуъа ва аъзойишро ба самт ва суйи гумрохий ва залолат ва саргардоний хидоят мекунад.

Ба хар мезоники инон дар масири такомули аз кучак ба бузург қарор гирифта бошанд то дар нихоят ба хукумат дар хар сатхи мунтахий мешаванд ба хамин андоза метавонем бигуемки инон хаммасирони воқеъий анбиё ва солихин ва шухадо ва сиддиқин хастанд ё на? Ба хар мезоники инон бо табаъият аз такаббур ва хавохойи нафсоний ва пейравий аз домхойи жохилият аз хал шудан дар ек шўройи бузургтар ё хал шудан дар шўройи улил амри хукуматий ва ташкили уммати вохид ва жамоати вохиди сарсахти ва муқовимат нишон бидиханд ба хамон андоза мо онхоро дар жиход ва мубориза нопухта ва мунхариф аз масири сахихи мубориза, ва имомони ба самт ва суйи саргардоний медонем.

Дар ин масир мумкин аст дар жавомеъ ва марохили хосси жамоатхо ва шўрохойи огохона бо камтарин хатар ё фидокорий пешраванда бишаванд, ва имкон хам дорад афрод ва жамоатхойи дигар бо тан додан ба хатароти бузург ва фидокорий ва додани хунхойи химоса офарини жохилона дар жо бизананд ва дар ин масир пешрафти насибишон нашавад ва хатто ба ақаб хам баргарданд ва дар нихоят табдил ба сад ва монеъ ва омили асосий барои пасрафт ва дур шудан аз хадафи бузурги муслимин дар хузайи тахти фаолияти худишон бишаванд.

Маъмулан аксари афрод то марохили ташкили гурух ва шўройи кучак хуб пеш мераванд аммо дар марохили баъдий, идорайи сахихи жамоат ва шўро ва хидояти имрузий он ба самти шўрохойи бузургтар то касби қудрати сиёсий ва инхидоми мужриёни қавонини башарий ва тавоғит, дучори иштибохоти фохиший мешаванд ва аксаран ба беморийи

  «كُلُّ حِزْبٍ بِمَا لَدَيْهِمْ فَرِحُونَ»

Мубтало мешаванд ва дар жо мезананд.

Иштибохоти аксарияти ингуна жамоатхо ва шўрохойи жиходий бар асари ихтилоф дар ақида ва манхаж нест, балки жахолат ба сейри такомули шўро ва иштибохи дар арзёбий аз шароити руз аст. Баъзи аз бародарони мужохиди мо илова бар онки ба жойгохи жамоат ва шўро ва сейри такомули он ва абзорий будани он жохил ва ноогох хастанд ва жохилона ба хизб жанбайи тақаддус ва субут медиханд ва ижоза намедиханд тейи онтитези муносиб сантези шаръий ба вужуд биёяд, иштибохи бузурги дигаришон ин астки дар тахлил ва арзёбийи шароити руз бо дигар бародаронишон дучори тафарруқ мешаванд. Қатъан оники дар сарзамини вохид такравий мекунад ва сози мухолиф мезанад ва дар масири табиий ва такомули шўрохо қарор намегирад ба хамин содаги аз масири аслий мунхариф мешавад ва хидояти вахдати тамомийи гуруххойи мужохид ва мубориз ба суйи тасхири қудрати хукуматийро дучори тазалзул ва гох инхироф мекунад.

Еки аз мавонеъики намегузорад ин шўрохойи кучак марги худишонро эълом кунанд ва дар шўройи бузургтар зиндаги кунанд ин астки аъзойи худишонро вориди бахсхойи қадимий мекунанд ва ба ин бахсхойи мурда машғулишон мекунандки ғейри аз кина ва доман задан ба тафарруқи бештар хеч фойдайи барои масоили рузи онхо надорад. Инхо бояд ба умури такия кунандки барои масоили рузи онхор посухи дошта бошанд.

Албатта ин ба ин маъни нестки набояд ба масоили гузашта ва торих пардохт, балки манзур ин астки ек мужохиди мубориз хамчун ек муаррих ва торихнигор ва ё фақихи жомеъа ниёз надорадки хатман бояд тамомий маворид ва жузъиёти торихий ва ё масоили фиқхий чун одоби туолет ва хайз ва нифос ва дигар мужодалоти миёни фуқахойи гузашта ва  ихтилофоти бисёр зиёди онхоро мовриди баррасий ва бахс қарор бидихад ва баъад жониби еки аз онхоро бигирад, балки аз торих ва фиқх танхо он чизиро мегирадки имруз ба он ниёз дорад, ва имруз ба дардиш бухурад, ва барои масоили руз посух дошта бошад, бояд увлавияти худишро ташхис бидихад, алъон хонаш тавассути душманони кофари ошкори хорижий ва муртаддини махаллий оташ гирифта ва ниёз хастки бо хамкорийи ахли махал ин оташ хомуш бишавад ва ниёзи ба баррасий корномайи аждоди ин шахс ё баррасий мазхаб ва хатто дар мавориди чун жанги қодисия ниёзи ба баррасий насроният ё мажусияти шахс нест. Ниёзи рузи муслимини он замон хомуш кардани жохилияти астки  бар эрониён хоким аст, ва ниёзи имрузи мо хомуш кардани жохилияти дини секуляризми астки бар аксари қотиъ сарзаминхойи мусалмоннишин хоким аст ва ақоид ва рафтори муслиминро олуда карда аст. Хамин.

Мо дар хамин чанд дахайи гузашта ва бахусус дар хамин чанд соли гузашта шохиди жараёнот ва жамоатхо ва шўрохойи исломий зиёдий будемки дар ақидайи пок ва сахихи исломийи онхо, ва дар ихлос ва мубориза онхо то пойи жон, ва адами созиш бо куффор ва муртаддин ва истиқлол ва адами вобастагийи онхо ба хеч қудрати тоғутий, ва жиддият дар мубориза, ва инки харфироки мезананд бахояшро хам мепардохтанд, шакки надорем. Онхо бо онки дар муборизоти кух, биёбон, жангал ё шахрий дар марохили аз мубориза мутаваққиф шуданд, аммо жомеъайики солхостки хаммаш шикаст мехурад ва таъми шикаст дар баробари хукуматхойи золим ва секулярхойи муртадро мечашад, мебинадки гурухи пейдо шудандки то пойи жон ва бидуни хеч чашмдошти аз мардум, муқовамат ва муборизайи мусаллахона мекунад. Ин гуруххо ба ин шикл паёми худишонро мерасонанд, ва мебинемки жомеъа хам ба хуби паёмишро мегирад.

Ин паём бисёр расо ва тикон диханда будаки мусалмонони мужохид ва мардуми мусалмон аз ек тараф, ва секулярхо ва олами куффор ва муртаддин ва мунофиқини махаллий аз тарафи дигар, хар ек вокуниши хосси ба он нишон доданд. Ва камтарини он аз жониби мусалмонони огох, пас аз кушта шудани онхо, ин астки шахс дар хона фақат норохат мешавад. Аммо дар хар сурат дар зехният ва равоншиносийи жомеъа ва гуруххойи мужохиди мубориз, таъсири худишро гузошта аст. Аммо ин азизон ба далоили зиёд ва минжумла ба далили адами харакат дар масири вахдати огохона, хадафманд ва харакатий ва адами тахаммули дидгоххо ва шўрохойи дигар ва тафосири дигар дар нихоят натавонистанд табдил бишаванд ба қудрати бартар, ва бо тамоми сарусадойики ба рох андохта буданд ва бо тамоми пешруйихойи муваққатики карданд ба сурати тадрижий мажбур ба пасравий ва ақабгард ва жумуд шуданд. Қазовати мо дар тадовуми мубориза онон нақши ба сазойи дорад, мо бояд кори кунемки тадовуми мубориза онхоро тазмин кунад, ва ин хам танхо бо пархез аз иштибохоти ин бародаронимон аст, ва харакатимон аст ба самти шўрохойи бузургтар.

Нуктайи дигарики мумкин аст иддайи аз бародарони номезон ва номутаодили моро аз пейвастан ба шўрохойи бузургтар манъ кунад нодида гирифтани амал, ва таъкиди сирфи онхо бар гуфтори мурдагони шўройи мухолиф, ё хатто бар гуфтори зиндахойи онхостки дар шароити хос онхам барои мовқеиятхойи хос гуфта шуда ё мумкин аст далили дигари дошта бошадки мо надонем.

Агар ба унвони мисол ба корномайи яхуд дар қуръон нигох кунем ва агар ба сейри тадрижий бархурди росулуллох саллаллоху алайхи васаллам бо ин душмани шумора ек нигох кунем, ё агар ба корномайи сиёхи мунофиқин диққат кунем ва равиши росулуллох саллаллоху алайхи васалламро бо онхо баррасий кунем,мебинем қоидайи куллий илова бар ақида ва гуфтор “ амали” онхо буд, ин дар мовриди куффори ошкор ва пинхони дохилий аст, дар мовриди ек шўройи мужохидини мўъмини ахли қибла чист?

Имруза ва дар ин холати изтирорийки барои хаммайи муслимин пеш омада аст иддайи ровшанфикрномойи дарсхонда ва мардумони дунболаруйи шабакахойи мохвораий, ва иддайи аз бародарони номутаодил ва номезони худимон хам танхо гуфтор ва харфхоро меъёр қарор доданд. Мегуянд фалон фард ё жамоат ва хизб ва мазхаб бад аст. Бипурси чиро? Мегуянд: магар надидики дар фалон китобишон дар фалон қарн чи гуфтанд? Магар нашаниди чи гуфт? Магар нахонди чи невишта буд? Ва хеч узри барои мусалмон дар ин холати изтирорий қоил нестанд. Дар холики мумкин аст ба унвони мисол хийли аз ин гуфторхо ва сухбатхо тавассути касони чун Наъим ибни Масъуд розиаллоху анху гуфта шавадки атрофиёни онхо дар холати жанги ахзоб қарор гирифта бошанд, ё мумкин аст ба даххо далили дигар бошадки мо иттилоъ надошта бошем.

Дар ин бурхаки душманони мо миллиярдхо доллор барои жанги равоний ва сард ва нарм бар алайхи мо харж мекунанд, ижоди жанги равоний мо бар алайхи онхо наметавонад ажиб бошад; ажиб ин астки ек мусалмон надонадки чиро росулуллох саллаллоху алайхи васаллам ба Наъим ибни Масъуд розиаллоху анху фармуд:

 الْحَرْبُ خُدْعَةٌ»

Жанг фариб аст ва агар мусалмони аз он истефода кард зуд ба анвоъи барчасбхо муттахам бишавад.

Қоида ин астки бар асоси

«أَطِيعُوا اللَّهَ وَأَطِيعُوا الرَّسُولَ وَأُولِي الْأَمْرِ مِنْكُمْ»

Мо ба дур аз тамоми беморихойики мумкин аст дар қазоват ва ё дар нишон додани рох пеш биёяд, манобеъи шаръиймонро бар фахми шўройи зи салохимон ироя медихем, агар шахс дар қазоватхояш иштибох кунад раъйи вохиди шўро метавонад онро баргардонад аммо агар ин шўройи кучак худиш дучори иштибох бишавад онвақт астки ё даржо мезанад ё ба ақаб бармегардад ё жаниники қарор аст ба такомулиш бирасадро сиқт мекунанд ва ба тадриж коркарди шаръийи худишонро аз даст медиханд. Аксари иштибохоти шўрохойи кучак хам ба беморихойи кибр ва табъият аз хавохойи нафсоний ва адами дарки марохили рушд ва такомул ва марги мутаъаддиди шўрохо бармегардад.

Меъёри санжиши мо мезони рағбати онхо дар наздик шудан ба ташкили шўрохойи бузургтар ва ташкили хукумати мужрийи қавонини шариати аллох, ё дур шудан аз сафи вохиди астки аллох ба он рози астро дар мубориза чироғи рохи худ қарор медихем, ва тамоми жамоатхоро дар мезони наздик ё дур шудан аз ташкили жамоати муттахид ва муваххидики худо онхоро дуст дорад:

إِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ الَّذينَ يُقاتِلونَ في سَبيلِهِ صَفًّا كَأَنَّهُم بُنيانٌ مَرصوصٌ.

Бо хамин меъёри собит мегуемки ин шахс ё жамоат ё шўро дар масири сахих қарор  дорад ё на ва масирро дорад иштибох меравад? Ё хатто бо таважжух ба ек ояйи қабли аз ин метавонем бигуемки ин гурух ва жамоат дар иддаояш ростгуйе ё жузъви онхойи астки дигаронро ба вахдат даъват мекунанд аммо худишон масири тафарруқ ва залилийро мераванд ва жузви онони хастандки аллох таоло дар мовридишон мефармоянд:

يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لِمَ تَقُولُونَ مَا لَا تَفْعَلُونَ.

Эй касоники иймон овардаид чиро чизи мегуйидки анжом намедихид?

Яъни инхо ба хар андоза дар масири такомули худ аз фард ба жамоат ва шўройи кучак ва аз жамоат ва шўройи кучак ба шўрохойи бузургтар ва жамоатхойи бузургтар ва дар нихоят ба самти мажлиси шўройи мужохидин ё хукумат ва шўройи вохид ва жамоати вохид ва уммати вохид ба сурати ғейри мунқотиъ ба пеш бираванд онхоро муфид барои хадаф медонем ва ростгуйи дар иддаохойишон медонем, ва хар чанд аъмолишонро аз ин масир мунхариф бидонем, онхоро музирри барои хадаф қаламдод мекунем ва мегуем инон ба хадафимон садама мезананд ва дар масири тафарруқ ва хадар додани энержийи муслимин ва саргардон кардани муслимин хастанд ва илова бар ин суханонишон бо кордоришон мухолиф аст ва намешавад ба суханонишон эътимод кард.

Меъёр мезони дурий ва ё наздикий ва тамоюли фарди мусалмон ба шўрохойи бузургтар ва дар нихоят хукумати исломий ала минхажин нубувват ё хукумати бадили изтирорийи исломий ва шўройи улил амр ва уммати вохид ва жамоати вохид аст.

Дар мархалайи аввал, муфид будан ё набудани фарди тўвхидий барои хадафро дар мезони дурий ё наздикий вай ба ташкил ё пейвастан ба жамоат ва шўройи исломий медонем, ва пас аз ташкили жамоат ва шўройи мунсажим, мезони муфид ё ғейри муфид будани онро дар мезони талош ва аъмолиш жихати ташкили шўрохойи бузургтар ва дар нихоят ташкили хукумати исломийи мужрийи ахкоми шаръий ва касби қудрат ва ташкили шўройи улил амри вохид ва жамоати вохид ва уммати вохид медонем. Месанжемки аъмоли ин жамоат ва шўро дар нихоят ба ташкили хукумати исломийи мужрийи ахкоми шариат ва уммати вохида ва жамоати вохид наздик мешавад ё дар масири жохилият қарор гирифта ва аз хадафи бузург дуртар мешавад.

Интури барои шахси мусалмон, абзори аввалия барои расидани ба хадафи аслийи, ташкили ек жамоати шўроий, ё дар сурати вужуд , мулхақ шудан ба ек жамоати шўроий аст, абзори санавияйи у мулхақ шудан ва хал шудан дар шўрохойи бузургтари астки аз шўрохойи кучактари ба вужуд омаданд ва ба истелох ба он мегуянд мажлиси шўро ва хадафи нахоийи у дар ин мажлиси шўройи ба вужуд омада хам ташкили хукумати исломий ва касби қудрати ижроийи жомеъа ва дар нихоят ташкили шўройи улил амри жахоний ва ижмоъи вохид ва уммати вохид ва жамоати вохид аст.

Замоники ин хукумати исломий хам ташкил мешавад жамоат ва шўройи жамоатхо худ ба худ коройи худишонро аз даст медиханд, чун барои чизи дуруст шуда будандки холо дуруст шуда аст, ва исрори бар хифзи жамоатхо ва шўрохойи кучаки жамоатхо новъи пасрафт ва монеъ дар жихати вахдат махсуб мешавад. Хар шахси дар чанин фазойи метавонад дар хелфхо ва синфхо ва синдико ва амсоли инон фаолият кунад на дар ахзоби мухталиф ва жамоатхойи мухталиф ки новъи масхара ва тўвхин ба шуъури муслимин  ва харакати мужаддад ба самт ва суйи тафарруқ аст.

Ба хар мезонки шахс ва жамоати шўроий кучак ба тадриж ва бо хал шудан дар шўрохойи бузургтар аъмолишон мунжар ба расидан ба ташкили хукумати исломий ва касби қудрати ижроий жомеъа ва дар нихоят ташкили шўройи улил амри жахоний ва ижмоъи вохид ва уммати вохид ва жамоати вохида бишаванд ё аз он дур бишаванд, ба хамон мезон барои хадафи мутаолийи кулли ситамдидагон ва мустазъафини жахон муфид ё музирранд. Ва харгиз набояд фаромуш кардки оянда аз он касони астки огохона ва хадафманд ба истиқболиш мераванд ва эхтиёти пеш аз хад боиси аз бейн рафтани фурсатхо мешавад, ва саъй кунем бо аъмолимон падарон ва модарони бошемки дар хамин дунё фарзандон ва навахойимон ба мо ифтихор кунанд ва дар қиёмат ризойи аллохро ба даст оварда бошем.

Қудрати асосий жомеъа аз кучактарин шўрохойи мовжуд дар жомеъа сарчишма мегирад то ба тадриж ба шўрохойи бузургтар ва дар нихоят ба шўройи улил амри вохиди муслимин хатм мешавад. Мо ба ижод ва нигахдорийи аз шўрохойи кучак ахамияти болойи медихем ба шартики ин шўрохо мисли жувиборхойи кучак ба хам мулхақ бишаванд ва дар ек масир ва бо истефода аз қудрати хамдигар ба харакотишон идома бидиханд.

Агар ин шўрохойи кучак огохона ва хадафманд бо хам муттахид нашаванд мисли жувиборхойи кучак чанд метри онтарафтар дар замин фуру мераванд ва гум ва нобуд мешаванд. Аз муттахид шудани огохона ва хадафманди шўрохойи кучак ва хаммасир астки шўрохойи бузург ва қудрати бузург ва пирузийи бузург ба даст меояд.

Шакки нестки дар мубориза ва жиходи бо жохилияти муттахид мовжуд танхо иттиходи огохона, хадафманд ва харакатий хам аз тариқи “ се конол” астки метавонад муслиминро ба натижа наздик кунад, агар хукумати исломий ала минхажин нубувват вужуд дошта бошад ин бехтарин ва солимтарин коноли аст ва агар набуди хукумати бадили исломий бехтарин жойгузин аст ва агар ин хам вужуд надошт танхо вахдати огохона ва хадафманд дар мажлиси шўройи вохиди тамоми гуруххо ва жамоатхойи мужохиди астки метавонад дар радифи севум қарор бигирадки мо аз ин “ се конол” ба унвони “ се абзор” ёд мекунем ва тамоми касоники дар хар шикли  ва қолиби хориж аз ин “ се абзор” фаолиятхойи худишонро ба пеш баранд “ мунфаридини аз се абзор” номида мешаванд ва торих нишон дода астки хар каси аз коноли ғейри аз ин се конол ба пеш рафта харгиз ба натоижи шаръийи жиход даст пейдо накарда аст.

Инро тақрибан хаммайи “ улил албаб” ва уламойи мутахассиси жиход ва инқилоб қабулиш карданд, аммо хийлихо боз масирро ба амд ё ғейри амд иштибох меравандки аз ду тариқ мумкин аст ин иштибохоти худишонро нишон бидиханд: еки аз тарафи дорудастайи мунофиқин ва секулярзадахоки куллан амдий масирро иштибох мераванд, ва ба ин бахона ва бо тўлиди шубхоти шибхи исломий  ахзоби мухталиф ва рангорангиро месозанд, ва қасд доранд тибқи қавонини секуляристи ва бо басиж бахшхойи аз муслимин дар бозихойи секуляристи куффори ишғолгари хорижий ва муртаддини махаллий ва тоғутхойи бумий ширкат кунанд, ва дигари мужохидини шариатгароий хастандки бо сохтани жамоатхойи мутафарриқи, ба танхоий ва мунфарид аз жомеъа ва “ се абзори “ шаръий, масириро жудо аз мардум ва соири жамоатхойи шариатгаро ва “ се абзори” шаръий барои худишон интихоб мекунандки, ин хам тафарруқи ошкори аст аммо ба сабки дигар.

Ин тафарруқ ва чанд дастагий миёни муслимин чи тавассути секулярзадахо ва мунофиқин анжом бишавад ва чи тавассути мужохидини шариатгаро дар хар сурат хидмати ошкори аст ба дини секуляризм ва новкарони махаллийи он. Чун ишғолгарони секуляри хорижий ва новкарони махаллийи онон барои бақойи худишон, ва муборизайи бо тўвхид ва екпорчагийи муслимин, ва тамаркуз бар шариат гароёни вахдатгаро ва хадафманд, ниёзи ба вужуди чанд дастагий, ахзоби мухталиф ва жамоатхойи рангоранг онхам тахти шуори фарибандайи озодий баён ва демокрасий доранд. Аммо аз онжойики қодир нестанд худишон чанин пружайи вайронгариро мустақиман ба мархалайи ижро дар биёваранд талош мекунанд бо майдон додан ба жараёноти мунхарифи мунофиқин  ва секулярзадахойи мовжуд дар миёни муслимин онтитезиро тўлид кунандки ба манжалоби тафарруқи мовриди назаришон мунжар бишавад, хидояти муслимини тахти хокимияти онхо ба ин самт ва су ек муваффақияти бузурги бароишон махсуб мешавад. Росулуллох саллаллоху алайхи васаллам мефармояд:

إِنَّ مِمَّا أَدْرَكَ النَّاسُ مِنْ كَلَامِ النُّبُوَّةِ : إِذَا لَمْ تَسْتَحْيِ فَاصْنَعْ مَا شِئْتَ.[۱۴۵]

Еки аз суханоники мардум аз пайғамбарони гузашта дарёфтанд ин астки: агар хаё надори, хар чи хохи кун. Мо хам чизи ғейри аз ин барои ин бехаёхойи секулярзада надоремки асбоби дасти куффори жахоний ва муртаддини махаллий шуданд.

Аммо муваффақияти бузургтар барои куффори секуляри жахоний ва муртаддини махаллий ва мунофиқин ва секулярзадахойи бумий ин астки мужохидини мусаллахи шариатгаро хам адами хушёри боз дар ин манжалоб ва мурдоби биёфтандки моди руз шуда аст, ва хар каси барои худиш килос мегузорадки хизби дорад ва гурухи жудогона дорад, ва мумкин аст ин модгароий барои иддайи тулонийтар бишавад ва бедор нашаванд ва бароишон табдил бишавад ба мурдоби маргборки ба сурати тадрижий ва фарибанда мужохидини шариатгароро ба коми тафарруқ ва жангхойи дохилий ё хаддиақалиш ба адами вахдати фармондехи ва вахдати амал бикашонад, ва ононики аз жанги дохилий бо хам қисир дар рафтанд чанд метри он тарафтар мисли жувийборхойи кучак нобуд бишаванд ва дар замин фуру бираванд, ё барои хифзи бақойи худишон мажбур ба созиш бо тоғутхо бишаванд ва ба жори шудан дар фозилоби жохилият ризоят бидиханд.

Ин бародарони мо дар жараёноти мусаллахи шариатгаро аз инки ба ин натижа расидандки бояд аз фардий амал кардан ба жамъгароий дар қолиби ек жамоат муттахид бишаванд, қадами бузургиро бардоштанд, аммо аксарияти ин бародарони мо хамин жамоати кучакишон хм тобеъ шўро нест балки хувли михварияти ек шахс мечархадки ба нахви боз хамон фардгароий махсуб мешавад, ё хувли шўроий фармойиши хам бошад боз рахбар дар даххо интихобот хам боз хамони астки буда аст, ва агар ек бор хам биравад ками хастагий дар кунад боз бармегардад сарижойи аввалиш ва хизб ва жамоатишон дар хамин хад мутаваққиф мешавад ва ек холати тақаддус мобона ва мазхабий ба хизби худишон медиханд, ва дар хамин мархала мемонанд ва хозир намешаванд бо жамоатхойи дигар ек шўройи бузургтариро ташкил бидиханд, ва ё агар хукумати бадили исломий хам вужуд дорад хозир намешаванд ба нафъи ин хукумат худишонро хал кунанд ва энержишонро дар ихтиёри қудрати бузургтар барои расидан ба хадафи бузургтари мутамаркиз кунанд.

Ин бародарони “ мунфариди аз се абзори “ моки дар ахзоб ва жамоатхойи мухталифи ба каррот дида мешаванд агар ба фозилоби жохилият ва даст нишондагони дини секуляризм барои хифзи бақойишон жорий нашандки – маъмулан мешаванд – тобеъ хаяжоноти зудгузар ва ихсосий хастандки танхо ба “ никоя” дил хуш мекунанд на” тамкин”, ва бештар дар жустажуйи ғорот ва чоповул ва харобкорий хастандки барои анжоми ин кор хам албатта ниёзий ба ядак кашидани орзухойи бозгардондани уммати вохида ва жамоати вохида ва бозгардондани хукумати исломий ала минхажин нубувват аз тариқи вахдат ва басижи умумий муслимин надорад. Чун масири харакатий ва амалийи ин бародарони “ мунфариди аз се абзори” мо куллан бар халофи ин масир аст, ва агар дар сухбатхойишон хам иддаойи вахдат  ва харакат ба суйи уммати вохид ва жамоати вохид ва хукумати исломий дошта бошанд бештар ба шуорхойи тухолийи намояндагони мажолиси жохилий дар хенгоми интихобот шабих аст то ба ваъдахойи ек мужохиди шариатгаро ва ба сирохат тазоди миёни гуфтор ва амали инхоро мешавад ташхис додки чигуна худишонро машмули

لِمَ تَقُولُونَ مَا لَا تَفْعَلُونَ ‏

Карданд ва худишонро машмули хашм ва кинайи аллох карданд

کَبُرَ مَقْتاً عِندَ اللَّهِ أَن تَقُولُوا مَا لَا تَفْعَلُونَ ‏

Ва ошкоро худишонро аз ононики аллох дустишон дорад ва дар ек сафи вохид ва пулодини межанганд жудо мекунанд чун:

: إِنَّ اللَّهَ یُحِبُّ الَّذِینَ یُقَاتِلُونَ فِی سَبِیلِهِ صَفّاً کَأَنَّهُم بُنیَانٌ مَّرْصُوصٌ .‏

Ровшантар ва жузъийтар хидматитон арз кунам: алъон барои куштани ек мақоми низомий ё идорий ниёзи ба вахдат ва созмондехи ва мардуми созмонёфтайи ниёзи нест. Хам аслаха ва хам маводди мунфажира ва равиши корбурди он дар ихтиёри хамма вужуд дорад, ва ек аксул амали физикий астки дар саросари жахон ек шикли собити дорадки, дар шикли зохириш бисёр пурхаяжон аст, аммо дар воқеъ ин амал ба танхоий барои системи хокима комилан безиён аст. Чиро? Алъон тўвзих медихам иншааллох.

Муслимин пас аз ислом овардани Умар ибни Хаттоб ба сурати екдаст ва шабихи рохпиймоий меоянд ба самти каъба, ин абзори қудрат аст. Замоники Абу Басир розиаллоху анху тибқи муъохидайи худайбия ба секуляристхойи қурайш тахвил дода мешавад ва баъад фарорий мешавад ва дар сохили дарё ек жанги мустақилли чирикий бар алайхи душмани аслий ва муштарак рох меандозад ва пойгохи бадил ва изтирорий дар кинори Мадина барои муслимини ситамдидайи Макка ба вужуд меоварад ин хам чанон қудрати астки секуляристхойи қурайшро мажбур ба ақабнишини мекунад ва секуляристхойи қурайш эълом мекунанд мо аз ин шарт бозгардондани муслимини фарорий даст кашидем ва хар мусалмоники мехохад ба Мадина биравад метавонад биравад ва мо бо у кори надорем. Ва росулуллох салаллоху алайхи васаллам ин гурухи чирикий ва пойгохи мавозийро ба Мадина даъват мекунад, ва бо бардошта шудани холати изтирор, ин гурух хам мунхал мешавад ва дар муслимини дигар хал мешаванд, ин қудрати ошкори астки дар хидмати хадафи аслий ва бар алайхи душмани аслий анжоми вазифа мекунад.

Дар жавомеъи жохилий ва секуляр хам эътисоби бисёр мўътадили ек синфи махдуд дар жомеъа натоижи мухимми чун тақвияти эътимод ба нафси аъзойи синф, рушди иттиходияхойи синфий, тағйири дар шароити номатлуби хокима ва ғейрихро барои синфи ёд шуда дарбар дорад; дар суратики танхо қатли ек маъмури хукуматий сирфан жаввиро полисийтар мекунад, ва ё дар нихоят ек маъмури дигарро ба жойиш мегузорандки холи аз арзиши ижтимоий асосий аст, ва дар бехтарин холати мисли шикасти сари фалон мушрик тавассути Саъад ибни Аби Ваққос розиаллоху анху мешавад барояш арзиш гузорий кардки, арзиш ва суди он дар хадди ек интиқоми шахсий боқий мемонадки кулли судиш хам ба жийби жамъи муслимин меравад, аммо дар вазъи мовжуд авоқиб ва зиёнхойи ин интиқоми шахсий дар хадди аз даст рафтани зиндагийи муслимини зиёдий  дар жомеъа густариш пейдо мекунад ва ин муомалайи сад дар сад зиёнбори аст,чун зиндагийи ек мусалмон арзиши зиндагийи хазорон кофари аслий вожибул қатлро дорад холо чи расид ба инки ба хотири кушта шудани ек кофар зиндагийи чандин мусалмон аз даст биравад. Ин муовизайи хуби нест. Агар зиндагийи тамоми муслимин дар рохи сарф бишавадки ба хукумати исломий ва  шўройи улил амри вохид ва уммати вохид ва жамоати вохид мунтахий мешавад арзиш дорад аммо дар ек интиқомгирийи шибхи жиходий чанин муовизайи наметавонад судманд бошад.

Албатта имкониш хастки ек иқдоми муваффақият омизи низомий тахти шароити сиёсий хосси табақаий хокима дар ек шахр ё устон ва хатто дар ек кишварро дучори сардаргумий ва гижи кунад; аммо ин иғтишош дар системи хокима, кутох муддат хохад буд. Системи хукуматийи жохилий танхо муттакий бар чанд маъмур дар нуқтайи махдуд ва жобажо шудани чанд вазир нест, ва бо кушта шудани онон хам аз бейн намеравад. Хукумат бо заминахойи мардумийки дорад ва бо нийрухойики дар ихтиёр дорад хамиша қодир аст мухрахойи жадидро пейдо кунад ва ба рохати жойгузин кунад. Интури системи хукуматий мисл қабл ба кориш идома медихад ва хатто осибнопазир хам мешавад. Чун инжури корхойи кучаки уро бештар воксина мекунад ва дар баробари иттифоқот хушёртар хам мекунад, ва ин еки аз хадамоти ошкори ин гуруххойи мунфариди аз мардум ба чанин системи аст.

Дар баробари чанин иқдомоти мунфаридона дар қолиби шахсий ва ё гуруххо ва ахзоби “ мунфариди аз се абзор” хам садамоти жиддий ва таъсироти манфийи амиқий бар пояхойи жараёни мужохидини шариатгароий мезанадки огохона ва хадафманд дар холи харакат ба самт ва суйи вахдати фарогири исломий ва ташкили хукумати исломий ала минхажин нубувват хастанд.

Агар қарор астки шахси бо ек аслахайи сабук ё бомби дастсоз битавонад ахдофи ек миллатро ба натижа бирасонад, пас чи далили барои ташкили шўро ва жамоати муваххиди шўрохо ва жиходи умумийи муслимин вужуд дорад? Оё росулуллох саллаллоху алайхи васаллам бо терори Абу Жахл ё Абу Лахаб дар хамон ибтидойи амр наметавонист ба хадафи худиш бирасад ва ин хамма шиканжа ва оворагий ва мушкилотро то замони ташкили хукумати исломий Мадина тахаммул накунад?

Агар қарор аст бидуни хузури қудрати огохона ва хадафманди умумий муслимин, миқдори борут ва ек тика сурб рақибро аз майдон бадар кунад ва хукумати исломийро ташкил бидихад, пас чи ниёзи ба мардум ва хижрат ва созмондехийи сабиқунал аввалун дар шўрохойи муваххид ва инхамма мушкилот хаст? Агар сахих бошадки бо кушта шудани чанд сарбоз ва корманди довлати ва ё инфижори чанд бомб, мақомоти баржастайи хукуматхойи тоғутий ва бахусус секуляристхойи ишғолгари хорижий ва муртаддини секуляри махаллий ва мунофиқин ва секулярзадахойи тахти пушиши секуляристхойи жахоний аз иштибохоти худишон пушаймон мешаванд ва бо узрхохи аз мардум таслими хостахойи онон мешаванд ва ижоза медиханд муслимин қонуни шариати аллохро ижро кунанд, ё душманро ру кулишон мегузоранд ва сарзаминхойи муслиминро тарк мекунанд, дар ин сурат чи ниёзий ба жараёни мужохидини шариатгаройи вахдатгаро ва хадафманд ва тўвсиъайи созмони инқилоби мужохидин, ва чи ниёзий ба жаласоти ақидатий ва манхажий, тахризи мардум, тахаммули масоиби басижи умумий ва ғейрих вужуд дорад?

Ин иқдомоти “ мунфаридини аз се абзор” возих ва рошан астки мисли дастуроти хукумати исломий росулуллох саллаллоху алайхи васаллам барои терори мухолифин нестки кулли қудрат ва самараш ба жиби муслимин меравад хар чандки тавассути ек нафар хам анжом бишавад, хатто ин иқдом аз суйи хукуматхойи бадили исломий хам сурат намегирад ва ё дар сурати адами вужуди чанин хукуматхойи хатто аз тарафи шўройи муваххиди муслимин хам анжом намешавад. Пас намешавад бо қиёси ба чанин иқдомоти ин бародаронимон амали худишонро тўвжих кунанд.

Ин иқдомоти фардий “ мунфаридини аз се абзор” ва терорхойи кур ва бомбгузорихойики ба нияти никоя анжом мешаванд аммо аз ин се манбаъ содир намешаванд. Ва аз заминахойи басижи умумий хам махруманд, наметавонанд қобили қабул бошанд, чун аввалан судиш ба ин се манбаъ барнамегардад то боиси тақвияти харакати ба жилови муслимин бишавад ва ба он энержий бидихад,ва сониян дар бехтарин холат ба жойгузин шудани ек жохилият ба жойи жохилияти феълий ва жойгузин шудани ек тоғути дигар ба жойи тоғути феълий мунжар мешавадки аксаран аз тоғути қаблий хам бадтар буда ва хаст, ва солисан ахамияти омузиши иймон ба муслимин ва нақши огохихойи манхажийи муслиминро ночиз ва беахамият нишон медихад, ва муслиминро буқудрат ва заиф нишон медихад ва амалан ба муслимин мефахмонадки чашми умидишон ба ек интиқомжу ва нажот дихандайи бошадки мисли қахрамон хар чанд вақт ек бор зохир мешавад ва ононро аз шарри душманонишон нажот медихад.

Аммо хамиша гард ва ғубори ноши аз амалиётхойи ихсосийи жудойи аз шўройи муваххид ё хукуматхойи бадили исломий ё хукумати исломий ала минхажин нубувват фуру менишинад, тарс ва вохимайи мудирон ва маъмурини хукуматхойи тоғутий ва  секуляристхойи ишғолгар хам аз бейн меравад, маъмур ва низомийи мақтул жойгузин мешавад, зиндагий камо фис собиқ ба харакати худиш идома медихад ва сиёсатхойи хукуматий хам бо эхтиёти бештар ва омадигихойи бештар дубора бармегардад. Дар муқобил, ихтиноқ ва фишори амнияти ва полисий афзойиш пейдо мекунад ва бо абъоди хашинтар ва бепарвотар ба пиёда кардани нақшахойи  худишон бар муслимин доман мезананд. Саранжом ба жойи умидхойи оташин ва хаяжоноти зудгузар ва ихсосотий, дилсардийи ва ноумидий умумий дар миёни муслимин зохир мешавад ва ин еки аз натоижи зиёнбори ингуна харакати мастонаий “ мунфаридини аз се абзор” аст.

Дар инжо мумкин аст хануз барои иддайи ин суъол пеш биёядки агар хукуматхойи тоғутхо доройи абзори саркуби қавий аст ва иқдомоти “ мунфаридини аз се абзор” хам чанон натоижи манфий барои умум ва жараёни мужохидини шариатгаройи вахдатгаро ба бор меоварад, пас дар ин сурат бароварда шудани хостахойи муслимин ва аваз шудани вазъи мовжуд чи мешавад? Оё бо чанин тўвсифи эхтимоли тағйироти бунёдин вужуд дорад? Бале, ба тури қатъий вужуд дорад.

Мо хаддиақал еки аз “ се абзори” қавий ва арзишмандро дар ихтиёр дорем. Инро бузургони мо пас аз аз бейн рафтани хилофати рошида то еки ду қарни гузашта медонистанд ва ба он амал карданд, инхо танхо абзорхойи харакати огохона ва хадафманди мо хастанд ва хеч бадили шаръий надоранд ва набояд дунболи бадили дигари гашт ва боз иддао намуд мо ба самт ва суйи ташкили хукумати исломий ала минхажин нубувват ва ташкили уммати вохида ва жамоати вохида дар харакат хастем. Касики аз ин “ се абзор” истефода накунад ва чанин иддаойи дошта бошанд ё ек аз мунофиқин ва секулярзадахои хоин ва жинояткор аст ё ек бародари жохил ва саргардони астки бояд дармон ва рохнамоий бишавад.

Мо хамиша дар баробари мухмалоти ёва сароёни ба истелохи ахлоқий ва ба истелохи мутамаддиний, чун ихвонил муфлисин ( шохайи инхирофий ихвонул муслимин) ки ғейри қобил будани шиддати амал ва ба коргирийи аслаха дар баробари куффори секуляр ва ишғолгари хорижий ва муртаддини махаллийро ба кулли зишт медонанд ва дар баробар, аз харгуна хушунати низомий дар баробари мужохидин химоят ва хамкори мекунанд ва амалан дар хидмати душманони дин ва қонуни шариат қарор гирифтанд истодем. Бигузор мунофиқин ва секулярзадахо ва риёкорон ва тожирони дин ва мардум харчи мехоханд бигуянд, бидуни тардид дар бисёри маворид амали жаррохий мархалайи хаётий ва хассос барои баргардондани зиндагий аст, ва хисси интиқом жуйи мусбат хам еки аз абзорхойи дарунийи барпойи адолат  ва хаққи инкор нопазир аст.

Интиқом нишон дихандайи ин астки мўъмин дар борайи ончики дар ин дунё мегузорад бетафовут нест ва хамин ихсос мужиби тақвияти рухия ва мужиби тақвияти умидиш мешавад. Вазифайи ин “ се конол” ва ин “ се абзори “ арзишманд ин астки на танхо оташи интиқомжуйи мўъмининро хомуш накунанд балки онро харчи бештар шўълавартар ва амиқтар нигах доранд, ва ин оташи интиқомро бо рохнамоийи қонуни шариати аллох дар масири нобудийи манбаъи воқеийи куллияйи беадолатихо, тоғутхо ва зулмхо хидоят ва мудирият кунанд.

  Еки дигар аз илали мухолифати жараёни муборизини шариатгаро бо “ мунфаридини аз се абзор” ба далили интиқоми фардийи онон аз фарди золими дигари нест, балки дар ин хақиқат нахуфта астки тасвия хисоб кардан бо кулли системи мовжуд бисёр мухимтар аз тасвия кардан бо ек маъмур ва хидматгузори системи мовжуд аст. Бале

    «فَوَ الله لَنثأرنّ! والله لَنثأرنّ ولو بعد حين»

Ва фақат аллох медонадки мо бояд чиқадар аз куффори секуляри жахоний ва муртаддини махаллий ба хотири жиноятишон интиқом бигирем, ва расидан ба ин хадафи олий хам баъди аз қудрати иймон танхо ва танхо аз коноли он “ се абзор” тахаққуқ пейдо мекунад.

Бояд ёд бигиремки тамоми зулмхо, жиноёт ва беадолатихойи жисмий ва равоний бар алайхи мўъминин натижайи систем ва қудрати хукуматийи тоғутий мовжуд аст. Бояд ёд бигиремки дар баробари ин қудрати хукумати тоғутийи мовжудки аз пуштивонаий қудрати секуляристхойи ишғолгар ва муттахиди жахоний хам бархурдор аст бояд тамоми энержи ва интиқоми худимонро мутамаркиз кунем ва хамалоти умдайиро бар алайхи душмани умда созмондехи кунем ва ин танхо аз тариқи еки аз он “ се абзор” анжом мешавад ва бас.

Ижоза дихидки мунфаридини озодихох ва бародарони махдуд бин ва такру моки мумкин аст дорудастайи хам барои худишон тартиб дода бошанд хар андозаки дуст доранд дар мовриди таъсироти муфиди ингуна амалиётхойи низомий ихсосий ва махдуд ва мунфаридишон достон сароий ва иғроқ кунанд. Тажоруби торихий ва озмойишоти мукаррари чанд даха гузашта ва мулохазоти манхажий,ақидатий, теорик ва илмийи инқилоби исломий пайғамбарон ва сирйаи росулуллох саллаллоху алайхи васаллам ва хулафои рошидин ва тамоми касоники ба эхсон аз инхо табаъият карданд халофи ин бавархоро ба исбот расонда аст, ва хаммайи росулон ва пейравонишон танхо ва танхо масири вахдати огохона, хадафманд ва харакатийро тей карданд, ва танхо бо харакати дар масири сахих, натижаро дар чанин холати, сипорданд ба аллох.        

Аммо бародарони “ мунфариди аз се абзори “ мо дар бехтарин холатхо тавонистанд дар кинори соири гуруххойи жохили мухолиф садамотиро ба душмани муштаракишон ворид кунанд, аммо дар тамоми маворид бидуни хатто ек истисноъ тамоми суди хунхо ва номусхо ва молхо ва сарзаминхойишон ба жиби муртаддини махаллий ва мунофиқин ва секулярзадахойи махаллий ва дар нихоят ба жийби куффори секуляри жахоний рафта, ва сари инон ва тамоми шариатгарохо бекулох монда аст, ва самарайи хуни ин азизон жойгузин кардани ек тоғут ба жойи ек тоғути дигар ва гох аваз кардани арбобони ин тоғутхо буда аст. Ба хамин далил астки саййид Қутб рохимахуллох бо тўвзихоти дар мовриди вало ва баро, жомеъайи жохилий, тоғут ва ғейрих фарёд мезанадки мо дигар намехохем самарайи кори мо дар жийби дигарон биравад балки мо мехохем самарайи жиходимон мунтахий бишавад ба ташкили хукумати исломий ва татбиқи қонуни шариати аллох.

Ин хаққи худимон аст самарайи махсулотики коштемро худимон жамъовари кунем ва ин корро бо истефода аз он “ се абзор” ва аз он се конол анжом медихем. Камтажрубатарин ва ноогохтарин муслиминики аз хам акнун чишмиш ба зиндагийи амнтар, мураффатар ва фаолтари дар дунё ва саодати бепоёни қиёмат боз шуда аст вахдати тамоми ахзоб ва жамоатхойи мужохиди шариатгаро ва сарзаминхойи мусалмоннишинро дар олами орзу ва тасаввуроти худиш мебинад ва харакати “ мунфаридини аз се абзор” ро нопасанд медонанд.

Муслимин умидворандки аз тариқи еки аз ин абзорхо заработи мухликиро куффори секуляр ва ишғолгари хорижий ва муртаддини махаллий ворид кунанд ва ба тадриж бар зарфияти муқоваматишон дар пеймудани ин масири муборак изофа кунанд хар чандки наслхойи баъдий хам ин вазифайи мухимро ба саранжом бирасонанд мухим ин астки инон дар масири сахихи қарор гирифтанд чи самараро дар дунё бибинанд чи набинанд боз пирузанд.

. قُلْ هَلْ تَرَبَّصُونَ بِنَا إِلاَّ إِحْدَى الْحُسْنَیَیْنِ (توبه/۵۲)

Бигу: оё дарборайи мо жуз еки аз ду неки интизор дорид: ( ё пирузий ва ғанимат дар дунё,ва ё шаходат ва бехишт дар охират.)

Бале муслимин тасмим гирифтанд аз ин пас арзиши барномахойи қонуни шариати аллох ва ваъдахойи аллох ва расидан ба еки аз ду хубихоро бо тажрубайи шахсий худишон имтихон кунанд ва қотиъона дар жихати ижоди жибхайи вохиди муслимин, яъни ташкили булуки муқтадири аз жамоатхо ва сарзаминхойи мухталифи исломий бо шўройи марказий муслимин, харакат мекунанд. Аз ин лахоз ин орзухо нишон дихандайи худи пешрафта аст.

Агар муслимин аз коноли ек аз ин се абзор натавонанд худишонро созмондехи кунанд, ва муваффақ нашаванд мисли насли аввали сахоба муттахиди жохилияти хокимро дар сарзаминхойи мусалмоннишин жору кунанд, муддати тул намекашадки чандин жанги вайронгари дигар хамчун жангхойи Ироқ ва Сурия ва Афғонистон ва Яман ва Сумоли ва Ливия ва Моли ва Миср ва Фаластин ва Миёнмор ва Африқойи марказий ва Кашмир ва ғейрих аз тариқи секуляристхойи кофар ва ишғолгари жахоний ва муртаддини махаллий бар муслимин тахмил хохад шуд ва тамомий надорад, чун секуляристхо пейваста ва хамиша бо мо хоханд жангид то мо дасти аз он чохор мафхуми динимон бардорем ва аз дарун тухий бишавем ва бишавем шабихи онхо.

. وَ لا يَزالُونَ يُقاتِلُونَکُمْ حَتَّي يَرُدُّوکُمْ عَنْ دينِکُمْ إِنِ اسْتَطاعُوا (بقره/۲۱۷)

( мушрикон) пейваста бо шумо хоханд жангид то агар битавонанд шуморо аз динитон баргардонанд.

Бале, аллох таоло барои муқобила ва дафъи ин жанги тахмилий ва хамишагийи секуляристхо то рузи қиёмат бар муслимин, танхо бо жамоат аст, ва жамоати муслимин хам танхо аз тариқи еки аз он се конол тахаққуқ пейдо мекунад. Яъни агар хукумати исломий ала минхажин нубувват бошад дигар хукумати бадили исломий маъни надорад ва замоники хукумати бадили исломий вужуд дошта бошад дигар шўройи жамоатхо ва мужохидин маъни надорад, танхо замоники шўройи мужохидин маъни пейдо мекунадки хукумати бадили исломий вужуд надошта бошад ва танхо замони хукумати бадили исломий маъни дорадки хукумати исломий ала минхажин нубувват вужуд надошта бошад. дувуми ба хотири набуди аввали ва севуми ба хотири набуди аввали ва дувуми дар холати изтирор маъни пейдо мекунад. Яъни вақтики аввали буд бояд дувуми ва севумиро рахо кунид ва агар аввали набуд ва дувуми буд бояд севумиро рахо кунид ва танхо дар сурати набуди аввали ва дувумий астки метавонид аз севуми истефода кунид ва пойинтар аз ин рохи вужуд надорад.

Холо агар каси бидонадки масир ва абзори сахих хамин аст ва бас аммо огохона ва ба мейли худиш аз ин абзорхо дури кунад ва аз дур сози худишро бизанад бояд ба худиш мурожаъа кунад ва бифахмад чи чизи уро ба чанон масири кашонда астки масир ва абзори шаръийро рахо кунад ва бичасбад ба абзор ва масири дигари? Чун дар қиёмат бар асоси хамон ният мухосиба мешавад:

Росулуллох саллаллоху алайхи васаллам мефармояд: “ аввалин мардики дар рузи қиёмат бозхост мешавад, марди астки шахид шуда аст, уро меоваранд ва неъматхоишро ба у маърифий мекунанд ва у онхоро мешносад. Мепурсанд: ту бо онхо чи кор карди? Мегуяд: дар рохи ту жангидам то инки шахид шудам гуфта мешавад

«كَذَبْتَ وَلَكِنَّكَ قَاتَلْتَ لِأَنْ يُقَالَ جَرِيءٌ فَقَدْ قِيلَ ثُمَّ أُمِرَ بِهِ فَسُحِبَ عَلَى وَجْهِهِ حَتَّى أُلْقِيَ فِي النَّارِ»

Дуруғ мегуйи! Ту жангиди то ба ту гуфта шавад шужойи, пас ба ту гуфта шуд. Сипас худованд дастур медихад уро бо чехра ба замин бикашонад то ба оташ андохта шавад.

Мардиро меоварандки илм омухта аст ва онро ёд дода  ва қуръон мехонда аст. Ба у гуфта мешавад: ту бо он чи карди? Мегуяд: ман онро ёд гирифтам ва ёд додам ва ба хотири ту қуръон хондам. Гуфта мешавад

«كَذَبْتَ وَلَكِنَّكَ تَعَلَّمْتَ الْعِلْمَ لِيُقَالَ عَالِمٌ وَقَرَأْتَ الْقُرْآنَ لِيُقَالَ هُوَ قَارِئٌ فَقَدْ قِيلَ ثُمَّ أُمِرَ بِهِ فَسُحِبَ عَلَى وَجْهِهِ حَتَّى أُلْقِيَ فِي النَّارِ»

Дуруғ мегуйи! Ту илмро омухти то ба ту гуфта шавад олим, ва қуръон хонди то ба ту гуфта шавад қори, пас ба ту  гуфта шуд. Сипас худованд дастур медихад бо чехра ба замин кашида шавад ва ба оташ андохта шавад;

Ва мардиро меоварандки худо ба у рузийи зиёд дод ва моли зиёдийро ба у ато кард. Дар рузи қиёмат неъматхойишро ба у маърифий карданд, онхоро мешносад пурсида мешавад: бо он чи карди? Мегуяд: онро дар рохи худо инфоқ кардам гуфта мешавад:

 «كَذَبْتَ وَلَكِنَّكَ فَعَلْتَ لِيُقَالَ هُوَ جَوَادٌ فَقَدْ قِيلَ ثُمَّ أُمِرَ بِهِ فَـسُحِبَ عَـلَى وَجْهِهِ ثُمَّ أُلْقِيَ فِي النَّارِ»

Дуруғ мегуйи! Ту ин корро анжом доди то ба ту бигуянд чиқадар бахшанда аст. Пас гуфта шуд, сипас худованд амр мекунад ва уро бо чехра ба замин бикашонанд ва ба оташ бияндозанд. “.[۱۴۶]

قَالَ أَعْرَابِيٌّ لِلنَّبِيِّ صَلَّى اللَّهم عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الرَّجُلُ يُقَاتِلُ لِلْمَغْنَمِ، وَالرَّجُلُ يُقَاتِلُ لِيُذْكَرَ، وَالرَّجُلُ يُقَاتِلُ لِيُرَى مَكَانُهُ، وفي رواية: (الرَّجُلِ يُقَاتِلُ شَجَاعَةً، وَ يُقَاتِلُ حَمِيَّةً) وفي رواية: (وَ يُقَاتِلُ غضباً)  فمَنْ فِي سَبِيلِ اللَّهِ؟، فَقَالَ مَنْ قَاتَلَ لِتَكُونَ كَلِمَةُ اللَّهِ هِيَ الْعُلْيَا فَهُوَ فِي سَبِيلِ اللَّهِ[۱۴۷]

Бодия нишиний назди росулуллох саллаллоху алайхи васаллам омад ва гуфт: эй росули худо – марди ба хотири сирват межангад ва марди барои касби ном ва марди барои ба даст овардани мақом вориди майдон мешавад. Дар ривояти ( ба хотири ибрози шужоат ва ба даст овардани пуштибон межангад) ва дар ривояти дигар ( ба хотири хашм межангад) пас чи каси дар рохи худо межангад? Росулуллох саллаллоху алайхи васаллам фармуданд: хар каси ба хотири эътилойи калама бижангад, пас он дар рохи худост.

Бале, аллох таоло танхо уммат ва жамоатро таъйид мекунад ва нусратишро хам танхо барои чанин уммат ва жамоати муттахиди мефрестад, пас бародари геромий замоники аллох таоло мефармояд:

وَمَا أُمِرُوا إِلَّا لِيَعْبُدُوا اللَّهَ مُخْلِصِينَ لَهُ الدِّينَ حُنَفَاءَ(بینه/۵) و به صراحت اعلام می کند که :أَلَالِلَّهِ الدِّينُ الْخَالِصُۚ (زمر/۳)

Ва амр мекунад:

فَادْعُوا اللَّهَ مُخْلِصِينَ لَهُ الدِّينَ وَلَوْ كَرِهَ الْكَافِرُونَ (غافر/۱۴)

Ва рузона чандин бор таъаххуд медихики:

إِيَّاكَ نَعْبُدُ وَإِيَّاكَ نَسْتَعِينُ(فاتحه/۵)

Дубора ба худит мурожаъа кунки чи чизи нафсоний боис шуда астки олудагий дар жиходит ба вужуд биёяд. Даххо бор худитро мухокама кун ва ниятитро танхо ва танхо барои хушнудийи аллох танзим кун ва бас.

 مَنْ أَحَبَّ لِلَّهِ وَأَبْغَضَ لِلَّهِ وَأَعْطَى لِلَّهِ وَمَنَعَ لِلَّهِ فَقَدْ اسْتَكْمَلَ الْإِيمَانَ[۱۴۸]

  тафсир ва ровшангарий аст дар мовриди бахши аз ояйи

إِنَّ صَلَاتِي وَنُسُكِي وَمَحْيَايَ وَمَمَاتِي لِلَّهِ رَبِّ الْعَالَمِينَ

Ва лозим аст худимонро барои рузи омада кунемки:

:  يَوْمَ لَا يَنْفَعُ مَالٌ وَلَا بَنُونَ * إِلَّا مَنْ أَتَى اللَّهَ بِقَلْبٍ سَلِيمٍ (شعراء/۸۸-۸۹)

Он рузики амвол ва авлод суди намерасонад. Балки танхо каси ( нажот пейдо мекунад) ки бо дили солим ба пешгохи худо омада бошад.

Еки дигар аз мавонеъи “ вахдати огохона, хадафманд ва харакатий” “ адами мардум шиносийи шаръий” аст.

Ин монеъ дар воқеъ ба адами шинохт ва ё хатто огохихойи ғалат аз жомеъайи куффор, ва бахусус адами шинохт ва огохихойи ғалат аз вазъи мовжуди муслимин ва жомеъайи муслимин ишора дорад.

Медонемки аллох таоло мефармояд:

إِنَّ الَّذِينَ يَكْتُمُونَ مَا أَنزَلْنَا مِنَ الْبَيِّنَاتِ وَالْهُدَى مِن بَعْدِ مَا بَيَّنَّاهُ لِلنَّاسِ فِي الْكِتَابِ أُولَـئِكَ يَلعَنُهُمُ اللّهُ وَيَلْعَنُهُمُ اللَّاعِنُونَ (البقرة / ۱۵۹)

Бегумон касоники пинхон медоранд ончироки аз далоили ровшан ва хидоят фуру фристодем, баъди аз онки онро барои мардум дар китоб баён ва ровшан намудаем,худо ва нафрин кунандагон ( чи аз миёни фариштагон ва чи аз миёни мўъминон инс ва жан), ишонро нефрин мекунанд.

Дар ин сурат возих ва ровшан астки , хадаф, китмони резтарин масоили қонуни шариати аллох нест, балки хадаф ин астки чижури  ала басиротин бояд ин даъвати аллохро пас аз баёни сарих ва возихи ла илаха – иллаллох ва пас аз ёд додани иймон мешавад дар миёни табақоти мухталифи жомеъа ба пеш бурд?

Читури мешавад амруллох:

ادْعُ إِلَى سَبِيلِ رَبِّكَ بِالْحِكْمَةِ وَالْمَوْعِظَةِ الْحَسَنَةِ وَجَادِلْهُمْ بِالَّتِي هِيَ أَحْسَن (نحل/۱۲۵)

ро дар даъватимон риоят кунем?

Читури мешавад амруллох:

: وَقُولُوا لِلنَّاسِ حُسْناً (بقره/۸۳)

ро риоят кард?

Читури мешавад амруллох:

وَقُلْ لِعِبَادِي يَقُولُوا الَّتِي هِيَ أَحْسَنُ  (اسراء/۵۳)

ро дар мовриди табақоти мухталифи мардум ба кор гирифт?

Бо баррасийи сийрайи росулуллох саллаллоху алайхи васаллам мутаважжих мешавемки барои пиёда кардани ин услубхойи шаръий, ишон аз мардум шиносийи амиқий бархурдор буданд, ва дар расидан ба ахдофишон аз ин шинохт истефода мекарданд. Росулуллох саллаллоху алайхи васаллам ба сурати куллий ек жойи мефармояд:

«الْإِیمَانُ يَمَانٍ وَالْكُفْرُ قِبَلَ الْمَشْرِقِ وَالسَّكِینَةُ فِی أَهْلِ الْغَنَمِ وَالْفَخْرُ وَالرِّيَاءُ فِی الْفَدَّادِینَ أَهْلِ الْخَيْلِ وَالْوَبَرِ»[۱۴۹]

“ Яманиён ахли иймонанд ва куфр нез аз жониби шарқ ( мантақайи куфр хез аст) аст сакинат ва оромиш дар бейни ахли ғанам( чўпонон ва касоники бо галла сарукор доранд) аст ва фахр ва риё ва дар ривояти хийлоъ ( кибр ва худ бузургбини) дар бейни сохибони шутур( молдорон) ва сохибони асб ва бодия нишинон аст.”

Росулуллох саллаллоху алайхи васаллам интури мехост, асхобишро ба ахвол ва хулқиёти касоники бо онон таъомул доранд ошно кунад. Хатто замоники ба шоир ва мужрийи жанги равониш Хисон ибни Собит розиаллоху анху амр кард то секуляристхойи кофари қурайшро бо ашъориш мовриди нақд ва хажв қарор бидихад, муқаддаматан аз  Абу Бакр розиаллоху анху хост то Хисон розиаллоху анхуро аз ахвол ва айём ва ахбори худишон ( дар Макка) хабардор ва огох кунад.

Ё замоники Муоз розиаллоху анхуро ба унвони ек даъватгар ва амири лашкар ба суйи мардуми Яман фристод, ба Муоз пас аз ёдовари чигунагийи бархурд ва таъомул бо аллох ва чигунагийи бархурд ва таъомул ба хаво ва нафси худиш, чигунагийи бархурд ва таъомул бо мардуми Яманро ба он ёд дод ва ба Муоз фармуданд: “ ту ба суйи қовми аз ахли китоб мерави”  [150]  

Ва барояш мушаххас кард бо чи қовми ва бо чи ақоиди рубару хохад шуд ва чигунагийи бархурд бо онхоро мушаххас кард ва дар сухбат кардан бо онхо барои Муоз увлавият банди кард, ва увлавиятироки барои мухотоб қарор додани ахли китоби Яман лозим будро маълум ва ошкор кард, ва аввалин амрики бояд ба инон бигуядро таъйин фармуд, баъди аз жо офтодан ва қабули аввалин моврид ба он гуфт мовриди дувум инро бигу ва баъди аз жо офтодани мовриди дувум новбат ба мовриди севум мерасад ва замоники мовриди севум хам жо офтод ва қабулиш карданд новбат мерасе ба хуб ижро кардани мовриди севуми.

Нигох кунин росулуллох саллаллоху алайхи васаллам читури барои Муоз увлавият банди ва мархала банди мекунад: хамоно ту ба назди қовми аз ахли китоб мерави лизо пас аввалин чизики онхоро ба суйи он даъват медихи тўвхиди аллох бошад.

.«أَوَّلَ مَا تَدْعُوهُمْ إِلَى أَنْ يُوَحِّدُوا اللَّهَ تَعَالَى»

Ва чун худовандро шинохтанд пас онхоро бо хабар намоки худованд дар шабона рузишон панж намоз бар онхо фарз намуда аст.

«فَإِذَا عَرَفُوا ذَلِكَ فَأَخْبِرْهُمْ أَنَّ اللَّهَ قَدْ فَرَضَ عَلَيْهِمْ خَمْسَ صَلَوَاتٍ فِي يَوْمِهِمْ وَلَيْلَتِهِمْ»

Ва чун инро анжом доданд пас онхоро бо хабар намоки худованд дар амволишон закот фарз намуда астки ба фақирони худишон баргардонда мешавад.

«فَإِذَا صَلَّوْا فَأَخْبِرْهُمْ أَنَّ اللَّهَ افْتَرَضَ عَلَيْهِمْ زَكَاةً فِي أَمْوَالِهِمْ تُؤْخَذُ مِنْ غَنِيِّهِمْ فَتُرَدُّ عَلَى فَقِيرِهِمْ»

Ва чун аз ин дастур итоат карданд аз онхо закотро бигир ва аз гирифтани бехтарин молхойи мардум пархез намо.

.«فَإِذَا أَقَرُّوا بِذَلِكَ فَخُذْ مِنْهُمْ وَتَوَقَّ كَرَائِمَ أَمْوَالِ النَّاسِ»[۱۵۱]

Худи Муоз розиаллоху анху ривоят мекунад:

بَعَثَنِي رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ، قَالَ:إِنَّكَ تَأْتِي قَوْمًا مِنْ أَهْلِ الْكِتَابِ، فَادْعُهُمْ إِلَى شَهَادَةِ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَنِّي رَسُولُ اللَّهِ، فَإِنْ هُمْ أَطَاعُوا لِذَلِكَ، فَأَعْلِمْهُمْ أَنَّ اللَّهَ افْتَرَضَ عَلَيْهِمْ خَمْسَ صَلَوَاتٍ فِي كُلِّ يَوْمٍ وَلَيْلَةٍ، فَإِنْ هُمْ أَطَاعُوا لِذَلِكَ، فَأَعْلِمْهُمْ أَنَّ اللَّهَ افْتَرَضَ عَلَيْهِمْ صَدَقَةً، تُؤْخَذُ مِنْ أَغْنِيَائِهِمْ، فَتُرَدُّ فِي فُقَرَائِهِمْ، فَإِنْ هُمْ أَطَاعُوا لِذَلِكَ، فَإِيَّاكَ وَكَرَائِمَ أَمْوَالِهِمْ، وَاتَّقِ دَعْوَةَ الْمَظْلُومِ، فَإِنَّهُ لَيْسَ بَيْنَهَا وَبَيْنَ اللَّهِ حِجَابٌ” [۱۵۲]

Хамоно ту баназди қовми аз ахли китоб меравид лизо онхоро басуйи инки ба жуз худованди дигар маъбуд бархаққи нест ва ман фристодайи худованд хастам даъват биде. Агар онхо инро пазирофтанд, онхоро огох намоки худованд дар шабона руз панж намоз бар онхо фарз намуда аст. Агар онхо инро пазирофтанд онхоро огох намоки худованд дар амволишон закот фарз намуда астки аз сирватмандонишон гирифта шуда ва ба фақирони худишон бозгардонда мешавад. Агар онхо инро пазирофтанд аз гирифтани бехтарин молхойишон пархез намо. Ва аз дуойи мазлум батарс зеро дар миёни он  ва худованд пардайи нест.

Ин равиши росулуллох саллаллоху алайхи васалламки аллох таоло мефармояд:

قُلْ هَٰذِهِ سَبِيلِي أَدْعُو إِلَى اللَّهِ ۚ عَلَىٰ بَصِيرَةٍ أَنَا وَمَنِ اتَّبَعَنِي ۖ وَسُبْحَانَ اللَّهِ وَمَا أَنَا مِنَ الْمُشْرِكِينَ(یوسف/۱۰۸)

Бигу: ин рохи ман астки ман ( мардумонро) бо огохий ва биниш ба суйи худо мехонам ва пейравони ман хам ( чанин мебошанд), ва худоро муназзах медонем, ва ман аз зумрайи мушрикон намебошам.

Ин равиши росулуллох саллаллоху алайхи васалламки аллох таоло мефармояд:

لَقَدْ كَانَ لَكُمْ فِي رَسُولِ اللَّهِ أُسْوَةٌ حَسَنَةٌ لِمَنْ كَانَ يَرْجُو اللَّهَ وَالْيَوْمَ الْآَخِرَ وَذَكَرَ اللَّهَ كَثِيرًا(احزاب/۲۱)

Сармашқ ва улгуйи зебойи дар ( шева пандор ва гуфтор ва кардор) пайғамбари худо барои шумо аст. Барои касоники ( дорои се вижаги бошанд:) умид ба худо дошта, ва жуёйи қиёмат бошанд, ва худойиро бисёр ёд кунанд.

Ва худи росулуллох саллаллоху алайхи васаллам хам мефармояд:

مَنْ عَمِلَ عَمَلاً لَيْسَ عَلَيْهِ أَمْرُنَا فَهُوَ رَدٌّ[۱۵۳]

Хар каси кориро анжом дихадки мутобиқ бо дастуроти мо набошад он рад аст.

Мо хам бар хамин асос дар дарси душманшиносийи шаръий ва даража банди душманон ба андозайи кофий дар мовриди жомеъайи куффор ва ахкоми марбут ба онхо сухбат кардем, дар мовриди шинохт аз вазъи мовжуди муслимин хам дар жаласоти қаблий ба унвони ек  пеш шарт ва пеш ниёзи вахдати огохона, хадафманд ва харакатий куллиётро хидмати дустони геромий арз кардемки дар кулл новъи мафохими куллий жомеъа шиносий исломий ва мардум шиносий исломийро ба мо нишон медихад аммо мутаассифона  иддайи аз бародарони мо нисбат ба ин мафохими куллий дар чанон ноогохий ба сар мебарандки хатто наметавонанд вокуниши шабихи вокуниши муслимин дар оёти аввалия сурайи Рум аз худишон нишон бидиханд, ва ошкоро дар мавориди  зиёдий ин жахлишон монеъи дар баробари вахдати огохона, хадафманд ва харакатий аст, ва аз суйи дигар душманон хам аз коноли ин жахли муслимин тавонистанд ахдоф ва нақшахойи зидди исломий худишонро тавассути хамин муслимин пиёда кунанд.

Ин адами шинохти шаръий ва айний аз мусалмон ва ғейри мусалмон боис мешавад шахс натавонад дипломосийи мутаносиби худишро бо мусалмон ва кофар ба сурати шаръийяш ба пеш бибарад, ва натавонад мутаносиби бо зарфият ва тавоноийхойи шахсийки бо у сухбат мекунад вориди гуфтагу ва даъват бишавад, ва аксаран худиш ба новъи бун баст ва хатто героиши ба хушунат ва зиёдаравий ва дилсарди кашида мешавад, ва мухотобишро хам гох дучори фитна ва хатто уро ба масири мекашонадки жохилона бо мухолифат бо қонуни шариати аллох , аллох ва росулишро такзиб кунадки ошкоро ба унвони еки аз мавонеъи вахдати огохона, хадафманд ва харакатий амал мекунад.

Бухорий рохимахуллох аз имоми Али розиаллоху анху ривоят мекунадки гуфта аст:

حَدِّثُوا النَّاسَ بِمَا يَعْرِفُونَ، أَتُحِبُّونَ أَنْ يُكَذَّبَ اللَّهُ وَرَسُولُهُ؟[۱۵۴]

“Бо мардум ба андозайи маъорифишон сухбат намойид, оё дуст доридки худо ва росулишро такзиб кунанд.” Ё Муслим аз ибни Масъуд розиаллоху анху ривоят мекунадки гуфта аст:

مَا أَنْتَ بِمُحَدِّثٍ قَوْمًا حَدِيثًا لا تَبْلُغُهُ عُقُولُهُمْ؛ إِلا كَانَ لِبَعْضِهِمْ فِتْنَةٌ[۱۵۵]

Агар бо мардум сухани бигуйидки ақлишон ба фахми он нарасад, хатман бархи аз онон ба фитна меофтанд. “ агар ту барои қовми сухан гуфти ва он қовм, фахми гуфтахойи туро надоштанд ( ақлишон бидон нарасид) ононро дучори фитна намудайи.”

Мушаххас астки ин сухан дар мовриди омузиши иймон нест, чун иймонро хар инсоники девона набошад ва аз саломати равоний бархурдор бошад мефахмад. Ин равиш дар мовриди омузиши соири ахком ва бартараф кардани жахлхойи астки ниёзи ба огохий ва басирати шаръий дар амри даъват ва жиход дорад; аммо ин бародарони ноогохи мо на аз дуст ва на аз душман шинохти шаръий надоранд, барои хамин аст аксаран дар дунё шикаст мехуранд. Ва агар шинохти аз лобалойи гуфтахойи ошуфтайи уламойи мовриди қабулишон пейдо карда бошанд марбут ба қуруни гузашта аст ва иртиботи ба вазъи мовжуд надорад, ва агар худишон хам ба огохихойи даст пейдо карда бошанд, шинохти аст хиёлий ва ғейри марбут ба жомеъайи кунунийки дар хар ду холат ба дарди вазъи мовжуди миллатиш намехурад.

Ба унвони мисол фалон олим дар фалон қарн ва фалон макони мушаххас гуфтаки суфийхо шариатро кинор гузоштанд ва дар хонақохо ба сабки рохибхо гушагирий карданд ва аслан ахли жиход ва қитол нестанд, аммо мебинемки дар қуруни баъди хамин суфийхо табдил мешаванд ба хукумати усмоний ё Умар Мухтор ё шайх Саъид пирон ё Санжархон курдистон ва гуруххойи аз толибон ва муслимини  Чечен ва ғейрихки илова бар онки тобеъи шариат хастанд балки худишон мужрийи қонуни шариати аллох ва парчамдори жиход бо куффор мешаванд.

Дар инжо он олим дар он макони мушаххас ва замони мушаххас рост гуфта аст, аммо ин бародарони мо мутаважжих нестандки ин олими бузургвор барои замони худиш сухбат карда аст на барои соири замонхо, алъон мумкин аст дастахойи аз суфийхо бошандки куллан муртад шуда бошанд мисли Алиюллохийхо ва язидийхо ва ғейрих ва ё мумкин аст дастахойи муваххид ва мужохид ва ё табақоти дигари вужуд дошта бошандки хар кудом машмули хукми жудогонаий бошанд.

Ин бародарони мо бо мутолаъайи раъйи фалон олим, меоянд ва бар хаммайи суфийхо ек хукм содир мекунандки таносуби бо вазъи мовжуд надорад, ва огохихойишон иштибох аст, ва хамин огохихойи иштибохи худиш монеъи дар баробари вахдати огохона, хадафманд ва харакатий мешавад, ин мисолро арз кардамки бидонид дар мовриди аксари фирақ ва тафосири исломийи бародарони мо ба хамин сабк дучори иштибохоти фохиши мешаванд ва огохихойишон илова бар онки наметавонад хидмати ба худи шахс ва вазъи мовжуди муслимин бикунад балки аксаран монеъи мешавад дар баробари вахдати огохона, хадафманд ва харакатийи ахли қибла.

Дар кинори ин бародарони мо касони хастандки масалан дар мовриди жиходи Афғонистон ва Ироқ ва Сурия ва Яман ва хатто Сумолий ва Моли ва Чечен ва ғейрих огохихойи хуби доранд, ва хатто мумкин аст муддати хам дар миёни баъзи аз мужохидини ин манотиқ зиндагий карда бошанд, аммо дар баробари иттилоатишон дар мовриди жомеъа худишон тақрибан наздик ба сифр аст,ва мехоханд бо доруйики барои дармони беморихойи он кишвар ба дард хурда аст бо хамин дору беморийи хосси сарзамини худишро дармон кунанд, дар холики беморийи сарзамини у – бо вужуди муштаракоти чун хокимияти куффори секуляр ва муртаддини махаллий ва ривожи анвоъи фақр ва ноамнийхо ва олудагихойи ақидатий ва рафторий – бо сарзамини дигар мутафовут аст, ва мардуми сарзмини у дар мавориди мухталифи бо сарзаминхойи дигар тафовутхойи фохиш ва ниёзхойи мухталиф ва хатто увлавиятхойи мухталифи хастанд, аммо ин бародарони мо мутаважжих нестандки мошиники дар сарзамини худишон мехоханд нақсхойишро бардоранд ва таъмириш кунанд қитъайи маъюбиш бо қитъайи маъюби соири сарзаминхо фарқ дорад, дар онжо мил ланг айб дорад ва дар инжо лостикхо панчаранд ё супохо айб доранд; дар онжо илова бар ишғолгарони хорижий ва муртаддин мушкил бар сари намоз хонда ва жамоат рафтани муслимин ва иртидод ба дини секуляризм ва қуръон сузи тўвхини номусий ба аллох ва пайғамбар ва дин нест балки мушкил дар қовмиятгароий ва ноцианализм ва чизхойи дигар аст, аммо дар Курдистон мушкили аслий бар сари иртидоди умумийи мардум ба дини секуляризм астки намоз нахондан ва жамоат нарафтан ва хатто қуръонсузий ва ихонат ба қуръон ва аллох ва пайғамбар ва ислом ва ғейрих хам аз самароти он аст.

Дар инжо илова бар онки айбишон хам еки нест мошинишон хам бо хар фарқ дорад, василайи харакатийи онхо ек мулло бо ек фикри ханафий диюбандий мотрудий ё ашъарий аст, мошини харакатийи шумо мумкин аст шўро бошад. дар ин сурат бо мил ланги трактор намешавад мил ланги утубус ё қаторро таъмир кард ва инхоро ба харакат андохт.

Дар ин сурат ин бародарони мо бо ирояйи дармони он сарзаминхо барои сарзамини худишки ба дарди беморони сарзамини худиш намехурад, ё бо ирояйи қитъайики нақси мошини сарзаминишон рафъ намекунад, ошкоро ба унвони сад ва монеъи дар баробари пейдо кардани доруйи муносиб  қитъайи муносиб амал мекунанд, ва ошкоро дар баробари вахдати огохона, хадафманд ва харакатийи муслимин сад ва монеъ мешаванд, ва бо аъмоли жохилонайи худишон мардумро дар баробари қонуни шариати аллох қарор медиханд.

Шинохти жомеъа ва афроди жомеъа метавонад бехтарин кўмак дар ирояйи дармони муносиб ва қитъайи муносиб барои бартараф кардани беморихо ва уйуб ва нақсхойи он жомеъа ва афрод бошад. аз жумла касоники дуст надоштанд бо баъзи аз мардум, бархи мовзуъоти ижтиходийро дар миён бигузоранд, имоми Ахмад астки дуст надошта аходисироки зохири он қиём ва хуружи бар хокими золим ва ахли бидъатро жоиз медонист барои умум дар он зуруфи замони ва макони баён бишаванд.

Хукумати бадили изтирорийи исломийки аз масалайи халқи қуръон хамоят мекард, ва дар айёми мехнат он хамма мусибат барои худиш ва дигар уламо ба вужуд овард, аммо ишон биёянд ривоятхойики жанги мусаллахона бар алайхи чанин хукумати бадили изтирорийи исломийро жоиз медонистро муносиби он шароити замоний ва маконий бейнал милалий ва мантақаийи муслимин намедонист ва дар ин холати изтирор вокуниши мутаносиб бо ин вазъики пеш омада астро дар пеш гирфт. Хамонтурики баъзи аз асхоб бо вужуди фосид будани хукумати язид аммо заминахойи қиёмро муносиб намедонистанд, ё Абу Ханифа ба ахли Куфа эътимод надошт ва дар нехзати Нафси Закия ширкат накард ва танхо аз назари пулий ва таблиғий ба у кўмак кард. Дар хар сурат мовқеиятхойи дар жомеъайи хосси пеш меояндки на баёни ек хукми барои баъзи аз мардум лозим аст, ва на ширкат кардани дар он, балки бояд онро барои фарохам шудани заминахойи муносибиш ва замони муносибиш дар он жомеъайи хосси нигах дошт.

Аз еки аз уламо дар мовриди масалайи илмий суъол шуд, ишон посух надоданд. Суъол кунанда гуфт: магар ин хадисро нашанидид :

مَنْ كَتَمَ عِلْمًا يَعْلَمُهُ، جِيءَ بِهِيَوْمَ الْقِيَامَةِ مُلْجَمًا بِلِجَامٍ مِنْ نَارٍ[۱۵۶]

“ касики илми дошта бошад ва онро китмон намояд рузи қиёмат, ба афсари оташин баста хохад шуд?” ишон фармуданд: афсарро рахо кун ва буру, харгох каси омад ва фиқх ва фахми онро дошт ва ман аз чанин каси илмамро китмон намудам маро ба афсар бибанд.

Хатто каси чун имоми Хасани Басрийки Хажжож аз у дар мовриди хадиси арнаяйн ва мужозоти онхо тавассути росулуллох саллаллоху алайхи васаллам пурсид, имоми Хасан Басрий, хадисро инкор кард, чироки медонист Хажжож қаблан ин хадисро  [۱۵۷]  

Василайи барои хунрези бештар қарор дода буд ва алъон бо истинод ба ин хадис пеш аз пеш дар рехтани хун зиёдий равий мекунад.[۱۵۸].

Абдуррохман ибни Махдий рохимахуллох дар хамон қарни дувум хижрий мегуяд: “ марди ба даражайи имомат нарасадки ба вай иқтидо намуд, магар инки баъзи аз чизхойироки мешнавад дар назди хувиш нигах дорад.” [۱۵۹]

Холо муслимин ба далили набуди хукумати исломий ала минхажин нубувват ва тамоми мафосид ва олудагихойи ақидатий ва рафторийки баъди аз ин ба вужуд омаданд дар ек мезон аз огохихо нестанд, ва жавомеъи онхо хам дар ек сатхи нестанд, ва хатто шахс ва гурух ва жомеъайи ниёзи ба ек рохкори хосси дорадки бояд фахмида бишавад ва мутаносиби бо он

««تَبَيَّنَ لَهُ الْهُدَى»

Ва амал бишавад.

Бале, бояд шевайи бархурди бо хамма мардумро ёд бигирем на қишри хосси аз онхоро. Барои хамин астки новъи жохилият новъи харакатро ва новъи вокунишро мушаххас мекунад, ва мумкин аст новъи жохилияти хар замоний бо замони дигар мутафовут бошад, барои хамин астки хам новъи вокуниш ва хам новъи харакат фарқ мекунад, ё мумкин аст хатто новъи жохилият дар ек замон аз макони ба макони дигари фарқ дошта бошад, барои хамин аст вокуниши нисбат ба хар кудом бо он ки фарқ мекунад.

Дигар шумо бо тамоми муштаракотики мумкин аст дар жохилиятхо вужуд дошта бошад, аммо вижагихойи хосси ин жохилиятхойи бумий ва махаллий, ин ижозаро ба шумо намедихадки рохкорики ба дарди дармони жохилияти фалон шахс ё фалон хонувода ё фалон русто ё фалон шахр ва устон ва сарзамин хурдаро копи бардори кунид ва му ба му руйи инсонхойи дигар ва жавомеъи дигар пиёдаш кунид. Хаммайи инон бемор хастанд, аммо хаммашон ек беморий надоранд, ва бо ек дору намешавад хаммаро дармон кард. Мумкин аст ек дору барои бемори муносиб бошад ва барои ек бемори дигар хукми самро дошта бошад.

Илова бар ин бояд ин доруро бо забони содаки мардум мефахманиш, ва бо он зиндагий мекунанд, мутаносиб бо увлавиятхойи онхо ба он дода бишавад ва бо онхо вориди сухбат бишавем, мисли забони мохвораий ва забони сиёсий ва иқтисодий ва фархангий ва ғейрих.

وَمَا أَرْسَلْنَا مِن رَّسُولٍ إِلاَّ بِلِسَانِ قَوْمِهِ لِیُبَیِّنَ (ابراهیم/۴)

Мо хеч пайғамбариро нафристодем магар инки ба забони қовми худишон барои онон ( ахкоми илохийро ) ровшан кунад. Ба унвони мисол забони сиёсий ва хатто иқтисодий ва увлавиятхойи мардуми курдистон бо забони сиёсий ва увлавиятхойи мардуми Афғонистон ва хатто бисёри аз аъроб тафовутхойи фохиши пейдо карда ва бояд бо ин забони руз ва мутаносиб бо увлавиятхойи онхо бо онон вориди гуфтагу шуд.

Хамчунин лозим аст таваққуъ ва интизор хам мутаносиб бо зарфияти шахс ва жомеъа бошад на бештар, чун агар таваққуъ ва интизор бештар аз зарфияти шахс ва жомеъа бошад боис мешавад шахс ва жомеъа дар урз ва бахонаро боз кунад, ва агар идома дошта бошад боис мешавад шахс ва жомеъа дар дироз муддат куллан хаммасир шудан бо ин жараёни муборакро рахо кунанд.

Ин яъни хар шўройи ба хам масирониш ёд бидихадки бояд ба “ имконоти бумийи худишон пей бибаранд, ва аз ришахойи худишон по бигиранд, ва ба воқеиятхойи худишон такия кунанд” бо ин заминайи зербано сози ва бетонрези астки метавонанд ру энержийи соири муслимини жахон дар сохтани сохтумони хукумати исломий жомеъашон хисоб боз кунанд.

Умуман хечкас ғейри аз инсонхойи аблах ва жохил муртакиби ин иштибох намешавандки тажрубайи сарзаминхойи дигарро куркурона дар сарзамини худишон ба кор бибаранд. Нехзатхо натажайи кори “ дохилий” андки кам ва пеш тахти таъсири авомили хорижий  мусоид ё номусоид хам қарор мегиранд, аммо асосан сарневишти он василайи хамон миллат таъйин мешавад ва шикл мегирад.

Мардуми мустазъаф ва бахусус муслиминики дар сафи муқаддами жанги бо куффори секуляри жахоний ва муртаддини махаллий қарор гирифтанд ба хуби медонандки чи мехоханд, ба хамин далил рахбарон бояд барои омухтани “ шевайи забони мардум” ва омухтан аз мардум, наздишон бираванд ва аз онон ёд бигирандки читури бо онхо сухбат кунанд, ва чижури қавонини шариати аллохро ба онон ёд бидиханд.

Бисёри аз бародарони дарсхондайи моки дар мухити омузиши носолим ва ноқис, ва дар мухити фархангий ва хатто ижтимоий хориж аз мардумики мехоханд бо онхо сухбат кунанд рушд карданд, аксаран дарборайи жомеъа худишон сар ва садойи зиёдий барох меандозанд, дар холики ғофиландки беиддаотарин фурушандайи дўврагарди хошия хиёбонхойи махаллий, мумкин ас дарбора даруни жомеъа худиш аз бисёри аз тахсилкардахойи мадрак гирифтайи жудо аз мардум, огохтар бошад ва шинохти дақиқтар ва айнийтар дошта бошад.

Мардум ва жомеъаро бояд бишносем то битавонем рох ва расми озодагий ва харакати ба самт ва суйи хукумати исломий ала минхажин нубувват ва уммати вохид ва жамоати вохидро ба онхо ёд бидихем, бояд онхоро бишносем то дар холатхойи изтирор мисли имоми Ахмад ибни Ханбал рохимахуллох хифз ва нигахдорий ва иртиқоъи хукумати бадили исломийро ба онон ёд бидихем. Бояд онхоро бишносем то дар холатхойи изтирорий бадтар чигунагийи мухофизат ва иртиқоъи мажлиси шўройи мужохидинро ба онон ёд бидихем. Ва бояд онхоро бишносем тоба онхо ёд бидихемки ғейри аз ин “ се абзор” ва се рох хеч рохи дигари барои вахдат ва қудрат ва халос шудани аз фақр ва ноамний ва дур рехтани куффори ишғолгар ва муртаддини махаллий ва касби қудрати хукуматий ва иззат вужуд надорад.

Дар рохи посдорийи аз ин вахдатики шўройи мо дар хар сатхи ба вужуд оварда аст бояд аз мулохазоти танг назаронайи роижи миёни мардум ва аз интизороти таваххум героёнайи иддайи аз дустонки рабти ба вазъи мовжуд ва рабти ба бунёдхойи қонуни шариати аллох надорад, дури кард.

Замоники худимонро бо улуми шаръий ва душманшиносийи шаръий ва вахдати огохона, хадафманд ва харакатий аз коноли “ се абзори “ шаръий мусаллах кардем, бояд барои расидани ба хадафи муштаракики хаммайи моро дўври худиш жамъ карда аст огохона хеч фурсатиро барои вахдати фарогир ва харакати ба самти хадафи вохидимон аз даст надихем. Ин хамон вахдати хадафманди огохонайи астки нийрухойи пештоз ва сабиқунал аввалуни хар қовм ва жомеъайиро бо худиш хамрох мекунадки , бо пейвастан сабиқунал аввалун ба хамдигар, вахдати огохона ва хадафманди кулли муслимини он нохия ва басижи нахоийи манотиқи тахти нуфузи шўро дар хар сатхики боша анжом мешавад. Дар хар сурат вахдати хадафманд ва огохонайи сабиқунал аввалун таъсири мустақими бар вахдати кулли муслимин ва басижи нахоийи онхо дорад.

Дар мовриди соири сарзаминхойи мусалмоннишин хам лозим аст бибинемки ин мардумики солхойи сол аст дар талоши касби озодийи хақиқийи худ ва касби иззат ва расидан ба жомеъайи исломий хастанд, чи касони хастанд ва доройи чи ақоиди хастанд?, ва созмонхо ва ижройики дар холи хозир қасд доранд мубориза ононро идора кунанд кудом хастанд?, ва аз кужо об мехуранд, ва ба кужо васл шуданд? Ин аввалин огохихойи астки бояд барои танзими равобитимон бо дигар жамоатхойи сарзаминхойи дигар бояд ёдиш бигирем ва ёдиш бидихем.

Бародарон ва хохароники дар ин хадди муқаддамотий дар мовриди жомеъайи куффор ва жавомеъи муслимин ва жомеъайи худишон огохий ва шинохт надоранд ва вориди майдони даъват ва жиход шуданд, ин жахлишон метавонад ба унвони ек омили боздоранда дар баробари вахдати огохона, хадафманд ва харакатий амал кунад ва барои худишон ва соири муслимин мушкилсоз бишавад, ва бояд қабли аз хар иқдоми бо мухосибайи худ, ва баргашт ба еки аз “ се абзори” аслий, ба дармони худишон машғул бишаванд.

лажбозий “ еки дигар аз мавонеъ ва офатхойи хатарноки “ вахдати огохона , хадафманд ва харакатий”.

“Лажбозий” аз беморийи мухлики такаббур сарчишма мегирад. Медонемки се нафс дар инсон вужуд дорад ва ахли фиқх бо истиноди ба оёти қуръон ба се нафс ишора карданд: нафси лаввама ё сарзанишгар

«وَلَا أُقْسِمُ بِالنَّفْسِ اللَّوَّامَةِ»

ки ижоза намедихад шахс ба самти зидди арзишхо биравад. Дар суратики нафси инсон сарзанишхойи нафси лаввамаро қабул кунад ба даражайи мутмаиннах мерасад:

«يا أَيَّتُهَا النَّفْسُ الْمُطْمَئِنَّةُ ارْجِعِي إِلى رَبِّكِ راضِيَةً مَرْضِيَّةً فَادْخُلِي فِي عِبادِي وَ ادْخُلِي جَنَّتِي»

Аммо агар қабул накунад нафс ба даражайи аммора суқут мекунад ва хамвора ба бадихо ва жахолати манфий героиш дорад.

وَمَا أُبَرِّئُ نَفْسِي إِنَّ النَّفْسَ لَأَمَّارَةٌ بِالسُّوءِإِلَّا مَا رَحِمَ رَبِّي إِنَّرَبِّي غَفُورٌ رَحِيمٌ .

Ин нафси амморату биссуъ хақоиқироки шахс ба он яқин дорадро ситамгарона ва мутакаббирона инкор мекунад, мушаххас аст ин аз сифоти куффор ва мунофиқин аст на мўъминин, ин аз сифоти куффори астки аллох таоло дар мовридишон мефармояд:

وَجَحَدُوا بِهَا وَاسْتَیْقَنَتْهَا أَنفُسُهُمْ ظُلْماً وَعُلُوّاً فَانظُرْ کَیْفَ کَانَ عَاقِبَةُ الْمُفْسِدِینَ ‏(نمل/۱۴)

Ситамгарона ва мустакбирона мўъжизотро инкор карданд, хар чандки дар дил бидонхо яқин ва итминон доштанд. Аллох таоло чанин ашхосироки яқин доранд хақ чист аммо инкориш мекунанд ва бо он мухолифат ва душмани мекунандро табахкор ва муфсид ва идома дихандайи муфсидин ва табахкорони қаблий дар торих маърифий мекунад ва дар идомайи хамин оя мефармояд:

فَانظُرْ كَيْفَ كَانَ عَاقِبَةُ الْمُفْسِدِينَ.

Нигох кун саранжом ва сарневишти табахкорон чигуна шуд?

Дар ин сурат возих ва ровшан астки идома додани масири муфсидин ва табахкорони торихки хақро медонистанд ва дар дилишон ба он яқин ва итминон доранд, дар воқеъ қадам гузоштан дар доирайи такаббур ва лажбозийи астки: такаббур хам хеч вақт бо худиш оромиш ва сулх намеоварад, балки душманий жузъи жудойи нопазири такаббур аст, хар чи такаббур бештар бошад маваддах камтар аст, ва жанг талабий ва саркуби муслимин хам бештар мешавад. Дар дарси қаблимон дар даража банди шаръий душманон арз кардем иллатики аллох таоло насороро дар даражайи пойинтар қарор медихад вужуди маваддах ва набуди такаббур аст.

لَتَجِدَنَّ أَشَدَّ النَّاسِ عَدَاوَةً لِّلَّذِینَ آمَنُواْ الْیَهُودَ وَالَّذِینَ أَشْرَکُواْ وَلَتَجِدَنَّ أَقْرَبَهُمْ مَّوَدَّةً لِّلَّذِینَ آمَنُواْ الَّذِینَ قَالُوَاْ إِنَّا نَصَارَى ذَلِکَ بِأَنَّ مِنْهُمْ قِسِّیسِینَ وَرُهْبَاناً وَأَنَّهُمْ لاَ یَسْتَکْبِرُونَ(مائده/۸۲)

( Эй пайғамбар!) хохи дидки душмантарин мардуми барои мўъминон, яхудиён ва мушриконанд, ва хохи дидки мехрабонтарин мардум барои мўъминин, касониандки худро насроний меноманд, ин бидон хотир астки дар миёни насронийхо, кашишон ва рохибон хастандки такаббур намеварзанд.

Возих астки маваддах дар баробари такаббур ва душмани қарор гирифта ва робитайи маъкуси бо хам доранд. Хар чи маваддах бештар бошад такаббур ва душмани камтар аст ва хар чи такаббур бештар бошад маваддах камтар аст ва душмани бештар мешавад. Холо ин маваддах чист? Бо мисолики жанбайи умумий дошта бошад меравем жилов: аллох таоло мефармояд:

وَمِنْ آیَاتِهِ أَنْ خَلَقَ لَکُم مِّنْ أَنفُسِکُمْ أَزْوَاجاً لِّتَسْکُنُوا إِلَیْهَا وَجَعَلَ بَیْنَکُم مَّوَدَّةً وَرَحْمَةً إِنَّ فِی ذَلِکَ لَآیَاتٍ لِّقَوْمٍ یَتَفَکَّرُونَ (روم/۲۱)

Ва еки дигар аз нишонахойи худо ин астки аз жинси худитон хамсарониро барои шумо офарид то дар кинори онон оромиш пейдо кунид сукунат пейдо кунид ( аз ун холати ашоирики доштид халос шавид ва барои хифзи ин сукунат ва оромиш), ва дар миёни шумо ва ишон маваддах ва рахмат андохт. Мусалламан дар ин ( умур) нишонахо ва далоили ( бар азамат ва қудрати худо) аст барои афродики меандишанд.

Пас оромиш ва сулх ва сукун ва нажот аз ошуфтагий ва парокандагий ва даргирихойи рухий ва равоний аз ахдофи аввалияйи издивож аст. Мехр ва мухаббат ва дуст доштан ё хамон хуб ва алоқайи аввалияки ибтидо дар дили хар ек аз завжайн ба вужуд меояд ва шикл мегирад бояд бо маваддах ва рахмах аз он муроқибат ва нигахдорий бишавад. Бо маваддах дар дилхойишон тасбит мешавад ва иртиқо пейдо мекунад, ва дар заруратхо ва мушкилот ва сахтихо бо рахмат тажаллий пейдо мекунад.

Мухаббат ва  хуб нуқтайи шуруъ ва шарти лозим аст, аммо ба танхойи кофий нест. Ин хуб мумкин аст ектарафа бошад, ё хатто мумкин аст дуруғун ва риёий бошад, ё зуд гузар бошад, ва мумкин аст танхо лафзий бошад. аммо маваддах новъи аз мухаббат ва дуст доштан астки дар зохир ва амали тарафайн худишро нишон медихад, ва ду тарафа аст, ва тарафайн бо амал, дуст доштан ва мухаббат худишонро ба хам нишон медиханд.

Рахмат, ё ба қовли мо шафқат, амри астки замони зарурат ва ниёз ба вужуд меояд ва ек тарафа аст. Мисли рахмати модар ба новзодишки агар рахмат набуд зиндагийи инсон тадовум пейдо намекард. Рахмат хам ек кори амалий аст бо ин тафовутки дар мархалайи ниёз худишро нишон медихад. Махсусан вақтики зан ё шўхар дар шароити монанди беморий ва мушкилот ва пирий ва ниёз қарор мегиранд.

Вижагийи мухимми рахмат, ек тарафа ва било аваз будани он аст, масалан дар зиндагийи хонуводагий агар хар кудом аз зан ва шўхар амали ё хидматиро дар қубболи екдигар анжом доданд интизори чишмдошт ва жуброни аз тарафи муқобили худишонро надоранд. Аллох таоло дар мовриди росулуллох саллаллоху алайхи васаллам хам мефармояд:

: وَمَا أرسَلنَاکَ إلاّ رَحمَه لِلعَالَمِین.

Яъни кори рахмат расоний росулуллох саллаллоху алайхи васаллам ектарафа, билоаваз ва бидуни кучактарин чишмдошти буда аст,барои хамин аст ба сирохат мефармояд:

وَمَا أَسْأَلُکُمْ عَلَیْهِ مِنْ أَجْرٍ إِنْ أَجْرِیَ إِلَّا عَلَى رَبِّ الْعَالَمِینَ (شعراء/۱۰۹)

Ман дар муқобили ин даъват хеч музди аз шумо намехохам. Музди ман жуз бар парвардигори жахониён нест.

Дар инжо он чизики мо аз насоро интизоришро дорем ва онхоро ба муслимин наздик карда аст маваддах аст на рахмат. Аммо он чизики мухарриби хамма аст такаббур аст. Такаббур ек офати хатарноке барои хамма. Такаббур ва мутаъаллиқоти он чун лажбозий дар хар сатхики омаданд, хуб ва оромиш ва мухаббат ва маваддахро бо хидушон мебаранд холо чи расид ба рахмат ва шафқат.

Холо хамин такаббур ва лажбозий ва хақгуризики мухтасси куффор аст ва аз сифот ва вижагихойи куффор аст иддайи аз муслимин хам ба он олуда шуданд ва бузургтарин монеъ ва  бузургтарин омили аз бейн бурдани маваддах, сулх ва вахдат, ва омили аслийи тўлиди жангхойи дохилий аст. Дубора арз мекунам хар жо такаббур хаст оромиш ва сулхи дар кор нест.

Ек намуна аз ин такаббур ва лажбозийи куффор ва муртаддини махаллийроки хаммайи моро дар ин чанд рузи гузашта норохат карда ва хаммайи дустон дунболи рохкор барои чигунагийи дафъи ин душмани ошкор мегаштандро хидмати дустон арз мекунам. Медонемки мо чизи ба номи ватандусти доремки ин ек ихсос аст, аммо дар баробари ин мо ноцианализмро доремки ба унвони ек омили хувиятбахши дар миёни секуляристхо худиш ек қонун ва барнома ва ақида аст на фақат ек хис. Шумо нацианализм дар миёни милали мухталифи араб ва форс ва турк ва паштун ва ғейрих ва дар миёни курдхо – ба қовли курдхойи секуляри муртад курдойти- ро нигох кунем.

Хар жо ин мовжудияти нацианализм вужуд доранд оромиш аз бейн меравад ва жанг ва зулм жойишро мегирад, холо агар аз дастиш бар биёяд ин жанг ва зулмро аз тариқи аслаха бар мухолифиш тахмил мекунад хамон корики гитлери секуляр дар европо кард ё мустафо камол пошойи секуляр дар Туркия кард ё Саддам Хусайни секуляр дар Ироқ кард ва ё хамин даст нишондахойи секуляри иқлими курдистони Ироқ ва курдистони Сурия доранд анжомиш медиханд, ё агар бо жанги гарм ва аслаха натавонистанд; онро бо жанги нарм ва сард ва равоний ба пеш мебарандки аз худи бартар бини нажодий ва тахқир ва тўвхин ба нажоди дигарон шуруъ мешавад то ба тўвхин ва тахқири дини мухолиф хам кашонда мешавад.

Мо дар хамин жанги бейни артеши секуляристхойи кофари иттиходияйи европо ното аз коноли хукумати секуляри Туркия бо секуляристхойи муртад хизби коргарони ужалон – мусайламайи каззоби феълийи курдхо – дар афрайн, дидемки муртаддини секуляри курдистон чигуна қуръонхойи муслиминро сузонданд ва ба аллох ва росулуллох саллаллоху алайхи васаллам ва дини ислом фахшхойи ракики номусий доданд.

Ин секуляристхойи муртадин курд медонанд ва яқин дорандки аввалан худишон дар хоки иттиходияйи европо зиндагий мекунанд, ва артеши иттиходияйи европо нотоки худишон дар он сокин хастанд аз коноли Туркия еки аз муттахидонишон дар ното омада аст ба жанг бо секуляристхойи муртадди ужалон хам новкарони суннатийи Русия ва муздурони феълийи амрико будандки хар ду кишвар онхоро ба ното фурухтанд. Дар ин сурат яқин доранд ва мутмаин хастандки ду гурухи секуляри кофар ва муртад дар холи жанги бо хам хастанд, холо дар ин бейн қуръон сузийи онхо ва фаххошийхойи онхо ба аллох ва росулуллох саллаллоху алайхи васаллам ва дини ислом чи маъни медихад? Валлохи ва биллахи ва таллохи мо интиқоми ин ихонатхойи ба аллох ва росулуллох саллаллоху алайхи васалам ва худимонро аз ин секуляристхойи муртадди лажбозики тўвба накарда бошанд мегирем хар чандки муддати тул бикашад.

فَوَ الله لَنثأرنّ! والله لَنثأرنّ ولو بعد حين.

Мо мунтазири ин руз хастем шумо муртаддини секуляри лажбоз хам мунтазир бимонид.

Дар ин сурат нацианалистхойи беарзиш ва табахкор ва муфсидики худишон арзишишон дар хамон хадди астки росулуллох саллаллоху алайхи васаллам дар мовридишон фармуда аст “ биран ва олати падаришонро гоз бигиранд” – чун нажодишон ва ифтихоротишон аз ин конол ба онхо расида аст – хамиша омили тафарруқ ва ду бахам заний ва рақибтароший ва таваххуми тўвтиъа ва аз бейн бурдани сулх ва оромиши худ ва дигарон ва аз бейн барандагони вахдат буданд.

Агар ин нациналистхойи секуляри кофар ва муртадди миёни худимонки – тахти унвони курдойти муртакиби хар жиноёти дар хаққи миллати мусалмони худишон шуданд – аммо корхойи чун гитлер ва мусулини ва отатурк ва саддам хусайн ва ғейрихро анжом намедиханд харгиз ба ин маъни нестки зарфияти гитлер будан ва саддам хусайн будан ва отатурк будан ва ғейрихо надоранд, балки зуруф замоний ва маконий ин ижозаро ба онхо намедихад ва гарна корномайи инхо ошкоро  мегуядки инхо зарфияти табдил шудан ба гитлер ва саддам хусайн ва отатуркро доранд.

Ин ноцианализм ва қовмиятгароий еки аз табаъоти такаббур астки росулуллох саллаллоху алайхи васаллам дар мовриди такаббур мефармояд :

لَا يَدْخُلُ الْجَنَّةَ مَنْ كَانَ فِي قَلْبِهِ مِثْقَالُ ذَرَّةٍ مِنْ كِبْرٍ» قَالَ رَجُلٌ: إِنَّ الرَّجُلَ يُحِبُّ أَنْ يَكُونَ ثَوْبُهُ حَسَنًا وَنَعْلُهُ حَسَنَةً، قَالَ: «إِنَّ اللهَ جَمِيلٌ يُحِبُّ الْجَمَالَ، الْكِبْرُ بَطَرُ الْحَقِّ، وَغَمْطُ النَّاسِ»

Хар каси ба андоза заррайи кибр дар дилиш вужуд дошта бошад аз бехишт махрум мешавад. Кибр яъни: пушти по задан ва поймол кардани хақ ва хақир шумордани мардум.

Холо ғейри аз нацианализми фосид ва беарзиш еки дигар аз бузургтарин мавонеъи вахдати огохона, хадафманд ва харакатийи муслиминки аз такаббур сарчишма мегирад лажожат ва лажбозий аст. Лажожат яъни: идома додан ва ба нихоят расондани душманий дар корики дар қонуни шариати алох манъ ва нахий шуда бошад, ва шахс бидонадки воқеан нахий шуда ва огох бошад аммо ба мейли худиш бо ин хақ душмани кунад. Дар инжо новъи исрор вужуд дорад аммо бар ботил. Масалан муслимин истиқомат доранд аммо бар хақки ба он мегуянд сабр. Дар сабр истиқомат ва қотиъият вужуд дорад, ва дар лажожат ва лажбозий исрор бар ботил. Истиқомат,сабр ва қотиъият исрор кардан бар ек арзиш аст ва лажожат : исрор кардан бар ек зидди арзиш аст.

Ингуна арзиш ва зидди арзишро чи каси таъйин мекунад хам хийли мухим аст. Гохи арзишхо ба теъдоди ақидахо бо хам мутафовутандки ин хам мушкил ва шубха  дуруст мекунад. Ек секулярист ек чизиро арзиш медонад аммо аллох дар шариатиш хамон чизиро зидди арзиш медонад.

Шахси мусалмон дар хамон қадами аввали вуруди ба исломиш бо “ на” , “ла” вориди ислом мешавад. Бо “ ла илаха” ва куфр ба тоғут дари вурудиро боз мекунад. Дар хамин ибтидойи амр тамоми қавонин ва барномахо ва бояд ва набоядхо ва озодийхо ва мамнуъиятхойироки мухолифи қонуни шариати аллох бошандро меандозанд дур ва раддишон мекунанд; баъадки ин корро карданд ва дарро боз карданд вориди хонайи ислом мешаванд ва “ иллаллох” ва иймон ба аллохро ба забон меоваранд ва дар баробари тамоми қавонини шариати аллох мовзеъи “ самиъна ва атоъна “ мегирандки рузона чандин бор бо “ ийяка наъбуду ва ийяка настаъин” таъаххуд медиханд тобеъи қонуни шариати аллох бошанд.

Дар инжо бояд пазирофтки аллох таъйин кунад чи чизи хуб аст ва чи чизи бад аст? Чи чизи арзиш аст ва чи чизи зидди арзиш аст? Чи чизи қонуний аст ва чи чизи ғейри қонуний?, чи чизи озод аст ва чи чизи мамнуъ? Ё бо лажбозий ва такаббур ин хаққи мухтасси аллохро ба хавойи нафси худит ва ба бадтарин махлуқоти аллох медихид?

Дар хар сурат лажожати дар қуръон ба лафзи лажжу омада аст, мисли инки аллох таоло мефармояд:

«لَّلَجُّوا فِی طُغْیَانِهِمْ یَعْمَهُونَ» (مومنون/۷۵)،

«بَل لَّجُّوا فِی عُتُوٍّ وَنُفُورٍ» (ملک/۲۱)

Аммо каламоти дигарий хам хастандки хамин маъниро доранд мисли : исрор, дар мовриди қовми Нух мефармояд:

:«وَأصَرُّوُا وَاستَكبَروُا»

Каламайи дигари анид аст. Анид хам чандин бор дар қуръон ба кор рафта аз жумла:

وَتِلْكَ عَادٌ جَحَدُوا بِآيَاتِ رَبِّهِمْ وَعَصَوْا رُسُلَهُ وَاتَّبَعُوا أَمْرَ كُلِّ جَبَّارٍ عَنِيدٍ(هود/۵۹).

Ва ин ( қовми) од будки оёти парвардигоришонро инкор карданд ва фристодагонишро нофармоний намуданд ва ба дунболи фармони хар зургуйи ситизажуйи рафтанд.

أَلْقِيَا فِي جَهَنَّمَ كُلَّ كَفَّارٍ عَنِيدٍ 

  • –          (ба он ду фаришта хитоб мешавад) хар кофари сарсахтиро дар жаханнам фуру афконид.(ق/ ۲۴)

كَلَّا إِنَّهُ كَانَ لِآيَاتِنَا عَنِيدًا (مدثر/۱۶)

Ва ле чун у дар баробари оёти мо анид буд.

Возих ва ровшан астки сифати лажбозий ва анидий ва исрори бар ботил аз сифати куффор аст на муслимин. Ин хам медонем гунохики аз руйи жахолат бошад бахшида мешавад мисли гунохи одам, аммо гунохики аз руйи лажожат бошад бахшида намешавад мисли гунохи нажодгероий ва такаббури шайтон.

Инсони лажбоз – мисли шайтон- кори ба хақ ва ботил, хуб ва бад, суд ва зиён ва ғейрих надорад. Барои хамин астки аллох таоло мефармояд:

سَوَاءٌ عَلَيْهِمْ أَأَنذَرْتَهُمْ أَمْ لَمْ تُنذِرْهُمْ لَا يُؤْمِنُونَ»

Чиро? Чун вақти хақро ба онхо мегуйи ё хар чи онхоро насихат куни онхо мегуянд:

سَمِعْنا وَ عَصَيْنا»

Шанидем, ва ле нофармоний кардем яхудийхо ба саййидина Мусо мегуфтанд:

:«وَقَالُواْ مَهْمَا تَأْتِنَا بِهِ مِن آیَةٍ لِّتَسْحَرَنَا بِهَا فَمَا نَحْنُ لَکَ بِمُؤْمِنِینَ» (اعراف/۱۳۲)

Гуфтанд: хар андоза барои мо мўъжиза биёвари ( ва хар новъи аз мўъжизот бинамойи) то моро бидон жоду куни, мо ба ту иймон намеоварем. Барои хамин худованд бароишон тўфони – малах – шипиш – қурбоға ва хун фристод ба хар чи даст мезанад хун мешуд. Худованд дар дунё инхоро бароишон фристод. Дар қиёмат хам вазъи ногувори доранд:

«سَوَاء عَلَیْنَا أَجَزِعْنَا أَمْ صَبَرْنَا مَا لَنَا مِن مَّحِیصٍ ‏» (ابراهیم/۲۱)

Бироимон ексон астки дод ва бедод кунем ё сабр кунем рохи нажот ва гуризий барои мо нест.

Одами мутакаббири лажбоз лиёқати хамма новъ бадбахтиро дорад. Чун такаббур ва лажбозий манбаъ ва сарчишмайи хаммайи бадбахтихойи инсон аст. Ва хар жо такаббур ва лажбозий хаст илова бар аз бейн рафтани сулх ва оромиш; тафарруқ, тамасхара дигарон, интиқомгирийи ғейри шаръий, жанг ва даргирийи мусаллахона ё равоний ё хар ду бо хам, чашм ва хам чашми, табйъияти ғалат аз суннатхойи гузаштагон ва миллатхойи маъосири дигар ва садхо беморийи дигар хам хаст. Дар инжо дигар аммаротун биссуъ бар шахс хоким мешавад.

Вақти лажбозий доим шуда аст худованд дар қуръон мегуяд:

«ذرهُم»،

Рахойишон кун.

«فَأَعْرِضُوا عَنْهُمْ» (توبه/۹۵)

Пас аз онон руйи гардон бишавид. Ё дар мовриди мунофиқин ва секулярзадахойики ба ин сифати куффор олуда шуданд мефармояд:

:« فَإِن جَآؤُوکَ فَاحْکُم بَیْنَهُم أَوْ أَعْرِضْ عَنْهُمْ وَإِن تُعْرِضْ عَنْهُمْ فَلَن یَضُرُّوکَ شَیْئاً »)مائده/ ۴۲)

Агар ишон назди ту омаданд ( ва довари аз ту хостанд) дар миёнишон довари кун ё аз ишон руйи бигардон ва ( кори ба довари онон надошта бош) агар аз онон руйи бигардони, хеч зиёни наметавонанд ба ту бирасонанд.

Дар ин сурат лажожат на танхо нафсро табох мекунад, балки осори беруний ва ижтимоий хам дорад ва ба мужтамаъ ва мухит хам сароят мекунад, ва мужтамаъро хам олуда мекунад. Чанин ашхоси таъодули даруний надорад ва дар умури шахсий, хонуводагий ва ижтимойишон дар бухрон ба сар мебаранд, агар ба баъзи аз бародаронимон мегуйем номутаодил ва номезон дар воқеъ бахши аз воқеиятхойи ақидатий ва рафторийи онхоро баён кардем. Хар чандки аксарияти ин бародарони номезон ва номутаодили мо омили жахли онхоро ба хам масир шудан бо лажужхо кашонда аст.

 Барои чандимин бор арз мекунамки ин сифати хатарноки лажбозий моли куффор аст на моли муслимин, ин сифат мисли тафарруқ моли куффор аст на моли  муслимин

(وَلَا تَكُونُوا مِنَ الْمُشْرِكِينَ * مِنَ الَّذِينَ فَرَّقُوا دِينَهُمْ).

Холо агар муслимин ба он олуда шуданд. Дар ин сифати хосси худишонро шабихи куффор карданд ва дар ин сифати хосси мисли куффор шуданд.

عَنْ ابْنِ عُمَرَ قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: «مَنْ تَشَبَّهَ بِقَوْمٍ فَهُوَ مِنْهُمْ»[۱۶۰]

Ташбих ба қовм дар ингуна маворид аст на дар либос пушидан ва амома сар кардан ва риш гузоштан ва соири мавориди инчуниники фарқи миёни росулуллох саллаллоху алайхи васаллам бо соири аъроби мусалмон ва ғейри мусалмон вужуд надошт. Ва агар ғарибайи вориди жамъи мешуд ва росулуллох саллаллоху алайхи васаллам дар он жамъ хузур дошт мегуфт: росулуллох кудом еки аз шумо хастанд?

Замоники аллох таоло дар мовриди ахли китоб мефармояд:

:الَّذِینَ آتَیْنَاهُمُ الْکِتَابَ یَعْرِفُونَهُ کَمَا یَعْرِفُونَأَبْنَاءهُمْ وَإِنَّ فَرِیقاً مِّنْهُمْ لَیَکْتُمُونَ الْحَقَّ وَهُمْ یَعْلَمُونَ (بقره/۱۴۶)

Ононки бадишон китоби ( осмоний) додем, уро ( Мухаммад ва пайғамбари хотамро , хуб) мешносанд, бидон гунаки писарони худро мешносанд, ва бархи аз онон бегумон хақро пинхон медоранд, дар холики медонанд. Яъни каси метавонад ин қадар лажбоз ва хақситиз  бишавадки – бидуни дар назар гирифтани хуб ва бад ва бидуни дар назар гирифтани авоқиб ва суд ва зиён – бигуяд ин фарзанди ман фарзандам нест, дар холики фарзандиш аст ва худиш хам ба ин яқин дорад. Танхо ек мутакаббири лажбоз метавонад инқадар фосид ва золим бошад ва худишро болотар аз они бидонадки таслими хақ бишавад, ва худишро болотар аз хаққи бидонадки аллох таоло фристода аст.

Бародарони моки огохона дар ин сифати хатарноки лажбозий, лажожат, хақгуризий, хақситизий худишонро шабихи куффор карданд бояд зуд дар фикри халос шудан аз ин олудаги бошанд, ва гарна бояд мунтазири самарот ва соири натоиж ва олудагихойи равоний ва рафторийи ин манбаъи шар хам бошандки, ин олудагихойи ноши аз лажожат ва лажбозий еки аз азимтарин мавонеъи вахдати огохона, хадафманд ва харакатий аст. Ба унвони мисол:

-каси медонад ва яқин дорадки секуляризм хам дини астки рақиби аслийи дини ислом аст, ва ин секуляристхо хамиша бо муслимин межанганд то муслимин  даст аз чохор мафхуми аслийи дини ислом бардоранд ва муртадишон кунанд, аммо ба мейли худиш аз секуляристхо ва демокрасийи онхо химоят мекунад ва ошкоро вахдати огохона, хадафманд ва харакатийи муслиминро нишона меравад.

– каси медонад ва яқин дорадки душманони шумора ۱ ва ۲ ва ۳ ва ۴ ахли қибла кудомхо хастанд аммо чун аз фалон қовм ва мазхаб бадишон меояд ва танаффур дорад, ба мейли худиш, ин душманшиносийи шаръий ва даража бандийи душманонро бахам бирезад, ва хатто дар мавориди ба нафъи душманони шумора ۱ ва ۲ ва ۳ ошкоро бар алайхи муслимини ахли қибла вориди жанги равоний ё мусаллахона мешавад чизики мо хам акнун хам дар Сурия ва Афғонистон ва Сумоли ва ғейрих мебинем.

-каси медонад ва яқин дорадки хар шахс ё гурухи ахли қиблайироки мехоханд аз ислом хорижишон кунанд ва такфиришон кунанд бояд онхоро аз чохор филтери мухимми исботи журм, таъйиди он тавассути аллох ва росулиш, шурути такфир ва мавонеъи такфир убур бидиханд ва агар мужрим ташхис дода шуданд онвақт метавонад онхоро муртад биномад ва ахкоми муртаддинро руйишон ижро кунад, аммо амдан ва огохона хеч кудом аз ин марохилро анжом намедиханд ва ба рохати бо такфири соири ахли қиблайи мухолифи худишон ба рохати дучори журми бузурги мешаванд, ва ошкоро дар баробари вахдати огохона, хадафманд ва харакатийи муслимин монеъи дуруст мекунанд.

-каси медонад ва яқин дорадки хукми яхуд ва насоро ва мажус ва собеин бо мушкирин фарқ дорад, мушрикин ё секуляристхойи чизи хастанд ва бақия чизи дигари, ва ин хам медонанд ва яқин дорандки аллох таоло яхуд ва насоро ва мажус ва собеинро жузъви мушкирин хисоб накарда аст, аммо ин бародарони мо ба мейли худишон ошкоро хукми аллохро мегузоранд кинор ва бо истиноди ба раъйи иштибохи баъзи аз уламойи нажд ва уламойи дарборий оли саъуд ба рохати ахли қибларо жузъви мушрикин медонанд, ва ба хамин рохати дар баробари вахдати огохона, хадафманд ва харакатийи муслимин сад ва монеъ дуруст мекунанд.

-каси медонад ва яқин дорадки танхо се абзори хукумати исломий ала минхажин нубувват ва хукумати бадили изтирорийи исломий ва мажлиси шўройи мужохидин барои хифз ва нигахдорийи аз вахдати огохона, хадафманд ва харакатий ва пархез аз тафарруқ, ва ба вужуд овардани қудрати умдайи муслимин дар баробари қудрати умдайи куффори жахоний ва муртаддини махаллий вужуд дорад, аммо ба мейли худиш лажожат ба харж медихад ва ба далили мухолифати бо фалон тафсир ё мазхаб ё хубби жо ва мақом аз қудрати бузурги муслимин фосила мегирад ва масири иштибохро меравад.

Дар тамоми ин маворид ва мавориди мушобех шахси мусалмон медонад ва яқин дорадки хақ кудом аст, аммо амдан ва ба мейли худиш ба далоили ғейри шаръий халофи онро анжом медихад. Баъзи вақтхо мумкин аст шахс ба хотири такаббур ва  лажбозий барои инки аз раъйи худиш ва назари худиш ва тафсири худиш ва хизб ва дорудастайи худиш пойин наёядки иштибох аст, ё намехохад гуфта бишавад аз раъйи худиш ё хизб ва жамоатиш даст кашид ва назари худишро рад карда, ё гуфта бишавад ба осоний афкор ва ақоидишро аваз кард, ё гуфта бишавад шикаст хурд, ё барои ризояти жохилхо ва даххо далили дигар, дучори ғурури козиб ва иззати козиб мешавад ва иштибохоти худиш ё гурух ва тафсиришро намепазирад, ва таслими хақ намешавад, ва аз хейрики дар ин хақ аст худишро огохона ва амдий махрум мекунад.

Хатто агар шахсики бар хақ аст бихохад бар хаққики пеши уст сабр кунад ва истиқомат дошта бошад ва руйи харфиш боистад ва дар баробари қонуни шариати аллох “ самиъна ва атоъна” дошта бошад ва бо ин шахси лажбози хақгуризи мувофиқ набошад, ин шахси лажбози хақгуриз хиёл мекунад чун ин шахси хақгу воқеияти афкори заиф ва хурофий ва беасосишро нишон дода аст пас ба хувиятиш садама зада, ва худиш интури беарзиш шуда аст.

Барои хамин астки ин шахси лажбоз хиёл мекунадки он сохиби хақ бо баёни хақ ва пофишорий ва истиқомат бар хақ, қасд дорад бо у душмани кунад, ва ба хамин рохати уро дар жойи душманиш қарор медихад, ин шахс замоники бо қонуни шариати аллох ва хақ душмани мекунад хийли табиий астки бо тарафдорон ва мубаллиғини ин хақ хам душмани кунад, ва интури ек сифати дигар ба номи “ ситизажуйи дар баробари хақ ва ахли хақ” ро дар худиш ба вужуд меоварад, ва сайъ мекунад ба хар қиймати